Қазақстандағы кәсіпкерлік қоғамдастық үшін маңызды оқиғалардың бірі — SHANYRAQ бизнес-форумының негізін қалаушы Маргарита Бояровамен және Shymkent Hub директоры Қозыкеев Тимур Нұржанұлымен өткізілген тікелей эфир — 22 қыркүйек күні сағат 20:00-де өтті. Бұл диалог тек жергілікті бизнес ортасы үшін ғана емес, жалпы Қазақстандың кәсіпкерлік экожүйесін дамыту мәселесінде де айрықша рөл атқарды. 25 қыркүйек 2026 жыл — аталған эфирдің нәтижелерін талдап, оның ықпалын бағалауға уақыт жеткілікті болған дата.

Соңғы жылдары Қазақстанда шағын және орта бизнесті қолдауға бағытталған бастамалар жылдам қарқынмен дамуда. Үкімет деңгейінде де, жеке сектор тарапынан да кәсіпкерлерге арналған инфрақұрылым, оқыту бағдарламалары, гранттар мен ментинг жүйелері белсенді түрде жасалып жатыр. Дәл осы контексте SHANYRAQ бизнес-форумы мен Shymkent Hub сияқты платформалардың пайда болуы — кездейсоқтық емес, заман талабынан туындаған қажеттілік. Оңтүстік Қазақстан аймағы, атап айтқанда Шымкент қаласы, еліміздің үшінші мегаполисі ретінде кәсіпкерлік белсенділіктің жаңа орталығына айналып келеді.

SHANYRAQ бизнес-форумы — Маргарита Бояровның идеясы мен еңбегінің жемісі. Бірнеше жыл бұрын скромды онлайн-кеңестіктен бастаған бұл платформа бүгінде жүздеген кәсіпкерді біріктіретін толыққанды экожүйеге айналды. Форумның мақсаты — тек ақпарат таратып қоймай, нақты бизнес байланыстар орнату, тәжірибе алмасу және жас кәсіпкерлерге кәсіби жол ашу. «Біздің форумда адамдар серіктес табады, инвестор табады, ең бастысы — өзіне деген сенімін табады», — деп айтады Маргарита Боярова өзінің бірнеше айғы сұхбатының бірінде. Осы сөздер платформаның мәні мен философиясын айқын сипаттайды.

Shymkent Hub — аймақтық деңгейде технологиялық стартаптар мен бизнес-идеяларды өсіруге арналған кеңістік. Директор Қозыкеев Тимур Нұржанұлы хабтың негізгі міндетін анық тұжырымдайды: «Шымкентте таланты бар, идеясы бар жастар жетерлік. Бізге керегі — сол таланттарды нарыққа жеткізетін жүйе. Ал Shymkent Hub дәл сол жүйе болуға ұмтылады». Хаб соңғы екі жылда 50-ден астам стартапқа коучинг және менторлық қолдау көрсетіп, олардың едәуір бөлігі нарыққа жетіп, тіршілікке қабілетті бизнеске айналды.

Статистика тұрғысынан алып қарасақ, Қазақстанда шағын және орта кәсіпкерлік (ШОК) секторы ел ЖІӨ-нің шамамен 32–35 пайызын қамтамасыз етеді. Бұл деңгейді дамыған елдердің 50–60 пайыздық көрсеткішіне жеткізу — мемлекеттің ұзақ мерзімді стратегиялық міндеттерінің бірі. Оңтүстік Қазақстан облысы мен Шымкент қаласы бойынша соңғы деректерге сәйкес, аймақта тіркелген заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлердің саны 2020 жылмен салыстырғанда 40 пайызға өскен. Бұл өсуде форумдар, хабтар және желілік бизнес-платформалардың рөлі жоғары бағаланады.

Тікелей эфирге қатысқан кәсіпкерлер мен бизнесмендер пікірін жасырмады. Шымкент қаласының жас кәсіпкері, IT-шешімдер саласындағы стартаптың иесі Дильноза Рахимова: «Бұл эфир маған нақты жауаптар берді. Мен бизнесімнің келесі қадамы туралы ойлап жүргем, ал мамандардың кеңесі мені тура бағытқа салды», — деп бөлісті. Тағы бір қатысушы, Туркестан облысынан келген агробизнес өкілі Серікбол Жақсыбеков: «Осындай эфирлер бізге ірі қалалардан тысқары отырып та заманауи бизнес ақпаратына қол жеткізу мүмкіндігін береді. Бұл теңсіздікті азайтуға нақты үлес», — деп атап өтті.

Бұл тікелей эфирдің болашаққа ықпалы да назар аудартады. SHANYRAQ форумы мен Shymkent Hub арасындағы ынтымақтастық тереңдесе берсе, аймақтық кәсіпкерлік желісі бүкіл Оңтүстік Қазақстанды қамтитын тұтас жүйеге айналуы мүмкін. Бұл — бір жағынан жастарды кәсіпкерлікке тарту, екінші жағынан өңір экономикасын диверсификациялау тұрғысынан стратегиялық мәні бар бағыт. Сарапшылар аймақтық бизнес-хабтардың дамуы инфляцияға қарсы тұру тетігі ретінде де қарастырылуы мүмкін екенін ескертеді, өйткені жергілікті өндіріс пен сервис секторының өсуі тауар-қызмет бағасын тұрақтандыруға ықпал етеді.

Тарихи тұрғыдан алып қарасақ, Қазақстанда кәсіпкерліктің өркендеу кезеңдері мемлекет пен жеке сектор ынтымақтастығының тереңдеген тұстарымен тікелей байланысты болған. 2000-жылдардың ортасындағы бизнес-белсенділік толқыны, 2010-жылдардың Назарбаев Университеті мен «Болашақ» бағдарламаларының жемістері — барлығы да ашық диалог пен білім алмасу мәдениетінің нәтижесі. Бүгінгі SHANYRAQ мен Shymkent Hub сияқты платформалар дәл сол дәстүрді цифрлық дәуірге бейімдеп жалғастырып жатыр деп айтуға толық негіз бар.

Қоғамдық пікір де бейтараптан алшақ. Әлеуметтік желілерде тікелей эфирдің іздері бірнеше күн бойы таратылып, мыңдаған адам қарап шықты. Пікірлер сайысы мен белсенді пікір алмасулар платформаға деген нарықтық сұраныстың шынайы екенін тағы бір рет дәлелдеді. Ресми тұлғалар тарапынан да оң сигналдар бар: аймақтық кәсіпкерлікті дамыту мекемесінің өкілдері мұндай форматтарды болашақта мемлекеттік бағдарламалармен жалғастырудың мүмкіндіктерін зерттеп жатқанын жасырмайды.

Сайып келгенде, SHANYRAQ форумы мен Shymkent Hub арасындағы тікелей диалог — жай ғана онлайн-кездесу емес. Бұл Қазақстандың кәсіпкерлік болашағына деген нақты инвестиция, жас ұрпаққа берілген сенімнің көрінісі және аймақтық дамудың жаңа мүмкіндіктерін ашатын маңызды қадам. Маргарита Боярова мен Тимур Нұржанұлы сынды белсенді тұлғалардың осындай бастамалары Қазақстанның кәсіпкерлік экожүйесін нығайтуда ерекше орын алады.