Таза Қазақстан: аудан аумағында өткен сенбіліктердің маңыздылығы мен экологиялық әсері
21.07.2025 17:36:37 495.png)
2025 жылғы шілде айының басында «Таза Қазақстан» республикалық акциясы аясында Тұран ауданы мен Сауле шағынауданында ірі сенбілік жұмыстары өтті. Бұл акцияға аудандағы әлеуметтік және кәсіпкерлік нысан қызметкерлері, коммуналдық мекеме қызметкерлері мен аудан әкімінің аппараты, сондай-ақ «Әскери қалашық» тұрғындары белсенді түрде қатысты. Жиынына 250-ден астам адам және 11 арнайы техника жұмылдырылды. Нәтижесінде аудан аумағынан шамамен 15 тонна тұрмыстық және құрылыс қалдықтары шығарылып, қоршаған ортаны тазалау мен абаттандыру мақсатында бірқатар жұмыстар жүргізілді.
Сенбілік жұмыстары бірнеше бағытта жүзеге асырылды:
- көшелер мен аулаларды сыпырып-тазалау, жабық бокстар мен тұрғын үй маңайларын қоқыстан тазарту;
- бұзылған немесе жарамсыз контейнерлерді ауыстыру, сынамалы аумақтарды жөндеу;
- жуғыш және жинау жұмыстарымен қатар тұрғындарға қоқыс сұрыптау мәселесі жайлы түсіндіру жүргізу;
- коммуналдық техникамен шығару пункттеріне қалдықтарды тасымалдау.
Бұл шараларды салыстырмалы түрде өткен жылдардағы сенбіліктермен салыстыруға болады. Мәселен, 2023 жылы аудан аумағындағы сенбіліктерге шамамен 150 адам, 6 техника қатысса, онда тек негізгі бағыттар – көшелер мен саябақтар ғана тазаланған болатын. Ал 2024 жылы қатысушылар саны 180 адамға, техника 8 бірлікке артқанымен, аймақтық деңгейдегі кешенді жұмыс емес, тек аумақтық ғана бағытталған. Биылғы шарада қызмет көрсету құрылымдары мен тұрғын үйлердің бірлескен күш-жігерімен сенбілікнің аясы кеңейіп, аумақтағы экологиялық мәдениетті нығайтуға бағытталған жұмыстар орындалды.
Экожүйеге әсеріне келетін болсақ, ұйымдастырылған шаралардың қоршаған ортаға тигізетін ықпалы айтарлықтай. Біріншіден, шығарылған 15 тонна қалдықтың дұрыс ұйымдастырылуы топырақ пен жерасты суларының ластануына жол бермеуге ықпал етеді. Кешенді тазалау барысында жойылған қоқыстар мен пластмассалар экологиялық қауіптің алдын алады. Екіншіден, техниканың қатысуымен анықталған қоқыстар мекенжайлардан сиырып алынып, бұл шаһардың бөрене көрінісін жояды және эстетикалық тартымдылықты арттырады. Сонымен қатар, тұрғындармен жүргізілген түсіндіру жұмыстары қаланың экологиялық тәртіп мәдениетін қалыптастыруға оң әсер етеді.
Сенбілік барысында экологиялық тәртіпке бағытталған азаматтық жауапкершілік қалыптаса бастайды. Қоғамдық ғимарат, тұрғын үй шағынаудандары мен аумақтар тазаланғаннан кейін онда тұрмысқа бейімделген тұрғындар қоқыс тастамауға, қайта өңдеуге және сұрыптауға бейімделе бастайды. Бұл — экожүйені сақтап, тұрақты даму бағытына қарай қадам басу.
Әсіресе «Әскери қалашық» тұрғындарының белсенді қатысуы – тарихи және әлеуметтік маңызы бар орындардың тазалығын сақтау қажеттігін көрсетеді. Бұл поляна тұрғындарды қамти отырып ұйымдастырылған сенбілік тұрғындарды табиғатқа, ортаға жауапты қарауға шақырушы тәжірибе болды. Бұрын бұл аймақтар формалды тазартылып, нәтижелі нәтиже бермеген болса, биылғы шарада жан-жақты қамту жүзеге асып, нәтижелі әрекеттер байқалды.
2025 жылғы сенбілік шарасының ерекшелігі — экологиялық әсерінің көлемінде. Ол қаланың экожүйелік жағдайын жақсартумен қатар адамдардың қатысуын арттырды. Қалалық экологияға тигізетін әсерін толығымен бағалау кезінде су көздерін, жасыл желекті аймақтарды қамту керек. Қоқыстар шығарылған жерде өсімдік топырағынан бөлек қалдыра отырып олардың өсімдік табиғатын қорғау, ауаның тазалығын сақтау жолында маңызды қадам саналады.
Бұның өзінде сенбілік шараларының маңызы — бұл теңдесі бар экологиялық тәртіптің қалыптасуы мен тұрғындардың қоғамға араласуы. Қалалық билік пен тұрғындардың бірлескен жұмысы нәтижесінде аудандар мен шағынаудандарда қоқыс шығармақтың орнына қоршаған ортаны абаттандыру бағытында нақты іс-шаралар жүргізілді. Бұрынғы формалды тазалау шараларынан айырмашылығы, 2025 жылғы сенбілік баршаны қамтыған, экологиялық мәдениетті шақырады, және қалалық экожүйеге оң әсерін тигізеді.
Алдағы күндері аудан әкімдігі тарапынан осындай семинарлар, мектеп оқушыларымен және жастарымен экологиялық клубтар, қоғамдық сенбіліктер жиі ұйымдастырылады деп жоспарлануда. Сенбіліктер қоршаған ортаны сақтауға ғана емес, тұрғындардың экологиялық санасын қалыптастыруға бағытталған үлкен әлеуметтік науқан ретінде қарастырылады.
Қорытындылай келе, 2025 жылғы шілде айында өткен сенбілік — Тұран ауданы мен Сауле шағынауданында қаланың экожүйесіне, санитарлық жағдайына және тұрғындардың экологиялық жауапкершілікке деген көзқарасына нақты әсер еткен маңызды оқиға болды. Бұдан кейінгі ұқсас шаралар да осы бағытта жалғасын табары анық. Таза орта — бәріміздің ортақ міндетіміз екені жаңаша пысықталып отыр.