2026 жылғы қыркүйектің алғашқы аптасында мемлекеттік қызметтерді цифрландырудың бірнеше бағыты қатар көрінді. Электронды үкіметтегі жаңа қауіпсіздік тетіктері, AI-кеңсе форматы, e-Otinish платформасының дамуы және әлеуметтік қызметтердің онлайн форматқа көшуі — бір қарағанда бөлек жобалар. Алайда олардың барлығы мемлекеттік қызмет көрсету моделінің өзгеріп жатқанын көрсетеді.

Бірінші көрсеткіш — Шымкентте 103 әлеуметтік қызметтің онлайн форматқа көшірілуі. Бұған дейін азамат белгілі бір қызметті алу үшін мекемеге баруға мәжбүр болса, цифрлық формат уақыт пен әкімшілік шығынды қысқартуға мүмкіндік береді. Бұл әсіресе халық саны тез өсіп жатқан қала үшін маңызды.

Екінші бағыт — жаңа AI-кеңсе. Мұнда азаматтар электронды мемлекеттік қызметтерді өздігінен алуға мүмкіндік алады. Кеңседе цифрлық, сараптамалық және оқыту аймақтары, жоғары жылдамдықты сканерлер, моноблоктар және eGov GPT сервисі қарастырылған. Сонымен қатар құжаттандыру терминалы арқылы жеке куәлік немесе паспорт рәсімдеу сияқты операцияларды өздігінен орындау мүмкіндігі берілген.

Бұл модельді толық онлайн қызметпен салыстырғанда, екі түрлі аудиторияға қызмет ететінін көруге болады. Толық цифрлық сервис цифрлық дағдысы қалыптасқан азаматқа ыңғайлы. Ал AI-кеңсе цифрлық дағдысы төмен адамдарға цифрлық қызметті маман көмегінсіз үйренуге мүмкіндік береді.

Үшінші жаңалық — eGov жүйесіндегі сенімді байланыс тұлғалары механизмі. Бұл цифрландырудың қауіпсіздік компонентін күшейтеді. Азаматтың жақын адамы төтенше жағдай кезінде хабардар болуы үшін алдын ала байланыс деректерін көрсету мүмкіндігі қарастырылған. Яғни электронды үкімет тек анықтама немесе анықтамалық сервис емес, азаматтың қауіпсіздік экожүйесінің бөлігіне айналып келеді.

Төртінші бағыт — e-Otinish. Азаматтардың мемлекеттік органдарға электронды өтініш беру белсенділігі соңғы жылдары айтарлықтай өскен. 2025 жылы платформа арқылы 5 миллионнан астам өтініш қабылданғаны туралы дерек келтіріледі. 2022 жылдан бері өтініштер саны шамамен екі есеге жуық артқан. Бұл бір жағынан цифрлық арнаның кең тарағанын, екінші жағынан азаматтардың мемлекеттік органдармен электронды байланысқа үйренгенін көрсетеді.

Осы көрсеткіштерді біріктіргенде, цифрлық мемлекеттік қызметтердің үш сатысы байқалады. Бірінші — қызметті онлайн беру. Екінші — азаматтың өзіне-өзі қызмет көрсету мүмкіндігін кеңейту. Үшінші — азаматтың мемлекеттік органмен тұрақты цифрлық байланысын қалыптастыру.

Шымкенттің цифрлық трансформация көрсеткіштері де осы өзгерісті қолдайды. Smart City көрсеткішінің 76 пайыздан 82 пайызға өсуі, Documentolog жүйесінің 381 мекемеге енгізілуі және әлеуметтік қызметтердің онлайн форматқа көшуі цифрлық басқарудың ауқымы кеңейіп келе жатқанын көрсетеді.

Бірақ цифрлық қызметтердің көбеюі автоматты түрде қолжетімділіктің тең болғанын білдірмейді. Егде жастағы азаматтар, цифрлық дағдысы төмен адамдар және техникалық мүмкіндігі шектеулі тұрғындар үшін аралық форматтар қажет. Осы тұрғыдан AI-кеңсе мен цифрлық сауаттылық оқытуының қатар жүруі маңызды.

Қыркүйектің бірінші аптасындағы негізгі тенденция — мемлекеттің азаматқа қызмет көрсету тәсілінің өзгеруі. Бұрын негізгі мәселе қызметті электронды форматқа көшіру болса, қазір оның келесі кезеңі басталды: азаматқа цифрлық қызметті өздігінен алуға мүмкіндік беру, қауіпсіздікті күшейту және мемлекеттік органдармен тұрақты электронды байланыс орнату.

Шымкент үшін келесі кезеңнің өлшемі электронды қызметтердің саны ғана емес, оларды пайдалану жиілігі, өңдеу уақыты, азаматтардың қанағаттануы және қайталанатын қағаз процестерінің қаншалықты қысқарғаны болмақ.