Ғылым
Алаяқтар тактикасын өзгертуде: Жәбірленушілер өздері байланысқа шығады 12.12.2025
Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасы Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитетінің (бұдан әрі - Комитет) Қылмыстық қауіп-қатердің және қоғамдық қауіпсіздіктің тәуекелдерін болжау орталығы интернет-алаяқтықтың жаңа түрі туралы ескертеді.Шетелдік дереккөздердің мәліметтері бойынша(https://www.kommersant.ru/doc/8230736, https://www.pravda.ru/news/videochannel/2313571-russia-new-fraud-scheme/, https://iz.ru/1996945/2025-11-26/moshenniki massovo-zastavliaiut-zhertvsamim-zvonitim?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop&utm_referrer=https%3A%2F%2Fdzen.ru%2Fnews%2Finstory%2Fa910b074-a37c-54c8-bb26-884c26851152, https://lenta.ru/news/2025/11/26/nazvanasamaya- populyarnaya-v-poslednie-mesyatsy-shema-moshennichestva/) алаяқтар жаңа шабуыл толқынын іске қосып, жеткізу қызметтері, басқарушы компаниялар және банктер атынан хаттар мен SMS-хабарламалар жіберуде. «Авторизациядағы қате», «домофонды ауыстыру» немесе «есептегіштерді тексеру» деген сылтаумен қаскүнемдер азаматтарды олардың өздерін қайта қоңырау шалуға мәжбүрлейді.Нәтижесінде, ештеңеден күдіктенбейтін тұрғындар кибералаяқтарға әлеуметтік инженерия құралдарын қолдануға жағдай жасайды.Мыналарды ұсынамыз:- сақтық танытып, беймәлім кіріс хат-хабарлар мен қоңырауларға сыникөзқараспен қарау;- ұйымдардың ресми сайттарында көрсетілген телефон нөмірлерінеғана қайта қоңырау шалу;- екі факторлы аутентификацияны пайдалану;- банк карталарының деректерін, SMS арқылы келетін бір реттіккодтарды және өзге де құпия ақпаратты үшінші тұлғаларға бермеу.Қырағы болыңыздар, киберқауіпсіздік талаптарын сақтаңыздар. Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасы Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитетінің Қылмыстық қауіп-қатердің және қоғамдық қауіпсіздіктің тәуекелдерін болжау орталығыАқпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1124330?lang=kk
Қазақстан 2028 жылға қарай май өнеркәсібі өнімдерінің экспортын 1 млрд АҚШ долларына ұлғайтуға ұмтылуда 11.12.2025
11 желтоқсанда Астанада Мемлекеттік органдардың, салалық қайта өңдеушілердің, экспорттаушылардың, бизнес-қауымдастықтардың және халықаралық әріптестердің қатысуымен 2026-2028 жылдарға арналған қазақстандық май өнімдері экспортын дамыту жөніндегі Жол картасының ресми тұсаукесеріне арналған дөңгелек үстел өтті. Бұл бастама Қазақстанды жылдық экспорттық айналымы 1 млрд АҚШ долларынан асатын, қосылған құны жоғары өнім экспорттауда нарықтық мүмкіндіктері кеңейтілген елге айналдыруға бағытталған. Бұл елдің экономикалық жәнеәлеуметтік өсіміне елеулі үлес қосады.Жол картасы Еуропалық одақ қаржыландыратын «Ready4Trade Орталық Азия: Транскаспий көлік дәлізі арқылы өркендеуге жол» жобасы аясында Халықаралық сауда орталығының (ХСО) үдерістері, әдіснамасы және техникалық қолдауын пайдалана отырып, Майлы дақылдарды қайта өңдеушілердің ұлттық қауымдастығы мен «QazTrade» Сауда саясатын дамыту орталығы» АҚ бірлесе әзірленген. Бұл жоба Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың өңдеу үлесін 70%-ға дейін ұлғайту, импортқа тәуелділікті төмендету, дайын өнім экспортын дамыту және ішкі бағаларды тұрақтандыру жөніндегі тапсырмаларын орындауға бағытталған.Еуропалық Одақтың Қазақстандағы Делегациясының Ынтымақтастық жөніндегі бөлімінің басшысы доктор Йоханнес Бауэр атап өткендей: «Бүгінгі іс-шара маңызды кезеңді білдіреді. Соңғы бір жыл ішінде Қазақстанның мемлекеттік институттары, жеке сектор өкілдері және ITC сарапшылары салалық диагностиканы, компаниялар арасында сауалнаманы және бірнеше кеңес беру кезеңдерін өткізді. Соның нәтижесінде бүгін біз валидациядан өткізіп отырған, бірлескен әрі негізделген Жол картасы әзірленді. Бұл Жол картасы, ең алдымен, ұлттық құжат болып табылады — ол Қазақстан тарапынан әзірленіп, қалыптастырылған және соған тиесілі. Ал Еуропалық Одақ ITC-мен бірге бұл процесті қолдағанын мақтан етеді».Экспорт жол картасы алдағы үш жылға арналған саланы дамыту бойынша шаралар кешенін айқындайды: шикізат тапшылығын жою, агротехнологияларды енгізу, логистикалық мәселелерді шешу, инфрақұрылымды дамыту, сондай-ақ қаржы құралдары арқылы фермерлер мен өңдеушілер үшін қолайлы жағдайлар жасау. Мақсатқа жетудің негізгі факторларының бірі ретінде егіс алқаптарын жеделдетіп әртараптандыру және ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер үшін майлы дақылдарды қабылдау және сақтау жөніндегі инфрақұрылымды дамыту мәселелеріне ерекше назар аударылды.Бүгінгі таңда отандық май өнеркәсібі үлкен әлеуетке ие едауір өзгерістердің алдында тұр. Қазақстан әлемдік ауыл шаруашылығы тауарларының нынарығында өз позициясын белсенді түрде нығайтып келеді — еліміз күнбағыс майының әлемдік ТОП-10 экспорттаушысының қатарына, сондай-ақ күнбағыс күнжарасының Еуропалық одаққа жеткізуші ТОП-3 елінің қатарына кіреді. Сонымен бірге, қазақстандық май өнімдері әлемнің 20-дан астам еліне экспортталады.Жол картасын әзірлеуге мемлекеттік органдардың өкілдері (Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрлігі, «QazTrade» Сауда саясатын дамыту орталығы» АҚ, Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігі, Қазақстан Республикасы Көлік министрлігі, «ҚТЖ» ҰК» АҚ, «Бәйтерек» Ұлттық басқарушы холдингі» АҚ және басқалар), бизнес қауымдастықтары (Майлы дақылдарды қайта өңдеушілердің ұлттық қауымдастығы, Қазақстантұқым өндірушілер қауымдастығы), сондай-ақ халықаралық серіктестер — Еуропалық одақ пен Халықаралық сауда орталығының өкілдері атсалысты.Дөңгелек үстелдің қорытындысы бойынша Жол картасында көзделген іс-шараларды іске асыру үшін мемлекеттік-жекеменшік платформа құру жоспарланған. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1123994?lang=kk
Қостанай облысында алғашқы күн электр станциясы іске қосылды 11.12.2025
Қостанай облысында өңірдің энергетикалық дамуы үшін тарихи маңызы бар оқиға болды — Б.Майлин ауданында қуаты 22,6 МВт болатын алғашқы күн электр станциясы пайдалануға берілді. Жобаны АО «Варваринское» компаниясы жүзеге асырды. Бұл нысан Мемлекет басшысының жаңартылатын энергия көздерін дамыту және Қазақстанның энергетикалық жүйесіндегі «жасыл» генерация үлесін арттыру жөніндегі тапсырмасын орындау аясында салынды.Станцияның салтанатты түрде іске қосылуына облыс әкімі Құмар Ақсақалов қатысып, өңір үшін бұл қадамның ерекше маңызын атап өтті:«Бұл электр станцияларының іске қосылуы энергия ресурстары тапшылығын айтарлықтай қысқартып, жаңа инвестициялар тартуға және ірі жобаларды жүзеге асыруға қолайлы жағдай қалыптастырады. Жасыл энергетика – жаңғырудың, инновациялардың және өңір болашағына деген жауапкершіліктің нышанына айналып келеді», – деді облыс әкімі.Өңірдегі алғашқы күн станциясы: экономика мен экологияға қосқан үлесЖаңа күн электр станциясы заманауи жоғары тиімді күн панельдерімен жабдықталған және Қостанай облысындағы алғашқы нысан болып табылады. Қуаты 22,6 МВт болатын станция мыңдаған тұрғын үй мен кәсіпорындарды электр қуатымен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.Жоба өңір экономикасы үшін де маңызды. Оның құрылысына 7,2 млрд теңге инвестиция салынды, нәтижесінде 16 тұрақты жұмыс орны ашылды. Күн энергиясының пайдаланылуы электр қуатына жұмсалатын шығындарды едәуір азайтады. Сонымен қатар, «таза» энергия өндіру дәстүрлі энергия жүйесіне түсетін жүктемені төмендетіп, көмірқышқыл газының шығарылуын азайтады. Бұл станцияны экономикалық тұрғыдан тиімді әрі экологиялық маңызы жоғары жобаға айналдырады.Solidcore Resources бас атқарушы директоры Виталий Несис жобаның компания стратегиясындағы орнын атап өтті:«Біз өндірісіміздің қоршаған ортаға әсерін барынша азайтып, оның энергия тиімділігін арттыруға ұмтыламыз. Жаңа күн электр станциясы бізге осы мүмкіндікті беріп отыр. Бұл нысан – Қостанай облысын дамытуға қосқан үлесіміз және жауапты әрі инновациялық өндірістің айқын мысалы», – деді ол.Жоба аясында жалпы ауданы 98 000 м² болатын 36 мыңнан астам күн панелі орнатылды. Күн станциясының жылдық өндірісі шамамен 28,5 млн кВт/сағатты құрайды.Энергетикалық көшу: өңір даму қарқынын үдетудеҚазақстан энергетикалық жүйені жаңғыртуды жүйелі түрде жалғастырып келеді, бұл жерде Қостанай облысы да белсенді рөл ойнауда. Бүгінде өңір 0,45 ГВт электр қуатын тұтынса, соның тек 0,12 ГВт-ын ғана өзі өндіреді. Қазіргі таңда Арқалық пен Қостанай ауданындағы екі жел электр станциясы өңірдегі жалпы генерацияның 37%-ын қамтамасыз етіп отыр.Облыс әкімі атап өткеніндей:«Біздің мақсат – тек электр энергиясы өндірісін арттыру ғана емес, өңірді ұзақ жылдар бойы тұрақты дамытатын экологиялық таза, тиімді энергетикалық жүйе қалыптастыру».Жаңартылатын энергияның алты ірі жобасыБиыл облыста жалпы құны 560 млрд теңге болатын жаңартылатын энергия көздеріне арналған 6 ірі жоба іске асырылуда. Олардың қатарында – төрт жел станциясы, күн электр станциясы және газ-поршеньді электр станциясы бар.Бұл нысандардың іске қосылуы облыстың электр энергиясын өндіру көлемін 10 есеге – 0,12 ГВт-тан 1,2 ГВт-қа дейін арттырып, аймақтың қажеттілігін толық қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.Осы алты жобаның екеуін АО «Варваринское» жүзеге асыруда:күн электр станциясы (СЭС),газ-поршеньді электр станциясы (ГПЭС).Газ-поршеньді станция: өңірдің энергетикалық тұрақтылығын күшейтуҚазан айында қуаты 40 МВт, құны 14,3 млрд теңге болатын газ-поршеньді электр станциясының құрылысы басталды. Станция іске қосылғаннан кейін электр жүйесіндегі пиковый жүктемелерді өтеу үшін маневрлік қуат көзіне айналады.Екі жоба да кәсіпорынның өз қаражаты есебінен жүзеге асырылып жатыр.Газ станциясы күн станциясының тәуліктік тұрақсыз өндірісін теңестіріп, түнгі, таңғы және кешкі уақытта қажетті электр қуатын өндіріп отырады. Сонымен қатар, станция АО «KEGOC»-тың сұранысына сәйкес жүйелік операторға реттеуші қуат беретін болады.Бұл – еліміздегі «жасыл» энергия мен маневрлік газ генерациясы ұштасқан алғашқы кешенді жобалардың бірі.Өңір дамуы мен инновациялар жолындаЖаңартылатын энергия көздері бойынша жаңа нысандардың іске қосылуы энергия тапшылығын азайтып қана қоймай, инвестиция тартуға, өнеркәсіпті дамытуға және өңірдің энергетикалық тәуелсіздігін күшейтуге қолайлы жағдай қалыптастырады.Қостанай облысында іске қосылған алғашқы күн электр станциясы – инновациялардың, технологиялық жаңарудың және өңірдің болашағына деген жауапкершіліктің айқын белгісі.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1123865?lang=kk
Ақтөбе облысында сауда үстемесін арттырған 116 кәсіпкер әкімшілік жауапкершілікке тартылды 10.12.2025
2025 жылдың басынан бері Ақтөбе облысы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаменті әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларына белгіленген шекті сауда үстемесін сақтау талабын бұзған сауда субъектілеріне қатысты бірқатар жоспардан тыс тексеру жүргізді. Нәтижесінде 116 кәсіпкер әкімшілік жауапкершілікке тартылды.Ақтөбе облысы бойынша экономикалық тергеу департаментінің аналитикалық әзірлемелер басқармасымен бірлесіп, әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарлары бойынша баға қалыптастыруға терең талдау жүргізілді. Мониторинг нәтижесінде елеулі заң бұзушылықтар анықталды. «Элит Продукт» ЖШС сары май, жұмыртқа және ұн өнімдерін белгіленген шекті сауда үстемесінен бес еседен артық өсіммен сатқан. Жыл ішінде қайталанған құқық бұзушылық үшін компания ӘҚБтК-нің 204-4-бабы 2-бөлігі бойынша 10 АЕК мөлшерінде айыппұл салынды. «Қазбергенова» жеке кәсіпкері де сауда үстемесін белгіленген нормадан 3,5 есе артық қолданған. Қайталама құқық бұзушылыққа байланысты ол да осы бап бойынша 10 АЕК айыппұлмен жауапкершілікке тартылды. «НуроптТорг» ЖШС сауда үстемесін 3,5 есе арттырғаны үшін ӘҚБтК-нің 204-4-бабы 1-бөлігі бойынша 5 АЕК айыппұл төледі.Әрбір анықталған факті бойынша әкімшілік хаттамалар толтырылып, айыппұлдар тағайындалды және бағаларды заңнамаға сәйкес келтіру туралы міндетті нұсқамалар берілді. Департамент барлық сауда субъектілері үшін сауда үстемесінің шекті мөлшерін сақтау міндетті екенін атап өтеді, ал кез келген заң бұзушылық заңнамаға сәйкес қатаң бақыланады.2025 жылдың 11 айының қорытындысы бойынша салынған айыппұлдардың жалпы сомасы ӘҚБтК-нің 204-4-бабының 1 және 2-бөліктері бойынша 412 860 теңгені, 193-бап бойынша 141 552 теңгені құрады. Департамент бөлшек сауда нарығын бақылауды жалғастырады. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1123027?lang=kk
Қостанайда I Республикалық Студенттік Ассамблеялар форумы өтті 09.12.2025
Ағымдағы жылдың 8-9 желтоқсан күндері Қостанайда Қазақстан халқы Ассамблеясының 30 жылдығына арналған I Республикалық Студенттік Ассамблеялар форумының пленарлық отырысы өткізілді.Оған Қостанай облысының әкімі Құмар Ақсақалов, Қазақстан халқы Ассамблеясының төрағасының орынбасары Марат Әзілханов, Білім және ғылым министрлігі, Білім министрлігінің өкілдері, «Ассамблея жастары» ұйымының жетекшілері, елдегі жоғары оқу орындары мен колледждердегі студенттік ассамблеялардың басшылары қатысты.Форум студенттік қауымдастық үшін тәжірибе алмасу, жаңа мүмкіндіктерді дамыту және студенттік ортадағы бірлік пен келісімді нығайту алаңы болды.Қазіргі таңда Қазақстанда университеттер мен колледждерде 100-ден астам студенттік ассамблея құрылып, олар «Ассамблея жастары» ұйымының белсенді мүшелері ретінде жастардың болашақ көшбасшыларын қалыптастыруға үлес қосуда.Қостанай облысында жастарға жан-жақты қолдау көрсетілуде: олардың дамуы үшін нақты жағдайлар жасалуда.Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау аясында соңғы үш жылда өңірде 27 білім нысаны, 35 спорт нысаны, 37 денсаулық сақтау объектісі, 6 мәдениет нысаны салынды, 4 мыңнан астам жаңа жұмыс орны құрылып, 15 мың пәтер пайдалануға берілді.Жастарды қолдау мақсатында жеңілдетілген тұрғын үй бағдарламалары іске асырылуда. 2022 жылдан бері «Қостанай жастары» бағдарламасы жүзеге асырылып, оған шамамен 6 млрд теңге бөлінді — нәтижесінде 344 жас отбасына баспана берілді. Биыл Отбасы банк 1 млрд теңге көлемінде жеңілдетілген несиелерді беруді жалғастырады.Жастарға қосымша білім беру машина жасау, металлургия және тау-кен ісі, экономика және құрылыс, энергетика және ақпараттық жүйелер бойынша ашық жоғары мектептер арқылы жүзеге асырылуда. Қазір жаңа өндірістерде 55–70%-ы 35 жасқа дейінгі жастар, ал бұл көрсеткіш алдағы уақытта арта береді.«Қазақстанның болашағы — талантты әрі патриотты жастардың қолында. Біз олардың энергиясы, шығармашылығы мен дамуға ұмтылысы қоғамға пайда әкеліп, іс жүзінде жүзеге асуы үшін барлық жағдай жасауымыз керек» - деп атап өтті облыс әкімі Құмар Ақсақалов.Қостанайдағы I Республикалық Студенттік Ассамблеялар форумы қатысушыларға құнды тәжірибе, жаңа білім және студенттік қауымдастықта алдағы жұмыстарға мотивация берді, сондай-ақ бүкіл ел бойынша студенттік өзін-өзі басқаруды нығайтуға серпін берді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1122341?lang=kk
Қарағандының Қытайда экспорт бойынша «жеке кабинеті» ашылды 09.12.2025
Қарағанды облысы Қытайда өзінің «жеке кабинетін» ашты. Үрімші қаласындағы QazTrade кеңсесі мен шоурумында өңірдің ресми өкілдігі іске қосылды. Облыс әкімі Ермағанбет Бөлекпаевтың Қытайға сапары кезінде әкімдік, «Сарыарқа» ӘКК және QazTrade арасында үшжақты меморандумға қол қойылды.QazTrade бас директоры Айтмұхаммед Алдажаров бұл қадамның маңызын былай түсіндіреді:«Өңірлік кәсіпорындарды біріктіру, олардың тауарларын Қытай нарығына жүйелі түрде шығаруға ең қажетті құрал - ӘКК. Енді «Сарыарқа» Әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы біз арқылы Қытайдың сатып алу орталықтарына тікелей шығып, жергілікті нарықта тұрақталады».2025 жылғы қаңтар–қазан айларында Қазақстан мен Қытай арасындағы сауда көлемі 39,8 млрд долларға жетіп, былтырғы кезеңмен салыстырғанда 8,8% өсті. Экспорт 18%-ға, импорт 3,6%-ға артты.Соған қарамастан, елімізде өңірлік экспорт көп жыл бойы жүйесіз дамыды. Компаниялардың көбі Қытайға тек бір реттік партиялармен шығып, тұрақтылықтың болмауы салдарынан Қытай нарығының ең тиімді бөліктерін басқа елдің ірі компаниялар иеленіп келді.Үрімшіде Қарағанды өкілдігінің ашылуы өңірлер арасындағы жағдайды да айтарлықтай өзгертеді деп күтілуде. Қытай нарығындағы бос орындарға алғашқылардың бірі болып кірген өңір басымдыққа ие болатыны белгілі. Инвесторлар да Қатайда нақты локациясы бар облыстарды таңдайды. Нәтижесінде әр өңір өздерінің жеке экспорттық бағытын қалыптастыру мүмкіндігіне ие болады.QazTrade-тің Қытайдағы өкілі Ерхан Еркін басқа өңірлерді де өз өкілдігін ашуға шақырып, бұл жұмысқа қажетті негізгі қадамдарды атап өтті: QazTrade инфрақұрылымын тиімді пайдалану, экспортқа шығатын негізгі 20 тауарды нақтылау, сапалы инвестициялық ұсыныстар дайындау және формалды делегациядан нақты нәтижеге бағытталған B2B-кездесулерге көшу.Бұл модель алдағы уақытта басқа өңірлерге де таратылады. «Сарыарқа» ӘКК-сының өкілдігі – Қытаймен өңірлік деңгейде нақты және ұзақ мерзімді жұмыс бастаудың жаңа форматын ашып отыр.Қытай қазір сатып алу жүйесін орталықтан аймақтарға бөліп, әр провинция өз жоспарын өзі жасап жатыр. Сондықтан өңірлер Қытайда өз өкілдігін ашып, жергілікті серіктестермен жылдам байланысып, сатып алу орталықтарына тікелей шығуы қажет.Қарағанды облысы осы жаңа бағытқа алғашқылардың бірі болып бет бұрды. Келесі болып қай өңір қадам жасайды?Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1122126?lang=kk
Сауда департаменті тұтынушыларға Акмальдың өтпеген концерт билетінің құнын қайтару жұмысын жүргізіп жатыр 09.12.2025
2025 жылдың 18 қарашасынан бастап Солтүстік Қазақстан облысы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаментіне 25 қазанда Қостанай қаласында өтуі тиіс болған әнші Акмальдың концертінің өтпей қалуына байланысты азаматтардан 100-ден астам өтініш түсті.Тұтынушылар билеттерді eventticket.kz электрондық сервисі арқылы сатып алған, бұл электронды түрде ақылы қызмет көрсету шартының жасалғанын растайды. Алайда концерт белгіленген күні өткізілмей, ұйымдастырушы тұтынушыларға билет қаражатын қайтармаған.Өтініштерді қарау қорытындысы бойынша Департамент тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы заңнама талаптарының бұзылғанын анықтады. Осыған байланысты ұйымдастырушы – жеке кәсіпкерге барлық зардап шеккен тұтынушыларға билет құнын толық көлемде қайтару туралы ресми хабарлама жолданды. Ұйымдастырушы тұтынушыларға 6 миллион теңгеден астам қаражат қайтаруы тиіс.«Егер қаражатты қайтару туралы талап орындалмаған жағдайда, Департамент Қазақстан Республикасының "Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы" Заңының 5-бабы 8-тармағына сәйкес, сатып алынған билеттердің ақшасын қайтару мәселесі бойынша сотқа жүгінеді», - деді Солтүстік Қазақстан облысы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаментінің басшысы Қанат Жеңісбекұлы.Департамент жағдайды бақылауда ұстайды және тұтынушыларды өз құқықтары бұзылған жағдайда жедел түрде хабарласуға шақырады.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1122107?lang=kk
Ақмола облысында сапасыз өнім саудалаған кәсіпкерлер айыппұл арқалады 09.12.2025
Ақмола облысында азық-түлік нарығын тұрақты тексеру барысында әлеуметтік маңызы бар өнімдерге рұқсат етілген сауда үстемесін асыру фактілері анықталды. Мемлекеттік бақылауды Ақмола облысы бойынша ҚР Сауда және интеграция министрлігінің Сауда және тұтынушылар құқығын қорғау департаменті жүргізеді.Мысалы, жеке кәсіпкер Юлдашев сәбізді 33,3% сауда үстемесімен сатқан, бұл заңда белгіленген рұқсат етілген деңгейден айтарлықтай жоғары. Сол сияқты, ИП «Гуляева Т.М.» «Хуторок» дүкенінде қарақұмық жармасын 27% үстемемен, ИП «Жаналинова» «Продукты» дүкенінде қырыққабатты 72,7% үстемемен, ал ИП «Мирмахмуд» пиязды 60% үстемемен сатқан.Әр жағдай бойынша кәсіпкерлер ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 204-4-бабына сәйкес әкімшілік жауапкершілікке тартылып, айыппұл салынды. Бұл шаралар әділетсіз тәжірибелердің алдын алуға, саудадағы ашықтықты қамтамасыз етуге және азаматтардың мүдделерін қорғауға бағытталған.Сонымен қатар, Шортанды ауданындағы дүкенде шұжық бағасы шетел валютасы рубльмен белгіленген. Заң бойынша сауда сөресіндегі баға тек қана теңгеде көрсетілуі шарт. Бұл құқық бұзушылық үшін кәсіпкер айыппұлға тартылды.2025 жылы Ақмола облысында әкімшілік жауапкершілікке 216 кәсіпкер тартылды, олардың 99-ы ескерту алды, ал 117-сі жалпы сомасы 2,2 миллион теңгеден астам айыппұл төледі. Анықталған құқық бұзушылықтар қатарында әлеуметтік маңызы бар өнімдерге сауда үстемесінің асып кетуі, шетел валютасында тауарларды сату, тұтынушы бұрыштарының жоқтығы және тұтынушылардың шағымдарына заңда белгіленген мерзімде жауап бермеу бар.«Сонымен қатар, біз күмәнді 21 өнімді сатып алып, тексеріс жүргіздік. 17 жағдайда таңбалау талаптарының бұзылғаны анықталды. Кәсіпкерлерге 1 миллион теңгеден астам айыппұл салынды. Жұмысты әлі де жалғастырамыз. Облыс бойынша сауда нүктелерін бақылап, заңсыздықтың алдын алып жатырмыз», - деді Ақмола облысы бойынша Сауда және тұтынушылар құқығын қорғау департаментінің басшысы Ерлан Әубәкіров.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1121790?lang=kk
Сауда департаменті ақмолалық зейнеткерге Wildberries-тен алған жарамсыз телефонның ақшасын қайтарды 09.12.2025
Ақмола облысында тұтынушылардың құқығын қорғау бағытындағы жұмыс қарқынды жүргізіліп келеді. 2025 жылдың басынан бері Ақмола облысы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаменті 983 азаматтық өтінішті қарады. Оның 80 пайыздан астамы тұтынушылардың пайдасына шешіліп, тұрғындарға жалпы сомасы 82 миллион теңгеден астам қаржы қайтарылды. Бұл - Департаменттің жүйелі жұмысының айқын нәтижесі.Департамент мамандары дауларды сотқа дейінгі тәртіпте шешуге ерекше назар аударады. Мұндай тәсіл азаматтарға құқықтарын жылдам қалпына келтіруге және қаржылық шығындарын дер кезінде өтетуге мүмкіндік береді. Мәселен, облыс тұрғынына құны 8,1 миллион теңге болатын қолданылған автокөлікке қатысты шағымды дұрыс рәсімдеу арқылы ақшасын толық қайтаруға қолдау көрсетілді. Тағы бір тұрғын жаңа автокөліктен ақаулар анықталған соң сатып алудан бас тартып, 28,3 миллион теңгені толық көлемде қайтарып алды.Департаменттің араласуы тұрмыстық тауарлар мен электроника саласында да шешуші рөл атқарды. Құны 1 000 200 теңге болатын жиһаздың кешіктірілуі мен сапасыз жеткізілуінен зардап шеккен облыс тұрғынына мамандар толық түсіндіру жұмыстарын жүргізіп, нәтижесінде кәсіпкер кемшіліктерді толығымен жойды.Ең назар аударарлық жағдайлардың бірі – 70 жастағы облыс тұрғынының Wildberries платформасынан сатып алған телефонына қатысты мәселе. Зейнеткер қызына сыйламақ болып, сипаттамада Redmi 14 моделі деп көрсетілген телефонға тапсырыс берген. Бірақ келген тауар мүлдем басқа болып шықты. Сонымен қатар телефон IMEI-растаудан өтпей, Қазақстан аумағында қолдануға жарамсыз екені белгілі болды. Сатушыдан ақшаны тікелей қайтару мүмкін болмағандықтан, азамат Департаментке жүгінген. Нәтижесінде 34 840 теңге тұтынушыға толық қайтарылды.Сонымен бірге, демалыс базасына алдын ала төлем жасағаннан кейін қаражатты қайтарудан бас тартылған жағдайда да Департамент көмегі маңызды болды. Тараптардың арасында бітімгершілікке қол жеткізіліп, тұтынушыға ақшасы толық қайтарылды, сондай-ақ оған қосымша бір күндік демалыс жеңілдікпен ұсынылды. Көкшетау тұрғынына кепілдік мерзімі ішінде анықталған ақаудан кейін сапасыз телефон жөндеуі үшін төленген 22 500 теңге де қайтарылды.Тұтынушылардың құқықтарын қорғау саласындағы тиімділік сот тәжірибесінде де көрініс табуда. 2025 жылдың 11 айында Департамент үшінші тұлға ретінде 15 сот ісіне қатысып, нәтижесінде азаматтар пайдасына 9,9 миллион теңгеден астам қаражат өндіріліп берілді. Бұл – өңірде тұтынушы құқықтарының жүйелі әрі нәтижелі қорғалып жатқанын дәлелдейді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1121799?lang=kk
Тауарлардың жекелеген түрлерін әкетуге рұқсат беру тәртібін енгізу туралы 09.12.2025
Қазақстан Республикасының Сауда және интеграция министрлігі Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрінің 2025 жылғы 17 қарашадағы № 325-НҚ, Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрінің 2025 жылғы 20 қарашадағы № 494, Қазақстан Республикасы Жасанды интеллект және цифрлық даму министрінің 2025 жылғы 20 қарашадағы № 586/НҚ, Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің м.а. 2025 жылғы 20 қарашадағы № 717 және Қазақстан Республикасы Көлік министрінің 2025 жылғы 20 қарашадағы № 391 «Тауарлардың жекелеген түрлерін әкетуді реттеудің кейбір мәселелері туралы» пилоттық жобаны іске асыру туралы» бірлескен бұйрығының қабылданғанын хабарлайды. Осы бұйрық 2025 жылғы 5 желтоқсанда күшіне енеді.Аталған бірлескен бұйрықпен тауарлардың жекелеген түрлерін әкетуге рұқсат беру тәртібі енгізіледі, және ол тек ТМД - ға қатысушы мемлекеттерге әкетілетін тауарларға ғана қолданылады. Рұқсат беру тәртібі өнеркәсіптік тауарлардың жекелеген түрлеріне, телекоммуникациялық, компьютерлік жабдықтың, оның бөлшектері мен материалдарының жекелеген түрлеріне, сондай-ақ авиациялық өнеркәсіп тауарларының жекелеген түрлеріне ғана қатысты қолданылады.Рұқсат беру тәртібі қолданылатын тауарлардың тізбелері бірлескен бұйрықтың 1, 2 және 3-қосымшаларында бекітілген. Рұқсат беру қағидалары және қажетті құжаттар тізбесі бірлескен бұйрықтың 4-қосымшасында бекітілген.Кеңес алу үшін байланыс деректері1. Телекоммуникациялық, компьютерлік жабдықтың, оның бөлшектері мен материалдарын әкету мәселелері бойынша:Қазақстан Республикасының Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі:Тел.: 64-95-13, 64-95-19.2. Авиациялық өнеркәсіп тауарларын әкету мәселелері бойынша:Қазақстан Республикасының Көлік министрлігінің Цифрландыру және мемлекеттік қызметтер департаментіТел.: 98-33-34;Қазақстан Республикасының Көлік министрлігінің Азаматтық авиация комитетіТел.: 57-23-06.3. Өнеркәсіптік тауарларды әкету мәселелері бойынша:Қазақстан Республикасының Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің Өнеркәсіп комитетіТел.: 57-23-53.4. Кедендік операцияларды жүзеге асыруға қатысты мәселелер бойынша:Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитетіТел.: 71-84-16, 71-79-51.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1121750?lang=kk
Өңір экономикасын нығайтып, ауқымды жобаны жүзеге асыруда — халықаралық көлік-логистикалық кешеннің құрылысы жүріп жатыр 09.12.2025
Соңғы жылдары облыс негізгі даму бағыттары бойынша тұрақты әрі оң динамика көрсетіп келеді. Жалпы өңірлік өнім үш жыл ішінде 18,8%-ке өсіп, 2022 жылғы 4,2 трлн теңгеден 2024 жылы 5 трлн теңгеге жетті. Бұл – өңір экономикасының кеңейіп, өндірістік әлеуетінің артып келе жатқанын айқын дәлелдейді.Өңдеу өнеркәсібі де жоғары өсім қарқынын сақтап отыр. Саладағы өндіріс көлемі 2022 жылы 1,6 трлн теңгеден 2024 жылы 2,1 трлн теңгеге дейін көбейіп, 28%-тік өсімге қол жеткізді. Бұл өңірде индустриялық жаңғырту жұмыстарының тиімді жүріп, экспорттық мүмкіндіктердің күшейіп келе жатқанын көрсетеді.Инвестициялық ахуал да жақсарып келеді. Өңірге жалпы сомасы 1,5 млрд АҚШ доллары көлемінде тікелей шетелдік инвестиция тартылды. 2023 жылы бұл көрсеткіш 397,8 млн долларды, 2024 жылы 402,2 млн долларды құраса, 2025 жылы 667,5 млн доллар тарту жоспарланып отыр. Шетелдік инвесторлардың қызығушылығы облыстың инвестициялық тартымдылығының артқанын айғақтайды.Еңбек өнімділігі де өсу үстінде. 2022 жылы бір жұмысшыға шаққанда 8 млн теңге болған көрсеткіш 2024 жылы 10,2 млн теңгеге дейін өсіп, 28%-тік артуды қамтамасыз етті.Өңір бюджеті де айтарлықтай ұлғайды: 2022 жылғы 441,8 млрд теңгеден 2025 жылы 686,6 млрд теңгеге дейін өсіп, шамамен 1,6 есеге артты. Бұл әлеуметтік саланы, инфрақұрылымды және маңызды инвестициялық жобаларды қаржыландыру мүмкіндігін кеңейтеді.Көлік-логистикалық кешен: өңірдің жаңа өсім нүктесіӨңірдің алдағы дамуына серпін беретін негізгі бастамалардың бірі — құны 63,8 млрд теңге болатын заманауи халықаралық көлік-логистикалық кешеннің құрылысы. Бүгінде нысанда қарқынды құрылыс-монтаж жұмыстары жүргізіліп, жетекші мердігер ұйымдар жаңа технологиялар мен тиімді логистикалық шешімдерді енгізуде.Кешен жылына 400 мың контейнерге дейін немесе 11 млн тоннадан астам жүкті өңдеуге мүмкіндік береді. Нысан іске қосылғаннан кейін өңірдегі жүк айналымы 20%-ке артады деп күтілуде. Бұл облыстың халықаралық көлік дәліздеріндегі рөлін күшейтіп, оның Еуразия кеңістігіндегі транзиттік маңызын арттыра түседі.Жоба жаңа жұмыс орындарын ашып, инвесторлар үшін өңірдің тартымдылығын күшейтеді әрі өнеркәсіп, сауда және қызмет көрсету салаларының дамуына қосымша серпін береді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1121576?lang=kk
Астана базарларындағы тексеріс: Сауда комитеті төрағасының назарын аударған жағдай 08.12.2025
Өткен сенбіде Сауда комитетінің төрағасы Ернұр Жәутікбаев Астанадағы сауда базарларын аралады. Комитет төрағасы мереке қарсаңында базардағы бағаларға мониторинг жасап, сауда үстемесін арттыру фактілерін анықтады. Мәселен, елорда базарында орналасқан азық-түлік дүкенінде қарақұмық бағасы 500 теңге деп көрсетілген. Баға комитет төрағасының бірден назарын аударды. Өйткені Ернұр Жәутікбаевтың айтуынша, қарақұмықтың бағасы қалай алғанда да 500 теңгеге жетпейді. Дүкен қарақұмықты 275 теңгеден сатып алған, артынша 82 пайыз сауда үстемесін қосып, 500 теңгеден саудалаған. Әлеуметтік маңызы бар тауар түрлеріне максимал сауда үстемесі 15 пайызбен есептегенде, осы дүкендегі қарақұмық бағасы көп дегенде 316 теңгеден сатылуы керек болған. Сауда комитетінің төрағасы Астана қаласы бойынша сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаментіне факт бойынша тексеріс жүргізуді тапсырды. Ернұр Жәутікбаев Астанадағы «Сауран», «Шанхай-Көк базар», «Шарын», «Сарыарқа», «Асем», «Астаналық», «Ұлжан» және «Соғым фест» ет жәрмеңкесі өтіп жатқан «Керуен Жолы» базарларын аралады. Базар иелері және елордаға көкөніс пен жеміс-жидек жеткізетін импорттаушылармен кездескен комитет төрағасы мереке қарсаңында бағаны негізсіз көтермеуді, ет өнімдерін делдалсыз тікелей шаруалардан жеткізуді ұйымдастыруды тапсырды. «Сауда министрлігі мереке қарсаңында нарықтағы бағаны тұрақты ұстау үшін кешенді жұмыс жүргізіп жатыр. Тек қана сауда желілерімен емес, сауда базарлары да қатаң бақылауда болады. Ірі импорттаушылармен жеке жұмыс жүргізіп жатырмыз. Соның негізінде қараша айында әлеуметтік азық-түлік бағасы тұрақты болды. Мереке қарсаңында тек әлеуметтік азық-түлік қана емес, халық жиі тұтынатын тауар бағаларын тұрақтандыру шараларын қабылдаймыз», - деді Сауда комитетінің төрағасы Ернұр Жәутікбаев.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1121191?lang=kk
Қостанайлық тұрғынға лицензиясы жоқ салонның қызметінен кейін 1,2 млн теңгесі қайтарылды 08.12.2025
2025 жылдың жазында Қостанай қаласының тұрғыны консультативтік-диагностикалық және дерматокосметологиялық қызмет үшін салонға 1 200 000 теңге төлеген. Алайда уәде етілген нәтижені көрмегендіктен келісімді бұзу және ақшаны толық қайтару туралы салон әкімшілігіне талап қойған. Салон бұл талап арызға жауап бермеген, сондықтан тұтынушы Тұтынушылар құқығын қорғау және сауда департаментіне жүгінді.Департаменттің тексерісі салонның талап арызға жауап бермегенін анықтап, оны әкімшілік жауапкершілікке тартты. Сонымен қатар келісімшартқа тұтынушылардың құқықтарын шектейтін шарттарды, оның ішінде ақшаны қайтармау туралы ережені алып тастау жөнінде нұсқама берілді. Тұтынушыға сотқа жүгіну ұсынылды.Сот барысында салонның дерматокосметологиялық процедураларды лицензиясыз өткізгені анықталды, себебі бұл қызметтер медициналық қызметтер қатарына жатады. Сот салонды тұтынушыға барлық төленген соманы қайтаруға міндеттеді.«Бұл жағдай кәсіпкердің заң талаптарын орындауы міндетті екенін, ал тұтынушы сапалы әрі қауіпсіз қызмет алу құқығына ие екенін тағы бір рет көрсетеді. Департамент өңір тұрғындарының құқықтарын тұрақты қорғайды және бақылауды күшейтеді», - деді Костанай облысы бойынша сауда және тұтынушылар құқығын қорғау департаменті басшысынің міндетін атқарушы К. Акижанов.Биылғы жылдың басынан бастап департаментке 1452 өтініш түсті. Оның 717-сі жазбаша, 106-сы Telegram-бот арқылы, 269-ы «жылдам желіге» телефон арқылы, ал 360 азамат жеке қабылдауда мамандардан кеңес алды. Тұтынушыларға 62,7 млн теңгеден астам қаражат қайтарылды.Мемлекеттік бақылау аясында 73 тексеру жүргізілді. Жоспардан тыс тексерулер нәтижесінде 16 кәсіпкерге ескерту беріліп, 44 кәсіпкерге жалпы сомасы 1 397 000 теңге айыппұл салынды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1120871?lang=kk
Қостанай облысында мал шаруашылығы саласының тұрақты дамуы байқалады. 06.12.2025
Бұл туралы брифингте Қостанай облысы әкімдігі ауыл шаруашылығы және жер қатынастары басқармасының басшысы Ибрагим Бекмұхамедов мәлімдеді. Өсім шаруашылықтарды жаңғырту, заманауи технологияларды енгізу және мемлекеттік қолдаудың арқасында қамтамасыз етіліп отыр.2025 жылдың 1 қарашасындағы деректерге сәйкес, ауыл шаруашылығы жануарларының негізгі түрлерінің саны артқан.Он айдың қорытындысы бойынша облыста 53,4 мың тонна ет, 205,7 мың тонна сүт және 319 млн дана жұмыртқа өндірілді. Әсіресе сүт өндірісі 2024 жылмен салыстырғанда 9,4% өскені атап өтілді.Өңірде 17 ірі сүт-тауарлы ферма жұмыс істейді, сондай-ақ етті бағыттағы мал шаруашылығы, жылқы шаруашылығы, қой өсіру, шошқа және құс шаруашылығы дамуда. Жалпы қуаттылығы 38 мың басқа арналған бордақылау алаңдарының жұмысы жалғасуда. Сонымен қатар, ет экспорты артып, жыл басынан бері 2300 тоннадан астам өнім сыртқа жөнелтілген.Соңғы екі жылда салаға 20 млрд теңге инвестиция салынып, осы қаражат есебінен жылына 40 мың тоннаға жуық сүт өндіруге мүмкіндік беретін бес сүт-тауарлы ферма салынды және іске қосылды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1120403?lang=kk
ҚР Сауда және интеграция бірінші вице-министрі Айжан Бижанова Жетісу облысында жұмыс сапарымен болды 05.12.2025
Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция бірінші вице-министрі Айжан Бижанова жұмыс сапарымен Жетісу облысына барып, сапар барысында сауда инфрақұрылымы нысандарын аралап, бизнес өкілдері мен өңір тұрғындарымен кездесті.Сапар барысында Айжан Бижанова Талдықорған қаласындағы көкөніс сақтау қоймаларын аралады. Бүгінде өңірде 10 көкөніс қоймасы жұмыс істейді. Олардың бірі – 2024 жылы іске қосылған ірі қойма, оны вице-министр арнайы барып көрді. Қазіргі уақытта онда 1200 тонна жергілікті картоп сақталады, бұл өңірдің азық-түлік балансын тұрақтандыруға мүмкіндік береді.Сонымен қатар, облыста әр сенбі сайын ауыл шаруашылығы жәрмеңкелері өткізіледі. Бұл тұрғындарға өнімдерді өндірушілерден тікелей қолжетімді бағамен сатып алуға жағдай жасайды.Нысандарды аралау барысында Бижанова әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларын сақтау және олардың қолжетімділігі, баға белгілеу, логистика және өңірлік азық-түлік балансын қамтамасыз ету мәселелерін талдады.Кәсіпкерлермен және қоғам өкілдерімен өткен кездесуде ішкі сауданы дамыту, бизнеске көрсетілетін қолдау шаралары, баға тұрақтандыру тетіктері, отандық тауарлар үшін сөре кеңістігін қамтамасыз ету, жалдау шарттары және өндірушілердің сауда желілерімен өзара іс-қимылы сияқты өзекті мәселелер қарастырылды.Бірінші вице-министр Қазақстан мен Жетісу облысындағы сауда саласының өзекті көрсеткіштерін таныстырып, өңірдің төмен тауар айналымына, сауданың заманауи форматтарын кеңейтуге, мемлекеттік қолдау құралдарын енгізуге, ішкі нарықты қорғау және өңделген тауарлар экспортын ілгерілету шараларына тоқталды.Айжан Бижанова министрлік отандық өндірушілерді қолдау, халық үшін тауарлардың қолжетімділігін арттыру және ішкі нарықтағы барлық қатысушылар үшін тең жағдай жасау бойынша жүйелі жұмысты жалғастыратынын атап өтті.Жергілікті атқарушы органдар өкілдерімен кездесуде Айжан Бижанова өңірдегі өндірушілер туралы деректерді, өнім көлемін, инвесторларды тарту және экспорт мүмкіндіктерін көрсететін өңірлік кен орындары мен өндірістік кәсіпорындардың картасын әзірлеудің маңыздылығына ерекше назар аударды. Сондай-ақ логистикалық инфрақұрылымды дамыту, зертханалар ашу мүмкіндігі, Жетісу облысының тауар айналымын ұлғайту және «Қорғас» ШЫХО арқылы Қытаймен тығыз байланыс орнату қажеттігін атап өтті.Кездесу қорытындысы бойынша Бірінші вице-министр кәсіпкерлер мен тұрғындардың сұрақтарына жауап беріп, ашық диалогтың және өңірлік даму мәселелерін бірлесіп шешудің маңыздылығын атап өтті.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1119877?lang=kk
Сауда министрлігі әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарлары тізбесін кеңейту туралы бұйрық жобасын қоғамдық талқылауға шығарды 04.12.2025
ҚР Сауда және интеграция министрлігі «Ашық НҚА» порталында Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Сауда және интеграция министрінің 2023 жылғы 11 мамырдағы №166-НҚ «Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының тізбесін бекіту туралы» бұйрығына өзгеріс енгізу жөніндегі бұйрық жобасын жариялады.Бұйрық жобасында әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының қазіргі тізбесін кеңейту көзделген. Бұған дейін тізбеде 19 атау болса, жаңа жобада олардың санын 33-ке дейін арттыру ұсынады.Бұйрық жобасына сәйкес жаңартылған тізбеге қызанақ, қияр, алма, сиыр еті сүйегімен, сүйексіз сиыр еті, тартылған ет, қой еті сүйегімен, жаңа немесе салқындатылған балық, мұздатылған балық, ультрапастерленген сүт, қаймақ, қатты ірімшік, қара шайды қосу көзделген. Әр позиция бизнес қауымдастықпен, кәсіпкерлер палатасымен және мемлекеттік органдармен қосымша талқылаудан өтеді.Тізбені уақытша кеңейтудің негізгі мақсаты – халықтың күнделікті тұтынатын басты азық-түлік өнімдеріне қолжетімділігін арттыру және олардың бағасының тұрақтылығын қамтамасыз ету.ӘМАТ тізбесін кеңейту – уақытша қолданылатын шара. Ол аталған тауарлардың бағасын қалыптастыру үдерісінің ашықтығын арттыруға және жоғары үстеме баға қоятын өнімсіз делдалдарды айналымнан шығаруға бағытталған. Бұл өзгерістер аталған тауарларды өндірушілер үшін өндіріс көлемін ұлғайту мен өндіріс қуатын кеңейтуге қосымша ынталандыру болады.Тауарлардың ӘМАТ тізбесіне енгізілуі өндірушілер мен импорттаушыларды сауда желілеріне сыйақы мен ретробонустар төлеу міндетінен босатады. Бұл өз кезегінде тауарлардың түпкілікті бағасын төмендетуге және бизнестің қаражаттын өз қызметін дамытуға бағыттауына мүмкіндік береді.Тізбеге енгізілген тауарларды өндірушілер мемлекеттік қолдаудың бірқатар шараларына, мәселен әлеуметтік маңызы бар тауарларды жеңілдетілген тарифпен тасымалдау, коммуналдық қызметтер бойынша бекітілген тарифтер, жеңілдетілген айналым қаражаты және өзге де қолдау құралдарына қол жеткізе алады. Әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларының ұсынылып отырған тізбесі:1. Бірінші сұрыпты бидай ұны2. Бірінші сұрыпты бидай ұнынан жасалған бидай наны (пішінді)3. Рожки (өлшеніп салынатын)4. Қарақұмық жармасы (дән, өлшеніп салынатын)5. Тазартылған күріш (домалақ дәнді, өлшеніп салынатын )6. Картоп7. Ас сәбізі8. Пияз9. Ақ қауданды орамжапырақ10. Қызанақ11. Қияр12. Алма13. Қант – құмшекер14. Күнбағыс майы15. Сүйегі бар сиыр еті16. Сүйексіз сиыр еті17. Тартылған ет18. Сүйегі бар қой еті19. Сүйегі бар жылқы еті20. Жаңа ауланған немесе салқындатылған балық (таран, теңге балық, көксерке, шортан, сазан, ақсақа)21. Мұздатылған балық (көксерке, минтай, хек, камбала, скумбрия, сазан)22. Тауық еті (жамбасы, сирақ, тауық сан еті)23. Тауық24. 2,5% майлылықтағы жұмсақ қаптамадағы пастерленген сүт25. Ультрапастерленген, стерилденген сүт26. 2,5% майлылықтағы айран27. Қаймақ28. 5–9% майлылықтағы сүзбе29. Қатты ірімшік30. Сары май (тұзсыз, кемінде 72,5% майлылық, қоспасыз және өсімдік майларынсыз)31. Тауық жұмыртқасы (I санат)32. Қара шай33. Ас тұзы («Экстра» санатынан басқа)Сауда және интеграция министрлігі барлық мүдделі азаматтарды, бизнес өкілдерін және сарапшыларды «Ашық НҚА» порталындағы бұйрық жобасын қоғамдық талқылауға белсенді қатысуға шақырады:https://legalacts.egov.kz/npa/view?id=15715467Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1118845?lang=kk
Қарабалық ауданының әлеуметтік-экономикалық дамуы және одан әрі өсудің келешегі 04.12.2025
Қарабалық ауданы 2025 жылдың алғашқы 11 айын тұрақты экономикалық даму көрсеткіштерімен қорытындылап отыр. Қаржы саласындағы оң динамика, аграрлық сектордағы нәтижелі науқан, инфрақұрылымның жаңаруы және әлеуметтік жобалардың жүзеге асуы ауданның орнықты дамуға бет алғанын айқын көрсетеді.Аудан бюджеті биыл 7 млрд теңгені құрады. Оның ішінде республикалық трансферттер — 3,4 млрд теңге, облыстық трансферттер — 3 млрд теңге.Ең маңызды көрсеткіш — кіріс бөлігінің жоспартан асыра орындалуы.Қаңтар–қараша айларында аудан бюджетіне 2,9 млрд теңге түсті. Жоспар 2,6 млрд теңге болғанын ескерсек, орындалу деңгейі 111,8%-ға жетті. Бұл экономикалық белсенділіктің артқанын және бюджет басқарудың тиімділігі жоғарылағанын көрсетеді.Шағын және орта бизнес: кәсіпкерлердің белсенділігі жоғарыАуданда 1 418 шағын және орта бизнес субъектісі тіркелген, олардың 99%-ы нақты жұмыс істеп тұр. Бұл — өңірдегі іскерлік ахуалдың тұрақты екенінің айғағы.Шағын және орта бизнес аудан экономикасында маңызды орын алып, жұмыспен қамтуды қамтамасыз етеді және жергілікті кірістерді қалыптастыруға елеулі үлес қосып келеді.Ауыл шаруашылығы: өнімділік артты, инвестиция көбейдіАграрлық сала — аудан экономикасының негізгі бағыты. Биыл егіс жұмыстары 297,1 мың гектарға жүргізілді. Зерновые және бұршақ дақылдары 194,5 мың гектарға орналастырылды.Егістік құрылымын әртараптандыруға ерекше көңіл бөлінді:майлы дақылдар көлемі 28%-ға артып, 73,3 мың гектарға жетті,мал азықтық дақылдар 5,4 мың гектарға дейін көбейді.Орақ науқаны толық аяқталып, орташа өнімділік 19,5 ц/га болды. Бұл өткен жылғы көрсеткіштен жоғары (2024 — 17 ц/га). Жалпы жиналған өнім көлемі 379,3 мың тоннаны құрады.Инвестициялық жобалар:Надеждинка ауылында тәулігіне 10–15 тонна өнім шығаратын сүйек-ет ұны цехының құрылысы басталды (680 млн теңге).Қарабалық кентінде жылына 108 мың тонна өнім өндіретін комбикорм зауыты мен силостар кешені салынуда (1,5 млрд теңге, өз қаражаты).Бұл жобалар ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеуді дамытып, жаңа жұмыс орындарын ашуға бағытталған.Инфрақұрылым: ауылдарда жаңа желілер пайда болдыИнженерлік инфрақұрылымды нығайту бағытында биыл бірқатар елді мекендерде — Михайловка, Боскөл, Станционное, Ворошиловка, Приуральское және Лесное ауылдарында тарату желілерінің құрылысы аяқталды.Қысқы маусымға дайындық аясында Святославка, Научное және Станционное ауылдарында 600 метрден астам жылу желілері жаңартылды.Тоғызақ ауылында әлеуметтік нысандарға арналған блочно-модульді қазандықтар орнатылып, пайдалануға берілді. Святославка ауылындағы осындай жоба аяқталу сатысында.Жолдар: маңызды учаскелер жөнделдіАудандық маңызы бар жолдарды жөндеу жұмыстары 2025 жылы екі бағытта жүргізілді:Песчаное – Славенка (17 км),Новотроицкое – Магнай станциясы (15,6 км).Бұл жолдардағы жөндеу жұмыстары ауылдар арасындағы қатынас сапасын жақсартып, қауіпсіздікті қамтамасыз етеді.Құрылыc және тұрғын үй: жаңа үйлер пайдалануға берілдіАудан аумағында жеке құрылысшылар 9 екіпәтерлі үйдің құрылысын аяқтап, тұрғындарға 18 пәтер ұсынды. Жалпы алаңы — 1 500 шаршы метрден асады.Білім саласында 300 млн теңгеге жұмыстар атқарылды. Оның 250 млн теңгесін «Қазақстан халқына» қоры бөлді.Перспектива: шекара әскерлері оқу орталығының көшуіАудан үшін стратегиялық маңызы бар жаңалық — шекара қызметінің оқу орталығын Ақмола облысынан Қарабалық ауданына көшіру жоспары.Бұл — экономикалық әрі әлеуметтік серпін беретін шешім. Орталықтың құрамындағы 60-тан астам отбасы ауданға қоныс аударады, сондай-ақ жыл сайын 1000-нан астам әскери қызметкер оқу үшін келеді.Нәтижесінде тұрғын үйге, инфрақұрылымға, білім беру және қызмет көрсету салаларына деген сұраныс арта түседі.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1118535?lang=kk
БҚО-да сауда желісі әлеуметтік маңызы бар тауар үшін 10% заңсыз сыйақы талап еткен 02.12.2025
Батыс Қазақстан облысында бірқатар кәсіпкер жеткізу шарттарына жергілікті тауар өндірушіні сауда желісіне жеткізілген өнім құнының 10 пайызы көлемінде сыйақы төлеуге міндеттейтін тармақ енгізген. Алайда шарттың нысаны – әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тізіміне кіретін сары май өнімі болғандықтан, мұндай талап заңға қайшы.Аталған дерек бойынша ақпарат түскеннен кейін БҚО Сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаменті тексеру жүргізіп, құқық бұзушылық фактісін растады. Тексеру нәтижесінде сауда желісінің заң талаптарын біле тұра, әлеуметтік маңызы бар тауарға қатысты сыйақы төлеу міндетін шартқа енгізгені анықталды.Қазақстан Республикасының «Сауда қызметін реттеу туралы» Заңына сәйкес, кейбір жағдайларда азық-түлік тауарларының бағасына сыйақыны енгізуге рұқсат беріледі. Дегенмен мұндай сыйақы мөлшері өнім құнының 5 пайызынан аспауы тиіс және ол тек әлеуметтік маңызы жоқ тауарларға ғана қолданылуы мүмкін. Ал әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарлары бойынша кез келген сыйақы төлеуге заң жүзінде толық тыйым салынған.Жалпы, 2025 жылдың өткен кезеңінде Департамент 192 кәсіпкерлік субъектісіне қатысты әкімшілік іс қозғады. Бұл көрсеткіш ведомствоның сауда саласында мемлекеттік бақылауды қатаң әрі жүйелі түрде жүргізіп отырғанын, сондай-ақ әлеуметтік маңызы бар тауарлар мен баға реттеу мәселелерінде заң талаптарының орындалуына ерекше назар аударатынын көрсетеді. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1117476?lang=kk
Алматыдағы «Метро», Small, Toimart және өзге де ірі сауда желілері бағаны негізсіз өсіргені үшін жауапкершілікке тартылды 02.12.2025
Алматы қаласы бойынша Сауда және тұтушылардың құқығын қорғау департаменті жыл басынан бері «Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» Кодексінің 204-4-бабына сәйкес, Small, JLC, Galmart, Toimart, My Mart сауда желісі, А-стор, Беккер, супермаркет Carefood, «Food Beverage Trading» ЖШС, «Airba Fresh» ЖШС, «Good Luck Trade» ЖШС, «Mix Market Trade» ЖШС және басқа да кәсіпкерлік субъектілеріне қатысты жоспардан тыс тексерулер жүргізіліп, 420-дан астам кәсіпкерлік субъектісіні әкімшілік жауапкершілікке тартылды. Мәселен ҚР ӘҚБтК 204-4-бабының 2-бөлігіне сәйкес «Метро» ірі сауда желісі әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларына 15% сауда үстемесін асырғаны үшін әкімшілік жауапкершілікке тартылды. «Метро Кэш энд Керри» ЖШС Департамент шығарған әкімшілік шешімге барлық сот инстанцияларында, соның ішінде кассациялық тәртіппен шағымданды, бірақ нәтиже болмады, өйткені Департаменттің әрекеттері заңды.Айта кету керек, «Метро» сауда желісі белгіленген сауда үстемесі үшін әкімшілік жауапкершілікке бірінші рет тартылып отырған жоқ. Бұған дейін 2024 жылы «Метро Кэш энд Керри» ЖШС сауда үстемесі үшін әкімшілік жауапкершілікке тартылған болатын, сондай-ақ, Департаменттің әкімшілік шешіміне сот тәртібімен шағымданды, нәтижесінде кәсіпкерлік субъектісіне талаптарды қанағаттандырудан, оның ішінде Қазақстан Республикасының Жоғарғы сотымен бас тартылды.Сондай-ақ, Алматы қаласының «Small» және «Toimart» сияқты ірі сауда желілері сауда үстемесінің 15% асқаны үшін әкімшілік жауапкершілікке тартылды.Одан бөлек Департамент мемлекеттік бақылау функцияларын іске асыру бойынша кешенді іс-шараларды өткізген кезде, SMALL сауда желісін сот ҚР ӘҚБтК-нің 462-бабы бойынша, мемлекеттік бақылау функцияларын орындауы кезінде Департаменттің лауазымды тұлғаларына кедергі келтіргені үшін, әкімшілік жауапкершілікке тартты.Қазіргі уақытта үй жанындағы дүкендерде әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларын сататын жосықсыз кәсіпкерлерді әкімшілік жауапкершілікке тарту бойынша кешенді жұмыс жүргізілуде. Жалпы Алматы қаласы бойынша сауда және тұтынушылардың құқығын қорғау департаменті әлеуметтік маңызы бар тауарларға сауда үстемесін арттырған кәсіпкерлерге 32 млн теңгеден астам айыппұл салды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mti/press/news/details/1117468?lang=kk
Жітіқара ауданында «Таза Қазақстан» республикалық экологиялық бағдарламасын іске асыру барысы туралы 02.12.2025
2025 жылғы 2 желтоқсанда Жітіқара политехникалық колледжінде Жітіқара ауданы әкімдігі ішкі саясат бөлімінің басшысы М. А. Джетеновтің студенттермен кездесуі болып өтті.«Таза Қазақстан» республикалық экологиялық бағдарламасы аясында қатысушыларға аудан аумағын абаттандыру және санитарлық жағдайды жақсарту бойынша негізгі жұмыстар таныстырылды.Ағымды жылы Жітіқара ауданында қаланы көгалдандыру, ескерткіштерді жөндеу, шағын сәулеттік нысандар орнату және көше инфрақұрылымын дамыту бағытында кешенді жұмыстар жүзеге асырылды.Қала аумағын көгалдандыру бойынша жұмыс өткізілді, 3,8 мыңнан астам көшет отырғызылды, ағаштарды санитарлық түрде қырқу өткізілді, рұқсат етілмеген қоқыс орындарын жойылды, контейнер алаңдарын орнатылды және ірі габаритті қалдықтарды шығаруға арналған инфрақұрылым құрылды.Қалада «109» колл-орталығы тәулік бойы жұмыс істейді. Оның көмегімен тұрғындар абаттандыруға қатысты мәселелер туралы жедел түрде хабарлай алады — 10 ай ішінде 800-ден астам өтініш түсті.Қоғамдық кеңістіктерді дамытуға ерекше көңіл бөлінеді: балалар және спорт алаңдары орнатылды, ауылдық стадионға күрделі жөндеу жүргізілді, әлеуметтік осал топтарға арналған көппәтерлі тұрғын үйлерді жаңғырту жұмыстары жүргізілуде. Көше жарығын модернизациялау және тіректерді бояу жұмыстары орындалды.2025 жылы 51 ескі және апатты үйлерге демонтаж жұмыстары жүргізілді, бұл жоспарланған көрсеткіштен едәуір асады. Абаттандыру жұмыстарына ауданның әлеуметтік серіктестері де айтарлықтай үлес қосуда — кәсіпорындар ескерткіштерді жөндеуге, аллеялар мен қоғамдық орындар құруға қолдау көрсетуде.Экологиялық бағдарламаға мектеп оқушыларының қатысуы да атап өтілді. Забелов, Ырсай, Пригородное және Тургенев ауылдарының оқушылары өз аумақтарын абаттандырып, декоративті элементтер жасап, ойын алаңдарын жаңартып, жеке бастамаларын және экологиялық жауапкершілігін көрсетті.Жітіқара ауданындағы «Таза Қазақстан» бағдарламасын іске асыру бойынша жұмысы жүйелі түрде жалғастырып келеді және халықтың өмір сүру сапасын арттыруға, қолайлы қалалық орта қалыптастыруға және экологиялық мәдениетті дамытуға бағытталған. #TazaQazaqstan #ТазаҚазақстан #Экопросвещение #ЭкологиялықТәрбие #МолодежьЗаЭкологию #QostanaiАқпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanay/press/news/details/1117353?lang=kk