8 тамыз 2026 жылы Шымкент қаласының тұрғындары үшін маңызды жаңалық жарияланды: «СК-Фармация» компаниясы Telegram мен WhatsApp мессенджерлерінде арнайы чат-боттар іске қосты. Бұл сервистер арқылы кез келген адам үйден шықпай-ақ дәрі-дәрмектің аптекаларда барлығын тексере алады, рецепт бойынша жазылған препараттар туралы мәлімет алады және мемлекеттік денсаулық сақтау жүйесі шеңберінде тегін берілетін дәрілер тізімімен танысуға мүмкіндік табады. Сервис қазақ және орыс тілдерінде жұмыс істейді, тәулік бойы үздіксіз қолжетімді.

Бұл бастаманың пайда болуы кездейсоқ емес. Соңғы жылдары Қазақстанда денсаулық сақтау саласын цифрландыру мемлекеттік саясаттың басым бағытына айналды. 2021–2025 жылдарға арналған «Цифрлы Қазақстан» бағдарламасы аясында елдің барлық аймақтарында электрондық денсаулық сақтау инфрақұрылымын дамытуға миллиардтаған теңге бөлінді. Шымкент — республикалық маңызы бар үш қаланың бірі ретінде — осы бағдарламаның белсенді іске асырылатын орталықтарының бірі болып табылады. Қаладағы халық санының өсуі, медициналық мекемелерге жүктеменің артуы және дәрілік қамтамасыз ету жүйесіндегі ақпарат тапшылығы проблемасы осы шешімнің қажеттілігін бұрыннан-ақ айқындаған болатын.

«СК-Фармация» — Шымкент қаласының дәрілік қамтамасыз ету жүйесін басқаратын мамандандырылған ұйым. Компания бұған дейін де аптекалық желіні кеңейту, препараттарды жеткізу логистикасын жетілдіру бағытында бірқатар жұмыстар жүргізген. Алайда тұрғындар арасында ең жиі кездесетін шағым — нақты аптекада нақты препараттың бар-жоғын алдын ала білу мүмкіндігінің жоқтығы еді. Адамдар, әсіресе созылмалы аурулармен ауыратын науқастар мен қарт азаматтар, аптека іздеп бірнеше сағат жол жүретін. Чат-боттың енгізілуі осы мәселені тікелей шешуге бағытталған қадам болып табылады. «Біздің мақсатымыз — пациент уақытын үнемдеу және дәрілік ақпараттың ашықтығын арттыру. Технология адамға қызмет етуі тиіс, ал бізде бар мүмкіндіктерді тұрғындар толық пайдалана алуы керек», — деді компанияның даму бөлімінің басшысы Ақерке Сейітқали.

Чат-боттың функционалдығы бірнеше маңызды блоктан тұрады. Біріншіден, препараттың қолжетімділігін тексеру мүмкіндігі — пайдаланушы дәрінің атауын енгізіп, қай аптекаларда бар екенін бірден біле алады. Екіншіден, рецепт бойынша жазылған дәрілер туралы ақпарат — науқас өзіне тағайындалған препараттардың мәртебесін бақылай алады. Үшіншіден, мемлекеттік кепілдік берілген тегін дәрілер тізімі — бұл ерекше маңызды бөлік, өйткені халықтың едәуір бөлігі мемлекет есебінен алуға хақысы бар препараттар туралы хабарсыз қалып жатады. Бұған қоса, сервис арқылы контакт-орталыққа өтініш жіберу де мүмкін. Анықтама қажет болған жағдайда тұрғындар 1439 нөміріне хабарласа алады.

Шымкент медицина қоғамдастығы бұл жаңалықты жылы қарсы алды. Қалалық клиникалық ауруханасының бас дәрігері Бауыржан Оспанов: «Науқасты емдеу процесінде уақыт — ең қымбат ресурс. Адам дәрі іздеп есін жоғалтып жүргеннен гөрі, сол уақытта демалып, ем қабылдаса — ол да емдеудің бір бөлігі. Бұл жүйе дұрыс бағытта жасалған қадам», — деп атап өтті. Ұқсас пікірді отбасылық дәрігерлер де білдірді. Олардың айтуынша, пациенттер жиі рецептте жазылған дәрі табылмай, балама іздеп дәрігерге қайта оралатын болған. Жаңа сервис мұндай жағдайларды азайтуға тікелей ықпал етеді деп күтілуде.

Қарапайым тұрғындар да бастаманы қолдайтынын білдіруде. Шымкенттің Аль-Фараби ауданының тұрғыны, екі баланың анасы Гүлнәр Байқожаева: «Менің анам диабетпен ауырады. Оған тағайындалған инсулин препараттарын ай сайын іздеп жүреміз. Кейде бір аптекадан екіншісіне барып, жарты күнімізді жоғалтамыз. Егер телефоннан бірден тексере алсақ — бұл өте ыңғайлы болады», — деді ол. Бұл жеке тарих жалпы суретті айқын көрсетеді: цифрлы сервистер жай ғана технологиялық жаңалық емес, адамдардың нақты өміріне оң өзгеріс енгізетін практикалық шешім.

Сарапшылар бұл жобаның болашақ перспективалары туралы да оптимистік болжамдар айтуда. Денсаулық сақтау саласының сандық трансформациясы жөніндегі тәуелсіз сарапшы Дәурен Мұқанов атап өткендей, Қазақстанда смартфон иелерінің үлесі соңғы бес жылда айтарлықтай өсті және қазіргі таңда ел халқының 80 пайыздан астамы мобильді интернетке қол жеткізе алады. «Telegram мен WhatsApp — бүгінгі Қазақстанда ең кең таралған мессенджерлер. Бұл платформаларды таңдау — халықтың сандық дағдыларын ескерген дұрыс шешім. Жеке мобильді қосымшаны жүктеуді талап етпей-ақ, адам бұрыннан таныс ортада сервисті пайдалана алады», — деп түсіндірді ол. Маман сонымен қатар бұл тәжірибені республиканың басқа қалаларына да тарату мүмкіндігін ерекше атап өтті.

Жалпы алғанда, «СК-Фармация» чат-боттарының іске қосылуы Шымкент қаласының денсаулық сақтау саласындағы цифрлы трансформация жолында жасаған маңызды қадамы болып табылады. Бұл бастама — тек технологиялық жетістік қана емес, сонымен бірге мемлекеттің азаматқа деген қарым-қатынасының жаңа сапасын көрсететін белгі. Дәрілік ақпаратқа еркін, жылдам және тәулік бойы қол жеткізе алу — бұл науқастардың өмір сапасын арттырады, медицина жүйесіне деген сенімді нығайтады және мемлекеттік қызметтердің ашықтығын қамтамасыз етеді. Шымкенттіктер бұл сервистен бүгіннен бастап пайдалана алады — Telegram немесе WhatsApp арқылы чат-ботқа өтіп, немесе сәйкес QR-кодты сканерлеп, өз денсаулығына қатысты ақпаратты бірнеше секунд ішінде алуға болады.