Шымкентте тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық саласына заманауи цифрлық технологияларды енгізу мәселесі өзекті болып отыр. Әсіресе инженерлік желілердің жағдайын қашықтан бақылау, коммуналдық есептегіштерден ақпаратты автоматты түрде алу және апаттық жағдайлардың алдын алу бағытындағы шешімдерге қызығушылық артуда.

Бұл мәселе 28 қазанда өткен «Абай ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуы туралы» брифингте көтерілді. Аудан әкімі Шәкір Сұлтанхан 2026 жылдың тоғыз айының әлеуметтік-экономикалық даму қорытындыларын таныстырғаннан кейін журналистердің цифрландыруға қатысты сұрақтарына жауап берді.

Журналист Ару Файзуллаева коммуналдық құбырларға арнайы датчиктер орнатып, олардың техникалық жағдайын онлайн режимде бақылау мүмкіндігін сұрады. Мұндай жүйелер су немесе жылу желілеріндегі қысымның өзгеруін бақылауға және ықтимал ақауларды ертерек анықтауға арналған технологиялық шешімдердің қатарына жатады.

Аудан әкімі аталған бағыттағы жобаларға қатысты нақты техникалық ақпаратты Энергетика басқармасынан алу қажеттігін айтты. Оның сөзінше, аудан әкімдігінде мұндай жүйелерді жобалау және енгізу бойынша мамандандырылған қызметкерлер жоқ.

Сонымен бірге ол коммуналдық есепке алу жүйелерін цифрландыруға арналған бағдарламалардың бар екенін растады.

«Қазір оның енгізілу кезеңдері қарастырылып жатыр. Пилоттық жобалар жүргізіліп жатыр. Егер пилоттық жоба сәтті болса, оны енгізе бастайды», — деді Шәкір Сұлтанхан.

Алайда брифинг барысында құбырларға датчик орнату бойынша нақты пилоттық жоба жүргізіліп жатқаны расталған жоқ. Сондықтан бұл бағытты әзірге журналистер көтерген технологиялық ұсыныс және қалалық инфрақұрылымды жаңғыртудың ықтимал мүмкіндігі ретінде қарастырған жөн.

Инженерлік желілерге датчиктер орнату халықаралық тәжірибеде коммуналдық инфрақұрылымды бақылаудың маңызды тәсілдерінің бірі саналады. Мұндай құрылғылар желідегі қысым, температура немесе су ағыны сияқты көрсеткіштерді тіркей алады. Ақпарат орталықтандырылған жүйеге жіберілген жағдайда мамандар өзгерістерді қашықтан бақылауға мүмкіндік алады.

Бұл тәсілдің ықтимал артықшылығы — ақау белгілерін ерте анықтау. Алайда датчиктің өзі құбырдың жарылуын толық болдырмайды. Ол тек техникалық қызмет көрсету және жөндеу шешімдерін уақытылы қабылдауға көмектесетін ақпарат береді.

Шымкент сияқты халқы көп қалада инженерлік инфрақұрылымды цифрлық бақылау коммуналдық қызметтердің сенімділігін арттыруға ықпал етуі мүмкін. Ол үшін желілердің техникалық жағдайы, ақпараттық жүйелердің үйлесімділігі және жауапты мекемелер арасындағы деректер алмасу мәселелері қатар шешілуі тиіс.

28 қазандағы брифингте көтерілген сауал коммуналдық инфрақұрылымды жаңғыртуда цифрлық мониторингтің маңызын көрсетті. Алдағы уақытта Энергетика және Цифрландыру басқармаларының нақты жобалары, пилоттық аумақтары мен іске асыру мерзімдері туралы ашық ақпарат ұсынуы маңызды.