2026 жылғы салық реформасы: ҚҚС қайтару, төлемдерді кейінге қалдыру және (немесе) бөліп төлеу, сондай-ақ бизнестің банкроттығы
29.04.2026 18:13:09 214
2026 жылғы 28 сәуірде Шығыс Қазақстан облысының Өңірлік коммуникациялар қызметі алаңында салық заңнамасының өзекті мәселелеріне арналған брифинг өтті. Кездесуде қосылған құн салығының (ҚҚС) артық сомасын қайтарудың жеңілдетілген тәртібі, салықтар, төлемдер және (немесе) өсімпұлдар бойынша төлемдерді кейінге қалдыру және (немесе) бөліп төлеу, сондай-ақ заңды тұлғалардың банкроттығы рәсімі қаралды.
Іс-шара барысында ШҚО бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті (бұдан әрі – Департамент) басшысы орынбасарының міндетін атқарушы Асхат Жібітаев 2026 жылғы салық реформасы аясында енгізілген ҚҚС қайтару тетігіндегі негізгі өзгерістер туралы бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдеріне мәлімдеді. Жаңа Салық кодексі ҚҚС артық сомасын қайтарудың жеңілдетілген тәртібін едәуір кеңейтті. Енді қайтару салықтық тексерулер жүргізілмей, салықтық тәуекелдерді басқару жүйесі негізінде жүзеге асырылады.
Жеңілдетілген тәртіпті қолдану құқығы салықтық мониторингте тұрған салық төлеушілерге, сондай-ақ айналымының кемінде 50 пайызы нөлдік мөлшерлеме бойынша салық салынатын операциялардан тұратын компанияларға беріледі. Белгіленген талаптар сақталған жағдайда ҚҚС 15 жұмыс күні ішінде қайтарылады. Бұл өзгерістер әкімшілік жүктемені азайтуға, экспорттаушыларды қолдауға және іскерлік белсенділікті ынталандыруға бағытталған.
Сондай-ақ Салық кодексінің 132–134-баптарында көзделген салықтар, төлемдер және өсімпұлдар бойынша төлемдерді кейінге қалдыру және (немесе) бөліп төлеу тәртібі түсіндірілді. Кейінге қалдыру 6 айға дейінгі мерзімге, ал бөліп төлеу 36 айға дейін беріледі. Бұл шаралар салық төлеушінің уақытша қаржылық қиындықтары болған жағдайда, оның ішінде төтенше жағдайлар, қызметтің маусымдық сипаты немесе өзге де дәлелденген негіздер болған кезде қолданылады. Белгілі бір талаптар сақталған жағдайда мұндай жеңілдіктер кепілсіз де берілуі мүмкін.
Департаменттің Дәрменсіз борышкерлермен жұмыс басқармасының басшысы Сайран Уалибекова заңды тұлғалардың банкроттығы рәсімі туралы ақпарат берді. Банкроттық – сот шешімімен танылатын төлем қабілетсіздік, ол компанияны таратуға және кредиторлардың талаптарын қанағаттандыруға бағытталған. Оның негізі – міндеттемелер активтерден асып түсетін тұрақты төлем қабілетсіздік. Рәсім борышкердің өзі немесе кредиторлар бастамашы бола алады және банкроттық басқарушының қатысуымен орта есеппен 9 ай ішінде жүргізіледі. Заңнамада лауазымды тұлғалардың жауапкершілігі қарастырылған, оның ішінде әдейі банкроттық жағдайында – активтерді шығару, мүлікті жасыру немесе қаржылық есептілікті бұрмалау фактілері анықталған кезде субсидиарлық жауапкершілік көзделеді.
Брифингті қорытындылай келе, Департамент өкілдері журналистердің сұрақтарына жауап беріп, салық заңнамасын практикалық қолдану мәселелері бойынша қосымша түсіндірмелер ұсынды.

Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-vko/press/news/details/1211645?lang=kk