«Таза Қазақстан» сенбілігі: Экологиялық мәдениет пен қала экожүйесіне қосқан үлесі

«Таза Қазақстан» сенбілігі: Экологиялық мәдениет пен қала экожүйесіне қосқан үлесі

23.07.2025 19:40:09 11306

2025 жылдың 23 шілдесінде Шымкент қаласында «Таза Қазақстан» экологиялық акциясы аясында кезекті сенбілік өткізілді. Бұл жолғы тазалық жұмыстары қаланың 8-мөлтек ауданында ұйымдастырылып, шараға коммуналдық қызметкерлермен қатар, жергілікті тұрғындар да белсенді түрде қатысты. Шара барысында аулалар мен жаяу жүргінші жолдары күл-қоқыстан тазартылып, арықтар мен ирригациялық жүйелердегі лай мен қалдықтар шығарылды.

«Таза Қазақстан» — еліміз бойынша өткізілетін кең ауқымды экологиялық бастама. Оның басты мақсаты — азаматтардың экологиялық санасын арттыру, табиғатқа жанашырлықпен қарауға үндеп, тұрмыстық тазалықты сақтау мәдениетін қалыптастыру. Осындай сенбіліктер арқылы адамдар тек өз ауласын тазалап қоймай, қоршаған ортаның жалпы жағдайына үлес қосатынын тереңірек түсіне бастайды.

Сенбіліктің ерекшелігі — тек тазалық жұмыстарымен шектелмей, көпшілікке экологиялық мәдениет жайында түсіндіру жұмыстарының қатар жүруінде. Ұйымдастырушылар тұрғындарға қалдықты сұрыптап тастау, суды үнемдеу, жасыл желекке күтім жасау сынды пайдалы ақпараттар беріп, жеке жауапкершілік мәселесін алға тартты. Қалалық әкімдік бұл бастаманы тек бір реттік шара ретінде емес, жүйелі түрде өткізілетін экологиялық мәдениет қалыптастыру процесінің бір бөлігі ретінде қарастырады.

Бұған дейін де Шымкент қаласында ұқсас сенбіліктер өткізіліп келген. Мысалы, 2023 жылы қаланың «Нұрсәт» шағынауданында үлкен экологиялық акция ұйымдастырылып, жүздеген тұрғын мен еріктілер өз еркімен сенбілікке шыққан болатын. Ол кезде де арықтар тазартылып, көпқабатты үйлер маңындағы жасыл аймақтарға ағаш көшеттері отырғызылды. Ал 2024 жылы «Самал» мөлтек ауданында өткен тазалық шарасына мектеп оқушылары мен жастар ұйымдары белсенді түрде қатысып, эко-сағаттар мен танымдық сабақтар өткізілген еді. Осындай мысалдар бұл бастаманың уақыт өте келе қала өмірінің тұрақты бір бөлшегіне айналғанын дәлелдейді.

Экожүйеге тигізетін әсеріне тоқталсақ, мұндай сенбіліктер бір реттік тазалық қана емес, ұзақ мерзімді пайда әкелетін маңызды қадам. Қоқыстан тазартылған арықтар арқылы жаңбыр және суару сулары еркін ағып, топырақтың ластануы мен су тасқынының алдын алады. Сонымен қатар, ашық жатқан қалдықтардың азаюы түрлі ауру тарататын жәндіктер мен кеміргіштердің көбеюіне жол бермейді. Аумақтың тазалығы мен жасылдандырылуы қаланың жалпы экологиялық ахуалын жақсартып, тұрғындардың денсаулығына оң әсер етеді.

Тағы бір маңызды аспект — адамдардың қоршаған ортаға деген қарым-қатынасының өзгеруі. Сенбілікке қатысқан тұрғындар өз еңбегімен айналасын тазалап, сол аймаққа деген жауапкершілігін тереңірек сезінеді. Бұл — экологиялық сана мен әлеуметтік белсенділіктің қалыптасуына ықпал ететін маңызды тетік. Осындай акциялардан кейін көбінесе тұрғындардың өз еркімен аулаларын күтіп, қоқысты ретімен тастай бастайтыны байқалады.

Қалалық әкімдік пен экологиялық ұйымдар бұл бастаманың жалғасын табатынын атап өтті. Жақын арада басқа мөлтек аудандарда да осындай сенбіліктер өткізіледі деп күтілуде. Сонымен қатар, алдағы уақытта бұл шараларға мектептер мен колледждердің студенттері, кәсіпкерлер мен қоғамдық ұйымдар да кеңінен тартылмақ. Бұл – сенбіліктердің біртіндеп бүкілқалалық эко-қозғалысқа айналып келе жатқанын көрсетеді.

Жалпы алғанда, «Таза Қазақстан» акциясы аясында өткізілген сенбілік — Шымкент қаласы үшін жай ғана тазалық шарасы емес, қоғамның экологиялық санасын оятатын, тұрғындарды ортақ мүддеге біріктіретін, әрі қала экожүйесін жақсартуға бағытталған тиімді бастама. Мұндай ұжымдық іс-шаралар арқылы біз тек бүгінгі күннің емес, келешек ұрпақтың да игілігіне жұмыс істейміз.

Сондықтан да әр тұрғын мұндай сенбіліктерге қатысуды тек міндет емес, қоғам мен табиғат алдындағы жауапкершілік ретінде қабылдауы қажет. Таза қала — тек әкімдіктің емес, әрбір азаматтың қатысуымен ғана жүзеге аса алатын ортақ мақсат.