Орталық Азия елдерінің жас өкілдері 2026 жылғы Аймақтық экологиялық саммитке арналған Конгресс орталығында бас қосып, ортақ хабарламаны жеткізді: аймақтың болашағы жастардың тең құқылы серіктестер ретінде белсенді қатысуымен қалыптасуы керек.

Баспасөз брифингінде Қазақстан, Қырғызстан, Тәжікстан, Түрікменстан және Өзбекстаннан келген делегаттар қоршаған ортаны қорғау мәселелеріне қатысты өздерінің үйлестірілген аймақтық көзқарастарын ұсынды және ынтымақтастыққа, білім беруге және практикалық іс-әрекетке негізделген тәсілді ұсынды. Іс-шара жастар көшбасшылары, халықаралық ұйымдар және БАҚ өкілдері арасында Орталық Азияның экологиялық күн тәртібіндегі негізгі мәселелер бойынша тікелей диалог алаңы ретінде қызмет етті.

Іс-шараны аша отырып, ЮНИСЕФ өкілі Самман Дж. Тапа экологиялық тәуекелдер жастардың өміріне тікелей әсер ететінін атап өтті: «Жастар үшін бұл абстрактілі күн тәртібі емес - бұл олардың күнделікті шындығының және біздің ортақ болашағымыз».

Ол сондай-ақ жастардың жүйелі түрде қатысу қажеттілігін атап өтті: «Жастардың климаттық күн тәртібіне қатысуы символикалық қимыл емес, тиімді және инклюзивті саясаттың қажетті шарты».

Делегаттар өз баяндамалары барысында ұлттық тәжірибелермен қатар, аймақтық басымдықтармен бөлісті.

Қырғызстан өкілі Аяна Уланова білім беру мен климаттық саясатты байланыстырудың маңыздылығын атап өтті: «Климаттық саясат, білім беру және жастардың қатысуы арасындағы тығыз байланыссыз тұрақты даму мүмкін емес».

Тәжікстаннан келген делегат Рукния Ниозбекова жастардың практикалық шешімдердегі рөлін атап өтті: «Жастар тек мәселелерді көтеріп қана қоймай, сонымен қатар оларды шешуге қатыса алады — қоғамдастық деңгейінен бастап ұлттық процестерге дейін».

Түрікменстан өкілі Чынар Гарлыева қолданбалы білім беру тәсілдерінің маңыздылығын атап өтті: ««Жасыл мектептер» бастамасы білім беру мен тәжірибені біріктіреді, жастарда экологиялық жауапкершілікті тәрбиелейді».

Өзбекстаннан келген делегат Шахноза Рахманова жастар рөлінің өзгеруіне баса назар аударды: «Біз тек өзгерістердің пайдасын көрушілер ғана емеспіз; біз қазір оны жүзеге асыруда тең құқылы серіктеспіз».

Қазақстан өкілі Әлімхан Абулхан ЮНИСЕФ қолдауымен дайындалған және ұлттық және аймақтық жастар климаттық конференцияларының нәтижелеріне негізделген Орталық Азия жастарының мәлімдемесін ұсынды. Ол Мәлімдемені әзірлеу процесінің ауқымдылығы мен инклюзивтілігін атап өтіп, құжат аймақ жастарының біріктірілген ұстанымын көрсететінін және саммитте қалыптасқан ұзақ мерзімді шешімдерге әсер етуді мақсат ететінін атап өтті.

«Құжат Орталық Азия аймағындағы 1200-ден астам жастың пікірлерін көрсетеді және климатқа бейімделу, су қауіпсіздігі, ауа сапасы, экологиялық білім беру, жасыл дағдыларды дамыту және жастардың шешім қабылдауға қатысуын кеңейту салаларындағы басымдықтарды біріктіреді», - деді Әлімхан Әбілхан.

Баяндамаларда ортақ тақырып Орталық Азия жастарының тек проблемаларды анықтап қана қоймай, сонымен қатар климаттық білім беру мен жасыл дағдыларды дамытудан бастап аймақтық ынтымақтастықты нығайтуға және жастардың қатысуын институционализациялауға дейінгі нақты шешімдерді ұсынуы болды.

Талқылауда судың тапшылығы, мұздықтардың еруі, ауаның ластануы және мемлекетаралық ынтымақтастықты нығайту қажеттілігі сияқты негізгі аймақтық қиындықтар да қозғалды. Қатысушылар бұл мәселелердің бірлескен шешімдерді қажет ететінін, онда жастар бастамалары маңызды рөл атқара алатынын атап өтті.

Соңында, спикерлер үкіметтерді, халықаралық ұйымдарды және серіктестерді жастардың қатысу мүмкіндіктерін кеңейтуге және қоршаған ортаны қорғау саясатын әзірлеу және енгізу кезінде олардың ұсыныстарын ескеруге шақырды.

Баспасөз брифингінің соңында Орталық Азия жастарының аймақтың тұрақты және берік болашағын ілгерілетуде белсенді серіктес болуға деген міндеттемесі қайта расталды.

Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-pretoria/press/news/details/1209864?lang=kk