2026 жылғы 1–7 тамыз аралығында Шымкенттің цифрлық күн тәртібіндетехнологияның тұрғындардың күнделікті өміріне тікелей енуі айқын көрінді. Осыкезеңдегі цифрлық бағыттарды талдау қалада электрондық мемлекеттік қызметтердіпайдалану, азаматтардың мемлекеттік ақпаратқа қашықтан қол жеткізуі және цифрлықарналар арқылы мемлекеттік органдармен өзара байланыс жасау үрдісі күшейіп кележатқанын көрсетеді. Бұл үдеріс Қазақстандағы жалпы цифрлық трансформациясаясатымен де үндеседі: 2026 жыл цифрландыру мен жасанды интеллектіні кең көлемдеенгізу кезеңі ретінде белгіленіп, «Digital Qazaqstan» стратегиясы 2029 жылға дейінгінегізгі бағыттарды айқындады.1–7 тамыз аралығындағы цифрлық күн тәртібінің маңызды бағыттарының бірі –азаматтардың мемлекеттік ақпарат пен қызметтерге электрондық форматта қол жеткізумүмкіндігі. Мұндай механизмдердің дамуы тұрғындардың мемлекеттік органдарғафизикалық бару қажеттілігін азайтып, ақпаратты алдын ала тексеруге және қажеттірәсімдерді қашықтан орындауға жағдай жасайды.Бұл үрдістің маңызы Шымкент үшін ерекше. Қала халқының өсуі мемлекеттік жәнекоммуналдық қызметтерге түсетін сұранысты арттырып отыр. Сондықтан цифрлықплатформаларды дамыту әкімшілік процестерді жеңілдетіп қана қоймай, халық саны көпмегаполистегі мемлекеттік басқарудың тиімділігін сақтауға мүмкіндік береді.Соңғы жылдары Шымкенттің цифрлық трансформациясы бір ғана электрондыққызметтерді енгізуден Smart City моделіне қарай ауысып келеді. Бұрын тұрғын цифрлықжобаны арнайы қосымша немесе портал арқылы байқаса, қазіргі кезеңде технологиямемлекеттік қызметтің өз процесіне кірігіп жатыр. Деректерді тексеру, өтініш беру,ақпарат алу және қызмет нәтижесін бақылау сияқты операциялардың электрондықорындалуы азамат пен мемлекеттік орган арасындағы байланысты жеңілдетеді.2026 жылғы өзгерістердің тағы бір ерекшелігі – цифрландырудың түрлі салалардыбайланыстыратын жүйеге айналуы. Қаланың цифрландыру басқармасы Smart Cityбағытында көлік, қауіпсіздік, картография және дрон инфрақұрылымы сияқты жобалардықатар дамытып келеді.Бұл әлеуметтік тұрғыдан да маңызды. Электрондық қызметтерді пайдалану тұрғындардыңуақытын үнемдеп, қызмет алу процесін жеңілдетеді. Сонымен қатар цифрлық форматтыңкеңеюі азаматтардың ақпараттық сауаттылығына қойылатын талапты арттырады.Тұрғындар жеке деректерді қорғау, күмәнді ақпаратты ажырату және цифрлық қауіпсіздікережелерін сақтау мәселелеріне көбірек көңіл бөлуі тиіс.Егер 2024–2025 жылдары цифрландырудың негізгі нәтижесі электрондық сервистердіңкөбеюімен өлшенсе, 2026 жылы басты мәселе олардың азаматтардың нақтықажеттіліктеріне қаншалықты тиімді жауап беретініне ауысып отыр. 1–7 тамызаралығындағы үрдістер Шымкентте цифрлық технологияның қосымша құралданкүнделікті қалалық өмірдің тұрақты элементіне айналып келе жатқанын көрсетеді.

Маңғыстау облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті жеке тұлғалардың мүлік салығын есептеу мен төлеу тәртібін, салық төлеуші болып табылмайтын (немесе белгіленген мөлшер шегінде жеңілдігі бар) санаттарды, сондай-ақ есептеудегі алшақтықтар кезіндегі іс-қимыл тәртібін түсіндіреді. Тұрғын объектілер бойынша мүлік салығы қалай есептеледі? Жеке тұлғалардың мүлік салығын мемлекеттік кірістер органдары салық салу объектісінің орналасқан жері бойынша есептейді. Тұрғын үйлер, ғимараттар, саяжай құрылыстары, гараждар, тұрақ орындары және өзге құрылыстар бойынша салық базасы — объектінің құны (шекті мөлшерден асқан жағдайда — объектілердің жиынтық құны).Мөлшерлеме объектінің құнына байланысты: құны неғұрлым жоғары болса, қолданылатын мөлшерлеме соғұрлым жоғары (прогрессивті шкала). 2026 жылдан бастап объектілердің жиынтық құнының шекті мөлшерінен асқан жағдайда есептеудің жеке тәртібі қолданылады.Салық есепті салық кезеңінен кейінгі жылдың 1 шілдесінен кешіктірілмей есептеледі және сол жылдың 1 қазанынан кешіктірілмей төленуге тиіс. Мүлік салығы төленбесе не болады? Салық белгіленген мерзімде төленбесе, төлеу мерзімінен кейінгі күннен бастап (1 қазаннан кейін) әрбір кешіктірілген күн үшін өсімпұл есептеледі.Берешек пайда болған жағдайда салық төлеушіге хабарлама жіберіледі. Хабарламаны орындауға 30 жұмыс күні беріледі. Берешек сомасы 1 АЕК-тен асса, борышкерге салық бұйрығы жіберіледі.Салық бұйрығын алғаннан кейін де төленбесе, құжаттар сот орындаушыларына жіберіледі. Банк шоттары мен мүлікті арестке алуды қоса алғанда, мәжбүрлеп өндіріп алу шаралары қолданылуы мүмкін.2026 жылы 1 АЕК — 4 325 теңге. Жеке тұлғалардың мүлік салығын кім төлемейді? Жеке тұлғалардың мүлік салығының төлеушілері болып табылмайды (ҚР Салық кодексінің 597-бабында белгіленген шектеулерді ескере отырып):Кеңес Одағының Батырлары, Социалистік Еңбек Ерлері, «Халық қаһарманы», «Қазақстанның Еңбек Ері» атақтарына ие болған адамдар, үш дәрежелі Еңбек Даңқы ордені мен «Отан» орденінің иегерлері — Салық кодексінің 599-бабы 1) тармақшасында көрсетілген объектілердің жалпы құнынан 1 000 АЕК (2026 жылы 4 325 000 теңге) шегінде;Ұлы Отан соғысының ардагерлері, оларға жеңілдіктері бойынша теңестірілген ардагерлер, басқа мемлекеттер аумағындағы ұрыс қимылдарының ардагерлері, тыл еңбеккерлері, сондай-ақ мүгедектігі бар адамдар — тұрғын үй қоры алып жатқан жер учаскелері, үй маңындағы учаскелер, жеке қосалқы шаруашылық, бау-бақша және саяжай құрылысы үшін берілген учаскелер, гараждар алып жатқан учаскелер бойынша; сондай-ақ 599-баптың 1) тармақшасындағы объектілердің жалпы құнынан 1 500 АЕК (2026 жылы 6 487 500 теңге) шегінде;жетім балалар мен ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балалар — 18 жасқа толғанға дейін көрсетілген жер учаскелері мен салық салу объектілері бойынша;бала кезінен мүгедектігі бар адамның не мүгедектігі бар баланың ата-анасының біреуі — көрсетілген жер учаскелері бойынша;«Ана-батыр» атағына ие немесе «Алтын алқа» алқасымен марапатталған көпбалалы аналар, сондай-ақ бөлек тұратын зейнеткерлер — тұрғын үй қоры алып жатқан жер учаскелері мен үй маңындағы учаскелер бойынша; сондай-ақ 599-баптың 1) тармақшасындағы объектілердің жалпы құнынан 1 000 АЕК шегінде. Бөлек тұратын зейнеткерлер деп заңды мекенжайында тек зейнеткерлер тіркелген зейнеткерлер түсініледі;жеке кәсіпкерлер — кәсіпкерлік қызметте пайдаланылатын объектілер бойынша (мемлекеттік кірістер органдары салықты есептейтін тұрғын үйлер мен өзге объектілерді қоспағанда);пәтердің (бөлменің) меншік иесі жеке тұлғалар — көпқабатты тұрғын үй алып жатқан жер учаскесіндегі үлесі бойынша.Жеңілдікті санаттар туралы мәліметтерді уәкілетті органдар жыл сайын ұсынады және салықты есептеу кезінде ескеріледі. Жеңілдік қолданылмаса, растайтын құжаттармен мемлекеттік кірістер органына жүгіну қажет. Маған мүлік салығы неге есептелді? Салық Қазақстан Республикасының аумағындағы тұрғын үйлердің, пәтерлердің, саяжай құрылыстарының, гараждардың, тұрақ орындарының және өзге салық салу объектілерінің меншік иесі болып табылатын жеке тұлғаларға есептеледі. Негізі — объектке меншік құқығы. Салық сомасы өткен жылмен салыстырғанда неге өсті? Соманың өсуі объектінің құнының, алаңының немесе өзге сипаттамаларының өзгеруіне, объект туралы мәліметтердің өзектендірілуіне, сондай-ақ Салық кодексінде көзделген есептік көрсеткіштер мен мөлшерлемелердің өзгеруіне байланысты болуы мүмкін. Жеңілдігім болса да салық неге есептелді? Жекелеген жағдайларда жеңілдікті санат туралы мәліметтер ақпараттық жүйелерде болмауы немесе есептеу кезінде ескерілмеуі мүмкін. Объектінің орналасқан жері бойынша мемлекеттік кірістер органына жүгініп, жеңілдік құқығын растайтын құжаттарды ұсыну қажет. Жылжымайтын мүлік объектісін сатсам да салық неге есептелді? Салық объектті нақты иелену кезеңі ескеріле отырып есептеледі. Меншік құқығының тоқтатылғаны туралы мәліметтер түспесе не ескерілмесе, тексеру және түзету үшін мемлекеттік кірістер органына жүгіну қажет. Салық неге басқа меншік иесіне есептелді? Мұндай жағдай меншік иелері туралы мәліметтердегі алшақтықтарда не меншік құқығы өзгергенде туындауы мүмкін. Мәліметтерді тексеру және түзету үшін мемлекеттік кірістер органына жүгіну керек. Есептелген салық сомасына келіспесем қайда жүгінемін? Салық салу объектісінің орналасқан жері бойынша мемлекеттік кірістер органына жүгініп, түзету қажеттігін растайтын құжаттарды (құқық белгілейтін құжаттар, жеңілдік туралы мәліметтер, сатып алу-сату шарттары және т.б.) ұсыну қажет.Есептеулерді e-Salyq Azamat мобильді қосымшасында, kgd.gov.kz порталында, екінші деңгейлі банктер мен төлем сервистері арқылы тексеруге және төлеуге болады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-mangistau/press/news/details/1282396?lang=ru

АҚПАРАТТЫҚ БЮЛЛЕТЕНЬ Жалпы ақпарат2026 жылғы 3 маусымда Қазақстан Парламентінің төменгі палатасы – Мәжіліс «Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясының қабылдануына байланысты рақымшылық жасау туралы» заң жобасын және оған ілеспе заңнамалық түзетулерді бірінші оқылымда мақұлдады.Ұсынылып отырған заң жобасы Қазақстан тарихындағы алғашқы ауқымды әкімшілік рақымшылықты енгізеді және 2026 жылы жаңа Конституцияның қабылдануымен, сондай-ақ елдегі саяси және институционалдық реформалардың неғұрлым кең бағдарламасымен тікелей байланысты.Қазақстанда қылмыстық рақымшылықтар кезең-кезеңімен жүргізіліп келгенімен, Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексте мұндай мүмкіндік заң жүзінде бұрыннан көзделгеніне қарамастан, әкімшілік рақымшылық бұған дейін ешқашан қолданылмаған. Жаңа бастама болмашы әкімшілік құқық бұзушылықтар жасаған адамдарға орындалмаған міндеттемелерін реттеуге және әрі қарай жүруге мүмкіндік беруге бағытталған.Әкімшілік рақымшылық қылмыстық рақымшылықпен бір мезгілде жүргізіледі, бұл екі шараның қатар іске асырылуының алғашқы жағдайы болмақ. Әкімшілік жазаларды және айыппұлдар бойынша берешекті азайтуға бағытталған осындай бағдарламалар әлемнің бірқатар елінде әртүрлі нысанда қолданылған.2026 жылғы 1 шілдедегі № 328-VIII ҚРЗ «Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясының қабылдануына байланысты рақымшылық жасау туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес, рақымшылықты іске асыру үшін қажетті шаралар 2026 жылғы 1 шілдеден 31 желтоқсанға дейін жүргізіледі. Негізгі фактілерҚазақстан тарихындағы алғашқы әкімшілік рақымшылық.2026 жылы Қазақстанның жаңа Конституциясының қабылдануына және елдегі саяси әрі институционалдық реформаларға байланысты енгізіледі.Негізінен әкімшілік айыппұлдарға қолданылады.Ішкі істер министрлігінің жүйесі арқылы рәсімделген шамамен бір миллион айыппұлды қамтиды деп күтілуде.Азаматтардан өтініш беру талап етілмейді.Шешімдер цифрлық мемлекеттік жүйелер арқылы автоматты түрде қабылданады.Соттар салған айыппұлдар, сондай-ақ қоғамдық қауіпсіздікке, халықтың денсаулығына немесе мемлекеттік мүдделерге қауіп төндіретін құқық бұзушылықтар рақымшылық аясынан шығарылады.Шамамен 16 500 адамды қамтуы мүмкін қылмыстық рақымшылықпен қатар жүргізіледі.  Рақымшылық не үшін енгізіледіҚоғамның әділдікке деген сұранысына жауап беру: тәуелсіздік алғаннан бері Қазақстанда ірі ұлттық оқиғаларға орайластырылған қылмыстық рақымшылықтар кезең-кезеңімен жүргізіліп келсе, қоғамдық пікірталастарда болмашы әкімшілік құқық бұзушылықтар жасаған адамдарға да осындай ізгілік шарасын қолдану қажет пе деген мәселе барған сайын жиі көтеріліп жүр.Әкімшілік құқық бұзушылықтардың ауырлық дәрежесінің төмен екенін ескеру: әкімшілік құқық бұзушылықтар, әдетте, қылмыстарға қарағанда онша ауыр емес, алайда төленбеген айыппұлдар өсімпұл есептеу, қаржылық операцияларға шектеулер қою және мәжбүрлеп өндіріп алу шараларын қолдану сияқты құқықтық салдарға әкеп соғуы мүмкін.Өмірді жаңа парақтан бастауға мүмкіндік беру: рақымшылық өтелмеген әкімшілік айыппұлдары бар адамдарға өз жағдайын реттеп, ескі әкімшілік айыппұлдардың ауыртпалығынсыз әрі қарай жүруге біржолғы мүмкіндік береді.Қаржылық тұрғыдан осал азаматтарды қолдау: бұл шара төленбеген айыппұлдар мәселесін шешуге, әсіресе жинақталған міндеттемелерін өтеуде қиындық көріп жүрген азаматтарға көмектесуге бағытталған.Қолданыстағы ынталандыру тетіктерін толықтыру: рақымшылық Қазақстанда қазірдің өзінде қолданылатын жүйені дамытады. Бұл жүйе әкімшілік айыппұлдарды мерзімінен бұрын төлеу үшін белгіленген кезеңде өтеген жағдайда оларды 50% жеңілдікпен төлеуге мүмкіндік береді.Қазақстанның конституциялық жаңғыруын қолдау: рақымшылық 2026 жылы Қазақстанның жаңа Конституциясының қабылдануымен байланысты және елдің конституциялық дамуының жаңа кезеңінің негізінде жатқан қағидаттардың практикалық көрінісі болып табылады.Реформалардың кең ауқымды бағдарламасын жалғастыру: бұл бастама Қазақстанның мемлекеттік институттарды жаңғырту, заң үстемдігін нығайту және қоғамның сұранысына жедел ден қоятын әрі азаматтарға бағдарланған мемлекеттік басқару жүйесін қалыптастыру жөніндегі ауқымды күш-жігерінің бір бөлігі болып табылады. Әкімшілік рақымшылық: кімдерге қолданыладыӘкімшілік рақымшылық Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің жаңа 889-1-бабымен реттеледі.Бұл шара мына тұлғаларға салынған әкімшілік айыппұлдарға қолданылады:Қазақстан азаматтарына;Жеке кәсіпкерлерге;Жекеше нотариустарға;Жеке сот орындаушыларына;Адвокаттарға;Заң консультанттарына.Жеке кәсіпкерлерді қамту экономикалық белсенділікті қолдауға және төленбеген әкімшілік айыппұлдарға байланысты қаржылық жүктемені азайтуға бағытталған.Әкімшілік рақымшылық мыналарға қолданылмайды:Соттар салған айыппұлдарға;Қайталанған әкімшілік құқық бұзушылықтарға;Қоғамдық қауіпсіздікке, азаматтардың өмірі мен денсаулығына немесе мемлекеттік мүдделерге қауіп төндіретін құқық бұзушылықтарға.Рақымшылық қолданылмайтын санаттарға, басқалармен қатар, мыналар жатады:Алкогольдік немесе есірткілік масаң күйде көлік құралын басқару;Қарсы қозғалыс жолағына шығу және жол жүрісі қағидаларын өзге де өрескел бұзу;Қарудың заңсыз айналымы;Есірткінің заңсыз айналымы;Халық денсаулығын сақтау және санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылық саласындағы құқық бұзушылықтар;Дербес деректерді қорғауға байланысты құқық бұзушылықтар;Заңда көзделген өзге де санаттар. Қылмыстық рақымшылықТәуелсіздік алғаннан бері Қазақстанда маңызды ұлттық белестер мен ізгілік пайымдарына байланысты 10 (он) қылмыстық рақымшылық жүргізілді. Қазіргі бастаманың ерекшелігі – ол алғаш рет қылмыстық рақымшылықты ауқымды әкімшілік рақымшылықпен ұштастырады.Кімдерге қолданылады: қылмыстық теріс қылықтар, онша ауыр емес қылмыстар, сондай-ақ залал келтірмеген не келтірілген залал толық өтелген жағдайда ауырлығы орташа кейбір қылмыстар үшін сотталған адамдар.Ықтимал ауқымы: алдын ала бағалау бойынша, қылмыстық рақымшылық шамамен 16 500 адамға қолданылуы мүмкін.Босатылуы ықтимал: шамамен 1 500 адам бас бостандығынан айыру орындарынан босатылуы мүмкін.Жаза мерзімдерін қысқарту: ауырлығы орташа, ауыр және аса ауыр қылмыстар үшін жаза өтеп жүрген сотталғандардың жекелеген санаттарына заңда белгіленген талаптар сақталған жағдайда жаза мерзімдері қысқартылуы мүмкін.Кімдерге қолданылмайды. Рақымшылық мына құқық бұзушылықтар үшін сотталған адамдарға қолданылмайды:Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтары;Терроризмге және экстремизмге байланысты қылмыстар;Кәмелетке толмағандардың жыныстық тиіспеушілігіне қарсы қылмыстар;Азаптау;Қылмыстардың қайталануы және қауіпті қайталануы;Қоғамға жоғары қауіп төндіретін өзге де әрекеттер.Сот бақылауы. Қылмыстық рақымшылықты қолдану туралы түпкілікті шешімді соттар әрбір жағдай бойынша жеке қабылдайды. Іске асыру тетігіЦифрлық әкімшілендіру: әкімшілік рақымшылық Қазақстанның Әкімшілік іс жүргізудің бірыңғай тізілімі арқылы іске асырылады.Автоматты түрде айқындау: рақымшылыққа жататын азаматтар заңнамада белгіленген өлшемшарттар негізінде автоматты түрде айқындалады.Электрондық өңдеу: рақымшылық туралы шешімдер электрондық түрде қалыптастырылып, уәкілетті лауазымды адамдардың электрондық цифрлық қолтаңбаларымен куәландырылады.Өтініш беруді талап етпеу: азаматтарға рақымшылық алу үшін өтініш берудің, мемлекеттік органдарға барудың немесе қандай да бір қосымша әрекеттер жасаудың қажеті болмайды.Автоматты хабарлау: рақымшылыққа жататын адамдар цифрлық мемлекеттік сервистер және SMS-хабарламалар арқылы хабардар етіледі.Әкімшілік жүктемені азайту: толық цифрлық процесс рақымшылықты тиімді іске асыруды қамтамасыз етуге және азаматтар үшін де, мемлекеттік органдар үшін де бюрократиялық рәсімдерді барынша азайтуға арналған. Күтілетін әсерҚаржылық жүктемені азайту: бұл шара азаматтар мен шағын бизнеске өтелмеген әкімшілік айыппұлдарды реттеуге және бұрыннан жинақталған міндеттемелерден арылуға көмектеседі.Төленбеген айыппұлдар мәселесін шешу: рақымшылық жинақталған төленбеген айыппұлдардың едәуір бөлігін реттеуге мүмкіндік береді деп күтілуде, өйткені оларды өндіріп алу өзге жағдайда қиын болып қала беруі мүмкін.Әкімшілік тиімділікті арттыру: жинақталған әкімшілік істерді жабу және тиісті мемлекеттік дерекқорларды жаңарту есебінен рақымшылық өндіріп алу рәсімдерін жеңілдетуге, деректер сапасын арттыруға және азаматтар, мемлекеттік органдар мен қаржы институттары арасындағы өзара іс-қимылды жақсартуға бағытталған.Әлеуметтік қайта кірігуді қолдау: бұл шара азаматтарға өздерінің құқықтық және қаржылық мәртебесін қалыпқа келтіруге және бұрынғы әкімшілік айыппұлдардың ауыртпалығынсыз алға жылжуға мүмкіндік береді.Цифрлық трансформацияны қолдау: рақымшылықты толық цифрлық рәсімдер арқылы іске асыру электрондық үкіметтің заманауи жүйелері мен автоматтандырылған мемлекеттік қызметтерді пайдалануды күшейтеді. Тікелей гуманитарлық және әкімшілік мақсаттардан бөлек, бұл бастама Қазақстанның конституциялық, саяси және институционалдық жаңғыруының неғұрлым кең бағдарламасының бір бөлігі болып табылады.Жинақталған әкімшілік істерді толық цифрлық процесс арқылы жабу мемлекеттік басқарудың тиімділігін арттыру, мемлекеттік деректер жүйелерін жетілдіру және мемлекеттік қызметтерді одан әрі цифрлық трансформациялау жөніндегі ағымдағы күш-жігерге де үлес қосады деп күтілуде. Халықаралық тәжірибеӘлем елдері азаматтар мен бизнеске орындалмаған әкімшілік міндеттемелерін реттеуге көмектесу, өндіріп алу органдарына түсетін жүктемені азайту және заңдарды сақтауды ынталандыру мақсатында рақымшылық немесе жазаны жеңілдету бағдарламаларын кезең-кезеңімен енгізіп отырады.Мысалдар:Италия өтелмеген әкімшілік айыппұлдарды, салық берешегін және олармен байланысты өсімпұлдарды жоюға немесе азайтуға мүмкіндік беретін бірнеше бағдарламаны іске асырды.Грекия, әсіресе экономикалық қиындықтар кезеңінде, азаматтарға жинақталған әкімшілік берешек пен айыппұлдарды реттеуге немесе азайтуға мүмкіндік беретін тетіктер енгізді.Аргентина төленбеген салықтарды, айыппұлдарды және белгілі бір әкімшілік міндеттемелерді қамтитын рақымшылық бағдарламаларын кезең-кезеңімен жүргізеді.Біріккен Араб Әмірліктері иммиграциялық және визалық режимді бұзуға байланысты әкімшілік айыппұлдар жойылатын уақытша рақымшылық бастамаларын енгізді.АҚШ-тың бірқатар штаттары мен муниципалитеттері тұрғындарға мерзімі өткен айыппұлдар мен әкімшілік өндіріп алуларды қосымша санкцияларсыз немесе пайызсыз жабуға мүмкіндік беретін шектеулі рақымшылық бағдарламаларын іске асырды.Ресей Федерациясы бұған дейін жеке тұлғалар мен шағын бизнестің орындалмаған міндеттемелерін реттеу мақсатында нысаналы салықтық рақымшылықтар мен берешек бойынша рақымшылықтар енгізген.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-kuveyt/press/news/details/1282401?lang=ru

Нью-Йорк, 2026 жылғы 29 тамыз – Біріккен Ұлттар Ұйымының штаб-пәтерінде Қазақстанның бастамасымен БҰҰ Бас Ассамблеясы бекіткен Ядролық сынақтарға қарсы іс-қимылдың халықаралық күніне арналған бірқатар іс-шара өтті.2026 жылы Халықаралық күн үш айтулы мерейтой аясында өтуде: Семей ядролық сынақ полигонының жабылғанына 35 жыл, Ядролық сынақтарға жаппай тыйым салу туралы шарттың (ЯСЖТШ) қол қоюға ашылғанына 30 жыл және Орталық Азиядағы ядролық қарудан азат аймақ туралы шарттың қол қойылғанына 20 жыл толуы.28 тамызда БҰҰ штаб-пәтерінде ЯСЖТШ-ның 30 жылдығына орай жоғары деңгейдегі еске алу іс-шарасы және фотокөрменің салтанатты ашылуы өтті. Оларға БҰҰ Бас хатшысының орынбасары, Қарусыздану мәселелері жөніндегі жоғары өкіл Изуми Накамицу, Ядролық сынақтарға жаппай тыйым салу туралы шарт ұйымының Атқарушы хатшысы Роберт Флойд, Қазақстан Республикасының БҰҰ жанындағы Тұрақты өкілі Қайрат Омаров және БҰҰ-ға мүше мемлекеттердің өкілдері қатысты.Қатысушылар ЯСЖТШ-ның халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікті қамтамасыз етудегі іргелі маңызын атап өтіп, оның әмбебаптығын қамтамасыз ету және тез арада күшіне енуі жолындағы күш-жігерді жандандыруға шақырды.Іс-шарада сөз сөйлеген Елші Қ.Омаров Қазақстанның ядролық қарусыздану және таратпау саласындағы жаһандық күш-жігерге дәйекті үлесін атап өтті. Ол 1991 жылғы 29 тамызда Семей ядролық сынақ полигонының жабылуы Қазақстанның бейбітшілік пайдасына жасаған тарихи таңдауы болғанын және ядролық сынақтарды тоқтатуға бағытталған халықаралық қозғалысқа қуатты серпін бергенін атап көрсетті.29 тамызда БҰҰ штаб-пәтерінің аумағында естелік ағаш отырғызу рәсімі өтті. Қазақстан Аустралия, Германия, Канада, Нидерланд, Финляндия және Жапониямен бірге рәсімнің тең ұйымдастырушыларының бірі болды. Іс-шараға БҰҰ мен ЯСЖТШҰ-ның жоғары лауазымды өкілдері, мүше мемлекеттердің дипломатиялық миссиялары мен халықаралық ұйымдардың өкілдері қатысты.Қ.Омаров Қазақстанның халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікті нығайтуға, ядролық қарусыздануды ілгерілетуге, сондай-ақ ЯСЖТШ-ның әмбебаптығын қамтамасыз етуге және оның тез арада күшіне енуіне деген мызғымас бейілділігін растады.Өткізілген іс-шаралар халықаралық қоғамдастықтың назарын ядролық сынақтардың гуманитарлық және экологиялық зардаптарына, олардың құрбандары туралы тарихи жадты сақтаудың маңыздылығына және мұндай қасіреттердің қайталануына жол бермеу жолындағы мемлекеттердің ортақ жауапкершілігіне тағы да аударды.Қазақстан ортақ мақсатқа – ядролық сынақтар мен ядролық қарудан азат әлем құруға қол жеткізу жолындағы күш-жігерге дәйекті түрде үлес қосуда.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-kazakhstanun/press/news/details/1282392?lang=ru

2026 жылғы 29 тамыз, Женева – Қазақстан Республикасының Женевадағы БҰҰ бөлімшесі мен басқа да халықаралық ұйымдар жанындағы Тұрақты өкілдігінің бастамасымен Ядролық сынақтарға қарсы іс-қимылдың халықаралық күніне және Семей ядролық сынақ полигонының жабылуының 35-жылдығына орайластырылған Бейбітшілік шеруі өтті. Акцияның тең ұйымдастырушылары ретінде Базель бейбітшілік мәселелері жөніндегі бюросы, «Парламентшілер ядролық қаруды таратпау және қарусыздану үшін» ұйымы және Youth Fusion жастар желісі болды.Шеру Қазақстан мен БҰҰ-ның #StepUp4Disarmament («Қарусыздануға бағытталған тиімді қадамдар») жаһандық бастамасы аясында өтті. Акцияның басталу уақыты — 8 сағат 29 минут — және бағытының ұзындығы — 8,29 шақырым — 29 тамыз күніне символдық түрде сілтеме жасады. Қатысушылар Женевадағы БҰҰ бөлімшесінің кешенінен Женева көлінің жағалауымен Вилла Ла-Гранжға дейін жүріп өтті.Ядролық сынақтарға қарсы іс-қимылдың халықаралық күні БҰҰ Бас Ассамблеясымен 2009 жылы Қазақстанның бастамасымен бекітіліп, жыл сайын 29 тамызда атап өтіледі. Бұл күн әлемдік қоғамдастыққа ядролық сынақтардың ауыр гуманитарлық және экологиялық зардаптарын, сондай-ақ оларды толық және түпкілікті тоқтату қажеттілігін еске салады.Акцияға дипломатиялық корпус өкілдері, БҰҰ және басқа да халықаралық ұйымдардың қызметкерлері, үкіметтік емес құрылымдардың, сарапшылар қауымдастығының және жастар қозғалыстарының өкілдері қатысты.Шеру қатысушыларының алдында сөйлеген сөзінде Қазақстанның Тұрақты өкілдігінің өкілі қазақ халқының ядролық сынақтарды тоқтату және ядролық қарусыздануды ілгерілету жөніндегі халықаралық күш-жігерге қосқан үлесі туралы айтып берді. 1991 жылғы 29 тамызда Семей ядролық сынақ полигонын жабу туралы шешімнің тарихи маңызы және Қазақстанның жаһандық ядролық қарсы күн тәртібін қалыптастырудағы дәйекті рөлі атап өтілді.Женевадағы шеру 2026 жылғы үш мерейтойлық күнді, оның ішінде Семей сынақ полигонының жабылуының 35-жылдығы, Орталық Азиядағы Ядролық қарудан азат аймақ туралы шартқа қол қоюдың 20-жылдығы және Ядролық сынақтарға жан-жақты тыйым салу туралы шартқа қол қоюдың 30-жылдығын атап өтуге арналған Вена мен Нью-Йорктегі іс-шаралар сериясының жалғасы болды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-geneva/press/news/details/1282372?lang=ru