Азаматтың өтініші жол берілетін болу үшін мынадай талаптарға сәйкес келуге тиіс:дауланып отырған заң немесе өзге де нормативтік құқықтық акт өтініш субъектісінің қатысуымен қаралған нақты іс бойынша сотта қолданылған және оның құқықтары мен бостандықтарына тікелей әсер еткен, сондай-ақ іс бойынша апелляциялық сатыдағы соттың заңды күшіне енген сот актісі қабылданған болуы қажет;өтініш апелляциялық сатыдағы сот актісі қабылданған күннен бастап бір жылдан кешіктірілмей берілуге тиіс;өтініш субъектісінің өз құқықтары мен бостандықтарының бұзылғанын көрсететін белгілер болуға тиіс.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/ksrk/press/news/details/1311477?lang=ru

Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігінің 2026–2027 жылдарға арналған Медиа-жоспарын іске асыру мақсатында облысымыздың білім беру ұйымдарында Еңбек апталығы аяқталды. Апталық аясында оқушылар түрлі мамандықтар, олардың қоғамдағы маңызы, қазіргі еңбек нарығының талаптарымен танысты. Еңбек адамдарына құрметпен қарауға, жұмысшы мамандықтарды дәріптеуге және саналы кәсіби таңдау қалыптастыруға ерекше көңіл бөлінді.Мектептерде сынып сағаттары, жұмыс орындарына экскурсиялар, сенбіліктер, жәрмеңкелер, байқаулар, түрлі мамандық өкілдерімен кездесулер ұйымдастырылды. Жұмысшы мамандықтар өкілдерінің кәсіби шеберлігі мен еңбегінің маңыздылығына ерекше назар аударылды.Еңбек апталығы аясында өткізілген іс-шаралар білім алушылардың еңбек адамдарына құрметпен қарауын, әрбір мамандықтың қоғамдағы маңызын түсінуін және кәсіби болашағына саналы көзқарасын қалыптастыруға бағытталған маңызды алаңға айналды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/vko-bilim/press/news/details/1311455?lang=ru

Кеден саясатының маңызды бағыттарының бірі тауарлардың жекелеген санаттарын әкелу және әкету қағидаларын белгілейтін тыйымдар мен шектеулер жүйесі болып табылады. Тауарлар Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік шекарасы арқылы өткізіледі және (немесе) тыйымдар мен шектеулер сақтала отырып, кедендік рәсімдерге орналастырылады.Біржақты тәртіппен енгізілетін шараларды қоса алғанда, тарифтік емес реттеу шараларының, сондай-ақ техникалық реттеу шараларының сақталуы Одақ туралы шартқа сәйкес Комиссия айқындаған жағдайларда және тәртіппен немесе Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен расталады. Әскери мақсаттағы өнімдерге қатысты шараларды қоса алғанда, бақылаудың ерекше шараларының сақталуы Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес белгіленген жағдайларда және тәртіппен құжаттарды және (немесе) осындай шаралардың сақталуын растайтын мәліметтерді ұсыну арқылы расталады.Еуразиялық экономикалық одақтың техникалық регламенттерінде белгіленген талаптарға, сондай-ақ Қазақстан Республикасының техникалық реттеу саласындағы заңнамасының талаптарына әкелінетін тауарлардың сәйкестігін растайтын құжаттар және осындай құжаттардағы мәліметтер туралы ақпарат алмасу жөніндегі техникалық реттеу саласындағы уәкілетті орган мен уәкілетті органның ақпараттық өзара іс-қимыл жасау тәртібі техникалық реттеу шараларының сақталуын растау мақсатында бірлескен актімен айқындалады.Санитариялық, ветеринариялық-санитариялық және карантиндік фитосанитариялық шаралардың, сондай-ақ радиациялық талаптардың сақталуы Одақ туралы шартта және оған сәйкес қабылданған Комиссия актілерінде белгіленген тәртіппен және (немесе) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен санитариялық-эпидемиологиялық, ветеринариялық, карантиндік фитосанитариялық және радиациялық бақылауды (қадағалауды) жүзеге асыру нәтижелері бойынша расталады.Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік аумағына әкелу және (немесе) Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік аумағынан жеке тұлғалардың Одақ туралы шартта көзделген және Еуразиялық экономикалық одаққа мүше болып табылмайтын мемлекеттермен сауда жасауда тарифтік емес реттеу шаралары қолданылатын тауарлардың бірыңғай тізбесіне енгізілген тауарларды жеке пайдалануға арналған тауарлар ретінде әкету ерекшеліктерін Комиссия айқындайды.Егер тыйымдар мен шектеулерді белгілейтін актілерде олардың сақталуын растау жағдайлары және (немесе) тәртібі айқындалмаса, мұндай тыйымдар мен шектеулердің сақталуы тауарларды Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік шекарасы арқылы өткізу кезінде, сондай-ақ тауарларды ішкі тұтыну үшін шығару немесе экспорт кедендік рәсімдеріне орналастыру кезінде расталады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-vko/press/news/details/1311434?lang=ru

ЕРЕЖЕСІ Байқауға 15-30 жас аралығындағы шетел азаматы болып табылатын ұлты қазақ отандастар қатыса алады;Байқауға 15-30 жас аралығындағы Қазақстан Республикасының азаматы болып табылмайтын ұлты қазақ азаматтары қатыса алады. Қатысушы жоба туралы ұзақтығы 2 минуттан аспайтын бейнежазбаны немесе 10 слайдтан аспайтын презентацияны Oqbaiqau@gmail.com эл-поштасына шетел паспорты немесе туу туралы куәлігімен қоса өзі туралы ақпаратты (Толық аты-жөні, азаматтығы, оқитын университеті мен курсы, жасы) 30 қазан 2026 ж. Дейін жіберуі керек;Бейнежазба немесе презентацияда жобаның сипаттамасы, мақсаты, ерекшеліктері мен күтілетін нәтижесі туралы нақты көрсетілуі керек;Қатысушы жұмысын жібере отырып Отандастар қорының әлеуметтік желілерінде (Facebook, Instagram, Telegram) және ресми сайтында жұмысының жариялануына келісім береді. МАРАПАТТАУ1-орын: «Киелі Қазақстан» жобасына қатысуға жолдама, ноутбук, диплом.2-орын: Планшет, диплом.3-орын: Смарт-сағат, диплом.Ынталандыру сыйлығы: «Бестемше» үстел ойыны. Ереженің толық нұсқасын сайттан қараңыз https://oq.gov.kz/Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-riga/press/news/details/1311430?lang=ru

24 қазан 2026 жыл. Бүгінгі таңда жасанды интеллект технологиялары адамзат өркениетінің барлық салаларына тереңдеп еніп үлгерді. Суреттер мен музыка, видеороликтер мен мәтіндер — бәрін де нейрожелілер бірнеше секунд ішінде жасай алады. Алайда осынау керемет жылдамдықтың артында заңнамалық тұрғыдан әлі де шешімін таппаған бір маңызды сұрақ тұр: жасанды интеллект жасаған шығармаларға авторлық құқық кімге тиесілі? Бұл мәселе бүгін тек заңгерлер мен технологтарды ғана емес, контент жасаушыларды, суретшілерді, музыканттарды және жарнама саласының өкілдерін де алаңдатып отыр.Жасанды интеллект мүмкіндіктерінің кеңеюі бірнеше жыл бұрын-ақ басталған болатын. 2022–2023 жылдары DALL-E, Midjourney, Stable Diffusion сияқты суреттер генерациялайтын платформалар бүкіл әлемде танымалдыққа ие болды. Қазақстанда да осы уақыт аралығында жасанды интеллект құралдарын пайдаланатын контент жасаушылардың саны күрт өсті. Жарнама агенттіктері, медиа компаниялар, жеке блогерлер — бәрі де ЖИ технологияларын өз жұмысына белсенді түрде ендіре бастады. Дегенмен заңнамалық база осынау жылдам даму қарқынынан артта қалып отырды. Нәтижесінде авторлық құқық мәселесі бойынша ашық сұрақтар жинала берді.Қазақстан заңнамасы бойынша авторлық құқық тек адамның шығармашылық еңбегі нәтижесінде туындайды. Қазақстан Республикасының авторлық құқық туралы заңы шығарма авторы ретінде тек жеке тұлғаны — яғни тірі адамды — таниды. Бұл қағида жасанды интеллектке авторлық мәртебе беруге мүмкіндік бермейді. Алайда мәселе мұнымен бітпейді. Жасанды интеллект туралы жаңа заң нейрожелілерге берілетін мәтіндік сұраныстар — промпттар — да авторлық құқықпен қорғала алады деп атап көрсетеді. Бірақ бұл үшін сұраныстың өзі де шығармашылық зияткерлік қызметтің нәтижесі болуы шарт. Демек, жай ғана "ай астында отырған адамды сал" деп жазу жеткіліксіз — промпт неғұрлым күрделі, нақты және ерекше болса, соғұрлым оның авторлық қорғалуға мүмкіндігі артады.ЖИ-креатор Аружан Ергали бұл мәселені өз тәжірибесі тұрғысынан терең түсінеді. Оның айтуынша, сапалы жасанды интеллект контентін жасау — жай ғана батырма басу емес, ол нағыз шығармашылық процесс. "Бір ғана жоба үшін алдымен кейіпкер жасайсың, раскадровка әзірлейсін, ондаған, кейде жүздеген нақты сұраныстар жазасын. Содан кейін алынған нәтижелерді сұрыптап, өңдеп, біріктіресін. Бұл — нағыз авторлық жұмыс," — дейді Аружан. Оның пікірі бойынша, ЖИ тек қарандаш немесе фотокамера сияқты — шебердің қолындағы құрал. Кім сол құралды ұстаса, шығарманың да авторы сол адам болуы тиіс.Заңгер Сергей Уткин авторлық мәселеде ең басты өлшем ретінде адамның шығармашылық қатысуын атайды. "Егер адам не жасау керектігін ойластырып, сюжет пен стильді анықтаса, нәтижені бағалап, жетілдірсе — онда шығармашылық бастама бар. Жасанды интеллект мұнда тек ойды жүзеге асыратын құрал ретінде қызмет етеді," — деп түсіндіреді маман. Алайда даулы жағдайлар туындаған кезде соттар немесе тиісті органдар әр шығарманы жеке-жеке қарастыруы мүмкін. Яғни автордың шығармашылық үлесін дәлелдеу оның өзінің міндетіне айналады — бұл болашақта маңызды мәселеге айналуы мүмкін.Жаңа заң сонымен қатар жасанды интеллект жасаған контентті пайдаланушылар мен платформаларға бірқатар міндеттер жүктейді. Ең бастысы — синтетикалық контентті белгілеу (маркировка) талабы. Яғни ЖИ жасаған суреттер, видеолар немесе мәтіндер тиісті белгімен таңбалануы тиіс. Бұл талап дезинформацияның таралуын шектеуге, сондай-ақ тұтынушылардың не шынайы, не жасанды екенін ажырата алуына септігін тигізбек. Жасанды интеллект жүйелерінің иелері мен операторлары да технологияны пайдалану барысында туындауы мүмкін тәуекелдерді бақылауға міндетті. Бұл жауапкершілік талабы — дамыған елдердің тәжірибесіне сәйкес алынған прогрессивті қадам.Халықаралық тәжірибеге жүгінсек, бұл мәселе жаһандық деңгейде де бірыңғай шешімін таппаған. АҚШ-та Авторлық құқықтар бюросы ЖИ жасаған шығармаларды адамның шығармашылық үлесінсіз тіркеуден бас тартады. Еуропалық Одақта ЖИ туралы жаңа заң шеңберінде авторлық мәселе жеке талқылануда. Қытайда кейбір сот шешімдері ЖИ-контентте адамның промпт жасаудағы рөлін авторлық белгі ретінде мойындаған. Бұл халықаралық параллельдер Қазақстанның таңдаған тәсілі — адамның шығармашылық үлесін негіз ету — дұрыс бағыт екенін аңғартады.Сарапшылардың пікірінше, технологиялар дамыған сайын авторлық құқық, деректер қауіпсіздігі және жауапкершілік мәселелері одан да өткір сипат алатын болады. Ақпараттық технологиялар саласының зерттеушісі, Алматы университетінің доценті Гүлнар Ахметова: "Бүгін біз ЖИ заңнамасының тек алғашқы бетпердесін ғана жазып жатырмыз. Келесі бес жыл ішінде даулар мен прецеденттер арқылы заңнама одан ары нақтыланатын болады. Контент жасаушылар өз авторлық үлестерін дәлелдей алатындай тетіктер, мәселен блокчейн негізіндегі тіркеу жүйелері, өзекті бола бастайды," — деп болжайды. Мемлекет те осы саладағы реттеуші рөлін нығайтуды жалғастыруда — тиісті мемлекеттік органдар синтетикалық контентті бақылауға арналған платформалар мен стандарттарды әзірлеу үстінде. Жасанды интеллект дәуірінде шығармашылық пен заңнама арасындағы бұл тарихи диалог — тек Қазақстан үшін ғана емес, бүкіл адамзат үшін маңызды сынақ болып қала бермек.