Талдаумен қамтылған қызмет бағыты

1. Ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану

1) Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы

Салық тексеруі кезінде құжаттарды сұраудың негізділігі және толықтығы.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелін қамтитын жұмыс процесінің толық сипаттамасы

Салықтық бақылау рәсімдерінің ашықтығын қамтамасыз ету және сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін барынша азайту мақсатында құжаттарды ұсыну туралы талаптарды орындау бөлігінде «Салықтық әкімшілендірудің интеграцияланған жүйесі» ақпараттық жүйесінде (бұдан әрі - СӘИЖ АЖ) функционалын пысықтау ұсынылады.

Қазіргі уақытта ақпараттық жүйеде салық төлеушінің кабинетіне құжаттарды ұсыну туралы талапты жіберу функциясы іске асырылды.

Тәуекелді жою бойынша ұсыныстар

Осыған байланысты салық төлеушінің сұрау салынған құжаттардың толық топтамасын тікелей жіберілген талапқа жауап ретінде оларды табыс ету күні мен уақытын белгілей отырып жүктеудің міндетті мүмкіндігін қарастыру ұсынылады.

2) Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы

Электрондық түрде жазылған шот-фактуралар бойынша хабарламаларды орындау процесі.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелін қамтитын жұмыс процесінің толық сипаттамасы

Электронды шот-фактуралар (бұдан әрі – ЭШФ) қайтару өнім берушінің бұрын жазылған шот-фактурадан бас тарту не тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша түзетілген немесе қосымша ЭШФ ресімдеу жөніндегі іс-қимылын көздейді. Сонымен қатар, Салық кодексінің 142-бабына сәйкес жұмыстарды орындау немесе қызметтер көрсету іс жүзінде болмаған кезде айналымның болмау фактісін растау туралы хабарлама (бұдан әрі — хабарлама) жіберу көзделген. Салық төлеуші хабарламада көрсетілген электрондық шот-фактуралар бойынша айналым жасау фактісімен келіспеген жағдайда, тиісті түсініктемелер бере отырып, осындай электрондық шот-фактураларды қайтаруды жүзеге асыру көзделген. Алайда, іс жүзінде «Электронды шот-фактуралар» ақпараттық жүйесі (бұдан әрі - ЭШФ АЖ) арқылы жеткізуші тарапынан ЭШФ қайтару қиындықтарға тап болады. Атап айтқанда, жеткізуші ЭШФ бойынша айналым жасау фактісімен келіспеген жағдайда да, сатып алушы тарапынан растаусыз қайтару мүмкін емес. Бұл өз кезегінде салық төлеушіге хабарламаны өз бетінше орындауға мүмкіндік бермейді.

Тәуекелді жою бойынша ұсыныстар

Салық кодексінің 142-бабына сәйкес, салық төлеуші хабарламада көрсетілген электрондық шот-фактуралар бойынша айналымды жүзеге асыру фактісімен келіспеген жағдайда, осындай электрондық шот-фактураларды қайтаруды жүзеге асыру, сондай-ақ оларды қайтару бойынша түсініктемелер беру көзделген.

Осыған байланысты, хабарламаларды орындау процесінде, хабарламада көрсетілген ЭШФ өнім беруші тарапынан қайтарылған жағдайларда, ЭШФ АЖ-ға "хабарлама бойынша" мәртебесін беру мүмкіндігін енгізу, сондай-ақ сатып алушы үшін келісімді немесе келіспеушілікті білдіру үшін бір күнтізбелік күн мерзімінде немесе мүлде келісу мүмкіндігін болғызбай бірден қарауға жіберуге ұсынылады.

2. Мемлекеттік кірістер органдарының қызметін реттейтін құқықтық актілер және ішкі құжаттар

1) Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы

АЭА қатысушысының мәліметтері негізінде өнім берушілерге ҚҚС қайтаруды растау.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелін қамтитын жұмыс процесінің толық сипаттамасы Астана қаласы бойынша Мемлекеттік кірстер департаментінің Жанама салықтарды әкімшілендіру басқармасы (бұдан әрі - Департаменттің ЖСӘБ) Салық кодексінің 470 - бабының 5-тармағына сәйкес өнім берушіге ҚҚС қайтару үшін " Астана-жаңа қала "АЭА " кеден бекетіне сұрау жібереді. Жеткізушінің тауарларды тұтынуын растау үшін кеден бекеті Арнайы экономикалық аймағы (бұдан әрі – АЭА) қатысушыларына хат жібереді. АЭА қатысушысы хатты ресімделген тізбелер негізінде ұсынады. Кеден бекеті АЭА қатысушысының тұтынылған тауарлар туралы жауабы негізінде Департаменттің ЖСӘБ-қа жауап жібереді. Осыған сүйене отырып, салық органына жауап беру кезінде кеден бекетінің қызметкерінде ҚҚС қайтару сомасын өзгерту бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелі туындайды.

Тәуекелді жою бойынша ұсыныстар

Салық кодексінің 470-бабының 5-тармағында "...кеден органының мәліметтері ескеріледі" деген ұсыныс алынып тасталсын, себебі сыбайлас жемқорлық тәуекелінің туындау себебі болып табылады.

2) Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы

Декларациялаудың оңайлатылған тәртібін қолдану және кедендік төлемдерді азайту мақсатында жеке пайдалануға арналған тауарларды заңсыз жіктеу тәуекелі (сыртқы экономикалық қызметке қатысушының кеден бекетінің қызметкерімен өзара іс-қимылы кезінде).

Сыбайлас жемқорлық тәуекелін қамтитын жұмыс процесінің толық сипаттамасы

Халықаралық почта жөнелтімдері арқылы жеке тұлғалардың атына келіп түсетін тауарларды кедендік ресімдеу процесінде тауарлардың жекелеген атаулары және күнтізбелік кезеңдегі сәлемдемелер саны бойынша нақты белгіленген сандық нормалар жоқ. Бұл тауарларды жеке пайдалануға немесе коммерциялық партияға жатқызу кезінде лауазымды тұлғалардың субъективті шешім қабылдауына жағдай жасайды.

СЭҚ (Сыртқы экономикалық қызметке қатысушылар тарапынан) тауарлардың коммерциялық партияларын кейіннен оңайлатылған нысан бойынша декларациялау мақсатында жеке тұлғаларға ресімделетін бірнеше жөнелтімге бөлу мүмкіндігі бар. Бұл жалпыға бірдей белгіленген тәртіппен (тауарларға декларация бойынша) салыстырғанда кедендік төлемдердің төмен мөлшерлемелерін қолдануға мүмкіндік береді.

Нақты сандық өлшемшарттардың болмауы кедендік төлемдерді азайту схемаларын пайдалануды және кеден органдарының лауазымды адамдарымен сыбайлас жемқорлық өзара іс-қимылына ықтимал кіруді қоса алғанда, СЭҚ тарапынан теріс пайдалану үшін жағдайлар жасауға ықпал етеді.

Тәуекелді жою бойынша ұсыныстар

Жеке тұлғалар үшін тасымалдаудың сандық нормалары белгіленсін және "ҚР-дағы кедендік реттеу туралы" кодекстің 339-бабы 4-тармағының 3-тармақшасына жеке тұлғаның атына халықаралық почта жөнелтімдерінде жіберілетін тауарлар бөлігінде тауарлардың әрбір атауының 3 бірлігінен аспайтын және күнтізбелік айда 3 сәлемдемеден аспайтын мөлшерде толықтырулар енгізілсін. Бұл толықтырулар тауарларды жеке пайдалануға жатқызуды бақылау үшін, сондай-ақ декларациялаудың оңайлатылған нысаны бойынша кәсіпкерлік қызмет үшін коммерциялық партия ресімделген жағдайда сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін болдырмау үшін қажет, мұнда баждың пайыздық мөлшерлемесі ресімдеудің жалпыға бірдей белгіленген тәртібі (ТД бойынша) жағдайындағы төлемдерден аз болады.

3. Бақылау-тексеру функцияларын іске асыру

1) Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы

Тексерудің қандай да бір мәселелері бойынша тексеру субъектісіне заңсыз артықшылық беру.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелін қамтитын жұмыс процесінің толық сипаттамасы

Кедендік тексерулерді тағайындау және жүргізу кезінде сыртқы экономикалық қызметке қатысушымен (СЭҚ) өзара іс-қимыл жөніндегі жұмыс кеден бекетінің қызметкерімен тікелей байланыста болған кезде қағаз жеткізгіштерде қол режимінде жүзеге асырылады.

Тәуекелді жою бойынша ұсыныстар

Кеден органдары мен СЭҚ қатысушылары арасында қашықтықтан өзара іс-қимыл жасау үшін бірыңғай цифрлық экожүйені құру. Платформа камералдық кедендік тексерулерді (ККТ) жүйенің негізгі компоненттері автоматтандырылған хабарлама жүйесіне ауыстыруға арналған:

• Тексерілетін тұлғаның жеке кабинеті (бұдан әрі - ЖК): актілерді, хабарламаларды алу және қарсы құжаттарды электрондық түрде беру үшін бірыңғай кіру нүктесі.

• Автоматты ескерту модулі: SMS шлюздерімен және e-mail жіберулерімен интеграциялау. Хабарлама тіркеу кезінде немесе кедендік декларацияда көрсетілген мобильді нөмірге көшіріледі.

• Инспектор панелі: тексеруді бастауға, цифрлық нұсқаманы қалыптастыруға және нақты уақыт режимінде мерзімдерді бақылауға арналған құралдар жинағы.

2. Жұмыс механизмі:

1. Тексеруді бастау: Инспектор жүйеге хабарламаны жүктейді.

2.Жедел хабарлама: жүйе автоматты түрде ЖК-ге Push-хабарлама, басшының/декларанттың телефонына SMS және электрондық поштаға хат жібереді.

3. Заңды маңыздылығы: ЖК-да хабарламаны жеткізу сәті ресми тапсыруға теңестіріледі (ұқсастығы бойынша мемлекеттік қызметтердегі 1414).

4.Қашықтықтан алмасу: тексерілетін тұлға сұратылған құжаттарды ЭЦҚ-мен куәландырып, ЖК-ға жүктейді.

3. Күтілетін әсер мен пайда:

• Тексеру жүргізу мерзімдерін 30-50% - ға қысқарту: Қағаз хабарламалар мен жауаптарды пошта арқылы жіберуге уақыт алынып тасталады.

• Ашықтық: тексерілетін адам әрқашан тексеру мәртебесін және құжаттарды ұсыну мерзімдерін көреді, бұл әкімшілік айыппұлдар қаупін азайтады.

• Шығындарды азайту: Екі тарап үшін де қағаз, курьерлік және пошта шығындарын үнемдеу.

• Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін барынша азайту: Өзара іс-қимылдың барлық процесі бейресми байланыстарды қоспағанда, жүйенің цифрлық журналында тіркеледі.

4. Іске асыру үшін қажетті ресурстар:

• Кеден органдарының қолданыстағы дерекқорларымен интеграция.

• SMS-ескертулер үшін веб-интерфейс пен мобильді протоколды әзірлеу.

2) Сыбайлас жемқорлық тәуекелінің атауы

Кедендік тексерулер жүргізу процесінде тексеру субъектісі мен МКО лауазымды тұлғасы арасындағы байланыс.

Сыбайлас жемқорлық тәуекелін қамтитын жұмыс процесінің толық сипаттамасы

Кедендік тексерулер жүргізу процесінде лауазымды адамның тексерілетін тұлғамен/СЭҚ қатысушысымен өзара іс-қимылы, оның ішінде сыбайлас жемқорлық тәуекелінің туындауына әкеп соғатын көшпелі тексерулер.

Тәуекелді жою бойынша ұсыныстар

Қылмыстық кодекстің нормалары мен баптарын көрсете отырып, жұмыс берушінің актісімен (бұйрық) реттелген тексерілетін тұлғаның құқықтары мен міндеттері туралы "Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жөніндегі салық төлеушіге жадынама" тапсыру міндеттілігі.

Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-astana/press/news/details/1214668?lang=kk