Құқық қорғау органдары азаматтар күнделікті тап болатын негізгі қауіптерге назар аударады:

1. Абайлаңыз: дропперлік!

Дроптар (дропперлер) — бұл қылмыстардың шынайы ұйымдастырушыларын жасыру мақсатында ұрланған қаражатты аудару және қолма-қол ақшаға айналдыру үшін алаяқтық схемаларда пайдаланылатын тұлғалар. Олар белгілі бір әрекеттерден хабардар болуы немесе соқыр түрде қолданылуы мүмкін.

• Кімдер қауіп-қатер тобында: Қауіп-қатер тобына көбінесе студенттер (18–25 жас), зейнеткерлер, уақытша жұмыссыз азаматтар, сондай-ақ еңбек мигранттары мен ҚР резиденті еместер кіреді.

• Қалай тартады: Танымал платформаларда (мысалы, olx.kz) «курьерлік жұмыс» немесе «қашықтан жұмыс» ретінде жасырылған «жеңіл табыс» және «пассивті кіріс» туралы хабарландырулар арқылы. Күніне демалыссыз 10 минут жұмыс істеп, айына 500 мың теңгеге дейін табыс табуды ұсынады.

• Білген маңызды: Мұндай схемаларға қатысу қылмыстық жауапкершілікке әкеп соғады.

2. Дипфейктер — цифрлық жасандылық

Заманауи жасанды интеллект технологиялары алаяқтарға адамның бет-бейнесі мен дауысын санаулы секундтарда шынайыға ұқсатып қолдан жасауға (дипфейк) мүмкіндік береді. Олардың мақсаты — алдау, бопсалау, жалған ақпарат тарату және қаражатты ұрлау.

• Фактілер: Ай сайын ғаламторда 500 000-нан астам дипфейк-бейне жарияланады, ал әлемде олардан келетін шығын жылына $12 млрд-тан асады.

• «Үш "ЖОҚ" ережесі»:

  1. Көргеніңіз бен естігеніңіздің бәріне сеніңіз ЖОҚ (сене бермеңіз).

  2. Жіберуге немесе таратуға асықпаңыз ЖОҚ (асықпаңыз).

  3. Қысым мен эмоцияға беріліп, әрекет етпеңіз ЖОҚ (әрекет етпеңіз).

• Ұсыныстар: Ақпараттың дереккөзін тексеріңіз, белгілерге назар аударыңыз (мимика, дыбыс, қозғалыс, фон). Медиафайлдарды тексеру үшін арнайы сервистерді пайдаланыңыз (Deepware, InVID, Sensity).

3. Вейптердің алдын алу және денсаулықты қорғау

ҚМА электронды темекілерді (вейптерді) пайдаланудың қауіптілігі туралы ескертеді. Вейп темекі шегудің қауіпсіз баламасы болып табылмайды және құрамында улы химикаттар (формальдегид, ацетон), ауыр металдар (никель, қорғасын) мен тез тәуелділік тудыратын никотин бар.

• Салдары: Вейптерді қолдану миға, өкпеге, жүрек-қантамыр жүйесіне және психикалық денсаулыққа орасан зор зиян келтіреді. Вейп қолданатын жасөспірімдердің әдеттегі темекі шегуді бастау ықтималдығы 3 есе жоғары.

• Жауапкершілік: Өз болашағыңыз үшін сергек өмір салтын таңдап, зиянды әдеттерден бас тартыңыз!

Қайда хабарласу қажет?

Егер сіз алаяқтық, дропперлік желілерге тарту немесе вейптердің заңсыз сатылуы фактілеріне тап болсаңыз, бірден құзыретті органдарға хабарласыңыз:

• ҚМА Бірыңғай Call-орталығы: 1458

• Ресми Instagram: @afm_rk

Заң мен Тәртіп — Қауіпсіз Қазақстан үшін!

Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/tourism-vko/press/news/details/1300088?lang=ru