Қазақстанның оңтүстік өңірінде өнеркәсіптік даму жаңа серпін алуда. 18 шілде 2026 жылы Шымкент қаласында «Euro Glass» кәсіпорны өз қызметін толық қарқынмен жалғастырып, жылына 500 мың шаршы метр парақты шыны өңдей алатын қуаттылығымен ел назарын аударды. Бұл жоба Оңтүстік Қазақстан үшін ғана емес, бүкіл елдің өнеркәсіптік картасын қайта сызу тұрғысынан да маңызды оқиғаға айналды.

Кәсіпорынның іске қосылуы бірнеше жылдық дайындық пен терең зерттеулердің нәтижесі болып табылады. Шыны өндірісі мен өңдеу саласы Қазақстан үшін бұрыннан стратегиялық маңызы бар бағыт ретінде қарастырылып келген. Өйткені республика ішкі нарығының шыны өнімдеріне деген сұранысы жыл сайын 7–10 пайызға өсіп отырған, бірақ жергілікті өндіріс бұл сұранысты толық қамтамасыз ете алмаған. Соның салдарынан импорттың үлесі жоғары болып, валюталық шығын да едәуір мөлшерде болатын. «Euro Glass» осы олқылықты жоюға бағытталған ірі жобалардың бірі болып саналады.

Жалпы инвестиция көлемі 3 миллиард теңгені құрайды. Бұл қаражат жабдықтарды сатып алуға, өндірістік алаңды жарақтандыруға, технологиялық желіні монтаждауға және мамандарды оқытуға жұмсалды. Кәсіпорынның басшылығы ең заманауи еуропалық жабдықтарды пайдаланатынын атап өтті. Атап айтқанда, Германия мен Италиядан әкелінген автоматтандырылған кесу және өңдеу желілері орнатылды. Бұл жабдықтар жоғары дәлдікпен жұмыс атқарып, шынының шығынын ең аз деңгейге түсіруге мүмкіндік береді. Нәтижесінде өнімнің сапасы халықаралық стандарттарға сай келеді.

«Біз жобаны жүзеге асыру барысында бірнеше маңызды мәселені шешуге тура келді», — деді кәсіпорын директоры Арман Сейтқалиев. «Ең алдымен, жергілікті нарыққа қажетті шыны маркаларын зерттедік. Содан кейін жеткізушілермен ұзақ мерзімді шарттар жасастық. Бүгін біздің кәсіпорын тұрғын үй, коммерциялық және өнеркәсіптік мақсаттар үшін арналған сан алуан шыны өнімдерін шығаруға дайын». Директордың сөзінше, алдағы екі жылда өндіріс қуатын 30 пайызға арттыру жоспарланған.

Кәсіпорынның ашылуы Шымкент тұрғындары үшін тікелей экономикалық пайда алып келді: 50 тұрақты жұмыс орны жасалды. Бұл жерде технологтар, инженерлер, операторлар, сапа бақылаушылары және әкімшілік қызметкерлер еңбек етеді. Жалақы деңгейі аймақтағы орташа көрсеткіштен 25–30 пайызға жоғары екені белгілі болды. Бұдан басқа, кәсіпорынның жанама экономикалық әсері де жоғары бағаланады: логистика, техникалық қызмет көрсету, жинақтаушы материалдар жеткізу салаларында да жаңа жұмыс мүмкіндіктері пайда болады деп күтілуде.

Мамандардың бағалауы бойынша, «Euro Glass» іске қосылуы Оңтүстік Қазақстанда құрылыс материалдары нарығын едәуір өзгертуге қабілетті. Тәуелсіз экономист Дина Қожахметова мынандай пікір айтты: «Шымкент орталық Азия мен оңтүстік Қазақстанды жалғастыратын стратегиялық тораптың бірі. «Euro Glass» кәсіпорнының осы жерде орналасуы логистика тұрғысынан өте ұтымды шешім. Олар өнімін Өзбекстанға, Қырғызстанға және республиканың барлық аймақтарына жеткізе алады». Сарапшының пікірінше, жергілікті өндірістің дамуы импортқа тәуелділікті 15–20 пайызға азайтуы мүмкін.

Мемлекеттік деңгейде де жобаға жоғары баға берілді. Шымкент қаласының әкімдігі кәсіпорынды ашу салтанатына белсенді қатысып, инвестициялар үшін барлық мүмкін жеңілдіктер мен ынталандыру шараларын қолданатынын мәлімдеді. Қала экономика басқармасының деректері бойынша, соңғы үш жылда Шымкентке тартылған өнеркәсіптік инвестициялардың жалпы көлемі 40 пайызға өсті. «Euro Glass» жобасы осы оң серпіннің жарқын бір көрінісі болып табылады.

Тарихи тұрғыдан алғанда, Шымкент өнеркәсіп орталығы ретінде КСРО кезеңінен бері белгілі. Кеңестік дәуірде мұнда химия, тамақ өнеркәсібі және машина жасау салаларында ірі кәсіпорындар жұмыс істеген. Тәуелсіздік алғаннан кейін кейбір зауыттар жабылды немесе шағын кәсіпорындарға бөлінді. Алайда 2000-жылдардың ортасынан бастап Шымкент қайтадан ірі өнеркәсіптік инвесторлардың назарын аударуда. «Euro Glass» жобасы осы жаңа индустриализация толқынының бір бөлігі болып саналады.

Болашаққа қарай, «Euro Glass» басшылығы 2027–2028 жылдары зауытты кеңейтіп, шыны өнімдерінің жаңа түрлерін — шағылысатын, жылу сақтайтын және дыбыстан қорғайтын шыны — шығаруды жоспарлап отыр. Бұл бағыттар заманауи «жасыл» сәулет өнерінің талаптарына толық сай келеді және сұранысы жыл санап өсіп келе жатқан сегменттер болып табылады. Кәсіпорын сонымен бірге жергілікті жоғары оқу орындарымен ынтымақтасып, болашақ мамандарды дайындауға атсалысуды жоспарлайды. Жалпы алғанда, «Euro Glass» жобасы Қазақстанның импортты алмастыру және жергілікті өндірісті дамыту бағытындағы саясатының нақты жемісі ретінде баға алуда. Бұл кәсіпорын тек шыны өңдеумен ғана шектелмей, аймақтың кешенді өнеркәсіптік дамуына ықпал ете отырып, Шымкентті ел деңгейіндегі маңызды индустриялық орталыққа айналдыруға үлес қосатыны күмәнсіз.