Қазақстанның оңтүстік өңірінің ірі орталығы — Шымкент қаласының сәулет және қала құрылысы басқармасы өз қызметінде елеулі нәтижелерге қол жеткізіп, мемлекеттік қызмет көрсету саласында тиімділіктің жаңа деңгейін паш етіп отыр. 16 қазан 2026 жылы жарияланған деректерге сәйкес, басқарма қала аумағын жоспарлау, құрылыс саласын реттеу және қаланың сәулеттік келбетін жақсарту бағытында жүйелі де мақсатты жұмыс жүргізуде.

Шымкент — Қазақстанның республикалық маңызы бар үшінші қаласы ретінде 2018 жылы арнайы мәртебе алғаннан бері қарқынды дамып келеді. Халық саны бір миллионнан асқан бұл мегаполисте тұрғын үй құрылысы, инфрақұрылым жобалары және коммерциялық нысандардың салынуы жылдан жылға өсіп отыр. Осындай жағдайда сәулет және қала құрылысы басқармасының рөлі ерекше маңызға ие болып отыр: ол тек рұқсат беруші орган ғана емес, сонымен қатар қаланың болашақ бейнесін қалыптастыратын стратегиялық мекеме болып табылады. Дәл осы себепті басқарманың мемлекеттік қызмет көрсету көрсеткіштері бүкіл қала тұрғындарының тіршілігіне тікелей ықпал етеді.

Жарияланған статистика бойынша, 2025 жылы басқармаға барлығы 45 864 өтінім түскен, олардың 38 155-і қызметпен қамтылған. Бұл көрсеткіш бір ғана жыл ішінде басқарманың қаншалықты ауқымды жұмыс атқарғанын айқын көрсетеді. 2026 жылдың тоғыз айында 33 279 өтінім қабылданып, 24 928 қызмет көрсетілген. Бұл ритм сақталса, жылдың аяғына қарай 2025 жылғы деңгейге жетіп, тіпті асып та түсуі мүмкін деген болжам жасауға негіз бар. Сарапшылар мұны қаланың белсенді дамып жатқанының тікелей дәлелі ретінде бағалайды.

«Бұл сандар — тек бюрократиялық есеп емес, олардың артында нақты адамдардың тағдыры тұр: кімдір үй салып жатыр, кімдір бизнесін кеңейтіп жатыр, кімдір өз меншігін заңдастырып жатыр», — дейді қала құрылысы саласының тәуелсіз сарапшысы Дәурен Сейітқали. — «Басқарма 9 мемлекеттік қызмет түрін ұсынады, және осынша өтінімді уақтылы өңдеу — бұл мекеменің жұмыс қабілеттілігінің айғағы». Сарапшының пікірінше, мемлекеттік қызметтердің сапасы тікелей инвестициялық климатқа да ықпал етеді: рәсімдеу жылдам және ашық болған сайын, бизнес ортасы да жақсарады.

Басқарманың атқаратын қызметтер спектрі кең: жер учаскелеріне архитектуралық-жоспарлау тапсырмаларын беруден бастап, құрылысқа рұқсат беру, нысандарды пайдалануға қабылдау, мекенжай анықтамаларын беру сияқты маңызды процедураларды қамтиды. Әрбір өтінім — бұл азаматтың немесе заңды тұлғаның мемлекетке деген сенімінің көрінісі. Сол себепті осы қызметтерді сапалы және мерзімінде көрсету — жай ғана бюрократиялық парыз емес, азаматтық міндет болып табылады. Шымкент басқармасының нәтижелері осы міндетті орындауға деген адалдықты айқын паш етеді.

Қаланың бас архитекторы Айдар Мамытбеков бұл жетістіктерді цифрлық трансформациямен тікелей байланыстырады: «Біз соңғы екі жылда ішкі процестерді айтарлықтай оңтайландырдық. Электрондық өтінім беру, онлайн мониторинг, автоматтандырылған хабарландыру жүйелері — осының бәрі азаматтарға уақытын үнемдеуге мүмкіндік берді, ал бізге — өтінімдерді жедел өңдеуге жағдай жасады. Бүгінгі таңда Шымкент тұрғындарының басым бөлігі басқармаға тікелей келмей-ақ қызмет алу мүмкіндігіне ие». Бұл мәлімдеме цифрлық мемлекеттіліктің практикалық жетістіктерін айқын сипаттайды.

Салыстырмалы тұрғыдан алып қарасақ, Қазақстанның басқа ірі қалаларымен — Алматы мен Астанамен — салыстырғанда Шымкенттің сәулет басқармасы жан басына шаққандағы өтінімдер санының жоғары болуымен ерекшеленеді. Бұл, бір жағынан, қаланың демографиялық өсімімен, екінші жағынан, тұрғындардың мемлекеттік органдарға деген сенімінің артуымен түсіндіріледі. Шымкент халқы жыл сайын орташа есеппен 3-4 пайызға өсіп отырады — бұл Қазақстандағы ең жоғары көрсеткіштердің бірі. Тиісінше, тұрғын үй мен инфрақұрылымға деген сұраныс та өсуде.

Басқарманың алдағы кезеңдегі басымдықтары да белгілі: қала генералдық жоспарының жаңартылған нұсқасын іске асыру, тарихи орталықтың сәулеттік келбетін сақтай отырып жаңарту, жасыл аймақтар мен жаяу жүргіншілер кеңістіктерін кеңейту. Сонымен қатар заңсыз құрылыстарға қарсы күрес күн тәртібінен түспей отыр: тек 2025 жылы ғана 200-ден астам заңсыз объектіге қатысты шаралар қолданылған. «Біз қаланы сұлу ғана емес, заңды да, қауіпсіз де ету үшін жұмыс істейміз», — деп атап өтеді Мамытбеков. Бұл ұстаным қала тұрғындарының кеңінен қолдауына ие болып отыр.

Жалпы алғанда, Шымкент қаласының сәулет және қала құрылысы басқармасының соңғы жылдардағы қызметі мемлекеттік басқарудың тиімділігі мен ашықтығы арта түскенін дәлелдейді. Мыңдаған өтінімдерді жедел өңдеу, цифрлық қызметтерді дамыту, қала кеңістігін ретке келтіру бағытындағы жүйелі жұмыс — бұлардың бәрі бірге алғанда Шымкенттің болашаққа сеніммен қадам басып отырғанын айғақтайды. Республикалық маңызы бар қала мәртебесіне сай деңгейде қызмет көрсете отырып, басқарма тек ағымдағы сұраныстарды қанағаттандырып қана қоймай, ертеңгі Шымкенттің сәулеттік бейнесін де бүгіннен қалыптастырып жатыр. Бұл — азаматтар үшін де, инвесторлар үшін де, қаланың болашағы үшін де маңызды.