Шымкент қаласы цифрлық дамуда жаңа белеске қадам басты. 11 маусым 2026 жыл күні ресми түрде жарияланған мәліметтерге сәйкес, Алтынтөбе тұрғын алабы жоғары жылдамдықтағы кең жолақты интернет желісімен қамтылды. Бұл оқиға қалалық Цифрландыру басқармасы жүргізіп келе жатқан жүйелі жұмыстың табиғи жалғасы болып табылады. Тұрғындар ондаған жылдар бойы сапалы байланыс қызметінен тыс қалған аудандарда тіршілік еткен. Енді сол жағдай түбегейлі өзгеруі алдында тұр.

Алтынтөбе — Шымкенттің тез өсіп келе жатқан тұрғын алаптарының бірі. Соңғы жылдары бұл аймақта тұрғын үй құрылысы қарқын алып, халық саны айтарлықтай өсті. Алайда инфрақұрылымдық дамудың артта қалуы тұрғындар үшін маңызды мәселеге айналды. Интернет байланысының болмауы немесе сапасыздығы білім алу, жұмыс істеу, мемлекеттік қызметтерге қол жеткізу сияқты күнделікті қажеттіліктерді орындауды айтарлықтай қиындатып отырды. Балалар үйден сабақ алу мүмкіндігінен айырылды, ал кәсіпкерлер онлайн-сауда жасай алмады. Осы мәселелерді шешу мақсатында қала басшылығы бірнеше жыл бұрын кешенді цифрландыру бағдарламасын іске қосты.

«Спецавтоматикасервис» компаниясы осы жобаның тікелей орындаушысы болып табылады. Компания Алтынтөбе аймағында инфрақұрылымдық желілерді жүргізу жұмыстарын аяқтап, шамамен 400 тұрғын үйді жоғары жылдамдықтағы интернетке қосуға техникалық мүмкіндік жасады. Желінің орнатылуы барысында заманауи талаптарға сай оптикалық-талшықты кабельдер пайдаланылды. Бұл технология тек жылдам интернетті ғана емес, сонымен қатар тұрақты және үздіксіз байланысты да қамтамасыз етеді. Компания өкілдерінің айтуынша, желінің өткізу қабілеті болашақтағы жүктемелерді де еркін көтере алатындай етіп жобаланған.

Қалалық Цифрландыру басқармасының басшысы Бауыржан Сейітқалиевтің пікірінше, бұл жоба тек техникалық мәселені шешумен шектелмейді: «Біз интернет желісін тартқан кезде тек кабель орнатып жатқан жоқпыз. Біз адамдардың өмір сапасын арттырып жатырмыз. Жоғары жылдамдықтағы интернет — бұл білімге, денсаулық сақтауға, экономикалық мүмкіндіктерге деген тікелей қол жеткізу. Алтынтөбе тұрғындары енді электрондық мемлекеттік қызметтерді, онлайн-білімді және цифрлық коммерцияны пайдалана алады». Сарапшылардың бағалауы бойынша, жылдамды интернеттің пайда болуы аумақтағы жергілікті экономикалық белсенділікті 15-20 пайызға арттыруы мүмкін.

Бүгінгі таңда Шымкент қаласы аумағындағы 86 елдімекен мен шағынауданның 85-і кең жолақты интернет желісімен қамтылған. Бұл көрсеткіш бірнеше жыл бұрынғы жағдаймен салыстырғанда күрт өзгерді. 2021 жылы қаланың тек 60 пайыз аймағы тұрақты интернетке қосылған болса, 2024 жылы бұл көрсеткіш 78 пайызға жетті. Ал 2026 жылдың ортасына қарай желімен қамту деңгейі 98 пайыздан асты. Бұл Қазақстанның оңтүстік өңірінде цифрлық теңсіздікті жоюдағы маңызды табыс болып есептеледі. Сонымен қатар, қалада орналасқан мектептердің 95 пайызы жоғары жылдамдықтағы интернетке қосылған, ал медициналық мекемелердің толық желілік қамтуы телемедицина қызметтерін жедел дамытуға мүмкіндік берді.

Алтынтөбе тұрғындары жаңалықты зор ынтамен қарсы алды. «Бұрын балаларым мектептен берілген онлайн-тапсырмаларды орындау үшін кафеге немесе туыстарыма барушы еді. Енді үйде отырып-ақ барлығын істей алады» деп айтады үш баланың анасы Айгүл Мұратова. Ал жергілікті кәсіпкер Серік Байғожин да жаңа мүмкіндіктерден үміт күтуде: «Менің шағын дүкенім бар. Жылдамды интернет болса, онлайн-тапсырыс қабылдауды бастауды жоспарлап отырмын. Бұл кіріс деңгейімді айтарлықтай арттырар еді». Осындай жеке тарихтар цифрлық инфрақұрылымның қарапайым адамдардың өміріне тигізетін нақты ықпалын айқын көрсетеді.

Бұл жобаның стратегиялық маңызы жеке аудандар шеңберінен шығып кетеді. Қазақстан «Цифрлық Қазақстан» ұлттық бағдарламасы аясында бүкіл ел бойынша интернет желісін кеңейтуге мемлекеттік деңгейде назар аударып келеді. Шымкенттегі тәжірибе республиканың басқа өңірлері үшін де үлгі бола алады. Қала деңгейінде жеке компаниялармен тиімді әріптестік орнату, нақты мерзімдерді сақтау және инфрақұрылымдық жұмыстарды жүйелі түрде жоспарлау — осының бәрі жобаның табысты жүзеге асуының кілті болды. Болашақта аталған тәжірибені басқа қалаларға да таратудың нақты мүмкіндіктері бар деп санайды салалық мамандар.

Алдағы уақытта да интернет инфрақұрылымын жетілдіру жұмыстары жалғасын табады. Қала басшылығының жоспарына сәйкес, 2026 жылдың аяғына дейін соңғы қамтылмаған аймақ да желіге қосылуы тиіс. Сонымен қатар, жыл соңына дейін 5G технологиясын енгізу бойынша алғашқы пилоттық жобаны іске қосу жоспарланып отыр. Бұл Шымкентті Қазақстандағы ең алдыңғы қатарлы цифрлық қалалардың біріне айналдыра алады. Цифрлық теңсіздікті жою — бұл тек технологиялық міндет емес, сонымен қатар әлеуметтік әділеттілік пен ел дамуының маңызды шарты. Алтынтөбе мысалы осы шындықты тағы бір рет дәлелдеп берді.