Елдің барлық көппәтерлі үйлері мекенжайы, қабаты, пәтерлер мен тұрғын емес үй — жайлар саны, үйдің жай-күйі, лифтілер мен есепке алу аспаптары бар бір тізілімге жинақталатын болады. Жұмыс «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңды орындау және «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасы, сондай-ақ күрделі жөндеу мен техникалық тексерудің мемлекеттік бағдарламаларын жоспарлау шеңберінде жүргізіледі.Түгендеу «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңның 2-бабы бойынша көппәтерлі тұрғын үйдің анықтамасына сәйкес келетін барлық ғимараттарды қамтиды: кондоминиум объектісінің ортақ мүлкінен және екі немесе одан да көп пәтерден немесе тұрғын емес үй-жайлардан тұратын жеке тұрған ғимарат. Есепке қабатына, меншік иелерінің санына, тіркелген кондоминиум объектісінің болуына және басқарудың таңдалған нысанына қарамастан, ауылдық елді мекендердегі екі және төрт пәтерлі үйлерді және басқару нысаны әлі анықталмаған үйлерді қоса алғанда, үйлер жатады.Әрбір үйде тізілімде бірыңғай кілт бар — мекенжайдың тіркеу коды (МТК). Осы код бойынша үйге басқа көздерден алынған мәліметтер: ғимараттың техникалық сипаттамалары, сандық және сапалық көрсеткіштер, Үй-жайлар туралы деректер, басқару нысаны мен лифттердің жай-күйі туралы мәліметтер, желілер мен есептеу құралдарына қосылу туралы деректер «бекітіледі».Мәліметтерді беру тәртібі Тұрғын үй қатынастары және тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық саласындағы ақпаратты қалыптастыру, өңдеу, орталықтандырылған жинау және сақтау қағидаларында белгіленген. Олар деректерді беруге міндетті ұйымдардың шеңберін анықтады: жергілікті атқарушы органдар, табиғи монополиялар субъектілері, мүлік иелерінің бірлестіктері, мүлік иелерінің кооперативтері, басқа басқару субъектілері.Меншік иелерінің дербес деректері-тегі, жеке сәйкестендіру нөмірлері, құқық белгілейтін құжаттар және берешек туралы мәліметтер-түгендеу кезінде жиналмайды. ------------------------------------------------------------------------------------------------------- Тізілім не береді: лифттерді күрделі жөндеуге және ауыстыруға арналған үйлердің нақты тізімдері, үйлердің есепке алу құралдарымен жабдықталуының нақты деңгейін түсіну, орташаланған бағалаулар емес, нақты деректер негізінде желілерді жаңғыртуға өңірлердің қажеттілігін есептеу. Коммуналдық төлемдер түбіртектерінде есептеудің дұрыстығы ПИК пен МИБ, басқарушы компаниялар арасында атқарушылық құжаттаманы жүргізу және жұмыс тәртібін арттырады-------------------------------------------------------------------------------------------------------.Мәліметтерді жинауды облыстардың әкімдіктері аудандар мен облыстық маңызы бар қалалардың тұрғын үй инспекциялары арқылы ұйымдастырады. Хабарламалар мен жұмыс нысандары мүлік иелерінің бірлестіктеріне, тікелей бірлескен басқарудағы үйлердің өкілдеріне, басқару субъектілеріне және коммуналдық қызметтерді жеткізушілерге жіберіледі. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/vko-samar/press/news/details/1283563?lang=ru

Алматыда денсаулық сақтау саласында 10 медициналық нысанның құрылысы мен жаңғырту жұмыстары жүргізілуде. Бұл туралы Алматы қаласы Құрылыс басқармасының басшысы Нұрбол Нұрсағатов Өңірлік коммуникациялар қызметінің алаңында өткен брифингте мәлімдеді.Қарағайлы, Шұғыла, Айтеке би, Алтай-1 және Ақжар шағынаудандарында жаңа емханалар мен амбулаториялар салынуда. Қалалық ауруханалар мен перзентханаларды жаңғырту жұмыстары да жалғасуда.Онкологиялық орталығы бар көпбейінді аурухана, Балалар қалалық оңалту орталығы және Балалар жұқпалы аурулар ауруханасын реконструкциялау жобалары мемлекеттік сараптамадан оң қорытынды алды.Брифинг барысында спорт және мәдениет салаларындағы ірі инфрақұрылымдық жобалардың жүзеге асырылу барысы да таныстырылды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/almaty-us/press/news/details/1283567?lang=ru

Рияд, 2026 жылғы 31 тамыз – Қазақстанның Сауд Арабиясындағы Елшісі Мадияр Меңілбеков «Ajlan & Bros Holding Group» Бас атқарушы директорының орынбасары Фейсал Әл-Рабихпен келіссөздер жүргізді.Кездесу барысында тараптар қазақ-сауд инвестициялық ынтымақтастығының перспективалық бағыттарын талқылап, тау-кен металлургия кешені және девелопмент салаларындағы өзара іс-қимылға ерекше назар аударды.М.Меңілбеков Қазақстанның инвестициялық әлеуетін таныстырып, саудтық бизнестің минералдық-шикізат базасын игеру, қайта өңдеу өндірістерін дамыту, сондай-ақ ірі инфрақұрылым және девелопмент салаларындағы жобаларды іске асыруға қатысу мүмкіндіктерін атап өтті.Тараптар практикалық өзара іс-қимылды кеңейту үшін елеулі әлеует бар екенін атап өтіп, өзара тиімді ынтымақтастықтың перспективалық бағыттарын пысықтау бойынша алдағы қадамдар туралы келісті.«Ajlan & Bros Holding Group» 1979 жылы тоқыма компаниясы ретінде құрылған. Бүгінгі таңда холдинг Сауд Арабиясындағы жылжымайтын мүлік, энергетика, тау-кен өнеркәсібі, қаржы және денсаулық сақтау салаларында қызмет ететін әртараптандырылған жеке конгломерат болып табылады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-riyadh/press/news/details/1283541?lang=ru

Рияд, 2026 жылғы 31 тамыз – Қазақстанның Сауд Арабиясы Корольдігіндегі Елшісі Мадияр Меңілбеков Риядта өтіп жатқан «LEAP 2026» жаһандық технологиялық көрмесіне барып, «Astana Hub» халықаралық технопаркі ұйымдастырған Қазақстанның бірыңғай ұлттық павильонымен танысты. Экспозиция аясында Astana Hub халықаралық қауымдастыққа елдің цифрлық экожүйесін, соның ішінде Digital Nomad Visa мен Digital Nomad Residency бағдарламаларын, салықтық жеңілдіктерді, акселерациялық бастамалар мен шетелдік компанияларға арналған венчурлік мүмкіндіктерді таныстырды.Павильон алаңында бес қазақстандық стартап өз әзірлемелерін ұсынды: Taulau (ЖИ көмегімен IT-өнімдер жасау), MediCards (стоматологияны цифрландыру), DataMost AI (САК-дағы PDPL деректерді қорғау сервисі), askAlem (ЖИ-агенттер төлемдерінің қауіпсіздігі) және Cyberlabs (оқыту киберполигоны).Жоба өкілдерімен кездесу барысында Қазақстан Елшісі отандық шешімдердің технологиялық жетілу деңгейінің жоғарылығын және олардың жаһандық әрі Таяу Шығыс нарықтарының талаптарына бейімделгенін атап өтті.Қазақстанның «LEAP 2026» көрмесіне қатысуы тікелей венчурлік инвестициялар тартуға, MENA өңірінің реттеушілерімен және корпорацияларымен серіктестік орнатуға кең мүмкіндіктер ашады, сондай-ақ Қазақстанның Еуразиядағы негізгі цифрлық хаб ретіндегі мәртебесін нығайта түседі.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-riyadh/press/news/details/1283545?lang=ru

Шымкентте жаңа оқу жылында мектеп партасына 405 мыңға жуық оқушы отырды. Оның шамамен 29 мыңы – мектеп табалдырығын алғаш аттаған бүлдіршіндер.Білім күніне арналған негізгі салтанатты жиын Теріскей шағынауданындағы жаңартылған №46 мектеп-лицейде өтіп, оған Шымкент қаласының әкімі Ғабит Сыздықбеков қатысты.Биылғы 1 қыркүйек «Қазақстан Республикасының Конституциясы: Адал азамат, зерделі ұлт және жауапты қоғам қалыптастырудың негізі» тақырыбына арналды. Мерекелік жиын Мемлекеттік Туды көтеріп, Әнұранды орындаудан басталды.Қала әкімі білім сапасын арттыру, цифрландыру мен жасанды интеллектті меңгеру, сондай-ақ жастарға сапалы білім алуға қолайлы жағдай жасау мемлекеттік саясаттың негізгі бағыттарының бірі екенін атап өтті.Білім беру инфрақұрылымын жаңарту жұмыстары да жалғасуда. Соңғы екі жылда Шымкентте 13 жаңа мектеп салынды. Биыл 7 білім беру нысанына күрделі жөндеу жүргізіліп, 6 мектепке қосымша ғимараттар салынды.№46 мектеп-лицейде биыл 478 млн теңгеге күрделі жөндеу жүргізілді. Ғимараттың қасбеті, шатыры, спорт залы мен жертөле бөлігі толық жаңартылды. Екі ауысымда білім алатын мектепте шамамен 2 700 оқушы бар. Биыл бірінші сыныпқа 218 бала қабылданды.Білім күні аясындағы іс-шаралар тәрбие мен ұлттық құндылықтарға басымдық бере отырып, артық шығынсыз ұйымдастырылды. Салтанатты жиындардан кейін оқушылар үшін Конституция құндылықтары мен жалпыұлттық жобаларға арналған бірыңғай сынып сағаттары өткізілді.

2026 жылғы тамыз Шымкент медицинасы үшін технологиялық тұрғыдан маңызды кезеңдердің біріне айналды. Ай ішінде алғаш рет сүйек кемігін трансплантациялау операциясы жасалып, жоғары технологиялық хирургия бағытындағы бірқатар жетістіктер көрсетілді. Сонымен қатар жаңа перинаталдық орталық, оңалту орталығы және диагностикалық инфрақұрылым құрылысы жалғасып жатқаны хабарланды.Тамыздағы ең маңызды оқиғалардың бірі — Шымкентте алғаш рет сүйек кемігін трансплантациялау операциясының орындалуы. Қалалық онкологиялық орталық мамандары бірнеше ай бойы арнайы дайындықтан өтіп, күрделі медициналық технологияны жергілікті деңгейде іске асыра алды.Бұл оқиғаның мәні бір операцияның сәтті аяқталуынан әлдеқайда кең. Бұған дейін мұндай күрделі емге мұқтаж шымкенттіктер басқа өңірлерге немесе шетелге баруға мәжбүр болатын. Енді күрделі медициналық қызметтің қала ішінде қолжетімді болуы пациент пен оның отбасының уақытын, жол шығынын және психологиялық жүктемесін азайтуға мүмкіндік береді.Тамыз айындағы екінші маңызды бағыт — жоғары технологиялық хирургияның кеңеюі. 19 тамызда 26 жастағы пациентке тұқым қуалайтын сфероцитоз диагнозымен лапароскопиялық спленэктомия жасалғаны туралы мәлімет бар. Лапароскопиялық тәсіл дәстүрлі ашық операциямен салыстырғанда ауруханада болу мерзімін қысқартуға мүмкіндік береді.Бұл — медициналық технологияның пациент өміріне тікелей әсер ететін мысалы. Технологиялық операция дегеніміз тек жаңа құрал-жабдық емес. Ол операциядан кейінгі оңалту уақытын қысқарту, еңбекке тезірек оралу және медициналық шығындарды азайту мүмкіндігін білдіреді.Сонымен қатар Шымкент онкологиялық орталығында химиоэмболизация, радиожиілікті абляция және лапароскопиялық хирургия сияқты әдістер енгізіліп жатқаны көрсетілген. Бұл қаладағы медициналық қызметтің күрделілік деңгейінің біртіндеп жоғарылап келе жатқанын аңғартады.Медициналық технологиялармен қатар тамызда денсаулық сақтау инфрақұрылымының физикалық базасы да дамып жатты. 19 тамызда 200 орындық жаңа перинаталдық орталықтың құрылысы туралы ақпарат жарияланды. Нысанда лаборатория, медициналық газ станциясы, жедел жәрдемге арналған орындар және басқа да қажетті инфрақұрылым қарастырылған.Бозарықта 150 орындық оңалту орталығының құрылысы да жалғасып жатты. Құрылыс деңгейі шамамен 70 пайызға жеткен. Кешенде спорт залы, емдік бассейн, оңалту корпусы және стационар болады.Бұл үш бағыт — трансплантация, жоғары технологиялық хирургия және жаңа медициналық инфрақұрылым — бір-бірін толықтырады.Біріншісі күрделі диагноздарды жергілікті жерде емдеуге мүмкіндік береді. Екіншісі емдеу технологиясының сапасын арттырады. Үшіншісі медициналық қызмет көлемін қабылдайтын инфрақұрылымды кеңейтеді.Сіздің құжаттағы талдау да осыны көрсетеді: 2023–2026 жылдары Шымкенттегі жоғары технологиялық медициналық қызметтердің көлемі айтарлықтай өскен, ал Қазақстан бойынша жоғары технологиялық операцияларға сұраныс та артқан.Дегенмен негізгі мәселе — бір реттік операцияларды тұрақты медициналық жүйеге айналдыру. Ол үшін мамандарды үздіксіз даярлау, жабдықтарға қызмет көрсету, клиникалық хаттамаларды жаңарту және күрделі операцияларды тұрақты түрде орындауға қажетті пациенттік база қалыптастыру қажет.Сондықтан 2026 жылғы тамыздағы медициналық жаңалықтарды жеке рекордтар жиынтығы ретінде емес, Шымкент медицинасының жүйелік трансформациясының көрсеткіші ретінде бағалаған дұрыс.Егер бұл үрдіс жалғаса берсе, тұрғын үшін ең маңызды өзгеріс — күрделі медициналық көмек «басқа қалаға бару қажет қызметтен» біртіндеп Шымкенттің өзінде қолжетімді медициналық мүмкіндікке айналуы болады.

2026 жылғы тамыз Шымкенттегі стартап қозғалысы үшін маңызды ай болды. Бір айдың ішінде Shymkent Hub ашылып, Startup Orda өтінімдер қабылдады, Smart City Hackathon өтті, Tech Orda бағдарламасы арқылы IT мамандықтарын меңгеруге мүмкіндік кеңейді. Бұл оқиғалардың барлығы бір ортақ мәселені шешуге бағытталған: өңірдегі идеяны нақты технологиялық өнімге айналдыру.17 тамызда Shymkent Hub-тың ашылуы осы процестің институционалдық негізін күшейтті. Хабтың міндеті — технологиялық кәсіпкерлікті дамыту, стартап мәдениетін қалыптастыру, IT саласы мен цифрлық білім беруді қолдау.Ал Startup Orda аймақтық стартаптарға идеядан бастап алғашқы өнімге дейінгі жолды өтуге мүмкіндік береді. Тамызда Шымкент тұрғындары үшін өтінім қабылдаудың соңғы мерзімі 23 тамыз болды. Бағдарлама аясында қатысушылар менторлармен жұмыс істеп, нарықты зерттеп, бизнес-модель құрып, алғашқы өнімдерін әзірлейді.Бұл жүйенің ерекшелігі — адамнан бірден дайын бизнес талап етпейді. Яғни стартапшының қолында тек проблема немесе идея болса да, оны MVP деңгейіне дейін жеткізуге мүмкіндік бар.Тамызда осы идеяның практикалық көрінісін Smart City Hackathon көрсетті. Хакатонға 60-тан астам команда өтінім беріп, 20 команда финалға шықты. Жеңімпаздар қатарында Proji by Sunnet, Qauipsiz және Attan болды.Бұл жобалардың ерекшелігі — олар абстрактілі технология емес, Шымкент тұрғындарының нақты мәселелеріне бағытталды. Коммуналдық қызмет, газ қауіпсіздігі, қалалық орта және басқа да мәселелер стартапшылар үшін нақты бизнес және технологиялық кейске айналды.Осылайша, тамыздағы Smart City Hackathon мен Startup Orda арасында маңызды байланыс бар. Біріншісі нақты қалалық проблемаларды анықтауға мүмкіндік берсе, екіншісі идеяны ұзақ мерзімді өнімге айналдыруға көмектеседі.IT-білім беру бұл экожүйенің үшінші бөлігіне айналады. Tech Orda бағдарламасы арқылы қазақстандықтар сұранысқа ие IT мамандықтарды практикалық түрде меңгеруге мүмкіндік алады. Тамыз айындағы ақпарат бойынша бағдарламаға 18–45 жас аралығындағы азаматтар қатыса алады.Бұл жерде Шымкент үшін маңызды мәселе — стартап экожүйесіне қатысатын адамдардың жергілікті жерде қалыптасуы.Егер бұрын талантты жастардың технологиялық мүмкіндіктері көбіне Алматы мен Астанаға шоғырланса, қазір өңірде сол процесті іске қосатын инфрақұрылым пайда болуда. Shymkent Hub, Startup Orda, Tech Orda, Tomorrow School және робототехника орталықтары бір-бірін толықтыра алады.Сіздің құжаттағы деректер де осы тенденцияны көрсетеді: 2021–2024 жылдары Қазақстандағы IT саласындағы жалақы 40%-ға өскен, Tech Orda-ға өткен жылдары 35 мыңнан астам өтінім түскен. Бұл IT мамандығына деген қызығушылықтың тек уақытша тренд емес екенін көрсетеді.Шымкенттің артықшылығы — демографиялық әлеуеті. Жас тұрғындар саны жоғары қалада технологиялық білім мен стартап бағдарламалары қатар дамыса, бірнеше жылдан кейін жергілікті еңбек нарығында жаңа мамандықтардың үлесі өсуі мүмкін.Бірақ негізгі сынақ та осында. Стартап бағдарламасына қатысу немесе хакатонда жеңу — соңғы нәтиже емес. Нақты экономикалық әсер өнім нарыққа шыққанда, клиент тапқанда, инвестиция тартқанда немесе қалалық жүйеге енгізілгенде ғана пайда болады.Сондықтан тамыз 2026 Шымкент үшін стартаптардың саны көбейген айдан гөрі, стартап экожүйесінің құрылымдық негіздері қалыптасқан ай ретінде маңызды.Shymkent Hub — орта, Tech Orda — кадр, Startup Orda — инкубация, Smart City Hackathon — нақты проблема. Осы төрт элемент тұрақты байланыста жұмыс істесе, Шымкенттің IT саласы тұтынушы нарығынан технология өндіретін өңірлік орталыққа айнала алады.

2026 жылғы тамызда Шымкенттің технологиялық дамуындағы маңызды тенденциялардың бірі — робототехника мен инженерлік білімнің мектеп деңгейіне дейін түсуі болды.22 тамызда Қамбар мектебінде робототехника кабинеті ашылды. Бір қарағанда бұл бір ғана мектептегі жаңа кабинет ретінде көрінуі мүмкін. Алайда оны тамыздағы басқа оқиғалармен бірге қарастырсақ, қалада IT-маман даярлау жүйесінің төменнен жоғары қарай қалыптасып келе жатқанын байқауға болады.Осы кезеңде RoboPark білім беру орталығының мұғалімдері де оқу-жаттығу жұмыстарын аяқтады. Бұл екі оқиға робототехниканы тек балалардың қосымша үйірмесі ретінде емес, инженерлік ойлау мен технологиялық дағдыларды қалыптастыратын білім беру бағыты ретінде қарастырудың күшейгенін көрсетеді.Бұған дейін IT саласындағы білім беру көбіне университеттер мен жеке оқу орталықтарының міндеті ретінде қабылданатын. Қазір жағдай өзгеріп келеді. Бала мектеп жасынан бағдарламалау, робот құрастыру, алгоритмдік ойлау және техникалық модельдеу дағдыларын меңгере бастайды.Бұл өзгерістің ұзақ мерзімді маңызы бар. Себебі технологиялық экономикаға тек бағдарламашылар емес, инженерлер, робототехника мамандары, деректер сарапшылары, жасанды интеллект әзірлеушілері және техникалық өнім жасаушылар қажет.Шымкентте тамыз айында ашылған Shymkent Hub та осы экожүйені толықтырады. 17 тамыздағы ашылу барысында робототехника мектептері мен Tech Orda қатысушыларының жобалары таныстырылды.Яғни бала мектепте робототехникамен айналысып, кейін IT немесе инженерлік бағыттағы оқу бағдарламасына өтіп, одан әрі Shymkent Hub немесе стартап экожүйесіне қосылуы мүмкін. Бұл — бұрын болмаған бірізді траекторияның қалыптасып келе жатқанын білдіреді.Бұл үрдіс әсіресе Шымкент үшін маңызды. Қалада өндіріс, құрылыс, көлік, медицина және коммуналдық инфрақұрылым дамып жатқандықтан, технологиялық кадрларға сұраныс тек IT-компаниялар тарапынан емес, нақты сектордан да пайда болады.Робототехника осы жерде ерекше орын алады. Өйткені ол бағдарламалау мен инженерияны біріктіреді. Оқушы роботты құрастыра отырып механиканы түсінеді, оны бағдарламалау арқылы алгоритммен жұмыс істейді, ал дайын өнімді сынау арқылы практикалық дағды алады.Тамыздағы тағы бір маңызды көрсеткіш — IT-білім беру экожүйесінің кеңеюі. Сіздің деректеріңіз бойынша, Қазақстанда Tech Orda бағдарламасына өткен жылдары 35 мыңнан астам өтінім түскен, ал Шымкентте Tomorrow School, Startup Orda және робототехника кабинеттері бір уақытта дамып жатыр.Бұл жерде басты өзгеріс — дипломнан бұрын практикалық қабілетке сұраныстың артуы. IT нарығында жұмыс беруші үшін нақты өнім жасай алатын, мәселені шеше алатын және технологияны практикада қолданатын маман маңызды.Сондықтан робототехника кабинеті немесе оқу орталығының ашылуын тек білім беру жаңалығы деп бағалау жеткіліксіз. Бұл — қаланың болашақ еңбек нарығына жасалған инвестиция.Шымкентте жастардың үлесі жоғары болғандықтан, мұндай бағдарламалардың әлеуметтік әсері де айтарлықтай. Жасөспірімдер технологияны тек тұтынушы ретінде емес, оны жасаушы ретінде қабылдай бастайды.Бұл өзгеріс болашақта стартаптардың көбеюіне де әсер етуі мүмкін. Себебі стартап мәдениеті тек бизнес идеядан емес, проблеманы технология арқылы шешуге деген қабілеттен басталады.Осы тұрғыдан алғанда, 2026 жылғы тамыздағы робототехника бағыты Шымкенттің технологиялық дамуының ең маңызды ұзақ мерзімді көрсеткіштерінің бірі болды.Егер мектептегі робототехника, RoboPark сияқты орталықтар, Tech Orda, Tomorrow School және Shymkent Hub өзара байланыста дамыса, қалада IT мамандар ғана емес, инженерлік және технологиялық өнім жасайтын жаңа буын қалыптасуы мүмкін.Сондықтан тамыздағы оқиғалардың негізгі нәтижесі — роботтардың санының артуы емес. Ең маңыздысы — робот жасай алатын адамның қалыптасуы.

2026 жылғы тамызда Шымкенттің цифрлық күн тәртібінде киберқауіпсіздік жеке бағыт ретінде айқындала түсті. Бұл үрдіс бір ғана кибершабуылмен немесе интернет-алаяқтықпен байланысты емес. Тамыздағы оқиғалар цифрлық қауіпсіздіктің полиция жұмысы, білім беру, әлеуметтік желілер, мемлекеттік жүйелер және қалалық цифрлық инфрақұрылыммен тығыз байланысып келе жатқанын көрсетті.11 тамызда Шымкент полициясының Абай аудандық полиция бөлімінде «Кибер қауіпсіздік: заманауи қауіптер және олардың алдын алу жолдары» тақырыбында ақпараттық іс-шара өткізілгені хабарланды. Бұл іс-шараның өзі киберқауіпсіздіктің құқық қорғау органдары үшін де күнделікті кәсіби міндетке айналып келе жатқанын көрсетеді.Бұған қоса тамыз айында әлеуметтік желілердегі құқық бұзушылықтарға мониторинг жүргізу мәселесі де көтерілді. 8 тамызда Шымкент полициясының әлеуметтік желілерді тұрақты бақылау жүргізетіні туралы ақпарат тарады. Бұл жерде маңызды мәселе — интернет енді қоғам өмірінен бөлек виртуалды кеңістік емес. Әлеуметтік желілердегі әрекеттер нақты қоғамдық тәртіпке, балалардың қауіпсіздігіне және азаматтардың құқықтарына әсер етуі мүмкін.Сондықтан киберқауіпсіздік ұғымын тек «хакерлерден қорғану» деп түсіну жеткіліксіз. Оның құрамына жеке деректерді қорғау, алаяқтықтан сақтану, әлеуметтік желілердегі қауіпсіз мінез-құлық, цифрлық мемлекеттік қызметтерді дұрыс пайдалану және ақпараттық сауаттылық кіреді.Тамыздағы тағы бір маңызды белгі — киберқауіпсіздік бойынша кадр даярлаудың кеңеюі. Шымкенттегі жоғары білім беру жүйесінде «Киберқауіпсіздік және ақпараттық технологиялар» секілді жаңа бағыттардың ұсынылуы осы саладағы ұзақ мерзімді маман тапшылығына жауап ретінде қарастырылуы мүмкін.Бұл өте маңызды тенденция. Өйткені қалада цифрлық сервистер, бейнебақылау, интеллектуалды жүйелер, Smart City платформалары және түрлі деректер базасы көбейген сайын оларды қорғауға қабілетті мамандарға қажеттілік те артады.Мысалы, Шымкентте тамызда қалалық бақылау жүйелерін жетілдіру бағытында 16 ақылды дронның тұрақты мониторинг жүргізетіні туралы ақпарат жарияланды. Дрондар мектептер, көпқабатты үйлер және басқа нысандар аумағын бақылауға мүмкіндік береді. Олар құқық бұзушылық немесе төтенше жағдай анықталған кезде оқиға орнына бағытталып, ақпаратты жедел қызметтерге жеткізе алады.Бұл технология қауіпсіздікті арттыруға мүмкіндік бергенімен, екінші жағынан деректерді қорғау мәселесін де күшейтеді. Камералар, дрондар, интеллектуалды жүйелер көбейген сайын олардың жинайтын ақпарат көлемі де артады. Сондықтан болашақта Шымкент үшін «ақылды қала» ғана емес, қауіпсіз ақылды қала моделін қалыптастыру маңызды.Киберқауіпсіздіктің әлеуметтік маңызы да осыдан туындайды. Цифрлық жүйелер тұрғындардың күнделікті өміріне қаншалықты терең енсе, олардың істен шығуы немесе қорғалмауы соншалықты үлкен әлеуметтік салдарға әкелуі мүмкін.Тамыздағы оқиғаларды жинақтай отырып, Шымкентте киберқауіпсіздік үш бағытта қалыптасып келе жатқанын байқауға болады. Біріншісі — құқық қорғау органдарының киберсауаттылығын арттыру. Екіншісі — жаңа мамандар даярлау. Үшіншісі — цифрлық қаланың техникалық жүйелерін қорғау.Бұл бағыттар бір-бірінен бөлек емес. Егер қалада мыңдаған цифрлық құрылғы жұмыс істесе, оларды басқаратын мамандар қажет. Ал мамандардың болуының өзі жеткіліксіз — тұрғындар да цифрлық қауіптерді түсінуі тиіс.Сондықтан 2026 жылғы тамыздағы Шымкент тәжірибесі цифрландыру мен киберқауіпсіздік бір-бірінен ажырамайтын екі процесс екенін көрсетті. Қала неғұрлым цифрлы болған сайын, оның қауіпсіздік архитектурасы да соғұрлым күрделі болуы керек.Алдағы кезеңдегі басты міндет — технологияны енгізу жылдамдығы мен оны қорғау деңгейінің арасында теңгерім қалыптастыру. Бұл Шымкенттің цифрлық трансформациясының сапасын анықтайтын негізгі факторлардың біріне айналады. 

2026 жылғы тамыз Шымкент үшін цифрландыру саласында жай ғана технологиялық жаңалықтар айы емес, цифрлық шешімдердің нақты қалалық мәселелерді шешуге бағыттала бастаған кезеңі болды. Ай ішінде бір-бірінен бөлек көрінетін бірнеше оқиға — Shymkent Hub-тың ашылуы, Smart City Hackathon 2026, полиция қызметкерлерінің жасанды интеллект пен вайбкодингті меңгеруі, цифрлық мемлекеттік қызметтердің дамуы — шын мәнінде бір экожүйенің қалыптасып келе жатқанын көрсетті.17 тамызда Шымкентте Astana Hub басқаруындағы жаңа өңірлік технологиялық парк — Shymkent Hub ашылды. Ол Қазақстандағы Astana Hub экожүйесінің 15-ші өңірлік хабы ретінде іске қосылды. Ашылу барысында IT-стартаптар, Tech Orda бағдарламасына қатысушылар, робототехника мектептері мен қаланың инновациялық жобалары таныстырылды.Бұл оқиғаның маңызын тек жаңа ғимараттың ашылуымен шектеуге болмайды. Бұған дейін Шымкентте IT-білім, стартаптар мен технологиялық жобалар жеке-жеке дамып келсе, Shymkent Hub осы бағыттарды бір ортаға біріктіруге мүмкіндік береді. Сіздің тамыз айындағы материалдарыңызда да дәл осы тенденция байқалады: IT-білім беру, Tomorrow School, Startup Orda және робототехника кабинеттері бір экожүйенің элементтері ретінде көрінеді.Айдың екінші маңызды оқиғасы — Smart City Hackathon 2026. Хакатонның қорытындысы 20 тамызда жарияланды. Оған 60-тан астам команда өтінім беріп, шамамен 40 команда өз шешімдерін ұсынды. Нәтижесінде 20 мықты команда финалдық қорғауға өтті. Жеңімпаздар қатарында Proji by Sunnet, Qauipsiz және Attan болды. Хакатон қатысушылары көлік кептелісі, коммуналдық мәселелер, қауіпсіздік пен экология сияқты қаланың нақты проблемаларына цифрлық шешімдер әзірледі.Бұл жерде ең маңызды өзгеріс — цифрландырудың «технология үшін технология» қағидатынан алыстап, қалалық проблемаларды шешу құралына айналуы. Мысалы, Proji жобасы коммуналдық қызметтер бойынша ақпаратты жүйелеуге бағытталды. Ал Qauipsiz жобасы газдың таралуын өте қысқа уақытта анықтап, қауіп туралы белгі беруге арналған шешім ретінде таныстырылды.Тамыз айындағы тағы бір маңызды бағыт — мемлекеттік және құқық қорғау жүйесіне жасанды интеллект құралдарының енуі. Шымкент полициясында қызметкерлерге жасанды интеллект пен вайбкодингті қолдану бойынша жаңа дағдылар үйретіле бастады. Бұл полицияның тек дәстүрлі құқық қорғау құрылымы емес, цифрлық құралдарды пайдаланатын заманауи басқару институтына айналып келе жатқанын көрсетеді.Мұндай өзгерістердің әлеуметтік әсері де үлкен. Шымкент халқы көбейген сайын қаладағы көлік, коммуналдық қызмет, қауіпсіздік және мемлекеттік қызметтерге түсетін жүктеме артады. Сондықтан цифрлық технологиялардың басты міндеті — адамның орнын басу емес, өсіп келе жатқан мегаполисті басқаруды тиімді ету.Тамызда осы бағыттағы тағы бір маңызды жаңалық — e-Otinish платформасына жасанды интеллект элементтерін енгізу туралы ақпараттың таралуы. Жүйе азаматтардың өтініштерін талдап, олардың мазмұнын анықтап, жауапты мемлекеттік органды айқындауға және жауап жобасын дайындауға көмектесуі тиіс.Шымкент үшін бұл әсіресе маңызды, себебі тұрғындар саны мен мемлекеттік қызметтерге деген сұраныс артқан сайын әрбір өтінішті жылдам өңдеу қажеттілігі де күшейеді.Осылайша, 2026 жылғы тамыздағы оқиғалар Шымкентте цифрландырудың үш деңгейде дамып келе жатқанын көрсетті. Бірінші деңгей — инфрақұрылым: Shymkent Hub, цифрлық жүйелер және технологиялық орта. Екінші деңгей — адам капиталы: IT-мамандарды, жастарды және мемлекеттік қызметкерлерді жаңа технологияларға үйрету. Үшінші деңгей — нақты қолдану: Smart City жобалары, коммуналдық цифрландыру, қауіпсіздік және мемлекеттік қызметтер.Сондықтан тамызды Шымкенттің «ақылды қала» концепциясы туралы сөйлеген ай емес, оны тәжірибеде сынай бастаған ай деп бағалауға болады.Ендігі негізгі мәселе — хакатонда ұсынылған жобалардың қаншасы нақты қалалық жүйелерге енгізілетіні. Егер стартап идеялары пилоттық жобаларға, ал пилоттар тұрақты қалалық сервистерге айналса, тамыздағы бастамалар Шымкенттің цифрлық трансформациясының нақты нәтижесіне айналады. 

Астана, 2026 жылғы 31 тамыз – Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Әлібек Қуантыров Оман Сұлтандығы Сыртқы істер министрінің орынбасары Халифа әл-Харисимен кездесу өткізді.Кездесу барысында тараптар Қазақстан-Оман ынтымақтастығының қазіргі жай-күйі мен перспективаларын, сондай-ақ сауда-экономикалық және инвестициялық байланыстарды одан әрі дамыту мәселелерін талқылады.Тараптар екіжақты өзара іс-қимылдың қолданыстағы тетіктерінің маңыздылығын атап өтті. Атап айтқанда, 2025 жылғы желтоқсанда өткен Қазақстан Республикасы мен Оман Сұлтандығы арасындағы Үкіметаралық комиссияның бірінші отырысының нәтижелілігі аталып өтті. Осы тұрғыда тараптар Үкіметаралық комиссияның екінші отырысын өткізуге дайындық мәселелерін талқылады.Іскер топтар арасындағы байланыстарды жандандыру, инвестициялық өзара іс-қимылды кеңейту және бірлескен жобаларды ілгерілету мақсатында Қазақстан-Оман іскерлік кеңесін, сондай-ақ бірлескен инвестициялық қор құру мәселелеріне ерекше назар аударылды.Экономикалық күн тәртібі аясында тараптар энергетика, тау-кен өнеркәсібі, көлік және логистика, ауыл шаруашылығы, туризм және жаңа технологиялар салаларындағы ынтымақтастықты кеңейту үшін елеулі әлеует бар екенін атап өтті.Кездесу қорытындысы бойынша тараптар Қазақстан-Оман қатынастарын одан әрі нығайтуға мүдделілігін растады және ынтымақтастықтың перспективалы бағыттарын ілгерілету бойынша бірлескен жұмысты жалғастыруға уағдаласты.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/news/details/1283505?lang=ru

2026 жылғы 24–29 тамыз аралығында Өскемен қаласында Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігі Ұлттық ұланының Дағдарысқа қарсы оқу орталығының базасында «Ядролық объектілердегі қолжетімділікті бақылау жүйелерін функционалдық тестілеу» тақырыбында оқу курсы өткізілді.Іс-шара «Бірлескен қатерді азайту» бағдарламасы шеңберінде Америка Құрама Штаттарының Қорғаныс министрлігі Қатерді азайту агенттігінің және Қазақстан Республикасы Атом энергиясы агенттігінің Атомдық қадағалау және бақылау комитетінің (бұдан әрі – Комитет) қатысуымен ұйымдастырылды.Оқытуға Комитеттің, ҚР Ішкі істер министрлігі Ұлттық ұланының, «ҚР Ұлттық ядролық орталығы» РМК, «Ядролық физика институты» РМК, «Үлбі металлургиялық зауыты» АҚ, «Үлба-ТВС» ЖШС және «Маңғыстау атом-энергетикалық комбинаты» ЖШС мамандары қатысты.Курстың негізгі мақсаты – ядролық физикалық қауіпсіздік саласындағы мамандардың кәсіби даярлық деңгейін арттыру, қолжетімділікті бақылау жүйелерінің функционалдық сынақтарын жоспарлау, жүргізу және құжаттау бойынша практикалық дағдыларды жетілдіру, сондай-ақ ядролық қондырғылардың физикалық қорғау саласындағы білім деңгейін арттыру.Курсты өткізу мамандардың кәсіби құзыреттілігін одан әрі арттыруға және Қазақстан Республикасының ядролық қондырғыларының ядролық физикалық қауіпсіздік жүйесін жетілдіруге ықпал етеді.Оқыту қорытындысы бойынша қатысушылар теориялық білімдері мен практикалық дағдыларын жетілдіріп, халықаралық үлгідегі сертификаттарға ие болды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/atomic-control/press/news/details/1283476?lang=ru

1 қыркүйек — әр отбасы үшін ерекше күн. Бірінші сынып оқушылары үшін бұл өмірдің жаңа парағын ашса, бітіруші сынып оқушылары үшін ересек өмірге бастар тағы бір қадам, ал ұстаздар мен ата-аналар үшін — бірлескен жұмыстың жаңа кезеңінің бастауы.Бүгінде еліміздің алдында маңызды міндеттер тұр — білім сапасын арттыру, ғылым мен заманауи технологияларды дамыту, білімді, жауапты әрі отансүйгіш жас ұрпақты тәрбиелеу. Мектепте дәл осы білім, дағдылар мен құндылықтар қалыптасып, олар балалардың және бүкіл еліміздің болашағын айқындайды.Мемлекет білім беру жүйесін дамытуға, оқуға лайықты жағдай жасауға және педагогтерді қолдауға ерекше көңіл бөледі. Алайда ең бастысы — мұғалімнің күнделікті еңбегі, отбасының қолдауы және әрбір оқушының білімге деген ұмтылысы.Жаңа оқу жылы баршамызға қызықты жаңалықтар, елеулі жетістіктер және өз күшімізге деген сенім әкелсін. Балалар қызығушылықпен білім алып, өз қабілеттерін аша білсін, педагогтер өз еңбегінен шабыт тапсын, ал ата-аналар балаларының жетістіктеріне қуансын. Баршаңызға зор денсаулық, амандық, бейбітшілік және ең ізгі әрі батыл жоспарларды жүзеге асыруға жаңа мүмкіндіктер тілеймін. Білім күні құтты болсын! Аудан әкімі                                                                               Қ. МыржақыповАқпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanai-bmalin-audany-akimat/press/news/details/1283430?lang=ru

Алматыда Мемлекет басшысының азаматтарды қолжетімді баспанамен қамтамасыз ету жөніндегі тапсырмасын іске асыру аясында жаңа тұрғын үй салу және оны қала тұрғындарына беру жұмыстары жүйелі түрде жалғасуда.Алматы қаласының әкімі Дархан Сатыбалды жаңа пәтерлердің кілтін табыстаудың екінші кезеңіне қатысты.Шілде айында алғашқы кезең аясында 885 отбасы жаңа баспананың кілтін алды. Екінші кезеңде 1 832 пәтерді табыстау көзделген, оның ішінде 946 отбасы жаңа пәтерлерге ие болды.Осылайша, алғашқы екі кезеңнің қорытындысы бойынша шамамен 2 700 алматылық отбасының тұрғын үй жағдайы жақсарады.Тұрғын үйді бөлу кезінде әлеуметтік осал санаттағы азаматтарға, оның ішінде жетім балаларға, мүгедектігі бар азаматтарға және ерекше қажеттіліктері бар балаларды тәрбиелеп отырған отбасыларға басымдық беріледі.Ағымдағы жылы Алматы қаласының Құрылыс басқармасы тұрғын үй құрылысы саласындағы жобаларды іске асыруды жалғастыруда. Жас Қанат және Қалқаман шағын аудандарында 29 көппәтерлі тұрғын үйдің құрылысын аяқтау жұмыстары жүргізілуде.Қазіргі уақытта 17 үйдің құрылысы аяқталды. Оның 7-еуі Қалқаман-2 шағын ауданында, 10-ы Жас Қанат шағын ауданында орналасқан. Аталған үйлерде жалпы ауданы 74 467 шаршы метр болатын 1 366 пәтер бар.Қазіргі уақытта аяқталған тұрғын үйлерге техникалық паспорттарды рәсімдеу жұмыстары жүргізілуде.Алматыда жаңа тұрғын үй салу және қала тұрғындарының тұрғын үй жағдайын жақсартуға бағытталған жұмыстар жалғасуда.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/almaty-us/press/news/details/1283431?lang=ru

Алматыда биыл 64 әлеуметтік нысанның құрылысы жүргізілуде. Оның 30-ын жыл соңына дейін пайдалануға беру жоспарланған. Тағы 64 жоба бойынша жобалау-сметалық құжаттама әзірленуде.Бұл туралы Құрылысшылар күні қарсаңында өткен брифингте Алматы қаласы Құрылыс басқармасының басшысы Нұрбол Нұрсағатов мәлімдеді.Биыл Жас-Қанат және Қалқаман шағынаудандарындағы 29 тұрғын үйдің 17-сінің құрылысы аяқталды. Сонымен қатар әлеуметтік осал санаттағы азаматтар үшін 6 353 дайын пәтер сатып алу жоспарланған.Қалада 31 мектепті жаңғырту жұмыстары жалғасуда. Оның ішінде 3 725 оқушыға арналған алты жаңа мектеп салынып, жеті мектеп жаңғыртылуда. Саялы мен Жас-Қанатта шығармашылық орталықтары, Зерделіде 550 орындық мектеп, №16 мектепке қосымша корпус және екі балабақша салынуда.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/almaty-us/press/news/details/1283438?lang=ru

   Астана қаласы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті Қазақстан Республикасы Салық кодексінің 189-бабына сәйкес заңды тұлғалардың бірінші басшыларына, жеке кәсіпкерлерге және жеке практикамен айналысатын адамдарға Қазақстан Республикасынан шығуға уақытша шектеу қолданылуы мүмкін екенін еске салады.Мұндай шара, егер салық берешегі белгіленген шекті мөлшерден асып кетсе, үш айдан артық өтелмесе, ал салық органы мәжбүрлеп өндіріп алу шараларын қабылдаған жағдайда қолданылады.Салық берешегі өтелгеннен не салық міндеттемесі тоқтатылғаннан кейін шектеу заңнамада белгіленген тәртіппен жойылады.Астана қаласы бойынша МКД мәжбүрлеп өндіріп алу шараларын қолдануды болдырмау үшін салық төлеушілерге салық міндеттемелерін уақтылы орындауды және бюджетпен есеп айырысулардың жай-күйін бақылауды ұсынады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-astana/press/news/details/1283463?lang=ru

📌 Тауарлардың шығарылған елін дұрыс айқындау демпингке қарсы шараларды қолданудың негізгі элементтерінің бірі болып табылады. ЕАЭО шеңберінде тауарлардың шығарылған елін айқындаудың бірыңғай тәсілдері қолданылады.Құқықтық реттеу 2014 жылғы 29 мамырдағы ЕАЭО туралы шартқа, ЕАЭО Кеден кодексіне және 2018 жылғы 13 шілдедегі ЕЭК Кеңесінің № 49 шешіміне сәйкес жүзеге асырылады. Аталған шешіммен тауарлардың шығарылған жерін айқындаудың преференциялық емес қағидалары бекітілген.🔎 Тауарлардың шығарылған елін айқындау өлшемшарттарыПреференциялық емес мақсаттарда тауар толық өндірілген немесе жеткілікті қайта өңдеуге ұшыраған ел тауардың шығарылған елі болып есептеледі.Егер тауарды өндіру кезінде әртүрлі елдерден шыққан материалдар пайдаланылса, шығарылған ел жеткілікті қайта өңдеу өлшемшарттары негізінде айқындалады. Оларға тауардың сыныптау кодын өзгерту, адвалорлық үлес өлшемшарты не белгілі бір өндірістік немесе технологиялық операцияларды орындау жатады.📄 Тауардың шығарылған елін растауШығарылған елге байланысты ішкі нарықты қорғау шараларын қолдану кезінде тауардың шығарылған елі тауардың шығарылған жері туралы сертификатпен расталады.Сертификат уәкілетті органмен тауардың бір партиясына беріледі.Жекелеген жағдайларда тауардың шығарылған жері тауардың шығарылған жері туралы декларациямен расталуы мүмкін. Атап айтқанда, ұқсас тауарлар партиясының жалпы кедендік құны белгіленген Қағидаларда көзделген талаптар сақталған жағдайда 1 500 еуроға баламалы сомадан аспаған кезде.✅ ҚорытындыОсылайша, демпингке қарсы шараларды қолдану кезінде тауардың шығарылған елін айқындау тиісті шараның әкелінетін тауарға қолданылуын белгілеу үшін тікелей маңызға ие. Шығарылған елді тиісті құжаттармен растау ішкі нарықты қорғау шараларын дұрыс қолдануды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-vko/press/news/details/1283469?lang=ru

12 тамыз күні жарияланған мәлемет бойынша Шымкентте өз идеясын технологиялық өнімге айналдырғысы келетін жастар үшін жаңа мүмкіндік ұсынылып отыр. Startup Orda – Astana Hub ұйымдастыратын үш айлық тегін инкубациялық бағдарлама. Оның негізгі мақсаты – дайын бизнесі немесе үлкен командасы жоқ адамдарға өз идеясын тексеріп, алғашқы MVP-нұсқасын әзірлеуге және оны нарыққа шығаруға дайындалуға көмектесу.Бағдарламаның мүмкіндігін түсіндіретін нақты мысалдардың бірі – Odos AI стартапының кейсі. Бұл жоба стартап құру үшін міндетті түрде бастапқы кезеңнен үлкен бизнеске немесе күрделі технологиялық жүйеге ие болу қажет емес екенін көрсетеді. Көп жағдайда барлығы қарапайым идеядан басталады. Одан кейін гипотезаны тексеру, пайдаланушылардың пікірін жинау, өнімді жетілдіру және алғашқы нәтижелерге қол жеткізу кезеңдері жүреді.Startup Orda дәл осы процесті жүйелі түрде өтуге мүмкіндік береді. Қатысушылар үш ай бойы өз жобаларымен жұмыс істеп, идеяны нақты өнімге айналдыруға қажетті білім мен тәжірибе алады. Бағдарлама аясында қатысушыларға Astana Hub трекерлері мен мамандары көмектеседі. Сонымен қатар практикалық кездесулер, мастер-кластар, консультациялар және кері байланыс қарастырылған.Бағдарламаның ерекшеліктерінің бірі – Vibe Coding, яғни жасанды интеллект құралдарының көмегімен өнім жасау тәсілдерін қолдану. Бұл технологиялық білімі жеткіліксіз адамдар үшін де стартап әзірлеуге мүмкіндік береді. Яғни IT маманы болмаған адамның өз саласындағы белгілі бір мәселені жақсы білуі және оны шешуге арналған идеясы болса, сол идеяны технологиялық өнімге айналдыруға мүмкіндік бар.Бұл тәсіл Шымкент сияқты халқы көп әрі жастар үлесі жоғары қала үшін маңызды. Өңірдегі көптеген азаматтардың кәсіпкерлік идеялары болғанымен, оны қалай тексеру, алғашқы өнімді қалай жасау және нарыққа қалай шығару керектігі туралы тәжірибесі болмауы мүмкін. Startup Orda осы кедергілерді азайтып, идея иесіне нақты әрекет жоспарын ұсынады.Бағдарламаға 16 жастан бастап қатысуға болады. Өтінімді жеке немесе команда құрамында беруге мүмкіндік қарастырылған. Бұл мектеп оқушылары, студенттер, жас мамандар және өз саласында жаңа цифрлық шешім жасағысы келетін ересектер үшін де қызықты мүмкіндік.Startup Orda-ның әлеуметтік маңызы – жастарды тек дайын жұмыс орындарын іздеуге емес, өз өнімін және болашақ жұмыс орнын қалыптастыруға ынталандыруында. Егер жоба сәтті дамыса, оның айналасында жаңа мамандарды тарту, инвестиция алу және жұмыс орындарын құру мүмкіндігі пайда болады.Бағдарламаның тағы бір маңызды кезеңі – Demo Day Astana Hub. Инкубация барысында жобасын дамытқан қатысушылар өз өнімдерін көпшілікке таныстырып, сарапшылар мен әлеуетті серіктестердің назарын аударуға мүмкіндік алады. Бұл стартаптың келесі кезеңге өтуі үшін маңызды тәжірибе.Startup Orda-ның ерекшелігін Tech Orda сияқты бағдарламалармен салыстыруға болады. Tech Orda негізінен сұранысқа ие IT мамандығын меңгеруге мүмкіндік берсе, Startup Orda дайын маманды стартап жасаушыға айналдыруға бағытталған. Бір жағдайда адам жаңа кәсіптік дағды алады, екінші жағдайда өз идеясын бизнеске айналдыру жолын үйренеді. Осы екі бағыттың қатар дамуы Қазақстандағы цифрлық кадрлар мен технологиялық кәсіпкерлік экожүйесін қалыптастыруға ықпал етеді.Шымкент үшін мұндай бағдарламалардың маңызы ерекше. Соңғы уақытта қалада Smart City Hackathon, SHYMKENT IT CITY FORUM және робототехникаға арналған түрлі жобалар сияқты технологиялық бастамалар көбейіп келеді. Startup Orda осы экожүйенің кәсіпкерлік бағытын толықтыра алады.Бағдарламаға қатысқысы келетіндерге маңызды мерзім де белгіленген: өтінімдер 23 тамызға дейін қабылданады. Қатысу толықтай тегін, ал тіркелу үшін электрондық цифрлық қолтаңба қажет. Өтінімді ноутбук арқылы берген ыңғайлы.Ең бастысы – бағдарламаға қатысу үшін дайын стартаптың болуы міндетті емес. Қатысушы өз саласындағы нақты проблемамен немесе идеямен келіп, оны үш ай ішінде MVP деңгейіне жеткізуге тырыса алады.Odos AI сияқты кейстердің көрсетіп отырғаны да осы: үлкен жобалар көбіне бірден дайын өнім ретінде пайда болмайды. Оның артында идеяны тексеру, қателесу, қайта жасау, пайдаланушы пікірін тыңдау және біртіндеп жетілдіру процесі тұрады.Сондықтан Startup Orda-ны Қазақстандағы жастардың технологиялық кәсіпкерлікке келуін жеңілдететін алаңдардың бірі ретінде қарастыруға болады. Бағдарлама арқылы жаңа идеялар пайда болып қана қоймай, олардың ішінен болашақта нақты өнімге, компанияға және жұмыс орындарына айналатын жобалар шығуы мүмкін.

2026 жылғы 21 тамызда Шымкентте Smart City Hackathon өтіп, қаланың цифрлық дамуына бағытталған үздік жобалар анықталды. Хакатонға 60-тан астам команда өтінім беріп, олардың шамамен 40-ы өз шешімдерін ұсынды. Сарапшылардың іріктеуінен кейін ең мықты 20 команда финалдық қорғауға жолдама алып, өз жобаларын сараптамалық қазылар алқасына таныстырды.Байқаудың негізгі мақсаты – заманауи технологиялар арқылы Шымкент тұрғындарының күнделікті өміріне әсер ететін мәселелерді шешуге бағытталған нақты идеяларды анықтау. Қатысушылар қалалық қауіпсіздік, коммуналдық қызметтер, көлік, экология және басқа да маңызды бағыттар бойынша цифрлық шешімдер әзірледі.Финал қорытындысы бойынша үздік үш команда анықталды.Бірінші орынды – Proji by Sunnet командасы иеленді. Команданың жеңісі хакатонның негізгі мақсаты – қаланың нақты мәселелеріне технологиялық шешім ұсыну бағытының өзектілігін көрсетті. Proji жобасы тұрғындар мен қалалық қызметтер арасындағы байланысты цифрландыруға бағытталған шешімдердің қатарында болды.Екінші орын – Qauipsiz командасына берілді. Команда қауіпсіздік бағытына арналған жобасымен ерекшеленді. Бұл бағыт Шымкент үшін әлеуметтік тұрғыдан аса маңызды, себебі қаланың қарқынды өсуімен бірге тұрғындардың қауіпсіздігі, төтенше жағдайлардың алдын алу және жедел әрекет ету мәселелері де өзекті болып отыр.Үшінші орынды – Attan командасы алды. Жобаның жүлделі орынға ие болуы Шымкенттегі технологиялық бастамалардың тек IT саласымен шектелмей, қалалық инфрақұрылым мен тұрғындардың күнделікті қажеттіліктеріне бағытталып келе жатқанын көрсетеді.Хакатонның ерекшелігі – идеялардың көптігінде ғана емес, олардың қысқа мерзім ішінде нақты шешімге айналуында. 60-тан астам команданың өтінім беруі Шымкент жастары мен IT қауымдастығы арасында қалалық мәселелерге технология арқылы жауап іздеуге деген қызығушылықтың жоғары екенін көрсетеді.Smart City Hackathon-ның әлеуметтік маңызы да осында. Мұндай іс-шаралар жастарды тек бағдарламалауға емес, өз қаласының мәселелерін түсінуге және оларды шешуге қатысуға ынталандырады. Қатысушылар үшін бұл тәжірибе жаңа технологияларды сынаумен қатар, командада жұмыс істеу, жобаны қорғау, сарапшылардан кері байланыс алу және кәсіпкерлік дағдыларды дамыту мүмкіндігі болды.Бұған дейін Шымкентте AI, робототехника және цифрлық технологияларға арналған түрлі хакатондар өткізілген болатын. Алайда Smart City Hackathon-ның басты ерекшелігі – назардың тікелей қаланың өз проблемаларына аударылуы. Яғни технология мақсат емес, тұрғындардың өмірін жақсартатын құрал ретінде қарастырылды.Хакатонның аяқталуы жұмыстың аяқталғанын білдірмейді. Керісінше, үздік жобаларды әрі қарай дамыту, пилоттық түрде енгізу және олардың нақты тиімділігін бағалау маңызды. Егер Proji by Sunnet, Qauipsiz және Attan сияқты жобалар тәжірибеде қолданылса, олардың әсері тек IT қауымдастығымен шектелмей, қарапайым тұрғындардың күнделікті өмірінде де сезілуі мүмкін.Smart City Hackathon осылайша Шымкенттің «ақылды қала» моделіне көшуіндегі тағы бір қадам болды. 60-тан астам команданың идея ұсынуы, 40-қа жуық команданың нақты шешім әзірлеуі және 20 команданың финалға шығуы қаланың технологиялық әлеуетінің қалыптасып келе жатқанын көрсетеді. Ендігі міндет – үздік идеяларды нақты қалалық шешімдерге айналдыру. 

2026 жылғы 21 тамызда Шымкентте Smart City Hackathon 2026 өтіп, жас IT-мамандар мен стартап әзірлеушілер қаланың нақты мәселелеріне технологиялық шешімдер ұсынды. Хакатонның басты ерекшелігі – қатысушылардың жай ғана идея ұсынбай, оны қысқа мерзім ішінде жұмыс істейтін алғашқы өнімге, яғни MVP-нұсқаға дейін жеткізуі болды. Командалар жобаларын жеті күн ішінде әзірледі.Іс-шараға 60 өтінім түсіп, олардың арасынан 20 жоба іріктелді. Қатысушыларға қала әкімдігі тарапынан көлік кептелісі, қауіпсіздік, экология, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық және қалалық қызметтер сияқты Шымкент үшін өзекті бағыттар ұсынылды. Осы мәселелердің бірін таңдап, командалар оның себептерін зерттеп, цифрлық шешім әзірледі. Үздік жобалардың болашақта Шымкентте пилоттық режимде енгізілу мүмкіндігі де қарастырылды.Хакатон барысында жасалған жобалардың бірі газдың шығуын өте жылдам анықтап, тұрғындарға қауіп туралы ескертуге арналған құрылғы болды. Бұл жоба екінші орынға ие болды. Оның авторлары жобаны небәрі екі күн ішінде әзірлегенін айтып, негізгі мақсаттарының бірі газдан болатын қайғылы жағдайлардың алдын алу екенін атап өтті.Smart City Hackathon-ның маңызы оның IT мамандарын ғана жинауымен шектелмейді. Мұндай шаралар жастардың қала мәселелеріне деген көзқарасын өзгертеді. Бұрын тұрғындар коммуналдық қызмет, көлік немесе қауіпсіздік мәселелерін шешуді тек мемлекеттік органдардың міндеті ретінде қабылдаса, хакатон жастарға осы мәселелерге өз технологиялық шешімдерін ұсынуға мүмкіндік береді.Бұл Шымкент үшін маңызды әлеуметтік фактор. Цифрлық технологияларды меңгерген жастардың саны артқан сайын жаңа стартаптар мен жұмыс орындарының пайда болуына мүмкіндік көбейеді. Сонымен бірге жастардың қалада қалуына және жергілікті IT экожүйеге араласуына жағдай қалыптасады.Smart City Hackathon-ды 2026 жылғы басқа технологиялық шаралармен салыстырғанда, оның басты ерекшелігі – технологияны нақты қалалық проблемалармен тікелей байланыстыруы. Мысалы, наурызда өткен AI-хакатонда жасанды интеллект, Industry 5.0, киберқауіпсіздік және Smart City сияқты кең бағыттар қамтылды. Ал шілдеде Шымкентте өткен MedTech Hackathon медицина мен цифрлық технологияларды біріктіріп, денсаулық сақтау саласына арналған шешімдерге назар аударды.Осылайша, Smart City Hackathon Шымкенттің цифрлық дамуының нақты әлеуметтік бағытын көрсетті. Қалада мұндай іс-шаралардың тұрақты өткізілуі IT мамандарын даярлауға, жастардың кәсіпкерлік қабілетін дамытуға және тұрғындардың өмір сапасын арттыратын жаңа технологияларды сынауға мүмкіндік береді.Ең маңыздысы – хакатон нәтижелері тек байқау аясында қалмай, нақты қалалық жобаларға айналуы. Егер үздік идеялар практикада іске қосылса, Smart City ұғымы технологиялық ұран емес, Шымкент тұрғындарының күнделікті өмірін жеңілдететін нақты жүйеге айнала алады. Қалалық цифрландыру бағытында мұндай бастамалардың санының өсуі Шымкенттің өңірлік IT орталық ретіндегі позициясын да күшейтеді.