ҚР Қарулы күштері Құрлық әскерлері «Оңтүстік» өңірлік қолбасшылығы әскерлері қолбасшысы басқармасының жауынгерлік даярлық басқармасының нұсқаушы сержанты 3-сыныпты сержант Нұрсұлтан Зейнелханов Қытай Халық Республикасының әскери академиясын үздік бітірді.Оқу курсы барысында жерлесіміз ҚХР Құрлық әскерлері Жаяу әскерлер академиясының Шицзячжуан филиалында үздік үлгерім, үлгілі тәртіп көрсетіп, заманауи мергендік даярлық әдістерін меңгеруде жоғары нәтижелерге қол жеткізді.Оқу қорытындысы бойынша 3-сыныпты сержант Нұрсұлтан Зейнелханов жоғары нәтижелері үшін алтын медальмен марапатталып, «Бірінші санатты мерген» құрметті атағына ие болды.Оқу барысында жинақталған білім мен практикалық тәжірибе Құрлық әскерлері бөлімшелерінің даярлық жүйесіне енгізіліп, әскери қызметшілердің жауынгерлік машығын арттыруға, сондай-ақ отандық мергендер даярлау мектебін одан әрі дамытуға және жетілдіруге ықпал етпек.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mod/press/news/details/1264775?lang=ru

Қостанай қаласының тұрғындары мен қонақтарының назарына!Ағымдағы жаз мезгілінде өңірімізде «Қостанай дала фестивалі» агрофестивалі өтеді. Іс-шара аясында Қазақстандық егіс алқабы күні — Jańa Dala / Green Day ’2026 ұйымдастырылады.Мерекелік ұтыс ойыны.Ауқымды шараға орай облыс тұрғындары мен қонақтары арасында жанармай мен ақшалай сертификаттар ұтысы өткізіледі.Серіктестер мен демеушілер: * «BN–ARNAZ» ЖШС * «Deka-PS» ЖШС * «KST Trade» ЖШС * «Logistic Solutions» ЖШС * «Rud Trans Oil» ЖШС * «Авторесурс Т» ЖШС * «Асыл-Нура KZ» ЖШС * «Компания Казнефть» ЖШС * «Костанайнефтепродукт» ЖШС * «Эталон Регион» ЖШСБаршаңызды өңіріміздің басты аграрлық оқиғасына қатысуға шақырамыз.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanai-kalasy-akimat/press/news/details/1264741?lang=ru

Алжир, 2026 жылғы 28 шілде – Қазақстан Республикасының Алжирдегі Елшісі Әнуарбек Ахметов Алжирдің Қаржы министрі Әбделкәрім Бузредпен кездесу өткізіп, оның барысында қаржы-экономикалық саладағы екіжақты ынтымақтастықтың перспективалық бағыттарын талқылады.Кездесу барысында қазақстандық дипломат Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың басшылығымен елімізде жүзеге асырылып жатқан саяси және әлеуметтік-экономикалық реформалары, жаңа Конституцияның күшіне енуі туралы, сондай-ақ алдағы Құрылтай сайлауына дайындық барысы жөнінде ақпарат берді. Сонымен қатар, Елші цифрландыру, электрондық үкіметті дамыту және қолма-қол ақшасыз төлемдер жүйесін жетілдіру салаларындағы Қазақстанның жетістіктерін таныстырды.Алжирдің Қаржы министрі Қазақстанда жүргізіліп жатқан реформалардың нәтижелеріне жоғары баға беріп, қаржы-экономикалық саладағы Қазақстанмен ынтымақтастықты кеңейтуге Алжир тарапының мүдделі екенін айтты.Кездесу қорытындысы бойынша тараптар ынтымақтастықты одан әрі дамытуға өзара мүдделілігін растады және өзара іс-қимылды екіжақты негізде де, халықаралық қаржы институттары, оның ішінде Ислам даму банкі шеңберінде де жандандыруға уағдаласты.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-algeria/press/news/details/1264743?lang=ru

Қарулы күштердің Ұлттық әскери-патриоттық орталығында әскери ортадағы жағымсыз құбылыстардың алдын алудың бірыңғай тәсілдерін әзірлеуге арналған ведомствоаралық кеңес өтті.Шараға Астана қаласының Психикалық денсаулық орталығының, құқық бұзушылықтардың алдын алу жөніндегі ведомствоаралық жұмыс тобының, Ақмола гарнизонының әскери бөлімдері мен мекемелерінің өкілдері қатысты.Әскери прокурордың орынбасары майор Низами Мамедов жиналғандарды Бас прокуратура жанындағы Құқық қорғау органдары академиясының «Әскери ортадағы құқық бұзушылықтар мен суицидтік мінез-құлықтың алдын алу жүйесін прокурорлық қадағалауды ұйымдастыру» тақырыбында жүргізілген ғылыми зерттеуінің нәтижелерімен таныстырды.Құқық қорғаушылар, медицина мамандары мен психологтар қауіп-қатер факторларын ерте анықтау, алдын алу шараларын жетілдіру және әскери ұжымдардағы психологиялық ахуалды нығайту мәселелерін талқыға салды.Кездесу барысында Психикалық денсаулық орталығының клиникалық психологы Александр Богатов агрессия, аутоагрессия және суицидтік мінез-құлық мәселелеріне арналған презентация ұсынды. Сондай-ақ қатысушылар үшін эмоциялық қажып-шаршауды тану, күрделі жағдайларда әскери қызметшілермен тиімді қарым-қатынас орнату және уақтылы психологиялық қолдау көрсету дағдыларын қалыптастыруға бағытталған практикалық тренингтер ұйымдастырылды.Мамандар әскери қызметшілердің өмірі мен денсаулығын сақтауға, әскери тәртіпті нығайтуға және әскердегі заңдылық пен құқықтық тәртіпті қамтамасыз етуге бағытталған ғылыми негізделген тәсілдерді профилактикалық қызметке әрі қарай да енгізудің маңыздылығын атап өтті.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mod/press/news/details/1264744?lang=ru

Алтай ауданының мәслихатында аудан мәслихатының депутаттарының, Қоғамдық кеңес мүшелерінің және азаматтық сектор өкілдерінің қатысуымен диалог алаңы өтті.Диалог алаңының жұмысына «Жергілікті өзін-өзі басқаруды дамыту орталығы» қоғамдық қорының жетекшісі Р.Н. Ахмедзянов, Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі жанындағы Өндіруші салалардың ашықтығы бастамасын іске асыру жөніндегі Ұлттық мүдделі тараптар кеңесінің мүшесі, «Эхо» қоғамдық бірлестігінің төрағасы П.Г. Лобачёв, сондай-ақ тау-кен өндіру саласының ашықтығы жөніндегі халықаралық басқарма мүшесі, «Азаматтық сараптама» қоғамдық қорының өкілі Д.Б. Бектурганов қатысты.Кездесудің басты тақырыбы Алтай қаласындағы «Қазцинк» ЖШС Шығыс Қазақстан тау-кен байыту кешені өндірістік алаңының қызметі контекстіндегі Алтай ауданын дамытудың өзекті жоспарлары және аумақтың әлеуметтік-экономикалық дамуының әрі қарайғы перспективалары болды.Диалог алаңына «Қазцинк» ЖШС Шығыс Қазақстан тау-кен байыту кешені Алтай қаласы өндірістік алаңының әкімшілік мәселелер жөніндегі директордың орынбасары А.А. Тютеньков қатысып, кәсіпорынның ағымдағы қызметі, Малеевск кеніші мен байыту фабрикасының жұмыс перспективалары және ағымдағы қызмет шеңберінде іске асырылып жатқан өндірістік жобалар туралы айтып берді.Ашық талқылау барысында қатысушылар қала мен аудан кәсіпорындарының жұмысына, қаладағы экологиялық жағдайға, «Қазцинк» ЖШС жүзеге асырып жатқан қала мен ауданның дамуына бағытталған көптеген әлеуметтік жобалар мен бастамаларға, кәсіпорынның мемлекеттік-жекешелік әріптестік жобаларына қатысуына, білікті мамандарды даярлау мен оқытуға, жас кадрларды тартуға, сондай-ақ кәсіпорынның өңірмен одан әрі әлеуметтік әріптестігіне қатысты кең ауқымды мәселелерді талқылады.Кездесуге қатысушылар Алтай ауданының депутаттық корпусы, Қоғамдық кеңесі, аудан әкімдігі және аудан кәсіпорындары арасында сындарлы өзара іс-қимыл жолға қойылғанын атап өтті. Тұрақты негізде нәтижелі бірлескен жұмыс жүргізіліп, мәслихат, әкімдік және қоғам өкілдерінің қатысуымен түрлі алаңдарда жүйелі түрде кездесулер өткізіліп келеді. Осындай ашық диалог форматы өзекті мәселелерді дер кезінде талқылауға және оларды бірлесіп шешу жолдарын табуға мүмкіндік береді.Сонымен қатар, Қазақстан Республикасының заңнамасына өзгерістер енгізуді талап ететін мәселелерге ерекше назар аударылды. Атап айтқанда, қатысушылар көтерме жәрдемақыларды тек ауылдық елді мекендерге келген мамандарға ғана емес, сонымен бірге моноқалаларға жұмысқа келетін дәрігерлерге, педагогтерге, мәдениет саласының қызметкерлеріне және басқа да сұранысқа ие мамандарға беру тетіктерін жетілдіру қажеттігін тағы да көтерді. Алтай ауданының депутаттары бұл мәселені бірнеше рет көтеріп, уәкілетті мемлекеттік органдарға тиісті өтініштер жолдаған, өйткені оны шешу тек заңнамалық деңгейде ғана мүмкін.Кездесуге қатысушылар диалог барысында айтылған ұсыныстар мен Алтай ауданы тұрғындары үшін өзекті проблемалық мәселелер Ұлттық мүдделі тараптар кеңесінің өкілдері арқылы тиісті мемлекеттік органдарға жеткізіліп, Қазақстан Республикасының заңнамасын жетілдіру мәселелерін одан әрі талқылау кезінде ескерілетініне сенім білдірді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/altay-maslihat/press/news/details/1264711?lang=ru

Бүгін аудан әкімдігінің мәжіліс залында аудан әкімінің төрағалығымен жиын өтті.Жиында ең алдымен «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасының аудан көлемінде іске асырылу барысы қаралды. Аталған жоба аясында Қармақшы (Қызылтам), Ақжар, ІІІ Интернационал және Алдашбай ахун елді мекендеріндегі инженерлік-коммуникациялық инфрақұрылымды жаңғырту жобаларының жүзеге асырылу барысы талқыланды.Сонымен қатар, кент және ауылдық округтердегі көше атауы жазылған тақтайшаларын Республикалық ономастика комиссиясы бекіткен бірыңғай үлгіге және QR-код жүйесіне сәйкес жаңарту мәселесі қаралды. Аудан әкімі барлық кент және ауылдық округ әкімдеріне көше атауы көрсетілген тақтайшаларды толық жаңарту жұмыстарын аяқтауды тапсырды.Жиында жаңа оқу жылы қарсаңында өткізілетін дәстүрлі «Мектепке жол» республикалық қайырымдылық акциясына дайындық мәселесі де талқыланды. Жауапты бөлімдерге қайырымдылық шараларын жоғары деңгейде ұйымдастыру міндеті жүктелді.Күн тәртібіндегі тағы бір маңызды мәселе – қысқы кезеңге мал азығын дайындау жұмыстары болды. Аудандық ауыл шаруашылығы мен жер қатынастары бөліміне, сондай-ақ кент және ауылдық округ әкімдеріне қажетті жем-шөп қорын толық қамтамасыз ету, бағаның негізсіз өсуіне жол бермеу және дайындық жұмыстарын тұрақты бақылауда ұстау тапсырылды.Мәжіліс қорытындысында аудан әкімі берілген барлық тапсырмалардың уақытылы әрі сапалы орындалуын қамтамасыз етуді жүктеп, олардың орындалуы тұрақты бақылауда болатынын атап өтті.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kyzylorda-karmakshy/press/news/details/1264707?lang=ru

Қаланың батыс бөлігінде, Киелі Даниил храмы аумағында қоғамдық көлік аялдамасын ұйымдастыру тақырыбының жалғасы ретінде, бүгін бірлескен жергілікті бару өтті.Жұмыс кездесуіне Алтай қаласы Киелі Даниил храмының настоятелі иерей Алексей, Алтай ауданы мәслихатының депутаттары, Қоғамдық кеңес мүшелері, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөніндегі комиссия мүшелері, «Алтай ауданының тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығы, жолаушылар көлігі, автомобиль жолдары және тұрғын үй инспекциясы бөлімі» ММ басшысы Қ.А. Жуанганов, Алтай қаласының әкімі С.В. Охременко, Алтай ауданы полиция бөлімінің аға мемлекеттік инспекторы Ф. Кенжибеков және жолаушылар тасымалдаушылардың өкілдері қатысты.Жергілікті баруға қатысушылар аялдама пунктінің орналасуының мүмкін нұсқаларын талқылап, Киелі Даниил храмының қатысушылары мен қаланың батыс бөлігі тұрғындарының қажеттіліктерін ескере отырып, ең қолайлы жерді анықтады.Аялдама павильоны орнатылғанға дейін храм аумағында, 5.12 «Автобус және (немесе) троллейбус аялдамасы» жол белгісі орнатылған жерде сұраныс бойынша уақытша қоғамдық көлік аялдамасын ұйымдастыру туралы шешім қабылданғанын еске саламыз.Бұл шешім толыққанды аялдама кешенінің құрылысын күтпей-ақ, қазірден бастап храмға қолжетімділікті жақсартуға және қаланың батыс бөлігі тұрғындарына көліктік қызмет көрсетуді жақсартуға мүмкіндік береді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/altay-maslihat/press/news/details/1264694?lang=ru

Рияд, 2026 жылғы 23 шілде – Қазақстанның Сауд Арабиясындағы Елшісі Мадияр Меңілбеков Сауд Арабиясы даму қорының Бас атқарушы директоры Сұлтан Әл-Маршадпен кездесу өткізді.Келіссөздер барысында тараптар Қазақстан мен Сауд Арабиясының даму қоры арасындағы ынтымақтастықты нығайту жолдарын талқылап, инфрақұрылым, денсаулық сақтау және орнықты даму салаларындағы бірлескен жобаларды іске асыру мәселелеріне ерекше назар аударды.Қазақстандық дипломат сауд тарапына Қазақстандағы әлеуметтік маңызы бар жобаларды іске асыруға қосқан үлесі үшін ризашылығын білдіріп, жаңа перспективалы бастамалар бойынша өзара іс-қимылды одан әрі кеңейтуге қазақ тарапы мүдделі екенін атап өтті.Сұлтан Әл-Маршад өзара қызығушылық тудыратын жобаларды қарастыруды жалғастыруға Қордың дайын екенін айтып, Қазақстанмен әріптестікті одан әрі дамытуға бейілділігін растады.Кездесудің қорытындысы бойынша тараптар Қазақстан мен Сауд Арабиясының даму қоры арасындағы ынтымақтастықты жандандыру бағытындағы бірлескен жұмысты жалғастыруға уағдаласты.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-riyadh/press/news/details/1264679?lang=ru

Қазақстанның оңтүстік өңірінде цифрлық технологияларға деген қызығушылық күннен күнге артып келеді. 17 шілде 2026 жыл күні Shymkent Hub алаңында жасанды интеллект пен заманауи бағдарламалау тәсілдеріне арналған кешенді кездесу болып өтті. Бұл іс-шара аймақтағы технологиялық білім беру саласындағы маңызды оқиғалардың біріне айналды және IT-қоғамдастықтың назарын аударды.Іс-шараны Shymkent Hub және Ikigai Promotion бірлесіп ұйымдастырды. Оқу форматындағы бұл кездесуге шамамен 30 қатысушы жиналды — олардың арасында бизнесмендер, IT-мамандар, студенттер және жаңа технологияларды өз жұмысында пайдаланғысы келетін жай азаматтар болды. Кездесудің бас спикері — практикалық тәжірибесімен белгілі сарапшы Сергей Конев болды. Ол жасанды интеллект пен Vibe Coding туралы терең білімін қатысушылармен ашық бөлісті.Vibe Coding — бұл бағдарламалаудың жаңа тәсілі, мұнда даму процесі жасанды интеллект көмегімен жеңілдетіліп, кодты жазу жылдамдығы мен сапасы едәуір артады. Дәстүрлі бағдарламалаудан айырмашылығы — бұл тәсіл арнайы терең техникалық білімді қажет етпейді, яғни кәдімгі адамдар да жасанды интеллект арқылы қолданбалар мен сервистер жасай алады. Дүние жүзінде бұл технология соңғы бір-екі жылда кеңінен тараған: Силикон алқабы стартаптарынан бастап Еуропа мен Азияның ірі корпорацияларына дейін жасанды интеллект-бағдарламалауды белсенді қолдануда.Қазақстан үшін бұл тренд аса маңызды. Елдің цифрлық даму стратегиясы — «Қазақстан-2050» бағдарламасы — технологиялық инновацияларды экономика мен бизнестің барлық салаларына енгізуді алдыңғы орынға қояды. Осы тұрғыдан алғанда, Шымкенттегі іс-шара — жай кездесу емес, оңтүстік өңірінің цифрлық болашаққа дайындық деңгейін айқындайтын маңызды индикатор. Шымкент — Қазақстанның үшінші ірі қаласы және Орталық Азияның ірі транзиттік орталықтарының бірі. Мұнда технологиялық сауаттылықты арттыру бүкіл аймақ үшін стратегиялық маңызға ие.Кездесу шамамен 3 сағатқа созылды және интенсив форматында өтті. Сергей Конев жасанды интеллектің бизнесте қалай қолданылатынын нақты мысалдармен түсіндірді. Қатысушылар ChatGPT, Midjourney, Cursor, Claude және басқа заманауи AI-құралдарымен танысты. Спикер маркетинг, мазмұн жасау, тұтынушылармен жұмыс және жобаларды басқару сияқты салаларда жасанды интеллект қалай уақытты үнемдеп, нәтижені арттыратынын практикалық тұрғыдан дәлелдеді. Аудитория ерекше белсенді болды: сұрақтар тынымсыз жауып, тәжірибе алмасу форматы айтарлықтай тиімді болды.Кездесуге қатысқандардың бірі, жергілікті маркетинг агенттігінің жетекшісі Айгүл Сейтқалиева: «Бұрын жасанды интеллект туралы естіп жүрдім, бірақ оны бизнесте нақты қалай пайдалануға болатынын түсінбедім. Бүгін бәрі жерінде болды: практика, нақты мысалдар, тікелей жауаптар. Енді өз командамда бұл технологияларды іске қосуға дайынмын», — деп бөлісті. Тағы бір қатысушы, жас кәсіпкер Нұрлан Əбдіқалықов: «Vibe Coding — бұл мен бұрын армандаған нәрсе. Код жазуды білмесем де, идеяларымды жасанды интеллект арқылы жүзеге асыра алатынымды білдім. Бұл нағыз тосын жаңалық», — деді.Шымкенттегі іс-шараның аясында Қазақстанның технологиялық экосистемасы жайлы бірнеше маңызды факті атап өтуге болады. ҚР Цифрлық даму министрлігінің мәліметтері бойынша, 2025 жылы елде IT-мамандар санының 18 пайызға артуы тіркелген. Жасанды интеллект саласындағы стартаптардың саны соңғы үш жылда екі еселенген. Алайда оңтүстік өңірде цифрлық білімді тарату Алматы мен Астанамен салыстырғанда әлі де артта қалып отыр. Осы олқылықты толтыруда Shymkent Hub сияқты алаңдар аса маңызды рөл атқарады.Іс-шараны ұйымдастырған Ikigai Promotion өкілі Дана Мұстафина кездесуден кейін: «Бізге алдын ала тіркеудің аяқталуына бірнеше күн ғана қалғанда барлық орындар толып кетті. Адамдардың жасанды интеллектке деген сұранысы өте жоғары. Осындай форматтарды жалғастыру — біздің міндетіміз», — деді. Оның сөздері бойынша, жақын арада Шымкентте осы тақырыпта кезекті іс-шаралар жоспарланып отыр.Сарапшылардың болжамынша, 2030 жылға дейін жасанды интеллект әлемдік ЖІӨ-ге 15,7 триллион доллар үлес қосады. Бұл бағамда Қазақстан сияқты елдер цифрлық экономикаға дер кезінде ауыспаса, жаһандық бәсекеде артта қалу қаупі бар. Шымкенттегі кездесу — бұл қаупке дер кезінде жауап беру тырысысы. Елдің оңтүстігінде технологиялық мәдениетті қалыптастыру — тек IT-мамандардың емес, жалпы азаматтардың, кәсіпкерлердің және мемлекеттің бірлескен жауапкершілігі. Shymkent Hub пен Ikigai Promotion сынды ұйымдардың бұл бағытта жасап жатқан жұмысы — болашаққа деген нақты инвестиция.Жалпы алғанда, 17 шілде 2026 жылы Шымкентте болып өткен AI және Vibe Coding кездесуі — аймақ үшін кішігірім, бірақ мәнді қадам болды. Отыздан астам қатысушы жаңа технологиялардың мүмкіндіктерін ашып, олармен жұмыс істеуге ынта-жігер алды. Бұл — тек бір кездесудің жемісі емес, күш жинап жатқан үлкен процестің бастауы. Қазақстандағы технологиялық оянудың маңызды бір буыны Шымкент арқылы өтіп жатыр деп айтуға толық негіз бар.

27 шілдеде Қазақстанның Ливандағы Елшісі Расул Жұмалы осы елдің белгілі қоғам қайраткері және  «Джамият Әл-Фитр» ұйымының басшысы Салех Халедпен кездесті. Сұхбат барысында өзара  байланыстардың бүгінгі жай-күйі мен оларды ілгерілетудің көкжиектері талқыланды. Атап көрсеткенде Қазақстанның Ливанмен мәдени-гуманитарлық ынтымақтастығын дамыту маңызы, осы мақсатта танымдық форумдар мен бірлескен ақпараттық жобаларды ұйымдастыру мүмкіндіктері сөз етілді. Сондай-ақ  екі елдің ортақ мәдени құндылығы болып табылатын Мәмлүктер мұрасын оқып-зерттеу, әсіресе сол замандағы ірі орталық саналған Триполи қаласымен бүгінде жан-жақты қатынастар орнату жолдары қаралды.               Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-beirut/press/news/details/1264664?lang=ru

Бүгін аудан әкімі Р.Т. Құрмамбаевтың қатысуымен Алтай ауданы мәслихатының VIII шақырылысының кезектен тыс қырық төртінші сессиясы өтті.Отырыс барысында депутаттар күн тәртібіндегі бекітілген мәселелерді қарастырды.Негізгі мәселе «Алтай ауданының 2026–2028 жылдарға арналған аудандық бюджеті туралы» мәслихат шешіміне өзгерістер енгізу болды. Баяндама жасаған «Алтай ауданының экономика және бюджеттік жоспарлау бөлімі» ММ басшысының орынбасары А. В. Гречушникова.Бұл мәселе депутаттар арасында белсенді талқылау тудырды. Аудандық бюджет шығындарын оңтайландыруға байланысты, аудан тұрғындары ұзақ уақыт бойы күткен бірқатар жобаларды іске асыруға бұрын қарастырылған қаражат қысқартылды. Осы мәселе бойынша дауыс беру кезінде екі депутат шешім қабылдаудан бас тартты.Сондай-ақ депутаттар келесі мәселелерге өзгерістер енгізуді қарастырып, қолдады:Алтай ауданының ауылдық елді мекендерінде тұрып, жұмыс істейтін мемлекеттік денсаулық сақтау, әлеуметтік қамсыздандыру, білім, мәдениет, спорт және ветеринария ұйымдарының мамандарына коммуналдық қызметтерді төлеу және отын сатып алу бойынша әлеуметтік қолдау көрсету қағидалары мен мөлшеріне;әлеуметтік көмек көрсету, мөлшерлерін белгілеу және мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарының тізімін анықтау қағидалары.Осы мәселелер бойынша «Алтай ауданының жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі» ММ басшысы Т. Ю. Шидыч сөз сөйледі.Күн тәртібіндегі барлық мәселелерді қарау қорытындысы бойынша тиісті шешімдер қабылданды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/altay-maslihat/press/news/details/1264665?lang=ru

18 шілде 2026 жыл күні Шымкент қаласында отандық құрылыс материалдарын өндіру саласында елеулі оқиға болды — «Sauran Bricks» зауыты ресми түрде өз жұмысын бастады. Бұл кәсіпорын 7,8 миллиард теңге инвестиция тартып, 150 жұмыс орнын ашты. Жыл сайын 200 мың текше метрге дейін автоклавты газоблок шығаруға қабілетті зауыттың іске қосылуы — тек Шымкент үшін ғана емес, бүкіл Оңтүстік Қазақстан аймағы үшін маңызды индустриялық оқиға.Бастамалары кезде бұл жобаны жоспарлаушылар Шымкенттің жылдам дамып жатқан инфрақұрылымына назар аударды. Соңғы он жылда Қазақстанның үшінші ірі қаласы болып табылатын Шымкент тұрғын үй және коммерциялық құрылыс нарығында серпінді өсуді бастан кешірді. Қала халқы жылдан-жылға өсіп, жаңа тұрғын үй кешендеріне, мектептерге, ауруханаларға, жолдарға деген сұраныс арта берді. Бірақ осы сұранысты қамтамасыз ету үшін қажетті жергілікті өндіріс базасы жетіспеді. Импорттық құрылыс материалдарына тәуелділік өңірдің дамуына бөгет болып, инфрақұрылымдық жобалардың өзіндік құнын арттырды. Дәл осы олқылықты жою үшін «Sauran Bricks» жобасы туындады.Зауыттың өндірістік қуаты туралы айтатын болсақ, жылына 200 мың текше метр автоклавты газоблок өндіру — бұл аймақтық масштаб үшін өте салмақты көрсеткіш. Автоклавты газоблок — бүгінгі заманғы құрылыста кеңінен қолданылатын материал. Оның жеңілдігі, жоғары жылу оқшаулауы және экологиялылығы оны тұрғын үй мен коммерциялық құрылыстарда басты таңдауға айналдырды. Бұл ретте «Sauran Bricks» зауытының жылдық өнімі — аймақтың жыл сайынғы сұранысының едәуір бөлігін жабуға мүмкіндік береді. Өңірдегі сарапшылардың бағалауынша, бұрын Оңтүстік Қазақстан осы санаттағы материалдарды көбіне Ресей мен Қытайдан тасымалдаған. Жаңа зауыттың ашылуымен тасымалдау шығындарын үнемдеп, отандық өнімнің бәсекеге қабілеттілігін арттыру мүмкін болды.«Бұл жоба — жай ғана зауыт ашу емес, бұл өңірдің экономикалық тәуелсіздігіне қадам», — деді салтанатты жиынға қатысқан Шымкент қаласы әкімінің орынбасары. — «Бізде бар ресурс, бар еңбек күші, бар нарық. Осы үшеуін біріктіру — дамудың кілті». Зауыт иелері де жобаның стратегиялық мәнін атап өтті. «Sauran Bricks» компаниясының басшысы: «Біз Шымкентке, оның болашағына сенеміз. 7,8 миллиард теңге — бұл сенімнің нақты көрінісі», — деді.Жұмыспен қамту тұрғысынан алғанда, зауыттың 150 тұрақты жұмыс орнын ашуы — маңызды әлеуметтік нәтиже. Бұл жерде тек жұмысшылар ғана емес, инженерлер, технологтар, логистика мамандары да жұмыс табады. Зауыт жергілікті жас мамандарды тартуды және олардың біліктілігін арттыруды жоспарлауда. Кәсіпорын басшылығы жуық арада техникалық оқу орындарымен бірлескен бағдарламалар жасайтынын жеткізді. Бұл бастама тек жеке шаруашылықтың мүддесін ғана қорғамайды — ол Шымкенттің жалпы инженерлік-техникалық кадр потенциалын дамытуға үлес қосады.Салықтық және экономикалық тиімділік тұрғысынан да бұл жобаның маңызы зор. Мамандардың бағалауынша, «Sauran Bricks» зауыты жыл сайын қалалық бюджетке сотни миллиондаған теңге түрінде салық аударымдарын жасайтын болады. Бұл қаражат жергілікті инфрақұрылымды, әлеуметтік бағдарламаларды қаржыландыруға бағытталады. Сондай-ақ зауыттың жұмыс істеуі тасымалдау, логистика, жанар-жағармай сату, тамақтандыру сияқты іргелес секторларда да жұмыс орындарын жанама түрде қалыптастырады. Экономистердің есептеуінше, мұндай ауқымды өнеркәсіптік кәсіпорын қала экономикасында «мультипликатор» рөлін атқарады — яғни оның ашылуы жанама түрде тағы жүздеген жұмыс орнының пайда болуына алып келеді.Тарихи тұрғыдан алсақ, Шымкент — Қазақстанда өнеркәсіптің берік дәстүрлері бар қала. Кеңес дәуірінде мұнда фосфор зауыты, қорғасын комбинаты, химия кешені жұмыс жасаған. Тәуелсіздік алынғаннан кейін бұл салалардың бірқатары жабылды немесе ауқымы қысқарды. Алайда соңғы жылдары қала жаңа индустриализация толқынын бастан кешіруде. «Sauran Bricks» зауыты — сол толқынның кезекті бір ірі толқыны. Бұл жоба «Қазақстан-2050» стратегиясы мен экономиканы әртараптандыру бағдарламасының рухына толыққанды сай келеді.Алдағы перспективалар да оптимистік болып көрінеді. «Sauran Bricks» компаниясы екінші кезеңде өндіріс қуатын кеңейтуді, ассортиментті толықтыруды жоспарлауда. Газоблокпен қатар жылу оқшаулағыш тақталар, арнайы конструктивті элементтер шығару мүмкіндігі де қаралуда. Аймақтық нарықты игергеннен кейін компания іргелес облыстарға — Түркістан, Қызылорда, Жамбылға — шығуды жоспарлайды. Егер бұл жоспарлар іске асса, «Sauran Bricks» Орталық Азияның ірі стройматериалдар өндірушісіне айналу әлеуетіне ие.Жалпы алғанда, «Sauran Bricks» зауытының іске қосылуы — Шымкент үшін де, бүкіл Оңтүстік Қазақстан аймағы үшін де айтарлықтай маңызды оқиға. Бұл жоба импортқа тәуелділікті азайтады, жергілікті бюджетті толықтырады, жоғары технологиялы жұмыс орындарын қалыптастырады және аймақтың индустриялық бейнесін күшейтеді. Кез келген дамыған экономиканың негізінде — өз бетінше ойлайтын, өз бетінше өндіретін кәсіпорындар жатыр. «Sauran Bricks» — дәл осындай кәсіпорын. Ол тек кірпіш пен блок шығармайды — ол жаңа Шымкенттің, жаңа Қазақстанның фундаментін қалайды.

24 шілде 2026 жыл күні Шымкент қаласында интернет-алаяқтыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөніндегі Үйлестіру кеңесінің кезектен тыс отырысы өтті. Шымкент қаласының прокуроры Елдос Сағиевтің төрағалығымен өткен бұл жиын — желілік қылмыстың алдын алу жүйесін түбегейлі жаңарту бағытындағы маңызды қадам болды. Отырысқа полиция, прокуратура, қаржылық барлау агенттігінің өкілдері, сондай-ақ екінші деңгейлі банктердің, байланыс операторларының және мемлекеттік органдардың жауапты тұлғалары қатысты.Соңғы жылдары Қазақстанда интернет-алаяқтықтың ауқымы күрт өсті. Ішкі істер министрлігінің мәліметтері бойынша, 2025 жылы желілік алаяқтық фактілері бойынша тіркелген қылмыстар саны алдыңғы жылмен салыстырғанда 34 пайызға артты. Тек Шымкент қаласының өзінде ғана мың адамнан астам азамат алаяқтар қолынан зардап шекті, ал жалпы материалдық шығын жүз миллион теңгеден асып кетті. Бұл сандар жай ғана статистика емес — нақты адамдардың бүлінген тағдырлары, жоғалған жинақтары және ұрланған болашағы. Жағдайдың осындай ауырлығы Үйлестіру кеңесінің алдына аса жауапты міндеттер қойып отыр.Отырыста сөз алған прокурор Елдос Сағиев алаяқтыққа қарсы тиімді жұмыс жүргізу үшін ведомствоаралық байланысты сапалы жаңа деңгейге көтеру керектігін атап өтті. «Бүгінгі алаяқтар — жоғары технологиялы қылмыскерлер. Олар жасанды интеллект пен дипфейк технологияларын пайдаланады, телефон нөмірлерін жасырады, шет елдердегі серверлер арқылы жұмыс істейді. Осы қиын жағдайда бізге де заманауи тәсілдер керек, ал бұл тек бірлескен күш-жігермен ғана мүмкін болады», — деді ол. Прокурордың бұл сөздері жиынға қатысқандардың арасында тірі жауап тапты: банктер мен байланыс операторлары өздерінің техникалық мүмкіндіктерін тиісті органдармен бөлісуге дайын екендіктерін білдірді.Жиында талқыланған негізгі мәселелердің бірі — күдікті қаржылық операцияларды уақытылы анықтау және бұғаттау тетігін жетілдіру болды. Банктер тарапынан жасанды интеллект негізінде жұмыс істейтін алаяқтық мониторинг жүйелерін енгізу тәжірибесі ұсынылды. Осы жүйелер транзакциялардың үлгісін талдай отырып, ауытқуларды бірнеше секунд ішінде анықтай алады. Мысалы, бір банктің өкілі келтірген деректерге сәйкес, 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында осындай жүйенің арқасында 47 миллион теңгеден астам сомаға күдікті операциялар уақытында тоқтатылды. Байланыс операторлары да алаяқтық мақсатта пайдаланылатын нөмірлерді бұғаттау жұмыстарын жүйелі жүргізіп келе жатқандарын хабарлады.Кеңес барысында азаматтарды ақпараттандыру мен сандық сауаттылықты арттыру мәселесі де жеке талқыланды. Алаяқтардың ең жиі жасайтын амалдары — «банк қызметкерін» немесе «полиция офицерін» бейнелеу, жалған инвестициялық платформалар ұсыну, лотерея ұтыстары туралы хабарламалар жіберу. Мамандардың пікірінше, осы схемалардың бәрі адамдардың ашкөздік, қорқыныш немесе асығыс шешім қабылдау психологиясын пайдаланады. Сондықтан ақпараттық алдын алу жұмысын мектептерде, зейнеткерлер арасында және ауылдық жерлерде ерекше белсенді жүргізу қажеттігі атап өтілді. Жақын арада мемлекеттік органдар мен банктердің бірлескен «Абай бол!» атты ақпараттық науқаны іске қосылатыны жарияланды.Отырыс барысында халықаралық тәжірибеге де назар аударылды. Сингапур, Эстония және Оңтүстік Корея сияқты елдерде интернет-алаяқтыққа қарсы мемлекет, банк секторы және телекоммуникация компаниялары арасындағы үшжақты ынтымақтастық модельдері табысты нәтиже берді. Атап айтқанда, Сингапурда 2023 жылы енгізілген «Shared Responsibility Framework» аясында алаяқтықтан туындаған шығындарды банктер мен операторлар арасында бөлу тетігі іске асырылды, бұл жауапкершілікті арттырып, алдын алу жұмыстарын едәуір жандандырды. Қазақстанда да осыған ұқсас тәжірибені бейімдеп қолдануға болады деген ұсыныс айтылды.Үйлестіру кеңесінің қорытындысы бойынша нақты нәтижелерге қол жеткізілді. Барлық мүдделі органдарға анық мерзімдермен міндеттер берілді: полиция интернет-алаяқтыққа арналған арнайы жедел топ құрады, банктер күдікті транзакциялар туралы хабарлаудың автоматтандырылған жүйесін жетілдіреді, байланыс операторлары жалған нөмірлерді анықтаудың техникалық мүмкіндіктерін кеңейтеді. Сондай-ақ тоқсан сайын жиын өткізіп, атқарылған жұмыстарға есеп берілетіні туралы шешім қабылданды. Аталған шаралардың жиынтығы Шымкентті интернет-алаяқтыққа қарсы тиімді жұмыс жасайтын үлгілі қалаға айналдыруға негіз жасайды.Шымкенттегі бұл бастама жалпыреспубликалық маңызға ие. Қазақстан Республикасының Бас прокуратурасы аймақтардағы ұқсас үйлестіру кеңестерінің жұмысын жандандыру туралы нұсқаулар берген. Сарапшылардың пікірінше, желілік алаяқтыққа қарсы күрестің тиімділігі — бұл ұлттық қауіпсіздіктің ажырамас бөлігі. Азаматтардың сандық кеңістікке деген сенімін нығайту мемлекеттің абыройын арттырып қана қоймай, инвестициялық ортаны жақсартуға да оң ықпал етеді. Шымкент прокуратурасының осы бастамасы — цифрлық Қазақстан стратегиясының алдын алу бөлігін нақты іс-қимылға айналдырудың жарқын үлгісі. 

Орталық Азияның ең ірі халықаралық технологиялық форумы — AI & Digital Bridge 2026 алдын ала жарияланды. 25 шілде 2026 жыл күні Astana Hub ресми хабарлауынша, 1–3 қазан аралығында Астанадағы МВЦ EXPO алаңында өтетін бұл іс-шараға Шымкент қаласының тұрғындары мен кәсіпкерлері де арнайы шақырылып отыр. Форум шеңберінде өтетін Startup Alley секциясы жас инноваторлар мен цифрлық шешімдер авторлары үшін нағыз сынақ алаңына айналмақ.Astana Hub — Қазақстандағы инновациялық экожүйенің жүрегі болып саналатын ұлттық технологиялық хаб. Ол 2018 жылы ресми тіркелгеннен бері бүкіл елдің өңірлерінен мыңдаған стартаптарды қолдап, олардың нарыққа шығуына жәрдемдесіп келеді. Бүгінгі таңда хабтың резиденттері арасында IT, агротех, финтех, медтех, EdTech бағыттарындағы жүздеген жобалар бар. Шымкент қаласындағы аймақтық резиденттер саны жыл өткен сайын артып, оңтүстіктің инновациялық әлеуеті айқын байқалып келеді.AI & Digital Bridge форумы Орталық Азия аймағының ең беделді технологиялық платформасы ретінде танылған. Алдыңғы жылдардағы форумдарға Азия, Еуропа және Солтүстік Америкадан 10 000-нан астам қатысушы келгені тіркелді. Мәжіліс барысында жасанды интеллект, блокчейн, киберқауіпсіздік, цифрлық экономика, smart-city шешімдері сияқты өзекті тақырыптар талқыланады. 2025 жылы өткен форумда 300-ден астам спикер сөз алып, 150-ден астам ел өкілдері қатысқан болатын. 2026 жылғы форум бұдан да ауқымды болады деп күтілуде.Startup Alley — форумның ең динамикалық бөліктерінің бірі. Мұнда стартаптар өз өнімдерін тікелей мыңдаған посетителлерге таныстырып, тенденцияларды алғашқылардың бірі болып сезінеді. Бұл — жай ғана стенд қою емес, нақты инвесторлармен, клиенттермен және серіктестермен кездесетін тірі нарық. Astana Hub-тің деректеріне сүйенсек, өткен жылдары Startup Alley-ден өткен жобалардың 40 пайызы форумнан кейін серіктестік немесе инвестиция туралы келіссөздерді бастаған. Бұл сан стартаптар үшін Startup Alley-дің тиімділігін айқын дәлелдейді.Шымкент қаласының жас кәсіпкері, EdTech стартапының жетекшісі Алибек Жаңабеков бұл мүмкіндікті жоғары бағалайды: «Бізге Астанадан немесе Алматыдан инвесторлар іздеудің орнына, олармен бір алаңда кездесу мүмкіндігі — орасан зор жеңілдік. AI & Digital Bridge — біздің стартапымыздың нақты өнімін халықаралық деңгейде таныстырып, кері байланыс алатын жері. Бұндай платформаларсыз өңірлік стартаптардың ірі инвестиция тарту мүмкіндігі өте шектеулі болар еді». Оның пікірінше, жасанды интеллект пен цифрлық технологиялар қазақстандық білім беру жүйесін түбегейлі өзгерте алады, ал форум осы ауысымды жеделдетуге ықпал етеді.Аймақтық резиденттер үшін Astana Hub арнайы жеңілдіктер қарастырған. Форумдағы қатысу бағасы 990 000 теңге болса, Шымкент сияқты аймақтық хабтың мүшелері үшін бұл сома 699 000 теңгеден басталады. Бұдан да маңыздысы — форумға қатысу Social Tokens жүйесі арқылы есепке алынып, хабқа деген «встречные обязательства» орындалған болып саналуы мүмкін. Бұл механизм резиденттер үшін форумды тек желілік іс-шара ретінде ғана емес, хаб алдындағы міндеттемелерін орындаудың тиімді жолы ретінде де қарастыруға мүмкіндік береді. Инновациялық экожүйеде Social Tokens тұжырымдамасы резиденттерге өз белсенділіктерін бағалап, материалдық жеңілдіктер алуға жол ашады.Эксперттер бұл форумның Қазақстан үшін стратегиялық маңызын атап өтеді. ҚР Цифрлық даму министрлігі 2025 жылы жариялаған «Цифрлы Қазақстан» бағдарламасының жаңартылған нұсқасында 2030 жылға дейін елдегі IT-сектордың үлесін ЖІӨ-нің 5 пайызына жеткізу мақсаты қойылған. Осы мақсатқа жету үшін өңірлердегі инновациялық белсенділікті арттыру аса маңызды. Шымкент — халқы 1 миллионнан асатын, Қазақстанның үшінші мегаполисі. Бұл қалада жасанды интеллект пен цифрлық технологияға деген қызығушылық жылдан жылға өсіп келеді. Университеттер, IT мектептері мен жеке инкубаторлардың саны да артып, жергілікті экожүйе қалыптасуда.Тарихи тұрғыдан алғанда, Қазақстан технологиялық форумдардың мекеніне айнала бастаған жері — Астана болды. Алайда 2020 жылдардан бастап өңірлік хабтардың дамуымен бірге Шымкент, Алматы, Қарағанды сияқты қалалар да технологиялық картада көрінімді орын алды. AI & Digital Bridge 2026 форумы бұл процесті жеделдетуге тікелей ықпал ете алады: Шымкент стартаптарының халықаралық деңгейде таныстырылуы өңірге жаңа инвестициялар мен серіктестіктер тартады, ал бұл өз кезегінде жергілікті жұмыс нарығын ынталандырып, жас мамандардың шетелге кетуіне тосқауыл болады.Barлық өтінімдер Astana Hub ресми платформасы арқылы қабылданады. Тіркеу мерзімі мен толық шарттар хаб веб-сайтында жарияланған. Уақыт тығыз, стартаптарға орын санаулы. Алайда мамандар айтқандай, AI & Digital Bridge сияқты платформалар — бұл жай ғана стенд қою мүмкіндігі емес, болашақтың технологиялық картасын анықтайтын кеңістік. Шымкент стартаптары осы кеңістікте лайықты орын алуға толық мүмкіндікке ие. Ендігі мәселе — осы мүмкіндікті пайдалана білуде.

Қазақстан Республикасының Ішкі істер министрлігі Шымкент қаласы бойынша басқармасы 2026 жылдың 25 шілдесінде абитуриенттер мен олардың ата-аналарына маңызды ескерту жасады. Ведомстволық білім беру ұйымдарына қабылдау туралы жалған SMS-хабарламалар таралып жатқандығы белгілі болды. Бұл алаяқтық схема аз уақытта кеңінен тарады және жүздеген үй-бұйырды алаңдатты.Жалған хабарламалар мазмұнына сәйкес, абитуриенттерге ведомстволық оқу орындарына қабылданғандары туралы хабар беріледі. Алайда министрліктің ресми мәлімдемесіне сүйенсек, бұл ақпарат мүлдем негізсіз. Ішкі істер министрлігі мұндай хабарламалар жіберу жөнінде ешқандай тапсырма бермеген және бұл рассылка ведомствоға мүлдем қатысы жоқ. SMS-хабарламаларды алып, қуанышқа бөленген жастар мен ата-аналар кейін жағдайдың шындығын білгенде үлкен моральдық зиян шеккені белгілі. Мұндай алаяқтық іс-қимылдар адамдардың үмітін пайдаланып, психологиялық зорлыққа ұшыратады.Ресми ақпаратқа сәйкес, МВД-ның ведомстволық оқу орындарына абитуриенттерді қабылдау науқаны әлі жалғасуда. Барлық іріктеу кезеңдері аяқталған жоқ. Қабылдау белгіленген мерзімде — 15-тен 25 шілдеге дейін жүргізілуде. Осы уақыт аралығында комиссиялар жұмысын жалғастыруда, жас мамандар мен жастардың өтінімдері қарастырылуда. Мемлекеттік ведомстволық оқу орындарына түсу — жауапты процесс, ол бірнеше кезеңнен тұрады: алдын ала іріктеу, медициналық тексеру, физикалық дайындықты тексеру және мамандандырылған сынақтар. Сондықтан нәтижелер бірден шығарылмайды.Қорытынды нәтижелер тек «Qyzmet police» ақпараттық жүйесіндегі абитуриенттің жеке кабинеті арқылы қолжетімді болады. Бұл жүйе іріктеудің барлық кезеңдері аяқталғаннан кейін және қабылдау комиссиялары шешім қабылдағаннан соң ғана нәтижелерді жариялайды. Аталған «Qyzmet police» ақпараттық жүйесі абитуриенттердің қабылданғаны туралы SMS-хабарламалар жіберуді жүзеге асырмайды деп министрлік нақты атап өтті. Демек, кез келген мобильдік нөмірден осындай тақырыпта SMS алсаңыз — ол жалған, алаяқтық хабарлама екенін бірден түсінуіңіз керек.Цифрлық алаяқтықтың мұндай түрі Қазақстанда соңғы жылдары айтарлықтай өсіп отыр. Ұлттық қаржылық барлау орталығының деректеріне сәйкес, 2025 жылы елімізде SMS және интернет алаяқтығы арқылы азаматтарға тигізілген материалдық зиян алдыңғы жылмен салыстырғанда 34 пайызға өскен. Білім саласындағы алаяқтық ерекше алаңдаушылық туғызады, себебі мақсатты аудитория — бұл жастар мен олардың ата-аналары, яғни болашаққа деген үміт пен армандары мол адамдар. Мұндай хабарламалар олардың сезімдерін пайдалана отырып, материалдық немесе психологиялық зиян келтіреді.Аймақтық эксперттер мен білім саласы мамандары бұл мәселеге ерекше назар аударуды сұрауда. Қоғамдық коммуникация саласының маманы Аружан Сейітқалиқызының пікірінше, алаяқтардың тактикасы жыл сайын күрделене түсуде: «Бұрын жалған хабарламалар оңай танылатын, ал қазір олар ресми стиль мен тілді еліктеп, нақты мекемелердің атынан шыға бастады. Бұл абитуриенттер мен ата-аналарды ерекше абайлы болуға міндеттейді. Кез келген ресми хабарды тікелей мекеменің сайтынан немесе қызмет орталығынан тексеру қажет». Осы пікірді экономист Болат Дүйсенов та қолдайды: «Мұндай алаяқтық — тек моральдық ғана емес, экономикалық зиян. Адамдар жалған нәтижеге сенсе, уақытын, ақшасын, күшін босқа жіберуі мүмкін».МВД-ның мұндай ескертуі — дер кезінде жасалған маңызды қадам. Ресми органдардың жедел реакциясы қоғамда алаяқтардың жоспарын іске асыруына кедергі жасайды. Алайда бұл мәселенің тереңірек шешімін табуды талап ететін жүйелік мәселелер де бар. Атап айтқанда, азаматтардың цифрлық сауаттылығын арттыру, мемлекеттік органдардың ресми байланыс арналарын нақты белгілеу және жалған хабарламаларды тіркеу мен олардың бастауын анықтауды жеделдету — осы бағыттардың барлығы бойынша жүйелі жұмыс қажет. Шымкент — Қазақстанның үшінші мегаполисі ретінде цифрлық жасқанулылыққа ерекше бейім аймақ болып табылады, өйткені мұнда жастар мен білімге ұмтылушылардың саны өте жоғары.Ішкі істер министрлігі барлық абитуриенттерге және олардың ата-аналарына нақты тәртіп сақтауды ескертеді: ведомстволық оқу орындарына қабылдану нәтижелерін тек «Qyzmet police» жүйесінің жеке кабинетінен тексеріңіз, бөгде нөмірлерден немесе таныс емес жіберушілерден келген SMS-хабарламаларға сенбеңіз, күмәнді хабарлама алған жағдайда 102 нөміріне немесе ІІМ-нің қызмет орталықтарына хабарласыңыз. Сондай-ақ алаяқтарға ешқандай дербес деректер — жеке куәлік нөмірі, ЖСН, банктік карта мәліметтері — бермеуіңізді өтінеді. Кезкелген ресми ақпаратты тікелей министрліктің интернет-сайтынан немесе Шымкент МВД баспасөз қызметінен растауға болады. Тек сыни ойлау және сергектік ғана сізді цифрлық алаяқтықтан қорғай алады. Болашақ полицейлер мен ведомстволық мамандар — елімізге сенімді, заңды тіректер болуы үшін олардың білімге жол ашатын процесс мінсіз және ашық болуы тиіс.

Биылғы жылдың басынан бері Шымкент тұрғындары телефон алаяқтарының құрбанына айналып, жиынтығы 866 миллион теңгеден астам ақша жоғалтты. 23 шілде 2026 жыл күні тараған мәліметтер бойынша, қала полициясы тіркеген 330 қылмыстық іс пен соттарға жіберілген 148 материал — бұл қалың жұртшылықты алаңдатқан өзекті мәселенің ресми дерегі ғана. Ал нақты шығын мен зардап шеккендердің саны одан да жоғары деп болжануда. Бұл жағдай мемлекеттің цифрлық қауіпсіздік саласындағы жаңа қадамдарды жеделдетуіне тікелей себеп болды.Телефон алаяқтығы — жаңа құбылыс емес. Алайда соңғы жылдары оның ауқымы мен әдіс-тәсілдері күрт өзгерді. Бұрын алаяқтар негізінен жеке адамдарды нысана алып, олардың аңғалдығына сүйенетін болса, қазір жоғары технологияны пайдаланатын ұйымдасқан топтарға айналды. Жасанды дауыс синтезі, жалған банктік интерфейстер, IP-телефония арқылы нөмірді бүркемелеу — осының барлығы алаяқтарды тиімдірек, ал жәбірленушілерді осалырақ етіп тұр. Тек Шымкент қаласы бойынша ғана өткен жылмен салыстырғанда мұндай қылмыстардың саны он пайызға өскені аталған үрдістің қаншалықты қауіпті бағытта дамып бара жатқанын айқын көрсетеді.Алаяқтардың ең кең таралған схемасы — банк немесе құқық қорғау органдарының қызметкері ретінде танысу. Шымкент қалалық полиция департаментінің киберқылмыстарға қарсы күрес басқармасының аға жедел өкілетті қызметкері Мақсат Қалыбайұлы бұл туралы нақты мысалдар келтірді: «Қазір алаяқтар жеткізу қызметі, есептегішті ауыстыру, SIM-картаның мерзімі аяқталды деген желеумен хабарласып, SMS-кодты айтуды сұрайды. «Колёса.kz» сайтына көлік сату туралы хабарландыру орналастырған адамдардан SMS-кодты алып, ақшасын ұрлаған жағдайлар да болды». Бұл мысалдар алаяқтардың қарапайым тұрмыстық жағдайларды — тауар сату, жеткізім күту — шебер пайдаланатынын дәлелдейді.Зерттеу мәліметтері бойынша, зардап шеккендердің басым бөлігі — 30 мен 65 жас аралығындағы тұрғындар. Демек, бұл мәселе тек қарттарға ғана тән емес, орта буын өкілдері де алаяқтардың тұзағына жиі түсіп жатыр. Дегенмен қала тұрғындарының пікірінше, қарттар ерекше қауіп аймағында қалып отыр. Бір тұрғын осы мәселеге назар аударды: «Жастар қазір хабардарырақ. Ал егде адамдар әртүрлі алаяқтық схемалардың құрбанына жиі айналады. Олар үнемі жетілдіріліп отырады. Сондықтан телефон экранындағы осындай белгілер көптеген қарт адамды сақтай алар еді». Бұл пікір цифрлық сауаттылықтың буындар арасындағы алшақтығын айқын сипаттайды.Осы алаңдаушылыққа жауап ретінде мемлекет бірқатар заңнамалық және технологиялық шаралар қабылдады. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев 19 маусымда байланыс және цифрландыру мәселелері бойынша заңға қол қойды. Оның негізгі нормалары 20 тамызда күшіне енеді. Заң аясында «Киберқалқан Қазахстан» жобасы іске қосылуда. Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрінің орынбасары Досжан Мусалиев жаңа маркировка жүйесінің жұмыс принципін түсіндірді: «Абонент ресми қоңырауды алаяқтықтан ажырата алуы үшін мұндай шақырулар арнайы белгіленеді. Мысалы, қоңырау банктен немесе қызмет көрсететін басқа ұйымдан келсе, телефон экранында тиісті белгі шығады». Бұл технология жалған нөмірлер мен ұйымдар атынан жасалатын алдауды едәуір қиындатады деп күтілуде.Жаңа заңның тағы бір маңызды нормасы — интернет-телефония қызметін тек лицензиялы операторлар ғана көрсете алады. Бұрын кез келген тарап IP-телефония арқылы кез келген нөмірді жасанды түрде бүркемелеп қоңырау шала алатын болса, енді бұл мүмкіндік айтарлықтай шектеледі. Сонымен қатар қосымша ақылы байланыс қызметтерін қосу абоненттің екі сатылы растауынан өткеннен кейін ғана мүмкін болады. Операторлар антифрод-жүйелерін енгізіп, күдікті қоңырауларды анықтап, бұғаттайтын болады. Бұл кешенді шаралар алаяқтардың қолданатын негізгі техникалық құралдарын жоюға бағытталған.Қала тұрғындары жаңа жүйені жалпы жақсы қабылдауда. Бір шымкенттік тұрғын өз пікірін осылай білдірді: «Менімен мұндай жағдай болған жоқ. Бірақ үлкен апаларым алаяқтарға тап болды. ЖСН немесе басқа деректерді айтуды сұрады. Осындай жүйе шынымен де көмектеседі деп ойлаймын». Тағы бір тұрғын алдын ала сақтандыру шараларын өзі де қабылдап жүргенін айтты: «Жалақы аламыз, пайдаланамыз. Бірақ ірі соммаларды бірден балаларымның шотына аударамын. Олар мұндай мәселелерде сауаттырақ». Бұл мысалдар жаңа технологиялық шаралармен қатар отбасылық ынтымақтастық пен ұрпақаралық сенімнің де маңызды рөл атқаратынын көрсетеді.Алайда мамандар жаңа шаралардың шешімнің бір бөлігі ғана екенін ескертуде. Алаяқтар қашанда жаңа технологияларға бейімделіп, схемаларын жетілдіріп отырады. Сондықтан заңнамалық және техникалық шаралармен бірге халықтың цифрлық сауаттылығын арттыру да бірдей маңызды. Мектептерде, зейнеткерлер үйлерінде, ауылдық жерлерде жүргізілетін ақпараттандыру шаралары, банктердің клиенттерімен жүргізетін профилактикалық жұмысы — осының барлығы бірлесе жүргізілгенде ғана нәтиже беруі мүмкін. «Киберқалқан Қазахстан» жобасы дұрыс бастама, бірақ оның тиімділігі оны іске асыратын мамандардың жауапкершілігі мен жалпы халықтың хабардарлығына тікелей байланысты болмақ. Цифрлық қауіпсіздік — бұл бір мемлекеттік шара емес, үздіксіз жүргізілетін жұмыс.

24 шілде 2026 жылы Қазақстанның оңтүстік астанасы Шымкент қаласының кәсіпкерлері іргелес мемлекет — Өзбекстанның нарығына жаңа тауар топтарымен кіруге деген ниеттерін ресми түрде мәлімдеді. Бұл туралы Қазақстан мен Өзбекстан аймақ басшылары Кеңесінің бірінші отырысында Шымкент қаласы әкімінің орынбасары Арман Сабитов жариялады. Мемлекеттік деңгейде ресімделген бұл мәлімдеме екі іргелес елдің арасындағы сауда-экономикалық байланыстардың сапалы жаңа кезеңге өтуінің айғағы болды.Кеңестің бірінші отырысы Каспий жағалауындағы Ақтау қаласында өтті. Бұл механизм Қазақстан мен Өзбекстан президенттері Қасым-Жомарт Тоқаев пен Шавкат Мирзиёевтің бірлескен шешімімен құрылды. Екі елдің мемлекет басшылары аймақаралық ынтымақтастықты одан әрі тереңдету, шекаралас аудандар арасындағы тікелей байланыстарды нығайту және іскери ынтымақтастықтың жаңа бағыттарын ашу мақсатында осындай тұрақты алаңның қажеттілігін бұрыннан атап өткен болатын. Бұл отырыс сол еңбекпен дайындалған стратегиялық серіктестіктің нақты жемісіне айналды.Арман Сабитов өз сөзінде Шымкенттің географиялық артықшылығына ерекше тоқталды. «Шымкент Өзбекстанмен шекаралас орналасқан және Ташкенттен небары 100 шақырым қашықтықта. Өткен жылы қаламіздің өңірлік жалпы өнімі 12 млрд долларды құрады. Осымен қатар Өзбекстанмен тауар айналымы 331 млн долларды құрап отыр. Оның ішінде қаламыздың тауар өндірушілері Өзбекстанға 248 млн долларлық тауар экспорттады, импорт болса 83 млн долларды қамтыды», — деп атап өтті ол. Бұл сандар Шымкенттің өзбек нарығымен сауда қатынасында анық артықшылықты позицияда тұрғанын дәлелдейді. Экспорттың импорттан үш есеге жуық асып кетуі — бұл өңірдің өндірістік әлеуетінің айқын көрінісі.Бүгінгі таңда Шымкентте өзбек капиталының қатысуымен 283 кәсіпорын тіркелген. Сонымен қатар бірқатар бірлескен инвестициялық жобалар іске асырылуда. Қазіргі кезде екі ел арасындағы сауданың негізгі бағыттары кондитерлік өнімдер мен фармацевтикалық өнімдер болып табылады. Алайда кәсіпкерлер осымен шектелмей, құрылыс және жиһаз салаларында да Өзбекстан нарығына шығуды жоспарлап отыр. Бұл — тауар портфелін кеңейтуге, тәуелділіктен аулақтауға және жаңа экспорттық тауашаларды игеруге бағытталған стратегиялық қадам.Шымкенттің жиһаз және құрылыс материалдары өндірісі соңғы жылдары айтарлықтай дамыды. Қалада ондаған заманауи жиһаз зауыты жұмыс істейді, олардың бірнешеуі халықаралық нарыққа шығуға лайықты сапа стандарттарына жетті. Құрылыс материалдары саласында да жағдай қуатты: цемент, кірпіш, жылу оқшаулағыш материалдар, пластик терезе профилі — осының бәрі Шымкент кәсіпорындарында өндіріледі. Бұл тауарларға сұраныс Өзбекстанда жоғары, өйткені сол елде де қарқынды тұрғын үй және коммерциялық құрылыс жүргізілуде. Ташкент, Самарқанд, Наманган секілді ірі қалаларда жаппай тұрғын үй кешендері салынып жатқан уақытта сапалы және қолжетімді бағалы құрылыс материалдарының мұқтажы өткір сезіледі.Сарапшылардың пікірінше, Шымкент үшін бұл мүмкіндік ерекше маңызды. «Өзбекстан нарығы шамамен 36 миллион тұтынушыны қамтиды және жыл сайын өсуде. Орташа халықтың сатып алу қабілеті артып, жаңа тұрғын үй алуға мүдделі отбасылар саны да көбейіп келеді. Бұл — Шымкент кәсіпкерлері үшін тарихи мүмкіндік», — дейді Оңтүстік Қазақстан экономикалық зерттеулер орталығының жетекші сарапшысы Бауыржан Нұрлан. Оның айтуынша, географиялық жақындық пен ортақ мәдени кеңістік Шымкент тауарларын Ресей немесе Еуропа бәсекелестерімен салыстырғанда нарыққа тезірек жеткізу мүмкіндігін береді.Тарихи тұрғыдан алғанда, Шымкент пен Ташкент арасындағы сауда дәстүрлері ғасырлар бойы қалыптасқан. Ұлы Жібек жолы бойындағы бұл екі қала ежелден тауар алмасу, мәдени байланыс орталықтары болды. Кеңестік дәуірде де аймақ шаруашылық байланыстарын үздіксіз жалғастырды. Ал тәуелсіздік жылдарында жаңа шекаралар мен кеден рәсімдері ынтымақтастыққа белгілі бір кедергілер туғызды. Дегенмен Аймақ басшылары Кеңесінің құрылуы бұл кедергілерді бірте-бірте жоюға, тікелей іскери байланыстарды жандандыруға жол ашады.Болашаққа қарағанда, Шымкент кәсіпкерлері оптимизммен қарайды. Олар үшін маңызды мәселе — логистика, сертификаттау және өзбек нарығын терең зерттеу болып табылады. Осы бағытта екі елдің тиісті органдары ынтымақтаса жұмыс істеп, кедергілерді азайтуы қажет. Жалпы, Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы тауар айналымын ұлғайтуды екі ел де стратегиялық мақсат ретінде белгілеген. Шымкент бұл мақсатқа жету жолындағы маңызды буын болып табылады. Жиһаз бен құрылыс материалдарының экспортын жолға қою — бұл тек цифрлық өсімді қамтамасыз ету ғана емес, сонымен бірге екі халықтың арасындағы ынтымақтастықтың нақты, материалдық жемістерін жасау дегенді білдіреді. Аймақ басшылары Кеңесінің бірінші отырысында жасалған бұл мәлімдеме — болашаққа бағытталған нақты қадамның басы.

24 шілде 2026 жыл. Қазақстанда смартфон сатып алу — күнделікті тұрмыстың ажырамас бөлігіне айналды. Елімізде интернет-сауданың қарқынды дамуымен бірге маркетплейстер арқылы техника сатып алу да жылдан жылға артып келеді. Алайда осы ыңғайлы сауда форматы бірқатар азаматтарға үлкен проблема туғызып жүр: верификациядан өтпеген смартфондар нарықта кең таралған, ал мұндай жағдайда сатушылар тұтынушыларға ақшасын қайтарудан бас тартатын болған. Енді бұл мәселеге мемлекет деңгейінде тосқауыл қойылмақ.Шымкент тұрғыны Темірқанат Шобанның тәжірибесі — мыңдаған қазақстандықтардың бастан өткізген жағдайын дәлдей суреттейді. Ол маркетплейстен жаңа смартфон тапсырыс берді, тауарды уақытында алды, бірақ қуанышы ұзаққа бармады. Телефон верификациядан өтпегені белгілі болды. Сатушыға бірнеше рет хабарласқан Темірқанат «ертең тіркейді, бірнеше күннен кейін шешеді» деген уәдемен алданып жүрді. Ешқандай нәтиже болмаған соң ол тауарды қайтарды. Бөліп төлем жүйесімен сатып алынған болғандықтан, рассрочканы жоюға тура келді. Нәтижесінде ол басқа сатушыдан смартфон сатып алды — және бұл рет телефон верификацияланған күйінде болды. Бұл тарих жай ғана тұтынушының шағымы емес: бұл жүйелі проблеманың айнасы.Верификация дегеніміз не және неліктен ол маңызды? Абоненттік құрылғының IMEI-коды — оның бірегей сәйкестендіру нөмірі. Қазақстанда телекоммуникациялық нарықты реттеу мақсатында барлық мобильді құрылғылар осы код арқылы тіркелуге тиіс. Верификациядан өтпеген телефон ел ішінде желіге қосылмауы немесе бұғатталуы мүмкін. Сонымен қатар мұндай құрылғылар көбінесе контрабандалық жолмен немесе «сұр» нарық арқылы келеді, салық төленбеген болуы ықтимал. Яғни тұтынушы зиян шегіп қана қоймайды — мемлекет те бюджетке түсуге тиісті кіріснен айырылады. Сарапшылардың бағалауынша, Қазақстандағы смартфон нарығының айтарлықтай бөлігі осы «сұр» импорт арқылы толығып келеді, бұл жыл сайын миллиардтаған теңге салықтың жоғалуына алып келеді.Жаңа талаптар телекоммуникациялар нарығы мен деректерді өңдеу орталықтарын дамыту туралы заң аясында енгізіледі. Заңға сәйкес, верификациядан өтпеген абоненттік құрылғыларды сату ресми түрде тыйым салынатын болады. Бұдан да маңыздысы — сатып алушы төлем жасаудан бұрын IMEI-кодты тексере алады. Яғни тұтынушы тауар үшін ақша берер алдында оның заңды мәртебесін өз бетінше тексеріп алуға мүмкіндік алады. Жаңа ереже маркетплейстерге де қолданылады — онлайн-сауда алаңдарының сатушылары да осы талаптарды орындауға міндетті болады. Заң ережелері 2026 жылдың тамыз айының соңында күшіне енуі тиіс.Қостанай облысының «Тұтынушылар құқығын қорғау одағы» қоғамдық ұйымының жетекшісі Ольга Березуцкая жаңа нормаларды оң бағалады. «Тұтынушылар, өкінішке орай, өздері қалаған нәрсені емес, верификацияланбайтын телефондарды сатып алып жататын. Ал сатушы: тауар ашылған, пайдаланылған, тұтынушылық қасиеттері сақталмаған деп айтып, осы негізде алмастыру мен қайтаруды қабылдамайтын», — деді ол. Мамандардың айтуынша, осыған ұқсас жағдайлар Алматы, Астана, Шымкент және басқа ірі қалаларда жиі тіркелген. Тіпті кейбір адамдар сотқа дейін барып, одан да нашар жағдайда шыққан — заңның белгісіздігі тұтынушыны жүйелі түрде ұтылушы тарапқа айналдырып отырған.Жаңа заңмен бірге тағы бір маңызды мәселе де талқыланып жатыр. Қазіргі таңда мобильді телефондар алмастыруға және қайтаруға жатпайтын тауарлар тізіміне кіреді. Бұл норма тұтынушы мүддесін қорғауды іс жүзінде қиындатады: сатып алынған телефон мәлімделген сипаттамаларға сәйкес болмаса да, сатушы тауарды қайтарудан бас тарта алады. Қоғамдық ұйымдар мен сарапшылар осы мәселені де шешуді талап етіп отыр — мобильді телефондарды аталған тізімнен алып тастауды ұсынып жатыр. Себебі заманауи смартфон — бағасы жоғары, функциясы күрделі, жиі ауыстырылуы мүмкін тауар. Оны кітап немесе тігіс бұйымымен бір қатарда қарастыру уақыт талабына сай келмейді.Халық арасында жаңа заңның күшіне енуіне деген үміт жоғары. Алайда сарапшылар бірауыздан айтып отырған бір мәселе бар: ережелер қаншалықты жақсы болса да, олардың орындалуын бақылайтын тиімді механизм болмаса, нәтиже жоқ. Маркетплейстер өте үлкен алаң, олардың сатушы санауы жүздеп, мыңдап саналады. Тексеру органдары осынша сатушыны бақылауға қабілетті болуы тиіс, ал жаза шаралары нақты және орындалатын болуы керек. Тұтынушылар одағы бұл мәселеде сандық мониторинг жүйесін енгізуді және тиісті мемлекеттік органдармен тығыз ынтымақтастықты ұсынады.Ең соңында — жаңа заңның қоғамдық маңызы туралы. Қазіргі уақытта Қазақстанда жыл сайын миллиондаған смартфон сатылады. Бұл нарықта тұтынушы мүддесін қорғау тек жеке адамдардың ақшасын сақтаудан асып түседі — бұл ел экономикасының ашықтығын, салық тәртібін және цифрлық инфрақұрылымның сенімділігін арттырады. Верификация жүйесін нығайту — бұл бір заңның ғана емесі, жалпы цифрлық реттеу саясатының кемелденуінің куәсі. Тұтынушылар енді тек бағасына ғана емес, смартфонның заңды мәртебесіне де назар аударатын болады деп үміттенеміз. Маусым аяқталар алдындағы заң өзгерісі — азаматтардың өміріне тиімді, нарықты тазарту үшін уақытылы және дұрыс қадам.

Тауарларды таңбалау не үшін қажет?Өнімнің түпнұсқалығын растауТауардың қозғалысын толық қадағалауТұтынушылардың құқықтарын қорғауКөлеңкелі нарықпен күресуТаңбалау — тауарлардың қауіпсіздігі, сапасы және оларға деген сенімнің кепілі.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-mangistau/press/news/details/1264639?lang=ru

 2026 жылғы 28 шілдеде Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігінің Ерекше тапсырмалар жөніндегі елшісі – Алматы қаласындағы ҚР СІМ Өкілдік басшысы Жәнібек Әбдрашов «Жастар – өзгерістердің қозғаушы күші: нормативтік прогрестен практикалық іске асыруға дейін» тақырыбындағы Жастар, бейбітшілік және қауіпсіздік мәселелері жөніндегі Жаһандық стратегиялық диалогтың ашылу рәсіміне қатысып, сөз сөйледі.Іс-шара Біріккен Ұлттар Ұйымының Халықтың қоныстануы саласындағы қоры (ЮНФПА) тарапынан БҰҰ-ның Жастар істері жөніндегі басқармасымен және БҰҰ Даму бағдарламасымен (БҰҰДБ)серіктестікте, сондай-ақ Италия Үкіметінің қолдауымен ұйымдастырылды.Өз сөзінде Елші БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің 2250 резолюциясына негізделген «Жастар, бейбітшілік және қауіпсіздік» күн тәртібін іске асырудың алғашқы онжылдығының қорытындыларын атап өтіп, аталған күн тәртібін одан әрі институционалдандырудың маңыздылығына тоқталды және оны ілгерілетудің басым бағыттарын айқындады. Сонымен қатар Қазақстанның мемлекеттік жастар саясатын дамыту тәжірибесіне, БҰҰ жүйесінің мекемелерімен өзара іс-қимылына, сондай-ақ Алматы қаласында құрылып жатқан Орталық Азия мен Ауғанстан үшін Орнықты даму мақсаттары жөніндегі БҰҰ-ның Өңірлік орталығының өңірлік ынтымақтастықтың жаңа алаңы ретіндегі маңыздылығына ерекше назар аударылды.Құттықтау сөзбен сондай-ақ ЮНФПА Атқарушы директоры Диене Кейта сөз сөйледі. Іс-шараға БҰҰ-ның Қазақстандағы Тұрақты үйлестірушісі Саранго Раднарагча, ЮНФПА-ның Қазақстандағы Елдік өкілі Чинве Огбонна, БҰҰ Даму бағдарламасының Қазақстандағы Тұрақты өкілі Катаржина Вавьерния қатысты.Жаһандық стратегиялық диалог «Жастар, бейбітшілік және қауіпсіздік» күн тәртібін практикалық тұрғыда іске асыру тетіктерін талқылау үшін БҰҰ жүйесі мекемелерінің, сарапшылар қауымдастығының, мемлекеттік органдардың өкілдерін және әлемнің түрлі өңірлерінен келген жас көшбасшыларды біріктірді. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-almaty/press/news/details/1264632?lang=ru