Кешкі уақытта шамның жарығы өшпей, тоңазытқыш үзіліссіз жұмыс істеп, интернет баяулап қалмауы шымкенттіктер үшін бұрыннан бір қалыпты көрініс болуға тиіс. Алайда миллионнан астам тұрғыны бар, жылдан жылға кеңейіп келе жатқан мегаполисте электр қуатының тұрақтылығы тек тұрмыстық жайлылық мәселесі емес, қаланың болашағына тікелей әсер ететін стратегиялық тақырып. Мемлекет басшысы 28 қазанда халыққа арнаған Жолдауында осы мәселеге айрықша назар аударды.
Жолдау тармағында цифрлық экономика мен жасанды интеллект дәуіріндегі энергия тұтыну мәселесі көтерілген. Президенттің пайымынша, жасанды интеллект пен блокчейн технологияларының дамуы электр энергиясына деген сұранысты еселеп арттырды. Суперкомпьютерлер мен күрделі деректер базалары тұтынатын қуат шағын қалалардың шығынымен теңеседі. Яғни цифрлық жаңғыру бір жағынан жаңа мүмкіндіктер ашса, екінші жағынан энергетикалық жүктемені айтарлықтай арттырады.
Осыдан шығатын қорытынды анық: «ақылды» технологияларды дамытуды мақсат еткен мемлекет алдымен энергетикалық инфрақұрылымын жасап алуы тиіс. Бұл ой Шымкент үшін де өзекті. Республикалық маңызы бар қала ретінде Шымкент елдің оңтүстігіндегі ірі экономикалық, әлеуметтік және мәдени орталықтардың бірі саналады. Мұнда тұрғындар саны өсіп, тұрғын үй алаңдары кеңейіп, кәсіпорындар мен қызмет көрсету салалары дамып келеді. Мұның бәрі электр қуатына деген қажеттілікті арттыра түседі.
Қала өмірінде цифрлық технологиялардың рөлі күн сайын күшейіп барады. Мектептегі электронды жүйелер, емханалардағы цифрлық тіркеу, мемлекеттік қызметтерді онлайн алу, интернет-сауда және қашықтан жұмыс істеу — бәрі де тұрақты электр желісіне сүйенеді. Егер энергия жеткіліксіз немесе сенімсіз болса, цифрлық қызметтердің де сапасы төмендейді. Сондықтан Жолдауда айтылған энергетикалық инфрақұрылым мәселесі Шымкент тұрғыны үшін көрінбейтін, бірақ күнделікті өмірдің барлық саласына әсер ететін негіз ретінде қабылдануы керек.
Жолдау тұжырымында басты міндет айқын белгіленген: энергия тапшылығын жою және өзін-өзі толық қамтамасыз ету деңгейіне шығу. Бұл — Үкімет пен Көлік және Энергетика министрліктерінің алдындағы ең басты KPI көрсеткіші ретінде көрсетілген. Мұндай қатаң міндет қойылуы мәселенің мемлекеттік деңгейде аса маңызды екенін аңғартады. Шымкент сияқты жас әрі өсіп келе жатқан қалалар үшін бұл — энергиямен қамтамасыз етудің сенімділігін арттыруға, болашақта жаңа кәсіпорындар мен цифрлық бастамалардың іске асуына жол ашатын бағыт.
Бұл міндеттің қоғамдық мәні де зор. Көпұлтты, жас халқы көп Шымкентте білім алып, кәсіп бастауға ұмтылған жастар көп. Олардың болашағы заманауи технологиялармен, соның ішінде жасанды интеллект пен цифрлық қызметтермен тығыз байланысты. Тұрақты әрі жеткілікті энергия болмаса, мұндай мүмкіндіктер толыққанды жүзеге аспайды. Сондықтан энергетикалық тұрақтылық жастарға жаңа жұмыс орындары мен заманауи кәсіп түрлерін игеруге жағдай жасайтын алғышарт болып табылады.
Президент Жолдауында энергетикалық егемендікті нығайту болашақ ұрпақтың бақуатты өмірі мен қуатты мемлекеттің іргетасы ретінде сипатталған. Бұл тұжырымды қалалық деңгейде де түсінуге болады: энергиямен қамтамасыз етілген қала ғана тұрғындарына сапалы қызмет көрсетіп, бизнеске сенімді орта ұсына алады. Алдағы жылдары Шымкент үшін маңызды сұрақтар — қала өсімімен бірге энергия желісінің дамуы, тұтынуды ұтымды басқару және заманауи шешімдерді енгізу мәселелері болмақ. Бұл бағытта мемлекеттік органдар мен жергілікті билік, сондай-ақ тұрғындардың өздері де жауапты.
Қорыта айтқанда, Жолдаудың бұл тармағы цифрлық болашаққа ұмтылу энергетикалық берік негізді талап ететінін еске салады. Шымкент тұрғындары үшін бұл — жарықтың тұрақтылығынан бастап жаңа жұмыс орындары мен заманауи қызметтерге дейінгі кең ауқымды мүмкіндіктің кепілі. Энергия тапшылығын жою мен өзін-өзі қамтамасыз ету жолындағы қадамдар табысты болса, қала да, бүкіл ел де технологиялық дамудың жаңа сатысына сенімді көтеріле алады.