Шымкент қаласында 2026 жылдың бірінші тоқсанындағы кәсіпкерлікті қолдау бағдарламасы өз нәтижесін берді. 22 шілде 2026 жыл күні ресми мәлімет бойынша, арнайы комиссияның шешімімен 105 азаматқа бизнес-грант тағайындалды. Бұл шешім Қазақстанның оңтүстік мегаполисінде шағын және орта бизнесті дамытудың жаңа кезеңін бастаған маңызды оқиға болып саналады.

Аталған бағдарлама шеңберінде business.enbek.kz порталы арқылы барлығы 435 өтінім қабылданды. Бұл сан өткен жылдың сол кезеңімен салыстырғанда айтарлықтай жоғары екені белгілі болды. Өтінім берушілер арасында жастар, жұмыссыздар, бұрыннан бизнес тәжірибесі бар кәсіпкерлер және жаңа бастаушылар болды. Порталды пайдаланудың қарапайымдылығы мен ыңғайлылығы азаматтардың белсенділігін арттыруға оң ықпалын тигізді деп санайды мамандар.

Грантқа үміткер болған азаматтар өз бизнес-жобаларын тікелей комиссия алдында қорғауға тиіс болды. Бұл процедура жай ғана хат-хабар алмасумен шектелмей, нақты диалог форматында өтті. Комиссия мүшелері әр жобаны жан-жақты қарастырды: жобаның нарықтағы өміршеңдігіне, сұраныс деңгейіне, үміткердің кәсіби тәжірибесіне және болашақта жаңа жұмыс орындарын ашу мүмкіндігіне ерекше мән берілді. Дәл осы критерийлер бойынша жүргізілген бағалау процесінің ашықтығы мен объективтілігін қамтамасыз етті.

Сарапшылардың пікірінше, грант тағайындаудың мұндай форматы — жобаны қорғау механизмі — кез келген адамға қолжетімді мемлекеттік қолдауды инвестициялық тиімділікпен ұштастырудың оңтайлы жолы. «Бизнес-жобаны комиссия алдында қорғау — бұл тек формальдылық емес. Бұл үміткерге өз идеясын нақты дәлелдермен қорғауды үйрету, яғни болашақ кәсіпкерге бірінші практикалық сабақ», — дейді экономика саласындағы тәуелсіз сарапшы Айдос Сейітов. Оның айтуынша, мұндай тәсіл грант алушылардың жобаны жүзеге асыруға деген жауапкершілігін де арттырады.

Шымкент — Қазақстанның үшінші ірі қаласы ретінде халық саны жылдан жылға өсіп, еңбек нарығына жаңа талаптар қоюда. Мұндай жағдайда мемлекеттің шағын бизнесті дамытуға қатысты белсенді саясаты ерекше маңызға ие болады. Соңғы жылдары Шымкентте ашылған шағын кәсіпорындардың саны өсіп, бұл жергілікті экономиканың тұрақтануына елеулі үлес қосқан болатын. 2025 жылы қалада 12 мыңнан астам шағын және орта кәсіпорын тіркелгені, олардың үлесіне жергілікті ішкі өнімнің 38 пайызы келетіні статистикалық деректерде көрсетілген.

Грант алушылардың ішінде жобалары бойынша ауқымы да, бағыты да алуан түрлі. Тамақ өнеркәсібі, ауыл шаруашылығы, IT-шешімдер, қызмет көрсету саласы, қолөнер мен шығармашылық индустрия — осы бағыттар бойынша ең көп өтінім берілгені белгілі болды. Бұл жобалардың жүзеге асуы тек өтінім берушілердің өзіне ғана емес, олардың маңайындағы жұмыссыздар үшін де жаңа мүмкіндіктер ашады. Болжамдар бойынша, грант алған 105 жоба толық іске қосылған жағдайда жалпы алғанда 400-ден астам жаңа жұмыс орны пайда болуы мүмкін.

Бағдарламаны іске асыруда Шымкент қалалық еңбек және халықты әлеуметтік қорғау басқармасы шешуші рөл атқарды. Басқарма өкілдерінің айтуынша, мемлекеттік қолдаудың мақсаты — кәсіпкерлікке деген ниеттің алдындағы қаржылық кедергіні жою. «Өтінім берушілердің белсенділігі артқан сайын біз жүйені жетілдіре түсеміз. Бүгінгі 435 өтінім — бұл азаматтардың бизнес жасауға дайын екенінің айқын дәлелі», — деп атап өтті ведомство өкілі. Сонымен бірге алдағы айларда бағдарламаның екінші легін бастау және жаңа секторларға да қолдауды кеңейту жоспарланып отыр.

Бизнес-гранттар тағайындауды жалпы Қазақстан мемлекетінің кәсіпкерлікті дамытудағы стратегиялық бағытымен тікелей байланыстыруға болады. 2025–2029 жылдарға арналған Ұлттық жоспарда шағын бизнестің экономикадағы үлесін едәуір арттыру міндеті анық бекітілген. Осы тұрғыдан алғанда, Шымкенттегі грант бағдарламасы тек жергілікті мәселені шешіп қоймай, жалпымемлекеттік экономикалық мақсаттарға қызмет ететін нақты механизм болып табылады. Алдағы жылдарда осындай бағдарламалардың қамтуы кеңейіп, барлық облыс орталықтарында тиімді жүзеге асырылатын болса, Қазақстандағы жұмыссыздық деңгейін айтарлықтай төмендетуге болады деп санайды экономистер. Бүгін Шымкентте қаланған іргетас ертең бүкіл елге үлгі болуы мүмкін.