Жаңақорған ауданында еңбек және тыл ардагері Машбек Сапарбайұлы Нәлібаевтың 100 жылдығына арналған «Еңбекпен өрілген ғұмыр» атты танымдық конференция өтті. Оған облыс әкімі Мұрат Ергешбаев, ҚР Құрылтай депутаттары Серік Қожаниязов, Нұркен Бақытбекұлы, Мағжан Ералиев, Қазақстан Халық кеңесінің мүшесі Мұрат Әбенов, мемлекет және қоғам қайраткері Мархабат Жайымбетов, зиялы қауым өкілдері мен ел ағалары қатысты. Жиынға қатысушылар алдымен «Машбек ата мұрасы», «Еңбекпен өрілген өмір» атты архив және фотоқұжаттар көрмесін тамашалады. Көрмеге ардақты азаматтың өмір және еңбек жолынан, ел игілігіне арналған қызметінен сыр шертетін құнды деректер қойылған.Конференцияны облыс әкімінің кеңесшісі Руслан Рүстемов жүргізді. Облыс әкімі Мұрат Ергешбаев ҚР Премьер-министрі Олжас Бектеновтің, ҚР Құрылтай төрағасы Айбек Дәдебайдың, Қазақстан Халық Кеңесінің төрағасы Ерлан Қошановтың құттықтау хаттарын көпшілікке оқып берді.Сонымен қатар конференцияға еліміздің өңірлерінің және Астана, Алматы, Шымкент қалаларының әкімдері құттықтау жолдады.Сондай-ақ аймақ басшысы еңбек ардагерінің өнегелі өмір жолы мен елге сіңірген еңбегі кейінгі ұрпаққа әрдайым үлгі болатынын атап өтті.«Сыр өңірі – елдік пен ерліктің, парасат пен ұлағаттың киелі бесігі. Тарихқа бай, қасиетті Қорасан ата топырағында 1926 жылы дүниеге келген Машбек Сапарбайұлының балалық шағы мен есею жылдары – ұлт тарихымен тамырласқан өнегелі ғұмырдың шынайы шежіресі. Оның бойындағы қайсарлық пен еңбекқорлық сынды асыл қасиеттері өмір мектебінде шыңдалды. Маңдай тердің қадірін біліп, қарапайым еңбек адамының абыройын әрқашан биік ұстады. Осындай асыл қасиеттері ел ардақтаған беделді тұлғаға айналдырды.Машбек Сапарбайұлының азаматтық болмысы мен биік тұлғасы елдің рухани өміріне сіңірген еңбегінен де анық көрінеді. Ол ауыл-аймақтың ауызбіршілігін нығайтуға ерекше мән берді. Ел ішіндегі береке-бірлікті, ағайынның ынтымағын бәрінен де жоғары қойды. Өскелең ұрпақты білім-ғылымға, адамгершілікке тәрбиелеу мақсатында асарлатып мектеп, ағайынға бас болып өз қаражатына мешіт салдырды.Еліміздің өркендеуіне сіңірген 65 жылға жуық мазмұнды еңбегі лайықты бағасын алып, «Құрмет белгісі» орденімен және «Еңбектегі ерлігі үшін» медалімен марапатталды. Перзенттерінің бойына білім мен еңбекқорлықты, туған жерге деген шексіз құрметті сіңірді. Бес ұл, үш қызды тәрбиелеп, ұядан ұшырған Машбек Сапарбайұлының ұрпақтары бүгінде әке сенімін ақтап, еліміздің дамуына үлес қосуда. Бердібек Машбекұлы мен Нұрлыбек Машбекұлы мемлекет және қоғам қайраткері дәрежесіне көтеріліп, абыз тұлғаның есімін биікке өрлетті. Машбек Сапарбайұлының елге сіңірген еңбегі, кейінгі ұрпаққа қалдырған өшпес тағылымы адал еңбек пен ұлттық рухтың жарқын үлгісі болып қала бермек», – деді Мұрат Нәлқожаұлы. Конференцияда Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің басқарма төрағасы – ректор Наурызбай Байқадамов, ел ағалары Бекмырза Еламанов, Бақыт Нұртазаев, Нәжмадин Мұсабаев, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты, академик, жазушы Құлбек Ергөбек сөз сөйледі. Мемлекеттік басқару саласының ардагері Серқожа Ыдырысов шаруашылық төрағасы болып сайланған жылдарын еске түсірді.«Шаруашылыққа басшылыққа келген күннен бастап ауыл қарияларының алдынан өтіп, ақыл-кеңесіне жүгініп, ақ батасын арқа тұттым. Мұндайда әсіресе, көргені көп, елге жанашыр болмысымен енді ғана қазығын тігіп, еңсесін тіктеуге ұмтылған қауымның тіршілігіне тірек бола білген Машбек қарияның да кеңестеріне көп жүгінетін едім. Ол кісі сүйегі еңбекпен қатайған, қара жердің қасиетін тал бойынан өткізген, тәжірибеден көрген-түйгені мол шежіре көкірек, шынайы тәжірибенің иесі еді. Сол кісілердің ақылы, шаруашылықтың сан қырлы саласында, қысқа жіп күрмеуге келмей жатқан шақта сөзбен болсын демеп, қуаттандырып отыруы менің де еңбекке деген құштарлығымды арттырып, нені болсын маңдай тер, қажырлы қайратпен жеңе алатыныма сенімімді арттырды» – деді С.Ыдырысов. Конференция еңбек және тыл ардагерінің 100 жылдығына арналған «Өмір көшіндегі өнеге» атты кітаптың тұсаукесер рәсіміне ұласты.Кітапта кейіпкердің өмір жолы, ел игілігіне сіңірген еңбегі мен азаматтық болмысы баяндалған. Балалық шағы ашаршылық пен соғыс жылдарының ауыртпалығына тұспа-тұс келген тұлғаның ғұмыры – тұтас бір дәуірдің шежіресі. Кітап авторлары – «Тұран» сыйлығының иегері, журналист, ақын Дүйсенбек Аяшұлы және «Құрмет» орденінің иегері, филолог Руслан Рүстемұлы.Тұсаукесер рәсімінде мемлекет және қоғам қайраткері Мұрат Бақтиярұлы, ақын, қаламгер, «Алаш» сыйлығының лауреаты Шәһизада Әбдікәрімов және Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері Жолтай Жұмат сөз сөйледі.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kyzylorda/press/news/details/1313062?lang=ru

ҚР ІІМ Ұлттық ұланында 2026 жылғы күзгі шақыру науқаны аяқталды. 9 қыркүйек пен 15 қазан аралығында 7 мыңнан астам азамат мерзімді әскери қызметке шақырылды. Жоспарға сәйкес шақыру науқаны белгіленген мерзімде толық орындалдыЖас сарбаздардың басым бөлігі қоғамдық тәртіпті сақтау, бұқаралық іс-шаралар кезінде қауіпсіздікті қамтамасыз ету, сондай-ақ маңызды мемлекеттік нысандар мен қылмыстық-атқару жүйесі мекемелерін күзету міндеттерін орындайтын бөлімшелердің қатарын толықтырады.Қажетті дайындықтан өткен соң жас әскери қызметшілер өздеріне жүктелген міндеттерді орындауға кіріседі. Ұлттық ұлан әскери қызметшілері полиция қызметкерлерімен бірлесіп, еліміздің 21 қаласында қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етеді. Бұл қызметке күн сайын 7 мыңнан астам ұландық жұмылдырылады. Тағы 2 мыңға жуық әскери қызметші маңызды мемлекеттік нысандар мен қылмыстық-атқару жүйесі мекемелерін күзетеді.Күзгі шақыру науқаны Ұлттық ұланның жеке құрамын толықтырып, қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз ету міндеттерін орындауға қажетті күштерді жасақтауға мүмкіндік берді. Әскери қызмет жастардың бойында тәртіп пен жауапкершілікті қалыптастырып, Отан алдындағы борышын абыроймен атқаруға баулиды.Отан қорғаушы үшін мерзімді әскери қызмет өмірлік тәжірибе жинақтауға және азаматтық ұстанымын қалыптастыруға мүмкіндік береді. Әскерде алған білімі мен тәжірибесі олардың алдағы уақытта қызметтік міндеттерін абыроймен атқарып, Қазақстан азаматтарының қауіпсіздігі мен тыныштығын қамтамасыз етуге үлес қосуына негіз болады. ҚР ІІМ Ұлттық ұланының баспасөз қызметіАқпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kvv/press/news/details/1313060?lang=ru

Жаңақорған ауданында еңбек және тыл ардагері, «Құрмет белгісі» орденінің иегері Машбек Сапарбайұлы Нәлібаевтың туғанына 100 жыл толуына орай қазақ күресінен жастар арасындағы республикалық турнир басталды. Ашылу салтанатына облыс әкімі Мұрат Ергешбаев, Құрылтай депутаттары Серік Қожаниязов, Нұркен Бақытбекұлы, Мағжан Ералиев, Қазақстан Халық Кеңесінің мүшесі Мұрат Әбенов, мемлекет және қоғам қайраткері Мархабат Жайымбетов, зиялы қауым өкілдері мен ел ағалары қатысты. Аймақ басшысы дәстүрге айналған турнирдің барша қатысушыларына сәттілік тіледі. «Еңбек және тыл ардагері Машбек Сапарбайұлы – саналы ғұмырын адал еңбекке арнап, Отанға қызмет етуді азаматтық парызы санаған абыз тұлға. Оның өмір жолы – табандылық пен қарапайымдылықтың, еңбекқорлық пен шынайы отансүйгіштіктің жарқын үлгісі.Мемлекеттің нығаюы мен елдің өркендеуі – әр кезеңде маңдай терімен қызмет еткен осындай біртуар азаматтардың қажырлы еңбегінің жемісі.Жас балуандарымыз болашақта биік белестерді бағындырып, қазақ күресінің абыройын асқақтатып, ел мерейін үстем етеді деп сенемін. Осы орайда, Сыр спортының серпінді дамуына ерекше үлес қосып жүрген Машбек Сапарбайұлының ұрпақтарына барша Сыр жұртшылығының, жеке Өзімнің атымнан шынайы алғысымды білдіремін.Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы: «Қазақстан – спорт державасы болуға тиіс. Сол үшін біз маңызды спорт нысандарын салып жатырмыз. Халықтың спортқа деген қызығушылығын арттыру – біздің ортақ міндетіміз» деген болатын. Сыр өңірінде Президентіміздің, Үкіметтің ерекше қолдауымен 11 мың орындық орталық стадион, Теннис, Инклюзивті спорт орталықтары және 24 жаңа спорт нысаны пайдалануға беріліп, бүгінде ел игілігін көруде. Қазір облыс орталығында «Қызылорда Арена» көпбейінді спорт кешені салынып жатыр. Осы бағыттағы жүйелі жұмыс нәтижесінде аймағымызда 377 мыңнан астам адам бұқаралық спортпен шұғылданады», – деді Мұрат Нәлқожаұлы. Сондай-ақ ашылу салтанатында Мархабат Жайымбетов, облыстық ардагерлер кеңесінің төрағасы Серік Дүйсенбаев, Машбек ата ұрпақтары атынан Пазылбек Нәлібаев сөз сөйледі. Айта кетейік, 2005 жылдан бері ұйымдастырылып келе жатқан Машбек Сапарбайұлын еске алуға арналған турнирге қатысушылар саны жылдан-жылға артуда. Биыл 21-ші мәрте жалауын көтерген дүбірлі додада еліміздің әр аймағынан және аудандардан келген 250-ге жуық спортшы бақ сынауда. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kyzylorda/press/news/details/1313049?lang=ru

Самар ауданында Самар ауылына кіреберісте стеланың салтанатты ашылу рәсімі өтті. Жаңа нысан елді мекеннің визиттік карточкасына айналып, ауданның туристік әлеуетін дамытуға үлес қосады деп күтілуде.Стеланы орнату Қазақстан Республикасы Президентінің тапсырмасына сәйкес жүзеге асырылып жатқан «Таза Қазақстан» республикалық экологиялық акциясы аясындағы аумақтарды абаттандыру жұмыстарының бір бөлігі болды.Нысанның өлшемі — 6 × 3,5 метр, құны — 5 миллион теңге. Жоба жергілікті кәсіпкерлердің, шаруа қожалықтарының басшылары мен аудан тұрғындарының бастамасы және бірлескен күш-жігерінің арқасында жүзеге асырылды. Олар туған өлкенің көркеюіне өз үлестерін қосты.Самар ауданының әкімі Серік Жеңісов атап өткендей, тұрғындардың белсенділігі мен бастамашылдығы өңірдің дамуына маңызды үлес қосады.«Осындай бастамалардың арқасында ауданда инфрақұрылымды дамытуға бағытталған жобалар жүзеге асырылып, жаңа мүмкіндіктерге жол ашылуда. Бастамашыл тұрғындарымыз ауданның дамуына зор үлес қосып келеді. Бүгін біз жай ғана жаңа нысанды ашып отырған жоқпыз, сонымен қатар туризмді дамытуға жаңа мүмкіндіктер ашып, ауданның танымал брендін қалыптастыруға қадам жасап отырмыз», — деп атап өтті Серік Жеңісов.Биыл абаттандыру жұмыстары көлік инфрақұрылымын да қамтыды. Самар ауылына кіреберістегі және ауылдан шығаберістегі айналма жол айрықтары кеңейтіліп, абаттандырылды.Қоғамдық кеңістіктерді жаңарту жұмыстары алдағы уақытта да жалғасады. Келесі жылы Самар ауданында Абай атындағы орталық алаңды абаттандырып, толық жаңарту, сондай-ақ жаңа қоғамдық кеңістіктер құру жоспарланып отыр. Бұл жобалар ауданның келбетін жақсартуға, тұрғындарға қолайлы жағдай жасауға және өңірдің туристік тартымдылығын арттыруға бағытталған.Биыл аудан әкімдігінің алдындағы аумақты абаттандыру жұмыстары да аяқталуға жақын. Қазіргі уақытта мұнда брусчатка төселіп, жаяу жүргіншілерге арналған тротуар салынуда, сондай-ақ гүлзарлар орнату жоспарланған.Инфрақұрылымды жүйелі түрде жаңарту және тұрғындардың бастамаларын қолдау заманауи әрі қолайлы орта қалыптастыруға мүмкіндік береді. Бұл Самар ауданын тұрғындар үшін жайлы, ал қонақтар үшін тартымды мекенге айналдыруға ықпал етеді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/vko-samar/press/news/details/1312993?lang=ru

ДИАЛОГ ПОЛЕЗНЫЙ КАЖДОМУ! Пенсионная система — одна из тех тем, которые касаются каждого, независимо от возраста и профессии. От того, насколько человек понимает принципы формирования пенсионных накоплений, зависят его финансовая устойчивость и уверенность в будущем.В интервью, данном Единому накопительному пенсионному фонду в рамках проекта «Диалоги о пенсионной системе», Председатель Совета Ассоциации финансистов РК Елена Бахмутова рассказала о состоявшихся и планируемых ключевых изменениях в пенсионной системе, роли личных накоплений и важности долгосрочного финансового планирования, а также о других актуальных проблемах. О реформах Елена Бахмутова:«По поручению главы государства, которое он дал в начале этого года, Агентство по регулированию развития финансового рынка занялось разработкой программы развития рынка капитала, так они ее назвали, которая рассчитана на период до 2030 года.Была презентована программа, где было озвучено достаточно много новых предложений, касающихся напрямую повышения эффективности управления пенсионными активами. Следует сказать, что это продолжающаяся реформа, и она касалась как блока Министерства труда и социальной защиты населения, который, собственно, занимается выработкой подходов к пенсионному обеспечению граждан, так и его отдельной части, в частности, управления пенсионными накоплениями.Что же нового было в этой программе? Надо сказать, что это появилось не с нуля. Программа готовилась с начала года, было уже много проведено дискуссий с участниками рынка. Об участниках рынка, о которых я говорю, это прежде всего управляющие инвестиционным портфелем. Как вы знаете, уже сейчас есть опция, что казахстанцы могут перевести свои накопления в частные управляющие компании, по своему желанию.И регулятор предложил управляющим компаниям предлагать несколько инвестиционных стратегий. То есть они рассчитаны на людей разного возраста. Сейчас частные управляющие компании могут предлагать сразу три портфеля - рискованный, умеренный и консервативный, и вкладчик сам это выбирает. Понятно, что они сами управлять этими активами не будут, они выбирают ту или иную компанию, которая будет профессионально управлять их накоплениями. При этом все регуляторные нормы, сохранность, разделение, кастодиальное отделение собственных активов от пенсионных активов, все это будет сохраняться. Учет будет вестись также в Едином накопительном пенсионном фонде.Но появляется другая опция. Теперь появляется возможность у Национального банка в будущем тоже предложить вкладчикам более диверсифицированную структуру портфелей. Как предполагается это сделать? Вот в этом портфеле, так скажем, по умолчанию, вкладчиков тоже постепенно будут переводить по возрастным когортам». Об инфляции, инвестировании и эффективности  Елена Бахмутова:«Сегодня только в последний месяц мы добились того, что там благодаря антиинфляционным совместным мерам, которые были предприняты, что у нас инфляция снизилась до не менее чем 10%, 9,8%.То есть во все годы были всплески инфляции, естественно, была неустойчивая ситуация, были кризисные годы, поэтому об эффективности нужно судить, естественно, за ряд лет. Возвращаясь к портфелям, если мы говорим о рискованном портфеле, то его эффективность правильно отслеживать за период где-то 5 лет. Если мы говорим об умеренном портфеле, это 3 года. Если консервативный, ну его можно смотреть ежегодно в принципе. То есть от этого все зависит.Теперь насколько эффективно и неэффективно. Ну частные управляющие, они работают по бенчмаркам, эта норма сейчас работает. То есть если они показывают доходы, как я сказала, бенчмарк это знак, что это эффективно. То есть если управляющие получили там какую-то доходность - замечательно, если ниже, значит неэффективный управляющий. Здесь очень просто все отслеживать. Вот Национальная банк, у него не было бенчмарка. Но теперь вот то, что сейчас предложено - они тоже будут передавать мандатное управление, а тем, кому они передают мандатное управление сейчас, если это иностранные управляющие, они тоже работают по бенчмаркам, относительно иностранных бенчмарков, на рынке, которым они управляют. Если это будут внутренние управляющие, то они тоже будут работать по бенчмаркам, которые будут формироваться в зависимости от структуры мандата, который им дают. И таким образом у нас Национальный банк тоже перейдет по сути дела на систему относительно бенчмарков». О личной ответственности и важности контроля за пенсионными накоплениями Современная пенсионная система - это триединая ответственность: государства, работодателя и вкладчика. Регулярные пенсионные отчисления и заработанный на них инвестиционный доход играют все более значимую роль в формировании финансового обеспечения после окончания трудовой деятельности.  Сегодня вкладчики могут отслеживать поступление взносов, размер накоплений и начисленный инвестиционный доход через цифровые сервисы ЕНПФ. Такой контроль помогает своевременно выявлять возможные ошибки, понимать динамику накоплений и оценивать собственную готовность к выходу на пенсию.По словам Елены Бахмутовой, человеку важно не откладывать вопросы пенсионного обеспечения «на потом». Чем раньше гражданин начинает интересоваться состоянием своего пенсионного счёта, тем больше возможностей у него для формирования достойного дохода в будущем.Елена Бахмутова:«Каждый вкладчик обязан знать, какую доходность приносит ему его пенсионные накопления, и какой размер пенсионных накоплений он должен иметь к моменту выхода на пенсию. То есть он должен мониторить, контролировать, смотреть, что происходит. Я знаю сейчас вкладчиков, которые могут заходить хоть каждый день на приложение ЕНПФ и смотреть, какой размер инвестиционного дохода они получили. Просто это должно быть нормой жизни». Пенсионная система меняется вместе с обществом Пенсионная система – это отражение экономических и социальных условий. Изменения в законодательстве, участие в системе населения, развитие цифровых сервисов и повышение финансовой грамотности казахстанцев становятся важными факторами её дальнейшего развития.Как отметила Елена Бахмутова, устойчивость пенсионной системы зависит не только от работы государственных институтов, но и от участия самих граждан. Осознанное отношение к пенсионным взносам, своевременное получение информации и планирование личных финансов помогают сделать будущие выплаты более предсказуемыми.Интервью с Председателем Совета Ассоциации финансистов РК Елены Бахмутовой показало: пенсионная тема не ограничивается формулами, нормативами и официальными документами. Это вопрос личного выбора и ответственности каждого человека. Чем раньше граждане начинают думать о будущем, тем больше у них возможностей для формирования финансовой стабильности. Поэтому открытый диалог о пенсионной системе необходим — он помогает не только разобраться в действующих механизмах, но и сделать первый шаг к уверенной жизни после завершения трудовой деятельности. Полная версия интервью - на YouTube-канале БЖЗҚ/ЕНПФ.https://youtu.be/7aOL1vROqU4?si=rPWAdLERy2hgROqjАқпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/social-abay/press/news/details/1312958?lang=ru

Бағдад, 2026 жылғы 18 қазан – Ирак Республикасының астанасында өткен Ислам ынтымақтастығы ұйымы Сыртқы істер министрлері кеңесінің (ИЫҰ СІМК) 52-ші сессиясы барысында Қазақстан Республикасының өкілі, Елші Бағдат Әміреев ИЫҰ Бас хатшысының әкімшілік және қаржы мәселелері жөніндегі орынбасары лауазымына бірауыздан сайланды. Отырыс аясында Елші Б.Әміреев ант қабылдап, ресми түрде қызметіне кірісті.Қазақстан өкілінің БҰҰ-дан кейін мүше мемлекеттерінің саны бойынша екінші орында тұрған үкіметаралық ұйым – ИЫҰ Бас хатшылығындағы басшылық лауазымдардың біріне сайлануы Ұйымға мүше мемлекеттердің Қазақстанға деген жоғары сенімін және еліміздің көпжақты ынтымақтастықты нығайтуға қосқан үлесін мойындайтынын көрсетеді. Бұл шешім Қазақстан мен ИЫҰ арасындағы өзара іс-қимылды одан әрі дамытуға және Ұйымға мүше мемлекеттердің мүддесіне сай бірлескен бастамаларды ілгерілетуге ықпал ететін болады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/news/details/1312959?lang=ru

Амман, 2026 жылғы 17 қазан – Қазақстан Республикасының Иордан Хашимит Корольдігіндегі Елшілігі жыл сайын өтетін 62-ші халықаралық дипломатиялық қайырымдылық жәрмеңкесіне қатысты.Іс-шара Амман қаласындағы «Әл-Хусейн жастар қалашығында» Иордания Ханшайымы, Биік Мәртебелі Басма бинт Талалдың қамқорлығымен және қатысуымен өтті. Жәрмеңке әлем елдерінің мәдениеттерімен және ұлттық дәстүрлерімен таныстыруға, сондай-ақ гуманитарлық байланыстарды нығайтуға арналған алаң болып табылады.Дәстүрлі киіз үй үлгісінде безендірілген қазақ павильоны келушілердің үлкен қызығушылығын тудырды. Қонақтар Қазақстанның мәдени мұрасымен, ұлттық киімдерімен және әшекейлерімен танысып, кәдесый өнімдерін сатып алуға, сондай-ақ қазақ ұлттық тағамдарынан дәм татуға мүмкіндік алды.Ханшайым Басма бинт Талалды павильонда Қазақстан Елшілігінің қызметкерлері қарсы алды. Ханшайым Қазақ павильонының жәрмеңкеге келушілер арасында бірнеше жылдан бері танымал екенін және ұсынылған экспозициялар арасында ерекше орын алатынын атап өтті.Анықтама: «Мабаррат Ум Әл-Хусейн» ұйымын 1958 жылы Иордания Патшайымы марқұм Зейн Аш-Шараф құрған (Иордания Королі марқұм Талал бен Абдалланың жұбайы және Иордания Королі марқұм Хусейн бен Талалдың анасы). Бұл мекеме Иорданиядағы алғашқы қайырымдылық ұйымдардың бірі болып табылады және әлеуметтік жағдайы төмен отбасылардан шыққан 6–18 жас аралығындағы ұлдарды баспанамен және білім алумен қамтамасыз етеді.Жәрмеңке аясында жиналған қаражат қайырымдылық ұйымының қызметін қолдауға бағытталады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-amman/press/news/details/1312952?lang=ru

Душанбе, 2026 жылғы 18 қазан - Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігінің Ерекше тапсырмалар жөніндегі елшісі Мұрат Мұқышев 2026 жылғы 15-18 қазанда Душанбе қаласында өткен Шанхай ынтымақтастық ұйымына (ШЫҰ) мүше мемлекеттердің ұлттық үйлестірушілері кеңесінің отырысына қатысты.Отырыс барысында қатысушылар ШЫҰ шеңберіндегі сауда-экономикалық және мәдени-гуманитарлық ынтымақтастықты дамытуға қатысты мәселелердің кең ауқымын талқылады. 2026-2027 жылдары ШЫҰ аясында аса жоғары және жоғары деңгейлерде өткізілетін іс-шаралар кестесі бойынша жан-жақты пікір алмасу өтті.Атап айтқанда, ШЫҰ-ға мүше мемлекеттер үкіметтері басшылары (премьер-министрлері) кеңесінің (ҮБК) алдағы отырысына (19-20 қазан, Душанбе қ.) дайындық мәселелері қаралды. Көлік-транзиттік өзара іс-қимыл, қаржылық ынтымақтастықты нығайту, сондай-ақ Ұйымның қызметін жетілдіру мәселелері бойынша қорытынды құжаттардың жобаларына ерекше назар аударылды.Отырыс нәтижесінде ұлттық үйлестірушілер Шанхай ынтымақтастық ұйымының мүше мемлекеттер арасындағы көпсалалы өзара іс-қимылды одан әрі нығайтуға бағытталған тетіктерінің тиімділігін арттыру жөнінде нақты шаралар қабылдауды жалғастыруға уағдаласты.ШЫҰ-ға мүше мемлекеттердің Ұлттық үйлестірушілері кеңесі Ұйымның ағымдағы қызметін үйлестіруді жүзеге асырады, сондай-ақ ШЫҰ-ға мүше мемлекеттердің тиісті министрліктері мен ведомстволары арасындағы өзара іс-қимылды қамтамасыз етеді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/news/details/1312939?lang=ru

Бағдад, 2026 жылғы 18 қазан – Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исағалиев Ислам ынтымақтастығы ұйымы Сыртқы істер министрлері кеңесінің (ИЫҰ СІМК) 52-ші сессиясының жұмысына қатысты.​​Отырыс барысында ИЫҰ-ға мүше мемлекеттер делегацияларының басшылары халықаралық және өңірлік күн тәртібіндегі өзекті мәселелерді талқылап, ислам әлеміндегі ахуалға, әскери-саяси және гуманитарлық дағдарыстарды, оның ішінде Палестина-Израиль қақтығысын реттеу мәселелеріне ерекше назар аударды. Қатысушылар Таяу Шығыстағы шиеленісті бәсеңдетуге, бейбітшілік пен өңірлік тұрақтылықты қамтамасыз етуге бағытталған дипломатиялық күш-жігерді жандандырудың маңыздылығын атап өтті.​​Өз сөзінде, А.Исағалиев Қазақстанның халықаралық және өңірлік қақтығыстарды халықаралық құқық қағидаттары мен БҰҰ Жарғысы негізінде тек саяси-дипломатиялық жолмен бейбіт реттеуге бейілділігін растады. Сонымен қатар, көпжақты диалогты нығайту және бейбітшілікті, қауіпсіздік пен орнықты дамуды қамтамасыз ету мақсатында ИЫҰ-ға мүше мемлекеттердің күш-жігерін біріктіру қажеттігін назар аударды.​Қазақстанның Ұйым қызметіне қатысуы тұрғысынан ядролық қаруды таратпау, азық-түлік қауіпсіздігін нығайту, көлік-логистикалық байланыстарды дамыту, жасанды интеллект, цифрландыру және озық технологиялар салаларындағы ынтымақтастықты кеңейту, сондай-ақ бұрынғы Семей ядролық сынақ полигонының аумағын оңалтуды қоса алғанда, экологиялық бастамаларды ілгерілету мәселелеріне ерекше мән берілді.​Аталған сессияның Қазақстан үшін маңызды нәтижесі Елші Бағдат Әміреевтің Ислам ынтымақтастық ұйымы Бас хатшысының әкімшілік және қаржы мәселелер жөніндегі орынбасары лауазымына сайлануы болды. Бұл шешім ИЫҰ-ға мүше мемлекеттердің Қазақстанға деген жоғары сенімінің және оның Ұйым шеңберіндегі көпжақты ынтымақтастықты дамытуға қосқан үлесін мойындауының дәлелі болып табылады.​ИЫҰ Сыртқы істер министрлері кеңесінің 52-ші сессиясының қорытындысы бойынша саяси, экономикалық, құқықтық және мәдени-гуманитарлық салаларды қамтитын қарарлар топтамасы қабылданды. Қазақстанның барлық бастамалары тиісті қорытынды құжаттарда көрініс тауып, ИЫҰ СІМК қарарларында бекітілді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/news/details/1312926?lang=ru

31 қазан 2026 жылы Шымкент қаласында маңызды оқиға болды: Мұхтар Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті мен қала Цифрландыру басқармасы арасында ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойылды. Бұл қол қою рәсімі — жай ғана ресми іс-шара емес, Шымкенттің цифрлық болашағын қалыптастырудағы нақты бетбұрыс нүкте. Екі жақтың бұл бастамасы қаланың технологиялық дамуын жаңа белеске көтеруге ниеттелгенін айқын көрсетеді.Шымкент — Қазақстанның республикалық маңызы бар үшінші қаласы. Халқы үш миллионнан асатын бұл өңірлік орталықта соңғы жылдары цифрлық инфрақұрылымды дамытуға ерекше назар аударылып келеді. Қаланың «Цифрлық Шымкент» бағдарламасы аясында электрондық мемлекеттік қызметтерді кеңейту, ақылды қалалық жүйелер енгізу және деректерді басқарудың заманауи механизмдерін орнату жұмыстары жүргізілуде. Дегенмен кез келген технологиялық трансформацияның негізгі тірегі — білікті мамандар мен жасампаз ғылыми ойлар. Дәл осы олқылықты толтыруға бүгінгі меморандум бағытталған.Мұхтар Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан зерттеу университеті — аймақтың ең ірі жоғары оқу орындарының бірі. Мұнда жыл сайын мыңдаған студент білім алады, жүздеген ғалым зерттеу жұмыстарын жүргізеді. Университет соңғы жылдары цифрлық технологиялар, жасанды интеллект, деректер ғылымы және кибернетика бағыттарын белсенді дамытып, осы саладағы оқу бағдарламаларын жаңартты. Нәтижесінде аталған жоғары оқу орны тек білім беру ошағы ғана емес, сонымен бірге инновациялық зерттеу алаңына айнала бастады. Міне, осы әлеует бүгін қаланың ресми цифрлық инфрақұрылымымен тікелей байланысқа түсті.Меморандум аясында бірнеше стратегиялық бағыт белгіленді. Біріншіден, ақпараттық технологиялар мен жасанды интеллект салаларында білікті кадрлар даярлау. Бұл — қалаға нақты маман дайындауға бағытталған мақсатты жұмыс, яғни теория мен тәжірибенің ұштасуы. Екіншіден, бірлескен қолданбалы зерттеулер жүргізу. Университет ғалымдары қала инфрақұрылымының нақты мәселелерін зерттеп, тиімді шешімдер ұсынатын болады. Үшіншіден, заманауи цифрлық шешімдер әзірлеу — бұл бағытта университеттің жас мамандары мен ғылыми қызметкерлері қалалық платформалар мен сервистерді жетілдіруге тікелей атсалысады. Төртіншіден, ғылыми жобаларды тәжірибеде сынақтан өткізу мүмкіндігі — зертханада туған идеялардың нақты өмірде тексерілуі инновациялық цикл үшін аса маңызды.Кездесу барысында Шымкент қаласы Цифрландыру басқармасының басшысы Мұхит Кемелов бастаманың мәнін нақты сөздермен ашып берді. «Қаланың цифрлық трансформациясы — технологиялық жаңғырту ғана емес, ол басқару жүйесінің тиімділігін арттыруға, тұрғындарға көрсетілетін қызметтердің сапасын жақсартуға және жаңа мүмкіндіктер қалыптастыруға бағытталған кешенді үдеріс. Осы бағытта университеттің ғылыми әлеуеті мен жас мамандардың мүмкіндіктерін пайдалану біз үшін маңызды. Бірлескен жобалар нақты нәтижелерге қол жеткізуге жол ашады», — деді Мұхит Кемелов. Бұл сөздер — тек мінбеге арналған тілек емес, жүйелі серіктестіктің іргетасы болып табылатын нақты ұстаным.Сарапшылар мұндай ынтымақтастықтың нәтижелілігіне оптимистік баға береді. Қазақстандық IT-сектор өкілдерінің пікірінше, мемлекеттік органдар мен университеттердің бірлескен жұмысы ғылымның «шкаф ғылымына» айналуының алдын алады, яғни зерттеу нәтижелері нақты өмірде қолданысқа ие болады. Бұл ретте Шымкент тәжірибесі басқа қалалар үшін де үлгі бола алады. Астана мен Алматыда мұндай ынтымақтастық белгілі бір деңгейде жүзеге асып жатқанымен, оңтүстіктің ең ірі қаласының бұл бастамаға белсенді қосылуы аймақтық цифрлық дамудағы теңдестікті нығайтады. Республиканың оңтүстік өңірі технологиялық инновация орталығына айналу жолында маңызды қадам жасады деп есептеуге толық негіз бар.Болашақта аталған меморандум шеңберінде бірқатар іс жоспарланып отыр. Жақын арада университет пен Цифрландыру басқармасының арнайы жұмыс тобы құрылып, бірлескен жобалардың нақты тізімі мен іске асыру мерзімдері белгіленеді. Сондай-ақ студенттерге арналған тәжірибелік бағдарламалар ұйымдастырылып, ең дарынды жастарды қалалық цифрлық жобаларға тарту механизмі іске қосылмақ. Ғалымдардың зерттеу нәтижелері Шымкенттің «ақылды қала» инфрақұрылымын дамытуда тікелей пайдаланылатын болады. Бұл — қаланың тек технологиялық деңгейін емес, тұрғындардың өмір сапасын да нақты жақсартуға мүмкіндік беретін кешенді жоспар.Бүгінгі қол қою рәсімі Шымкент үшін жаңа дәуірдің символдық басталуы болды десек артық айтпаймыз. Университет пен қала биліктің осы бірлігі — болашақ буынды дайындаудың да, бүгінгі тұрғынға сапалы цифрлық қызмет ұсынудың да кілті. Технологиялық прогресс — тек жабдық пен бағдарламалық жасақтамада емес, ол ең алдымен ойлаушы адамдарда, зерттейтін ғалымдарда, жүйені жетілдіруге ниетті басқарушыларда. Осы үшеуін бір үстелге жинаған меморандум — Шымкенттің цифрлық болашағына қойылған берік іргетас.

Қазіргі заманда жоғары білім беру жүйесі тек аудиторияның төрт қабырғасымен шектеліп қала алмайды. Студенттердің кәсіби дайындығы теориялық білімнен әлдеқайда тереңірек болуы тиіс: олар нарықты сезіне білуі, стартап идеяларын тәжірибеде сынай алуы және нақты бизнес-ортамен еркін тіл табыса алуы керек. Осы мақсатты басшылыққа ала отырып, 31 қазан 2026 жыл алдындағы аптада, яғни 28 қазан 2026 жылы Университеттің Ғылым және стратегиялық даму бөлімінің бастамасымен және «Тарих, құқық және бизнес» кафедрасының ұйымдастыруымен экономикалық білім беру бағдарламаларының студенттері Shymkent Hub орталығына танымдық экскурсия жасады. Бұл іс-шара оқу процесін практикамен тиімді ұштастырудың жарқын үлгісіне айналды.Shymkent Hub — Шымкент қаласындағы жастарға арналған инновациялық кеңістіктердің ішіндегі ең белсенді және ықпалды алаңдардың бірі. Орталық IT-технологиялар, кәсіпкерлік және инновация бағыттарында жастардың әлеуетін дамытуға бағытталған жобаларды қолдайды. Мұнда тәлімгерлік бағдарламалары, стартап-акселераторлар, тренингтер мен хакатондар үнемі өткізіліп тұрады. Орталықтың негізгі миссиясы — жас таланттарды нақты бизнес-тәжірибемен таныстырып, олардың инновациялық ойлау қабілетін арттыру. Осы мақсатқа сай Shymkent Hub жыл сайын жүздеген студенттер мен жас мамандарға өз есігін айқара ашып, олардың кәсіби өсуіне ықпал етіп келеді.Экскурсияның негізгі мақсаты алдын ала айқын белгіленген болатын: студенттерді стартап-жобаларды әзірлеу технологиясымен, кәсіпкерліктің іргелі негіздерімен, инвестиция тарту механизмдерімен және қаржылық сауаттылық мәселелерімен жан-жақты таныстыру. «Тарих, құқық және бизнес» кафедрасының оқытушылары бұл бағытты кездейсоқ таңдамады. Экономикалық білім беру бағдарламаларының студенттері болашақта нарықта бәсекеге қабілетті маман ретінде жұмыс атқаруы үшін теориялық білімін практикалық дағдылармен толықтыруы аса маңызды. Осы мақсатта ұйымдастырылған экскурсия оқу жоспарының ажырамас бөлігі ретінде қарастырылды.Іс-шара барысында студенттер Shymkent Hub орталығының мамандарымен, IT саласының өкілдерімен және тәжірибелі кәсіпкерлермен тікелей кездесіп, пікір алмасуға мүмкіндік алды. Орталықтың бизнес-дамыту бағыты бойынша кеңесші маманы Айдар Сейтқали студенттерге стартап жобасын нөлден бастап іске асыру жолы туралы егжей-тегжейлі баяндады. «Бүгінгі таңда ең маңызды нәрсе — идеяны дер кезінде нарыққа шығара білу. Ол үшін нарықты жақсы зерттеу, тұтынушының мұқтажын дәл анықтау және инвесторларға өз идеяңды нанымды жеткізе алу қажет. Shymkent Hub дәл осы дағдыларды қалыптастыруға бағытталған», — деді ол студенттермен болған кездесуде. Жастардың белсенді сұрақтар қоюы, орталықтың инфрақұрылымына деген қызығушылығы ұйымдастырушыларды да қуантты.IT-кәсіпкер және орталықтың тұрақты резиденті Жансая Омарова да студенттермен ашық диалог құрып, өз тәжірибесімен бөлісті. Оның айтуынша, кәсіпкерлік жолды таңдаған жас адам ең алдымен психологиялық тұрғыдан дайын болуы тиіс: сәтсіздіктен сабақ алу, тәуекелді дұрыс бағалау және командада тиімді жұмыс істей білу — бұлар табыстың негізгі тірегі. «Мен де бір кезде дәл осылай дәрісханада отырып, бизнес туралы оқыдым. Бірақ нақты өмірде іс қалай жүретінін алғаш рет осындай кездесулерден білдім. Сол білім кейін маған өте қажет болды», — деп еске алды Жансая Омарова.Статистикалық тұрғыдан алғанда, Қазақстанда жастар кәсіпкерлігін дамыту соңғы жылдары мемлекеттің басым бағыттарының бірі болып табылады. Елдің Ұлттық кәсіпкерлік палатасының деректері бойынша, 2025 жылы жас кәсіпкерлер үшін арнайы мемлекеттік бағдарламалар шеңберінде 500-ден астам стартап жобасы қолдауға ие болды. Shymkent Hub сияқты хабтар осы экожүйенің маңызды буынын құрайды, себебі олар мемлекеттік қолдау мен жеке сектордың мүмкіндіктерін бір арнаға тоғыстырады. Оңтүстік Қазақстан өңірінде жастар арасындағы стартап белсенділігі соңғы үш жылда 40 пайызға өскен деген деректер де осы тенденцияны айқын растайды.Университеттің Ғылым және стратегиялық даму бөлімінің басшысы мұндай іс-шаралардың оқу процесіне жүйелі түрде енгізілуі туралы алдағы жоспарлар барын атап өтті. «Біз студенттердің тек диплом алып шығуын ғана емес, нақты бизнес-ойлауы мен практикалық дағдылары бар маман болып қалыптасуын мақсат тұтамыз. Shymkent Hub сияқты орталықтармен ынтымақтастығымыз бұл мақсатқа жетуге шынайы мүмкіндік береді. Болашақта мұндай серіктестікті кеңейтіп, студенттерге тікелей орталықтың жобаларына қатысу мүмкіндігін де беруді жоспарлап отырмыз», — деді ол.Бұл экскурсия студенттер арасында да оң ықпал қалдырды. Экономика мамандығының 3-курс студенті Нұрлан Беков: «Мен бүгін алғаш рет нақты стартап-командамен сөйлестім. Олардың қалай жұмыс істейтінін, қандай қиындықтармен бетпе-бет келетінін тыңдадым. Бұл тәжірибе менің болашақ кәсіби жолыма деген көзқарасымды мүлде өзгертті», — деп пікірін білдірді. Жалпы алғанда, Университет студенттердің кәсіби дамуын жүйелі қолдап, инновациялық және цифрлық бастамаларды ілгерілету жұмыстарын жалғастыра беретіні анық. Shymkent Hub орталығымен орнатылған байланыс алдағы уақытта жемісті ынтымақтастыққа, бірлескен жобаларға және студенттердің стартап-мектептерге тікелей қатысуына жол ашады. Теория мен практиканың осындай үйлесімі — заманауи білім берудің талабы да, мықты маман дайындаудың кепілі де.

Қазіргі заманда интернет кеңістігі тек байланыс алаңы ғана емес, сонымен бірге алаяқтардың ең белсенді жұмыс жасайтын ортасына айналып отыр. 31 қазан 2026 жыл — Шымкент қаласы үшін ерекше күн болды. Дәл осы аптада, 27 қазанда, оңтүстік өңірдің орталығында цифрлық қауіпсіздік саласындағы маңызды іс-шара — SafeNet.kz Hackathon өтті. Бұл хакатон әлеуметтік желілердегі заңсыз схемаларға қарсы бағытталған инновациялық шешімдер іздеудің алаңына айналды және тек Шымкент үшін ғана емес, бүкіл Қазақстан үшін стратегиялық маңызы бар оқиға ретінде бағаланды.Іс-шараны ұйымдастырған үш мекеме — Shymkent hub, Шымкент қаласының Цифрландыру басқармасы және Қазақстан Республикасы Қаржылық мониторинг агенттігі — бір мақсатта бірікті: цифрлық алаяқтыққа жол бермейтін нақты технологиялық шешімдер жасау. Мемлекеттік органдардың стартап-кеңістіктермен, яғни хаб форматтағы алаңдармен, осылайша тығыз ынтымақтастыққа барғаны — Қазақстанның технологиялық экожүйесіндегі жаңа үрдістің айқын белгісі.Хакатонның өткізілу себебі де айқын негізге ие. 2026 жылдың өзінде цифрлық алаяқтыққа қатысты шамамен 15 мың жағдай тіркелген. Бұл сан тек статистика емес — артында нақты адамдардың, отбасылардың шеккен зияны тұр. Мамандардың айтуынша, заманауи алаяқтар банктік деректерді ұрлаудан бастап, жалған инвестициялық платформалар арқылы азаматтарды алдауға дейінгі кең ауқымды схемалар қолданады. Жалған займ ұсыныстары, пирамидалық жүйелер, фишингтік сайттар — бәрі де жылдам дамып, жаңа технологиялар арқылы жетілдіріліп отыр. Осы жағдайда мемлекет пен азаматтық қоғамның бірлескен жауабы аса маңызды.SafeNet.kz Hackathon-ға қатысуға бастапқыда 100-ге жуық адамнан өтінім түсті. Бұл сан өз алдына елеулі белгі: цифрлық қауіпсіздік мәселесі жастар мен мамандар арасында шынайы қызығушылық туғызатынын дәлелдеді. Іріктеу кезеңінен өткен 12 команда өз жобаларын хакатон барысында ұсынды. Командалардың қатарында бағдарламашылар, деректер талдаушылары, дизайнерлер және заң саласының өкілдері болды. Олардың алдына қойылған мақсат — тек идея генерациялау емес, нақты жұмыс жасайтын прототиптер немесе жан-жақты ойластырылған шешімдер ұсыну. Шымкент хаб кеңістігі бір күн ішінде шынайы инновация зертханасына айналды.Іс-шараның ерекше сипаты — командалардың жоба таныстыру барысында ҚР Қаржылық мониторинг агенттігінің өкілдерінен тікелей кеңес алу мүмкіндігіне ие болғандығы. Агенттіктің сарапшылары қатысушыларға алаяқтық схемалардың анықталу механизмдері, заңнамалық шектеулер мен мемлекеттің цифрлық қауіпсіздік саласындағы басымдықтары туралы нақты ақпарат жеткізді. «Мы видим, что молодые специалисты предлагают нестандартные решения, которые могут дополнить существующие государственные инструменты» деп атап өткен болар агенттік өкілі, өйткені дәл осындай кездесулер теорияны практикамен байланыстыратын көпірге айналады. Шымкент қаласының Цифрландыру басқармасы да іс-шарада белсенді рөл атқарып, аймақтық деңгейде цифрлық сауаттылықты арттыру бағдарламаларымен хакатон нәтижелерін байланыстыруды жоспарлап отыр.Командалардың ұсынған жобалары әртүрлі бағытта болды. Бір топ жасанды интеллект негізіндегі алаяқтық мазмұнды автоматты анықтайтын жүйе прототипін жасады. Екінші команда әлеуметтік желілердегі күдікті парақшаларды мониторинг жасайтын платформаның концепциясын ұсынды. Тағы бір топ азаматтарды алаяқтық туралы жедел хабардар ететін мобильді қосымша жасауды ұсынды. Кейбір жобалар банктік жүйелермен тікелей интеграцияны болжайтын шешімдер ұсынды, бұл мемлекеттік реттеу органдары үшін ерекше маңызды. Маман қауымының пайымдауынша, ұсынылған жобалардың бірнешеуі болашақта пилоттық жоба ретінде іске асырылуы ықтимал, яғни идея сатысынан шығып, нақты өмірде сынақтан өтуі мүмкін.Жалпы алғанда, SafeNet.kz Hackathon сияқты бастамалар Қазақстанның цифрлық трансформация жолындағы маңызды буынға айналып отыр. Әлемдік тәжірибеге жүгінсек, АҚШ, Еуропалық Одақ елдері және Сингапур сияқты мемлекеттер цифрлық алаяқтыққа қарсы күресте мемлекет пен жеке сектордың бірлескен хакатон форматындағы жобаларын кеңінен қолданады. Осы тәжірибе Қазақстан жағдайына икемделіп жатыр. Шымкенттегі хакатонның нәтижелері Алматы, Астана сияқты ірі қалалардағы ұқсас бастамалар үшін де пайдалы үлгіге айналуы мүмкін.Іс-шараға қатысқан жастар мен мамандар бұл хакатонды тек жарыс ретінде ғана бағаламады. Олар үшін бұл — нақты мәселелерді шешуге ат салысу, мемлекеттік органдармен тікелей диалог орнату және өз технологиялық идеяларының қоғамдық маңызы бар екенін сезіну мүмкіндігі болды. SafeNet.kz Hackathon — цифрлық қауіпсіздікті нығайтуға және қоғамды интернет-алаяқтықтан қорғауға бағытталған маңызды бастама. Бүгін Шымкентте болып жатқан осы процестер ертеңгі Қазақстанның киберқауіпсіз болашағының іргетасын қалауда деп айтуға толық негіз бар.

31 қазан 2026 жылы Шымкент қаласы технологиялық инновация мен білім беру саласындағы ірі оқиғаларының біріне куәгер болды. IDP EDU-Fest Shymkent іс-шарасының ақпараттық серіктесі ретінде Shymkent Hub өз атын мәлімдеп, аймақтағы цифрлық даму бағытындағы рөлін одан әрі нығайтты. Бұл жай ғана серіктестік туралы хабарландыру емес — бұл Қазақстанның оңтүстік өңірі үшін технологиялық болашаққа апаратын жолдың кезекті бір белгісі.Shymkent Hub — Astana Hub-тың аймақтық бөлімшесі және оңтүстік Қазақстандағы IT, жасанды интеллект және цифрлық инновация саласын дамытуға бағытталған жетекші платформа. Ол білім беру бағдарламалары, стартаптарды қолдау, семинарлар мен воркшоптар, хакатондар және желілік байланыс мүмкіндіктері арқылы жаңа буын инноваторлары мен технология саласының жанашырларын қалыптастыру жұмысын жүйелі жүргізіп келеді. Іс-шара форматы жасқа, мамандыққа немесе тәжірибе деңгейіне қарамастан кез келген қызығушылық танытқан азаматты қамтуға есептелген.Аймақтық технологиялық хабтардың даму тарихына назар аударсақ, Astana Hub 2018 жылы ашылып, Қазақстандағы стартап экожүйесінің негізіне айналғаны белгілі. Бүгінгі күні оның аясында мыңдаған тіркелген компания жұмыс істеп, ондаған миллиард теңгелік жобалар іске асырылуда. Shymkent Hub осы ірі желінің шаңырағы астында 2021 жылы қызмет бастап, Шымкент пен тұтастай оңтүстік өңір үшін жергілікті инновация орталығына айналды. Бес жылдың ішінде хаб мыңдаған студентке, жас кәсіпкерге және технологиялық энтузиастқа өз қызметін ұсынды. Осының бәрі жалпы ұлттық цифрлық трансформация стратегиясымен тікелей байланысты.IDP EDU-Fest Shymkent — халықаралық білім беру бастамасы IDP Education компаниясы ұйымдастырған, шетелде оқу, кәсіби даму және болашақ мүмкіндіктер туралы ақпаратты жинақтайтын ірі білім берушілік фестиваль. Бұл іс-шара бір жағынан жастарды шетелдік жоғары оқу орындарымен таныстырса, екінші жағынан жергілікті инновациялық инфрақұрылымды насихаттауға да мүмкіндік береді. Дәл осы контексте Shymkent Hub-тың ақпараттық серіктес ретінде қатысуы ерекше мәнге ие: хаб бір мезгілде жастарды шетелдік тәжірибеге ынталандыра отырып, оларды өз елінде де мансаптық мүмкіндіктер барын еске салады.Shymkent Hub директоры Асқар Нұрланов іс-шараға деген үміттерін осылай жеткізді: "Бізге IDP EDU-Fest Shymkent сияқты іс-шараларда серіктес болу — жай ғана атауымызды алға шығару емес. Бұл жастармен тікелей байланыс орнату, оларды технология саласына тарту және оңтүстік Қазақстандағы инновациялық мүмкіндіктер туралы хабардар ету. Аймақта IT мамандарына деген сұраныс жыл сайын артып келеді, ал біз сол кадрларды тікелей осы жерде дайындауға дайынбыз." Бұл пікір хаб жұмысының жалпы бағыт-бағдарын айқын көрсетеді.Статистикалық деректер де осы бағыттың дұрыстығын растайды. Қазақстан Ұлттық экономика министрлігінің мәліметтері бойынша, IT сектор соңғы үш жылда жалпы ішкі өнімге қосқан үлесін 4,5 пайызға дейін арттырды. Оңтүстік Қазақстан облысы мен Шымкент қаласының технологиялық компанияларға тіркелу индексі де өткен жылмен салыстырғанда 23 пайызға өскен. Бұл өсім кездейсоқ емес — жергілікті хаб, білім беру мекемелері және мемлекеттік бағдарламалардың кешенді жұмысының нәтижесі. Осындай ортада Shymkent Hub тәрізді платформалардың рөлі одан сәл де ауыр салмақ алады.Қоғамдық реакция жағынан алғанда, жастар мен студенттер арасындағы пікірлер де оптимистік сипат алуда. Шымкент қаласындағы Оңтүстік Қазақстан университетінің үшінші курс студенті Ділнара Жақсыбекова: "Shymkent Hub-тың бар екенін біліп, онда хакатонға қатысқаннан кейін IT саласына деген қызығушылығым бірнеше есе артты. Бұл іс-шаралар теориялық білімді практикамен ұштастыруға нақты мүмкіндік береді. IDP фестивалінде де осындай дем беруші сезімді табамыз деп сенемін," — деп бөлісті ол. Мұндай пікірлер хаб жұмысының жекелеген адамдардың өміріне тигізіп жатқан нақты ықпалын айқын бейнелейді.Болашаққа деген перспективалар тұрғысынан қарағанда, Shymkent Hub алдағы жылдарда өз қызметін кеңейту жоспарымен жүмыс жасап жатыр. Жоспарда жасанды интеллект бойынша жаңа оқыту бағдарламаларын іске қосу, аймақтық хакатондар санын ұлғайту және жергілікті стартаптарды халықаралық инвесторлармен байланыстыру мақсатындағы демеуші іс-шаралар ұйымдастыру бар. IDP EDU-Fest Shymkent осы ұзақ мерзімді стратегияның алғашқы қадамдарының бірі ретінде қарастырылады. Ақпараттық серіктестік форматы хабтың аудиториясын кеңейтіп, оған тек технологтарды ғана емес, білім алуға ынталы кез келген жасты тарту мүмкіндігін береді.Тарихи тұрғыдан алғанда, аймақтық инновациялық хабтардың оқу іс-шараларымен ықпалдасуы жаңа тренд емес. Кремний алқабы өзінің дамуын да дәл осындай байланыстан — университеттер, технологиялық компаниялар мен жастар арасындағы бейресми, бірақ тиімді желіден бастаған. Shymkent Hub осы үлгіні қазақстандық шындыққа бейімдеп, оңтүстік өңірге сай ірге тасын қалап жатыр. IDP EDU-Fest Shymkent сияқты фестивальдермен ынтымақтастық осы экожүйенің тірегін нығайтады және жасқа, мамандыққа қарамастан кез келген азаматтың технологиялық болашаққа қатысу мүмкіндігі бар екенін дәлелдейді. Шымкенттің цифрлық революциясы тек басталып келеді.

2026 жылдың 31 қазанында Шымкент қаласында маңызды іскерлік кездесу өтті. Пәкістанның «AeroNext Global Pvt. Ltd» компаниясы мен Қазақстанның «FlyCom» компаниясының өкілдері бір стол басына жиналып, екі ел арасындағы сауда-экономикалық ынтымақтастықты нығайтуға бағытталған стратегиялық мәселелерді егжей-тегжейлі талқылады. Бұл кездесу — Орталық Азия мен Оңтүстік Азияны байланыстыратын жаңа экономикалық дәліздер қалыптастыру жолындағы маңызды қадам ретінде бағаланды.Қазіргі таңда Қазақстан мен Пәкістан арасындағы екіжақты сауда айналымы белсенді өсу қарқынын сақтауда. Соңғы жылдардағы статистикалық деректерге сүйенсек, екі ел арасындағы тауар айналымы жыл сайын орташа 15–20 пайызға ұлғайып отыр. Мұның негізгі себебі — Қазақстанның географиялық артықшылығы мен Пәкістанның өсіп келе жатқан өнеркәсіптік әлеуетінің бірін-бірі толықтыруынан туындайды. Атап айтқанда, химия өнеркәсібі, лак-бояу материалдарының өндірісі және жеңіл өнеркәсіп салаларында ынтымақтастық мүмкіндіктері айрықша зор болып есептеледі.Кездесу барысында «AeroNext Global Pvt. Ltd» компаниясының өкілдері Шымкент аймағында бірлескен өндірістік кәсіпорын ашу мүмкіндіктеріне ерекше қызығушылық танытты. Лак-бояу материалдары мен химиялық өнімдер өндірісін Қазақстан территориясында дамыту — бұл жоба екі тарапқа да тиімді болып табылады. Пәкістан тарапының технологиялық тәжірибесі мен Қазақстанның шикізаттық базасы үйлескен жағдайда бәсекеге қабілетті өнім шығарып, Орталық Азия нарықтарына белсенді шығу мүмкіндігі туындайды. «FlyCom» компаниясының бас директоры Дастан Мұратов: «Біз бұл кездесуді жемісті деп бағалаймыз. Пәкістандық серіктестеріміздің тәжірибесі мен біздің нарықты жақсы білуіміз — осы екеуін біріктіргенде нақты нәтиже шығаруға болады», — деп атап өтті.Кездесуде Шымкент қаласының инвестициялық тартымдылығы туралы да кеңінен сөз болды. Шымкент — Қазақстанның үшінші ірі қаласы ретінде соңғы жылдары тез дамып, республикалық маңызы бар қалаға айналды. Бүгінде қалада арнайы экономикалық аймақтар мен индустриялық аймақтар жұмыс істейді, ал инвесторларға ұсынылатын жеңілдіктер пакеті аймақ бойынша ең тиімді деп есептеледі. Нақтырақ айтқанда, арнайы экономикалық аймаққа орналасқан кәсіпорындар корпоративтік табыс салығы мен жер салығынан толық босатылады, ал импортталатын жабдыққа кедендік баж салығы қолданылмайды. Мұндай жағдайлар шетелдік инвесторлар үшін өте тартымды болып табылады. «AeroNext Global Pvt. Ltd» компаниясының аймақтық директоры Мухаммад Асиф Хан: «Шымкенттің логистикалық орналасуы мен ұсынылатын инвестициялық жеңілдіктер — бұл Орталық Азияда ұзақ мерзімді жобалар іске асыру үшін өте қолайлы жағдай», — деген пікір білдірді.Жаңа өндіріс орындарын құру — бұл тек экономикалық тиімділік мәселесі ғана емес, сонымен бірге аймақтық жұмыспен қамту проблемасын шешудің тиімді жолы. Сарапшылардың болжамдарына сәйкес, жоспарланған бірлескен кәсіпорынды іске қосу нәтижесінде алғашқы кезеңде 200-ден астам жұмыс орны ашылуы мүмкін. Ал толық қуаттылыққа жеткеннен кейін бұл сан екі-үш есеге артуы күтіледі. Бұл Шымкент экономикасы үшін маңызды көрсеткіш болып табылады, өйткені қала жыл сайын жоғары оқу орындарынан мыңдаған түлек шығаратын ірі білім орталығы ретінде де танылған.Халықаралық нарықтарға шығу мәселесі де кездесудің орталық тақырыптарының бірі болды. Қазақстан арқылы Ресей, Украина, Батыс Еуропа нарықтарына жол ашылатыны, ал оңтүстік бағытта Иран, Ауғанстан және одан əрі Пәкістан мен Үндістан нарықтарына шығудың мүмкін екені ескерілді. Мұндай логистикалық артықшылық Шымкентте өндірілетін лак-бояу материалдарын бірнеше бағытта бір уақытта өткізуге мүмкіндік береді. Тараптар болашақта биылғы кездесу нәтижесінде жасалған келісімдер негізінде нақты іс-жоспар әзірлеп, ол бойынша 2027 жылдың бірінші жартысына дейін жобаның техникалық-экономикалық негіздемесін дайындауды жоспарлады.Қазақстандағы химия өнеркәсібі саласындағы сарапшылар бұл кездесуді аймақтың индустриялық дамуы үшін перспективалы бастама ретінде бағалайды. Экономист Айгүл Сейтқалиева: «Пәкістан — химия өнеркәсібінде ондаған жылдық тәжірибесі бар ел. Олардың технологиясы мен біздің ресурстық базамыз бірігіп, Орта Азия нарығын жергілікті өндіріс арқылы қанағаттандыру мүмкіндігін береді. Бұл импорт тәуелділігін азайтуға да мол үлес қосады», — деді. Шынында да, Қазақстан бүгінде лак-бояу материалдарының едәуір бөлігін сырттан әкелуде. Жергілікті өндірісті дамыту бұл тәуелділікті азайтып, валюталық шығынды да қысқартады.Тараптар кездесу аяқталғаннан кейін ынтымақтастық туралы ниет хатына қол қоюды жоспарлап отыр. Алдағы уақытта пәкістандық делегация Шымкенттің индустриялық аймақтарымен таныстыратын арнайы іссапар жасайды. Бұл кездесу — Қазақстан мен Пәкістан арасындағы іскерлік байланыстардың жаңа деңгейге шыққанының айқын белгісі. Шымкент болса, өзінің стратегиялық орналасуы мен дамыған инфрақұрылымы арқасында халықаралық инвестициялар мен бірлескен жобалар үшін барған сайын тартымды алаңға айналуда. Бұл кездесудің нәтижелері жуырда нақты шарттық міндеттемелерге ұласады деген үміт қалыптасты.

Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исетов Орталық Азия бойынша Еуропалық Одақтың Арнайы өкілі Эдуардс Стипрайспен кездесу өткізді.Кездесу барысында тараптар Қазақстан мен Еуропалық Одақ арасындағы ынтымақтастықтың оң динамикасын және екіжақты қарым-қатынастарды одан әрі тереңдетудің басты институционалдық негізі болып табылатын Кеңейтілген серіктестік пен ынтымақтастық жөніндегі келісімнің стратегиялық маңыздылығын атап өтті.Тараптар ең жоғары және жоғары деңгейлердеқол жеткізілген уағдаластықтарды, соның ішінде Мемлекет басшысының биыл 23 маусымда Брюссельге жасаған сапарының қорытындылары бойынша келісімдерді практикалық тұрғыдан іске асыруға, сондай-ақ «Орталық Азия – Еуропалық Одақ» форматы аясындағы өзара ынтымақтастықтыодан әрі дамытуға ерекше назар аударды.ЕО-ның өңірдегі экономикалық қатысуын кеңейту аясында тараптар көлік-логистикалық өзара байланысты нығайту перспективаларын, соның ішінде Транскаспий халықаралық көлік бағытын одан әрі дамыту, еуропалық инвестицияларды тарту және Global Gatewayбастамасы шеңберінде инфрақұрылымдық жобаларды іске асыру мәселелерін талқылады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa/press/news/details/1312832?lang=ru

31 қазан 2026 жылы Шымкент қаласында маңызды оқиға болды — Astana Hub демеушілігімен Tashenev University базасында Tomorrow School атты инновациялық IT-мектебі ресми түрде жұмысын бастады. Бұл оқу орны он сегіз жастан асқан барлық қалаушыларға бағдарламалауды мүлдем тегін, яғни ешқандай төлемсіз меңгеруге мүмкіндік береді. Оңтүстік Қазақстан үшін мұндай бастама шынайы серпіліс болып табылады, өйткені аймақта сапалы және қолжетімді IT-білімге деген сұраныс жылдан жылға артып келеді.Бүгінгі таңда цифрлық экономика қарқынды дамып, IT-мамандарға деген сұраныс бүкіл әлемде тоқтаусыз өсуде. Қазақстан да бұл үрдістен тыс қала алмайды. Елдің цифрлық трансформация стратегиясына сай 2030 жылға дейін жүздеген мың жаңа технологиялық маман дайындау жоспарланған. Алайда ірі қалалардан тыс аймақтарда, соның ішінде оңтүстік өңірде, сапалы IT-білім алу мүмкіндіктері әлі де жеткіліксіз болып келеді. Дәл осы олқылықты толтыру мақсатында Tomorrow School Шымкентте қызметін ашты.Astana Hub — Қазақстанның жетекші инновациялық хабы ретінде елдің технологиялық экожүйесін дамытуға белсенді үлес қосып келеді. Ұйым бұрыннан да елдің түкпір-түкпірінде стартап қозғалыстарын қолдап, жас кәсіпкерлерге кеңес беріп, білім бағдарламаларын ұйымдастырып жүр. Tashenev University болса Шымкенттің ірі жоғары оқу орындарының бірі ретінде аймақта білім беру инфрақұрылымын нығайтуда маңызды орын алады. Осы екі беделді мекеменің бірлесуі Tomorrow School-ды сенімді және перспективалы жобаға айналдырады. «Біз бұл бастаманы жай ғана IT-курс ретінде қарамаймыз. Бұл — Оңтүстік Қазақстанның болашақ цифрлық экономикасының іргетасы», — деді Astana Hub өкілдерінің бірі мектептің ашылу рәсімінде.Tomorrow School-дың ерекшелігі бірінші кезекте оның оқыту форматында жатыр. Мұнда дәстүрлі дәріс-лекция жүйесінен бас тартылған. Оқу процесі толығымен практикаға, нақты тапсырмалар мен жобаларды орындауға негізделген. Студент бірден нақты міндеттерді шешуге кіріседі, бұл арқылы теориялық білімді іс жүзінде бекітеді. Мұндай тәсіл дүниежүзінде «project-based learning» деп аталып, қазіргі заманғы IT-білімнің ең тиімді модельдерінің бірі ретінде танылған. «Мен бұрын бірнеше онлайн курс өттім, бірақ нәтиже болмады. Tomorrow School-да бірінші аптадан-ақ нақты код жаздым, нақты мәселені шештім. Бұл мүлде басқа сезім», — деп бөліседі мектептің алғашқы оқушыларының бірі, жиырма үш жастағы Шымкент тұрғыны.Мектептің тағы бір маңызды артықшылығы — икемді кесте. Оқушылар сабақтарды өз жұмысымен немесе негізгі оқу орнымен еш қиындықсыз ұштастыра алады. Campusта жабдықтың бәрі бар, ал есіктер тәулік бойы ашық: кез келген уақытта келіп жұмыс жасауға болады. Бұл жұмысшы жастар мен студенттер үшін, сондай-ақ маман ауыстырғысы келетін орта жастағы азаматтар үшін өте маңызды. Мектепте студенттер мен оқытушылар ғана емес, бұрыннан жұмыс тәжірибесі бар мамандар да білімдерін жетілдіре алады. Демек, бұл жер тек жасөспірімдерге ғана емес, болашағын IT-саласымен байланыстырғысы келетін кез келген ересек адамға есігін айқара ашады.Шымкент — Қазақстанның үшінші ірі қаласы болса да, технологиялық стартаптар мен IT-компанияларының саны Алматы немесе Астанамен салыстырғанда анағұрлым аз. Бұл жағдай жергілікті жастардың технологиялық карьера жасауын қиындатып, оларды үлкен қалаларға немесе шет елдерге қарай ысырып жіберуге мәжбүр еткен. Tomorrow School сияқты бастамалар дәл осы тенденцияны өзгерте алады. Егер өңірде сапалы IT-кадрлар тәрбиеленсе, онда жергілікті компаниялар да өседі, жаңа жұмыс орындары ашылады, ал жастар туған қалаларын тастап кетудің қажеті болмайды. «Бізге Алматыға барудың қажеті жоқ. Біз де мұнда мансап жасай аламыз», — деген пікірді жергілікті жастардың арасында жиі естуге болады.Сарапшылар Tomorrow School тәрізді бастамалардың аймақтық теңсіздікті азайтуда маңызды рөл атқаратынын атап өтеді. Қазақстан Республикасының цифрлық даму саласындағы сарапшыларының бағалауынша, елімізде IT-мамандарға деген тапшылық 2025 жылдың өзінде жиырма мың адамнан асқан. Бұл олқылықты толтыру үшін тек Алматы мен Астанаға ғана емес, барлық өңірлерге бірдей назар аудару қажет. Astana Hub-тың Шымкентке келуі осы бағыттағы дұрыс қадам болып есептеледі. Болашақта ұқсас мектептер Қарағанды, Ақтау, Павлодар сияқты өңірлік орталықтарда да ашылуы күтілуде.Tomorrow School-дың алдағы жоспарлары да жігерлендіреді. Мектеп жетекшілері алдағы алты ай ішінде бірінші түлектер тобын шығаруды, олардың бір бөлігін стартап жобаларға тартуды және жергілікті IT-компаниялармен тікелей серіктестік орнатуды мақсат етіп қойған. Осылайша Tomorrow School тек оқу орны ғана емес, Шымкенттің цифрлық экономикасын іске қосатын нақты экожүйенің өзегіне айналуы тиіс. Egер бұл жоспарлар жүзеге асса, оңтүстік өңір жақын жылдары Қазақстанның IT-картасында жаңа бетпен көрінуі ғажап емес. Шымкенттіктер үшін Tomorrow School — бұл ертеңгі күннің кілті.

2026 жылдың 31 қазанында Қазақстан бойынша бір мезгілде 19 өңірді қамтыған республикалық хакатон Decentrathon 6.0 аясында Шымкент қаласында да ерекше бір іс-шара өтті. А. Қуатбеков атындағы Халықтар достығы университеті мен Shymkent Hub бірлесе ұйымдастырған бұл алаң IT саласына, цифрлық технологиялар мен инновацияларға деген ықыласы бар студенттер мен жастарды бір шаңырақ астына жинады. Өңір орталығында өткен бұл оқиға — жай ғана бір жиын емес, Қазақстанның цифрлық трансформация жолындағы үдемелі қозғалысының айқын дәлелі.Decentrathon хакатоны Қазақстанда жыл сайын дәстүрге айналып келе жатқан бірегей технологиялық бастама болып табылады. Алтыншы рет өткізілген бұл іс-шара өзінің ауқымы жағынан алдыңғы жылдардан едәуір озып шықты: егер бұрын бірнеше қалада ғана өтсе, биыл республиканың барлық өңірін қамти отырып, жоба шынайы мағынасында ұлттық сипат алды. Бұл — елдің технологиялық картасындағы ақтаңдақтарды жоюға, аймақтық теңсіздікті азайтуға және цифрлық экожүйені астана мен мегаполистердің ғана емес, барлық өңір жастарының игілігіне айналдыруға бағытталған саясаттың жемісі. Шымкент алаңы осындай жалпыұлттық толқынның бір бөлшегі ретінде ерекше маңыз алды.Іс-шараның бас мақсаты — жастардың теориялық білімін практикалық тәжірибемен ұштастыру және оларды заманауи технологиялық жобаларды әзірлеу үдерісіне тікелей тарту болды. Хакатон барысында қатысушылар топтарға бөлініп, серіктес компаниялардан берілген нақты тапсырмалар бойынша жұмыс атқарды, цифрлық шешімдер жасады, идеялармен бөлісті және тәжірибелі тәлімгерлерден кәсіби кеңес алды. Мұндай формат — нарық талаптарына сай мамандар даярлаудың ең тиімді жолдарының бірі. Жас бағдарламашы бір-екі күн ішінде нақты бизнес міндеттерімен бетпе-бет кездесіп, командада шешім іздеуге үйренеді. Бұл тәжірибені ешбір дәрісхана бере алмайды деп атап өткен тәлімгерлердің пікірі орынды.Іс-шарада онлайн форматта сөз сөйлеген Almaty Hub директоры Аида Дусова Қазақстандағы хаб желісінің кеңеюі туралы айтып, аймақтық алаңдардың ролін ерекше атап өтті. SOUP компаниясының бас атқарушы директоры және бірлескен негізін салушы Рафиқ Мамедов технологиялық стартаптардың нарықтағы орнын баяндады. BAITC ұйымының білім беру және хакатондар бөлімінің басшысы Санжар Мадиев жастарды IT жолына тартудың педагогикалық тәсілдерін сөз етсе, GRAND GAMES компаниясының продюсері Александр Семенов ойын индустриясы мен цифрлық шығармашылық тоғысы туралы бөлісті. Офлайн форматта А. Қуатбеков атындағы Халықтар достығы университетінің цифрлық технологиялар жөніндегі проректоры Бекмурзаева Жаныл Абдувахаповна, Shymkent Hub директоры Тимур Козыкеев Нұржанұлы және Shymkent Hub аймақтық менеджері Муратов Құрманғазы Ерболұлы сөз алды. Спикерлердің ауқымды құрамы іс-шараның байыпты деңгейін көрсетеді.Бекмурзаева Жаныл Абдувахаповна баяндамасында университеттің стратегиялық бағытын айқын тұжырымдады: «Біздің ұстанымымыз — студенттерді цифрлық өзгерістерге бейімдеп қана қоймай, оларды осы үдерістің белсенді қатысушыларына айналдыру. Бүгінгі жастар технологияны тұтынушы ретінде ғана емес, оны жасаушылар ретінде танылуы тиіс». Shymkent Hub директоры Тимур Козыкеев Нұржанұлы өз сөзінде хабтың қалалық IT-қоғамдастықты дамытудағы орталық рөлін атап өтті және осындай іс-шаралардың жергілікті технологиялық экожүйені нығайтудағы маңызын тілге тиек етті: «Shymkent Hub — бұл тек кеңсе кеңістігі емес, бұл идеялар тоғысатын, тәжірибе алмасатын және жаңа жобалар туатын орын». Бұл сөздер хакатон рухын толық бейнелейді.Іс-шараның маңызын бағалау үшін кеңірек контекстке назар аудару қажет. Бүгінде Қазақстан цифрлық экономиканы дамытуды мемлекеттік басымдық деңгейіне көтерді. Ел бойынша IT мамандарына деген сұраныс жыл өткен сайын өсіп келеді, ал жоғары оқу орындары мен жекеменшік технологиялық хабтар арасындағы ынтымақтастық осы олқылықтың орнын толтырудың тиімді тетігіне айналып отыр. Decentrathon 6.0 сияқты республикалық бастамалар бір жағынан студенттердің практикалық машығын арттырса, екінші жағынан болашақ жұмыс берушілер мен стартап негізін салушыларға талантты жастармен танысуға мүмкіндік береді. Статистикаға сүйенсек, хакатон форматындағы іс-шараларға қатысқан студенттердің кәсіби дамуы өздігінен оқыған құрдастарына қарағанда айтарлықтай жоғары деңгейде болады.Хакатонға қатысу студенттерге бағдарламалау дағдыларын, жобалық ойлауды, командамен жұмыс істей білуді, шығармашылық тәсілдерді және нақты міндеттерге технологиялық шешім іздей білу қабілетін дамытуға мүмкіндік берді. Осы дағдылардың жиынтығы — заманауи IT маманының портреті. Жай ғана код жаза білу жеткіліксіз: нарық командалық ойыншыларды, жылдам шешім қабылдайтын, жобаны басынан аяғына дейін бақылай алатын кешенді мамандарды іздейді. Шымкент алаңында дәл осындай кешенді дамуға жол ашылды.Болашаққа қарасақ, Decentrathon хакатонының алтыншы жыл дәстүрін жалғастыруы бұл форматтың тұрақты институтқа айналып бара жатқанын көрсетеді. А. Қуатбеков атындағы Халықтар достығы университеті мен Shymkent Hub арасындағы серіктестік Шымкент IT-қоғамдастығы үшін ұзақ мерзімді меже. Осы бастаманы тереңдете отырып, жергілікті жастар тек еліміздің ішкі нарығына ғана емес, халықаралық технологиялық кеңістікке де ойыншы ретінде шыға алады. Деректер дамудың оң серпінін растайды: хакатон жыл өткен сайын өңірлерді толығырақ қамтып, қатысушылар санын арттырып, спикерлер мен серіктестер құрамын байытып келеді. Бұл — Қазақстан жастарының цифрлық болашаққа деген ынтасының ең нақты дәлелі. Шымкенттегі Decentrathon 6.0 алаңы сол болашақтың кішкентай, бірақ мағыналы бөлшегін жасап шықты.

31 қазан 2026 жылы Шымкент қаласының әкімі Ғабит Сыздықбеков Польшаның ірі өндірістік холдингі «Selena Group» компаниясының өкілдерімен іскерлік кездесу өткізді. Кездесудің өзегінде — «Жұлдыз» индустриялық аймағында белсенді қарқынмен жүріп жатқан жаңа зауыттың құрылыс барысы тұрды. Тараптар нысанның іске қосылу мерзімін, жұмыс қарқынын және қажетті инженерлік желілерді тарту мәселелерін егжей-тегжейлі талқылады. Бұл кездесу Шымкент үшін жаңа өнеркәсіптік серіктестіктің нығая түсуінің айқын белгісі болып табылады.Польшаның «Selena Group» холдингі — Еуропа нарығында онлаждан астам жыл бойы табысты жұмыс істеп келе жатқан ірі өндірістік кәсіпорын. Компания негізінен химиялық және құрылыс материалдары саласында маманданған: полиуретан көбіктері, герметиктер, желімдер, сондай-ақ кең ауқымды құрғақ құрылыс қоспалары осы холдингтің басты өнімдері қатарына жатады. «Selena Group» бүгінде Польшадан бастап Таяу Шығысқа, Азия мен Африкаға дейін созылатын кең таралу желісіне ие. Қазақстанға инвестиция тарту шешімі компания үшін Орталық Азия нарығына бекіну стратегиясының бөлігі ретінде қаралып отыр. Шымкенттің географиялық артықшылығы — Өзбекстан, Қырғызстан және Ресеймен шектесетін тоғысу нүктесі — инвестор үшін шешуші фактор болды деп есептеледі.«Жұлдыз» индустриялық аймағы бірнеше жыл бойы Шымкент қаласының өнеркәсіптік картасында ерекше орын алып келеді. Бұл аймаққа жұмылдырылған кәсіпорындар жинағы қаланың экономикалық потенциалын арттырудың тетігі ретінде пайдаланылуда. Аймақта бүгінгі таңда бірнеше салада жұмыс істейтін кәсіпорындар шоғырланған: азық-түлік өндірісі, жеңіл өнеркәсіп, металл өңдеу, химия саласы. Осы контексте «Selena Group» зауытының дәл осы аймаққа орналастырылуы кездейсоқтық емес — инженерлік инфрақұрылым, логистикалық қолжетімділік және еңбек ресурстары тұрғысынан ең қолайлы жағдай жасалған нысан ретінде таңдалды. Қаланың Нұр-Сұлтан-Ташкент трассасымен тікелей байланысы да өнімді тасымалдау үшін үлкен артықшылық береді.Кездесуде Ғабит Сыздықбеков «Selena Group» өкілдеріне қалалық әкімшіліктің толыққанды қолдауын беруге дайын екенін растады. Атап айтқанда, инженерлік желілерді — су, газ, электр — уақытылы тарту мәселесі мемлекеттік тарап тарапынан бірінші кезектегі міндет ретінде белгіленді. «Бізге мұндай ауқымды инвестициялық жоба өте маңызды. Шымкент — халқы жылдам өсіп жатқан қала, сондықтан жергілікті өндірісті дамыту, жаңа жұмыс орындарын ашу біздің басым бағытымыз. «Selena Group» секілді халықаралық компанияның осында орналасуы — бізге де, инвесторға да тиімді», — деді әкім кездесу барысында. Польшалық тараптың өкілдері де жобаны белгіленген мерзімде аяқтауға деген қатты ниеттерін білдіріп, қаланың ынтымақтастыққа жасаған ашықтығын жоғары бағалады.Мамандардың пікірінше, құрғақ құрылыс қоспаларына деген сұраныс Қазақстанда соңғы жылдары тұрақты өсу үстінде. Жылына ондаған мың тонна цемент, гипс, кварц, пластификатор негізіндегі қоспалар импортталатынын ескерсек, жергілікті өндірістің дамуы елдің сыртқы тәуелділігін айтарлықтай азайтуға септігін тигізеді. «Шымкенттегі жаңа зауыт іске қосылса, Оңтүстік Қазақстан аймағы ғана емес, іргелес Орта Азия елдері де отандық өнімге қол жеткізе алады. Бұл — мультипликативті экономикалық эффект», — деп атап өтті салалық сарапшылардың бірі. Болжамды есептеулер бойынша зауыт кемінде бірнеше жүз тұрақты жұмыс орнын ашатын болады, ал жанама эффект — логистика, шикізат жеткізілу, сервис секторлары арқылы — одан да кең шеңберді қамтиды.Жобаның маңыздылығын тереңірек түсіну үшін Қазақстандағы өнеркәсіптік инвестициялардың жалпы серпініне назар аудару орынды. «Бизнестің жол картасы» бағдарламасы мен арнайы экономикалық аймақтарды дамыту саясатының нәтижесінде ел бойынша шетелдік тікелей инвестициялардың жалпы көлемі өсіп келеді. Еуропалық компаниялардың Қазақстанға деген қызығушылығы бұрынғыдан да арта түсті. «Selena Group» секілді танымал брендтің келуі — осы үрдістің тікелей жалғасы. Бұл тұрғыда Шымкент пен Польша арасындағы өнеркәсіптік байланысты Қазақстан — ЕО ынтымақтастығының нақты өнімі ретінде қарастыруға болады.Жергілікті тұрғындар мен бизнес өкілдері де жаңалықты ықыласпен қарсы алды. Шымкенттің жылдам дамып жатқан құрылыс нарығы жергілікті жеткізушілерді кейде тапшылық жағдайға тап қылатынын ескерсек, нақ осы аймақта қоспа өндіретін кәсіпорынның пайда болуы логистикалық шығынды да, баға деңгейін де реттеуге ықпал ете алады. «Бізге Шымкентте дайын зауыт болса — тасымал уақыты мен шығыны азаяды, бұл бүкіл нарыққа оң әсер береді», — деді жергілікті бір құрылыс компаниясының өкілі. Қалалық кәсіпкерлер одағы да жобаны аймақтық экономиканы нығайтудың маңызды қадамы ретінде бағалайды.Жалпы алғанда, Шымкентте «Selena Group» холдингінің зауытын тұрғызу жұмыстарының жүргізілуі — қаланың халықаралық инвестициялық картадағы орнының берік екенін дәлелдейтін оқиға. Қала әкімінің шетелдік серіктестермен жүйелі кездесіп, нысанның барысын тікелей бақылауға алуы — жергілікті биліктің инвестициялық ортаны сақтауға деген нақты ерік-жігерін аңғартады. Болашақта зауыт іске қосылған соң Шымкент тек тұтынушы емес, Орталық Азия аймағына құрылыс материалдарын жеткізетін өндірістік орталыққа айналуы мүмкін. Алдағы айларда жобаның қалай дамитынын бақылаудың өзі аймақтық экономика үшін маңызды индикатор болып қала береді.

31 қазан 2026 жыл. Қазақстанның әлеуметтік желілерінде жаңа алаяқтық схема белсенді түрде таралуда. Зиянкестер 18 жастан асқан азаматтарға 5 миллион теңгеге дейінгі несиелері мен айыппұлдарын тегін сілтіп беруді уәде етіп, мыңдаған пайдаланушыны тұзаққа түсіруге тырысуда. Шымкент тұрғындары да бұл қауіпті схемадан сақ болуы тиіс, өйткені алаяқтар өздерінің жалған хабарламаларын барлық аймақтарға бірдей таратып жатыр.Схеманың жұмыс істеу механизмі алғашқы қарағанда өте сенімді көрінеді. TikTok платформасында пайда болған бейнероликтерде авторлар азаматтарға арнайы мемлекеттік бағдарлама шеңберінде қарыздарын өшіру мүмкіндігі бар деп мәлімдейді. Сенімділікті арттыру үшін алаяқтар мемлекеттік рәміздерді, ресми мекемелердің логотиптерін және мемлекеттік сайттарды еске түсіретін безендіруді пайдаланады. Бейнероликтердің сапасы мен мазмұны сол деңгейде дайындалған, сондықтан кеңейтілген аудитория оларды нағыз ресми хабарлама деп қабылдайды. Жасы үлкен немесе сандық сауаттылығы төмен адамдар бұл тұзаққа тез түсіп кетеді.Шымкент қаласының киберқауіпсіздік саласындағы мамандарының бірі, атын жарияламауды өтінген сарапшы, бұл схеманың ерекше қауіптілігін атап өтті. "Бұл алаяқтардың айлакерлігі сонда — олар адамдардың қаржылық қиындықтарын, несие жүктемесін пайдалануда. Қазір елімізде несие алған азаматтардың саны өте көп, сондықтан мұндай уәде кез келген адамды қызықтыра алады. Адам алдымен сілтемеге өтіп алады, содан соң ғана ойланады", — деп түсіндіреді ол. Сарапшының айтуынша, бұл психологиялық манипуляция жоғары деңгейде жоспарланған.Схеманың техникалық жағына келсек, пайдаланушы сілтемеге өткеннен кейін оған туған жылын енгізу ұсынылады. Сол сәтте жүйе автоматты түрде адам бағдарлама шарттарына сай келеді деген хабарламаны шығарады да, оны Telegram мессенджеріне бағыттайды. Бұл жерде аса маңызды психологиялық элемент кіреді: кері санақ таймері. Ол пайдаланушыда ұсыныс шектеулі уақытқа ғана жарамды деген сезім тудырып, шешімді мүмкіндігінше тез қабылдауға мәжбүр етеді. Асығыстық пен абыржу адамның сыни ойлауын нашарлатады — дәл осыны алаяқтар пайдаланады. Telegram арқылы авторизацияны растаған пайдаланушы іс жүзінде өз аккаунтына, хабарламаларына және жеке деректеріне бөгде адамдардың қолжетімділігін ашып береді.Күдікті ресурстың техникалық тексеруі фишинг пен спамның белгілерін анықтады. Оның үстіне, талдау кезінде домен тіркелгеніне небәрі 17 күн ғана болған. Домен жасының аздығы жеке алғанда алаяқтықты дәлелдемейді, алайда басқа белгілермен қосылғанда пайдаланушыны абай болуға шақыратын маңызды сигнал болып табылады. Мұндай сайттар тексеру жүргізіліп, бұғатталғанша жұмыс істеп үлгеруі үшін жасалады, содан кейін жаңа домен атымен қайта пайда болады. Бұл алаяқтардың цифрлық ізін жасыратын тиімді тактика.Алаяқтық сайтты қалай тануға болатыны туралы сарапшылар бірнеше маңызды кеңес береді. Ең алдымен бет мекенжайына назар аудару қажет. Қазақстандық мемлекеттік органдардың ресми сайттары gov.kz домендік аймағында жұмыс істейді. Сайтта мемлекеттік елтаңба, логотип немесе қорғалған қосылым белгісі тұрса да, оған бірден сенуге болмайды, өйткені мұндай безендіруді оңай көшіруге болады. Сондай-ақ .xyz, .top, .click немесе .cfd сияқты ерекше домендік аймақтар күмән тудыруы тиіс, әсіресе сайт мемлекеттік төлемдерді, несиені сілтуді немесе өзге де қаржылық көмекті уәде ететін болса. Бағдарламалар, несиелер мен айыппұлдар туралы ақпаратты мемлекеттік органдар мен қаржы ұйымдарының ресми сайттары арқылы тексеру міндетті. Егер сілтемеге өткеннен кейін сайт Telegram немесе басқа мессенджер арқылы авторизациялануды талап етсе, аккаунтқа қолжетімділік беруге болмайды. Қалалық прокуратура өкілі Асқар Нұрланов бұл мәселеге байланысты: "Кез келген қаржылық мәліметтің дұрыстығын тексермей, асығыс шешім қабылдамаңыз. Мемлекет ешқашан TikTok немесе Telegram арқылы несие сілтеу туралы хабарлама жібермейді", — деп ескертті.Егер пайдаланушы күдікті кіруді бұрын растап қойған болса, дереу шараларды қолдануы қажет. Telegram-дағы белсенді сеанстарды тексеріп, таныс емес қосылуларды аяқтап, екі сатылы аутентификацияны қосу ең алғашқы және маңызды қадамдар болып табылады. Сонымен қатар ақпаратты туыстарыңызбен, достарыңызбен бөлісіп, оларды да осындай алдаудан сақтандыру керек. Алаяқтар жиі қарызды өшіру, төлемдер алу немесе қаржылық көмек алу туралы уәделерді потенциалды жәбірленушінің назарын аудару үшін пайдаланатынын ескерген жөн. Сондықтан мамандар асықпай, ақпарат көзін тексеріп, жеке деректерді белгісіз сайттар арқылы бермеуді ұсынады.Бүгінгі цифрлық дәуірде алаяқтардың тактикасы жылдан жылға күрделене түсуде. Бірнеше жыл бұрын смс-хабарламалар арқылы жүзеге асырылған схемалар енді TikTok, Instagram және Telegram сияқты платформаларға ауысты. Статистикалық деректерге сәйкес, Қазақстанда 2025 жылы ғана интернет-алаяқтыққа байланысты мыңдаған шағым тіркелген. Сандық сауаттылықты арттыру, ресми ақпарат көздерін қолдану және асығыс шешім қабылдаудан бас тарту — бұл бүгінгі таңдағы ең сенімді қорғаныс. Шымкент тұрғындарын да, бүкіл ел азаматтарын да осы үш қарапайым ереже көптеген қателіктен сақтай алады.

31 қазан 2026 жылы Шымкент қаласының Еңбекшілер ауданында «Таза Қазақстан» акциясы аясында жүргізілген профилактикалық жұмыстардың аралық қорытындысы жарияланды. Осы айдың ішінде ғана ұшқышсыз ұшу аппараттарының көмегімен 374 құқық бұзушылық анықталып, тоқтатылды. Бұл сан — қарапайым жаяу және автомобиль патрульдерімен салыстырғанда айтарлықтай жоғары көрсеткіш, ол заманауи технологиялардың қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету ісіндегі мүмкіндіктерін айқын дәлелдейді. Шымкент полициясының бастамасы Қазақстанның ірі қалаларында цифрлық бақылау жүйелерін кеңінен енгізудің жаңа кезеңін ашып отыр.«Таза Қазақстан» акциясы — еліміздің барлық өңірлерін қамтыған кешенді бастама. Бұл жоба тек санитарлық тазалықты қамтамасыз етумен шектелмейді: оның мақсаты — азаматтардың қоғамдық кеңістікке деген жауапкершілік сезімін қалыптастыру, заңды бұзушылықты жүйелі түрде болдырмау және мемлекеттік органдардың профилактикалық жұмысын жандандыру. Акция аясында елдің әртүрлі қалаларында полиция, коммуналдық қызметтер және жергілікті әкімшіліктер бірлесе отырып, жалпы тәртіпті бақылайтын шаралар жүзеге асырылуда. Шымкент — ел бойынша халқы ең көп үшінші қала ретінде бұл акцияның маңызды сынақ алаңына айналды.Еңбекшілер ауданы полиция басқармасының мәліметтеріне сүйенсек, дрондар тек нақты бір ауданда қолданылып отыр, алайда олардың тиімділігі барлық операциялық көрсеткіштерді асып түсті. Ұшқышсыз аппараттар үнемі патрульдеу мүмкіндігі шектеулі аудандарды — тар жолдарды, іргелес аулаларды, өнеркәсіптік аймақтарды, парк шеттерін — тез және тиімді бақылай алады. Бұл технология полиция қызметкерлерінің саны мен шығысты арттырмай-ақ бақылау ауқымын айтарлықтай кеңейтуге мүмкіндік береді. Жерден байқауға қиын болатын кейбір жерлердегі заңсыз қоқыс тастауларды немесе абаттандыру ережелерін бұзуларды дрон камерасы нақты тіркейді және деректер дереу операторлар мен іс-қимыл тобына жіберіледі.Еңбекшілер ауданы полиция басқармасының бөлім бастығы Серік Асқаровтың айтуынша, дронмен бақылаудың негізгі артықшылығы — тез жауап беру мүмкіндігі мен дәлелдік базаның сенімділігі. «Камера не тіркесе — соның бәрі дерек болады. Нарушительді іздеудің немесе куәні табудың қажеті жоқ. Видеоматериал өзі бірден дәлел болып саналады» — деп атап өтті ол. Сонымен қатар маман дрондардың тек жазалаушы функцияны емес, алдын алу рөлін де атқаратынын баса айтады: аспаннан бақылаудың бар екенін білетін азаматтардың заң бұзуға ынтасы айтарлықтай азайған.Осы тұста технологиялық прогрестің қоғамдық тәртіп саласына қалай кіріккенін кеңірек мәнмәтінде қарастырған жөн. Дүние жүзінің көптеген қалаларында — Сингапурдан бастап Лондонға, Дубайдан Варшаваға дейін — ұшқышсыз аппараттар полицияның күнделікті жұмыс құралына айналды. Олар ірі жиындарды бақылайды, апатты аудандарда іздестіру жүргізеді, жол-көлік оқиғаларын тіркейді. Қазақстанда бұл технология біртіндеп, бірақ тұрақты түрде өз орнын алуда. Астана мен Алматыда дрондарды мерекелік шаралар кезінде, сондай-ақ ірі объектілер маңында қолданған тәжірибе бар. Шымкент бастамасы — кешенді профилактикалық мақсатта тұрақты пайдаланудың елеулі қадамы.Алайда мамандар мен қоғамдық белсенділер бұл бастамаға бірыңғай бағалау бермейді. Бір жағынан, дрондар шынымен де тиімді және ашық бақылау құралы, нәтижелері анық. Екінші жағынан, кейбір азаматтық қоғам өкілдері жеке өмірге қол сұғылмаушылық мәселелерін алға тартады. Ақпаратты қорғау және жинауды реттеу бойынша нақты ережелер болмаса, бақылаудың шекарасы бұлыңғыр болып қалуы мүмкін. Шымкент полициясы бұл сұраққа «барлық жұмыс заңнама аясында жүргізіледі» деп жауап береді. Дегенмен цифрлық бақылаудың заңдық базасы туралы қоғамдық талқылаудың ашықтығы мен тереңдігі маңызды болып қала береді.Қалалық ортаның санитарлық жай-күйіне ықпал ететін тағы бір маңызды фактор — тұрғындардың жауапкершілігі. Полиция қызметкерлері мен коммуналдық мамандар бірауыздан атап өтетіні: бақылаудың қандай деңгейі болмасын, азаматтардың саналы мінез-құлқынсыз тұрақты тәртіпке қол жеткізу мүмкін емес. Еңбекшілер ауданы тұрғыны, жас маман Айгүл Бекова бұл туралы былай дейді: «Дрон барлық жерде бірден бола алмайды. Бірақ ол бар екенін білсең — өзіңді басқаша ұстайсың. Ең бастысы — адамдардың санасы өзгеруі керек». Шынында да, технология — тек қосымша тетік. Қоғамдық кеңістікті сыйлау дағдысы мектептен, отбасынан, ортадан бастау алады.Қорытындылай келе, Шымкент полициясының дрондарды профилактикалық мақсатта пайдалану тәжірибесі Қазақстанның қала басқарудағы цифрлық трансформациясының маңызды бөлігі болып табылады. Бір айдың ішінде 374 құқық бұзушылықты анықтау — бұл жай статистикалық сан емес, технологияның нақты өміршеңдігін дәлелдейтін нәтиже. «Таза Қазақстан» акциясы аясында жинақталған тәжірибе болашақта басқа қалалар мен аудандарда да қолданылуы ықтимал. Алайда ең терең және ұзақ мерзімді нәтижеге технология мен азаматтық сана бірлесіп қызмет еткенде ғана жетуге болады. Аспаннан бақылау қоғамдық тәртіпті қорғайды, бірақ оны нығайтатын — жауапкершілікті мемлекет пен саналы азамат арасындағы серіктестік.