Мемлекет басшысы 28 қазанда халыққа арнаған Жолдауында елдің инфрақұрылымын ауқымды жаңғыртуға Ұлттық қордан шамамен 6,5 трлн теңге бағыттау қажеттігін айтты. Қаражат 2029 жылдың соңына дейін кезең-кезеңімен жұмсалады және «Халықтық құрылыс» атты бүкілхалықтық құрылыс бағдарламасының негізін құрайды. Республикалық маңызы бар қала ретінде Шымкент үшін бұл тапсырма тек жалпы ел деңгейіндегі шешім емес, күнделікті өмірге тікелей қатысы бар мәселе.
Жолдауда қаржыландырудың нақты кезеңдері белгіленген. Президенттің тапсырмасына сәйкес, жалпы соманың 1,5 трлн теңгесін үкімет биылғы жылы және 2027 жылдың алғашқы екі айында қарастыруы тиіс. Яғни алғашқы транштарды бюджетке барынша қысқа мерзімде енгізу міндеттелген. Бұл ретте алғашқы 1,5 трлн теңге тек бірінші кезектегі әлеуметтік жобаларға, атап айтқанда ауруханалар, мектептер, балаларға арналған оңалту және спорт орталықтарын салуға жұмсалады.
Шымкент өңір бойынша ең жас халқы бар, елдің оңтүстігіндегі ірі мегаполистердің бірі. Көпұлтты бұл қалада балалар мен жасөспірімдердің үлесі жоғары, сондықтан мектеп, денсаулық сақтау және спорт нысандарына деген сұраныс үнемі өсіп отырады. Жолдауда әлеуметтік салаға басымдық берілуі қала тұрғындары үшін маңызды белгі. Қазіргі уақытта Шымкент үшін нақты қандай жобалар қарастырылатыны туралы мәлімет жарияланған жоқ, сондықтан бұл мәселе бойынша алдағы шешімдер мен ресми түсініктемелерді күту қажет.
Дегенмен тапсырманың мәні түсінікті: Ұлттық қордың қаражаты қағаз жүзіндегі көрсеткішке емес, көзге көрінетін, сапалы нысандарға айналуы тиіс. Президент мұны басты талап ретінде атап көрсетті. Оның пікірінше, мұндай қомақты қаржы әрбір қала мен ауылдағы азаматтардың өмір сүру деңгейін түбегейлі жақсартуға қызмет етуі керек. Шымкент тұрғыны үшін бұл жақын маңдағы емхананың заманауи жабдықталуы, мектептегі сыныптардың тығыздығының азаюы, балаларға спортпен шұғылданатын қолжетімді орындардың көбеюі деген сөз.
Мемлекет басшысы мұншалықты ауқымды қаржы атқарушы билікке үлкен жауапкершілік жүктейтінін де ерекше атап өтті. Қаражаттың тиімсіз жұмсалуына, сметалардың қымбаттап кетуіне және аяқталмай қалған құрылыстардың пайда болуына жол бермеу үшін толыққанды бақылау жүйесі енгізіледі. Қаражаттың мақсатты әрі уақтылы игерілуіне Премьер-министр, қаржы және ұлттық экономика министрлері, сондай-ақ өңір әкімдері жеке жауап береді. Бұл ережеден Шымкент те тыс қалмайды, өйткені қала басшылығы да осы жауапкершілік аясында жұмыс істейтін болады.
Жолдауда қоғамдық бақылауға да айрықша мән берілген. Құрылыстың әр кезеңін қадағалау үшін азаматтық белсенділер, журналистер және «Халық Кеңесі» өкілдері қатысатын арнайы комиссия құрылмақ. Бұл Шымкент тұрғындары мен жергілікті БАҚ үшін де маңызды мүмкіндік: құрылыс барысын бақылау, нысандардың сапасы мен мерзімін қадағалау тек шенеуніктердің ісі болмай, қоғамның да ісіне айналады. Біздің редакция да осы үдерісті ашық әрі байыпты жариялап отыруды өз міндетіміз деп санайды.
Алдағы жылдарда бағдарламаның нәтижесі қаражаттың қанша бөлінгенімен емес, оның қалай жұмсалғанымен өлшенеді. Тұрғындар үшін ең басты өлшем қарапайым: жаңа мектепке бала қанша уақытта қабылданады, ауруханада көмек қаншалықты сапалы көрсетіледі, оңалту орталығы мұқтаж отбасыларға қаншалықты қолжетімді болады. Осы сұрақтарға берілетін жауап «Халықтық құрылыс» бағдарламасының Шымкентте қаншалықты табысты жүзеге асқанын көрсетеді.
Қорыта айтқанда, Мемлекет басшысының тапсырмасы қала тұрғындарына нақты өзгерістерге деген үміт сыйлайды, бірақ бұл үміт ашықтық пен жауапкершілікке сүйенген жағдайда ғана ақталады. Қаржының бірінші бөлігі әлеуметтік нысандарға бағытталатыны Шымкент сияқты жас халқы көп қала үшін өте орынды. Енді маңыздысы — бұл ұсыныстардың нақты құрылыс алаңдарына, ашылған есіктер мен жаңа сыныптарға айналуы. Қала тұрғындары бұл үдеріске белсенді қатысып, оны қадағалап отырса, Ұлттық қор қаражаты шын мәнінде халық игілігіне қызмет етеді.