Enbekshi QazaQ

Қоғам

Қазақстан мен Кувейт екіжақты күн тәртібіндегі өзекті мәселелер бойынша өзара іс-қимылды нығайтуда 28.07.2025
Әл-Кувейт, 2025 жылғы 23 шілде – Қазақстан Республикасының Кувейт Мемлекетіндегі Елшісі Ержан Елекеев Кувейт Мемлекетінің Сыртқы істер министрі Абдалла Әли Әл-Яхьямен кездесу өткізді.Кездесу барысында Қазақстан Елшісі еліміз Кувейт Мемлекетімен саяси ынтымақтастықты кеңейтуге, сондай-ақ экономикалық және инвестициялық диалогты тереңдетуге ұмтылатынын атап өтті.Сұхбат барысында қазақ дипломаты Кувейттің сыртқы саяси ведомствосының басшысын Қазақстан Республикасының экономикалық даму басымдықтарымен таныстырып, Мемлекет Басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев ел Үкіметінің алдына 2029 жылға дейін жалпы ішкі өнім көлемін 450 миллиард АҚШ долларына дейін ұлғайту міндетін қойғанын атап өтті. Сонымен қатар, осы кезеңде елге 150 миллиард АҚШ доллары сомасына тікелей шетелдік инвестициялар тарту жоспарлануда.Осыған байланысты қазақстандық тарап Кувейт бизнес-қоғамдастығының өкілдерін агроөнеркәсіптік кешенді, логистика мен жасанды интеллектті қоса алғанда, экономиканың неғұрлым перспективалы салаларындағы инвестициялық ынтымақтастық мүмкіндігін қарастыруға шақырды.Кездесу аясында Қазақстан Елшісі Кувейт Сыртқы істер министріне сенім грамоталарының көшірмелерін табыс етті.Әңгіме соңында Елші Е. Елекеев өзара сенім, ортақ өркендеу мен берік достыққа негізделген Қазақстан мен Кувейт арасындағы әріптестікті одан әрі нығайтуға сенім білдірді.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mfa-kuveyt/press/news/details/1041267?lang=kk
Алматы облысында заманауи Aqtas туристік нүктесі қалай пайда болды 28.07.2025
Алматы облысының таулы аймағында жыл он екі ай демалуға арналған заманауи туристік нысан – Aqtas жобасы іске қосылды. Қиын климаттық жағдайлар мен күрделі рельефке қарамастан, жобаның бірінші кезеңі небәрі 11 айда аяқталды.Соңғы жылдары Қазақстандағы туризм саласы қарқынды дамуда. ҚР Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, өткен жылы қонақүй және курорттық қызметтер көлемі 30%-дан астамға өсіп, салаға салынған инвестициялар 980 миллиард теңгеден асты. Бұл өсімнің маңызды бөлігі Алматы агломерациясының тау кластеріне тиесілі.Дәл осы өңірде, көркем табиғат аясындағы әйгілі Oi-Qaragai курорты маңында 2024 жылы жаңа туристік кластер – Aqtas аймағының құрылысы басталды. Ал 2025 жылы ол толыққанды туристік орталыққа айналып, жаңа инвестициялар мен туристерді тартатын нүкте болды.Жаңа таулы демалыс аймағы теңіз деңгейінен 2 100 метрден жоғары биіктікте орналасқан. Оның басты ерекшелігі – Орталық Азияда алғаш рет іске қосылған 10 орындық гондолалы аспалы жол. Бұл жол кешке дейін жұмыс істеп, қонақтарға күн бату мен түнгі Алматы панорамасын тамашалауға мүмкіндік береді.2025 жылдың сәуір айынан бастап жобаның келесі кезеңі – 100-ден астам адамға арналған мейрамхана мен конференц-залдың құрылысы қолға алынды. Курорт толығымен қазақстандық кәсіпкер Ерлік Балфанбаевтың жеке инвестициясы есебінен салынуда. Шетелдік қаржы тартылмаған. Қазіргі таңда салынған инвестиция көлемі 44 миллион АҚШ долларынан асты, ал жобаның жалпы құны 160 миллион доллар деп бағалануда. Барлық кезеңдер аяқталған соң, мұнда 1 200-ден астам тұрақты жұмыс орны ашылып, жыл сайын шамамен 1,6 миллиард теңге салық бюджетке түсетін болады.Қазақстандық тәжірибеде таулы жерде мұндай ауқымды жобаны 11 айда жүзеге асыру – өте сирек кездесетін жағдай. Биік таудағы логистика мен климаттың қиындығына қарамастан, тиімді жоспарлау мен кезең-кезеңмен іске асырудың арқасында 2025 жылдың 1 наурызында аспалы жол алғашқы туристерді қабылдап, бизнес алғашқы кірісін түсіре бастады.Алдағы айларда Aqtas аймағында бугельді көтергіш, глэмпинг, алып әткеншектер мен катапульта сынды экстремалды аттракциондар іске қосылады. Бұл нысанның жазда да, қыста да тартымды болуына жол ашады.Aqtas жобасы – Қазақстанда жеке бизнес пен тиімді басқару арқылы халықаралық деңгейде бәсекеге қабілетті туристік өнім жасау мүмкін екенін көрсететін жарқын мысал. Курорттың экономикалық үлесі де айтарлықтай: 2023 жылы салық түсімі 800 миллион теңгеден, ал 2024 жылы – 1,5 миллиард теңгеден асты.Ішкі туризмді дамыту – енді тек шикізаттық экономикаға балама емес, жоғары әлеуеті бар дербес салаға айналуда. Aqtas – осы үрдістің нақты дәлелі әрі еліміздің өзге аймақтарында да кеңінен таратуға болатын табысты тәжірибе. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/almobl/press/news/details/1041231?lang=kk
ИС «Keden» жүйесінде алдын- ала шешімдерді қабылдау функционалының іске қосылуы 28.07.2025
ИС «Keden» жүйесінде алдын- ала шешімдерді қабылдау функционалының іске қосылуы«Keden» ақпараттық жүйесін кезең-кезеңімен енгізу жөніндегі жұмыстарды жалғастыру шеңберінде Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасына сәйкес Тауарларды сыныптау туралы алдын ала шешімдерді және Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік шекарасы арқылы жиналмаған немесе бөлшектелген түрде, оның ішінде жиынтықталмаған немесе аяқталмаған түрде өткізілетін тауарларды сыныптау туралы шешімдерді қабылдауын (бұдан әрі – шешім) енгізу жөніндегі функционалды пайдалануға енгізеді.2025 жылғы 28 шілдеден бастап шешімді қабылдауға өтініштерді беру және өңдеу «Keden» АЖ жүзегеде асырылатын болады.Ағымдағы жылдың 25 шілдеде сағат 18:30-да «Экспорттық-импорттық операциялар бойынша «Бірыңғай терезе» ақпараттық жүйесінде шешімдерді қабылдау өтініштердін қабылдау тоқтатылатынын атап өтеміз.Өтінішті толтыру тәртібі мен жүйеде тіркелу жөніндегі нұсқаулықтар https://keden.kgd.gov.kz порталының басты бетінде, сондай-ақ арнайы құрылған Telegram-чатта – https://t.me/kedenkgdgovkz/63080 орналастырылған (өтініш берушіге арналған).Назар аударыңыз! Тіркелу кезінде жарамды ұялы телефон нөмірлері мен электрондық пошта мекенжайын көрсету қажет. Бұл өтініш мәртебелері туралы хабарламаларды алу үшін маңызды.Қосымша ақпарат пен кеңес алу үшін қолдау қызметіне жүгінуге болады: +7 7172 73 55 19 +7 705 956 53 89 e-mail: keden_support@kgd.minfin.gov.kz. Telegram арнасы: https://t.me/kedenkgdgovkz.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kgd-shymkent/press/news/details/1041198?lang=kk
2025 жылғы 30 шілде күні сағат 11.00 –де әкімдіктің мәжіліс залында Меңдіқара ауданы әкімдігінің отырысы өткізіледі. 28.07.2025
Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kostanai-mendykarin-audany-akimat/press/news/details/1041206?lang=kk
Ұлттық қауіпсіздік пен әскери салада 60-тан астам офицер мен генерал магистр атанды 28.07.2025
Қазақстан Республикасы Ұлттық қорғаныс университетінде болашақ қолбасшылар мен әскери басқару жүйесінің жетекшілері болып саналатын магистранттардың салтанатты бітіру рәсімі өтті. Биыл магистратура бағдарламасын 66 әскери қызметші сәтті аяқтады. Олардың қатарында Қорғаныс министрлігі, ҰҚК, ІІМ, Ұлттық ұлан және басқа да күштік құрылымдардың офицерлері мен генералдары бар. Қорғаныс министрінің орынбасары генерал-лейтенант Қаныш Әбубәкіров түлектерді құттықтады:«Бүгін сіздер кәсіби әрі академиялық дамудың маңызды кезеңін аяқтап отырсыздар. Университет қабырғасында алған білім, дағды мен офицерге тән қасиеттер — Отан алдындағы қызметтің берік іргетасы болмақ. Басшылықтың атынан баршаңызды оқу орнын сәтті аяқтаумен құттықтаймын. Әрқайсыңызбен мақтанамын!».Бұдан бөлек ол әскери білім беру жүйесін дамытуға қосқан үлестері үшін профессорлық-оқытушылық құрам мен ғылыми қызметкерлерге де алғыс білдірді.Үздік түлектер қатарында — генерал-майор Дәулет Оспанов, әділет подполковнигі Нұржан Жапаров және медицина қызметінің майоры Талғат Слямбаев бар. Университет тарихында алғаш рет медицина қызметінің офицерлері магистр дәрежесін иеленгенін айта кету керек.Жоғары дайындық деңгейін көрсеткен үздік магистранттарға төсбелгілер табысталып, есімдері университеттің Құрмет тақтасына енгізілді.Ұлттық қорғаныс университеті — Орта Азиядағы жедел-тактикалық, жедел-стратегиялық және стратегиялық деңгейдегі офицерлерді дайындайтын жалғыз жоғары оқу орны. Мұнда тек Қазақстан Қарулы Күштерінің ғана емес, ҰҚШҰ мүше елдер мен алыс шет елдерінің өкілдері де білім алады. Бұл өз кезегінде білім ордасын халықаралық әскери әріптестіктің маңызды алаңына айналдырады. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mod/press/news/details/1041222?lang=kk
Отандық шикізатты экспорттауға лицензияны енді elicense.kz порталында онлайн ресімдеуге болады 28.07.2025
elicense.kz порталында заңды тұлғаларға арналған отандық шикізат тауарлары тізбесіне енгізілген өнімдерді экспорттауға лицензия алуға арналған жаңа қызмет іске қосылды. Қызмет автоматтандырылған және кәсіпкерлерге өтінімді толығымен онлайн режимде беруге мүмкіндік береді.  Лицензияны ресімдеу – Қазақстан аумағында өндірілген белгілі бір санаттағы шикізатты заңды түрде экспорттаудың міндетті шарты болып табылады. Бұл жаңалық өтінім беруді және оның орындалуын айтарлықтай жеңілдетеді.Қызметті пайдалану үшін:elicense.kz порталында авторизациядан өту қажет;«Тауарлардың импорты, экспорты» бөліміне өтіп, «Отандық шикізат тауарлары тізбесіне енгізілген өнімдерді экспорттауға лицензия беру» қызметін таңдау керек;электрондық өтінім формасын толтырып, қажетті құжаттарды тіркеу, мемлекеттік баж салығын төлеу қажет;өтінімді ЭЦҚ немесе QR-код арқылы қол қою арқылы растау керек.Өтінім 5 жұмыс күні ішінде қаралады. Дайын лицензия elicense.kz порталындағы жеке кабинетте «Рұқсаттар» бөлімінде көрсетіледі. Лицензия беруден бас тартылған жағдайда, негіздемесі бар ақпарат «Менің өтінімдерім» бөлімінде көрсетіледі. Қызмет Қазақстан Республикасының бүкіл аумағында заңды тұлғаларға қолжетімді.Лицензия бергені үшін мемлекеттік баж мөлшері – 10 АЕК. Төлем екінші деңгейдегі банк арқылы заңды тұлғаның тіркелген орны бойынша салық органының шотына жүргізіледі. Қызмет ҚР Цифрлық даму, инновациялар және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігінің Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер комитеті, «Ұлттық ақпараттық технологиялар» АҚ және Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің бірлескен жұмысының нәтижесінде іске қосылды.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/aqmola-selinograd/press/news/details/1041167?lang=kk
Су айдындарында қауіпсіздік: Ұлан сарбаздары рейд жүргізуде 28.07.2025
Жазғы шомылу маусымының қызуына байланысты еліміздің түрлі өңірлерінде су айдындарында қауіпсіздікті қамтамасыз ету бойынша профилактикалық шаралар жүргізілуде. Бұл жұмыстарға ҚР ІІМ Ұлттық ұланының әскери қызметшілері де жұмылдырылған.Рейд барысында жағалау аймақтарына барып, демалушыларға судағы қауіпсіздік ережелері жазылған жадынамалар таратылып, түсіндіру жұмыстары жүргізілуде. Ерекше назар кәмелетке толмаған балалар мен ересектердің қарауынсыз жүрген жастарға бағытталған.Мұндай рейдтердің негізгі мақсаты – судағы жазатайым жағдайлардың алдын алу және адамдарға қарапайым қауіпсіздік қағидаларын еске салу. Балаларға бақылау қажет, белгіленбеген және ағысы қатты жерлерде шомылуға болмайды. Сондай-ақ мас күйінде суға түсудің және тыйым салынған орындарда шомылудың қауіпті екені ескертіледі.Әскери қызметшілер өз тәжірибесінде мұндай жағдайлармен жиі ұшырасады. Мысалы, 27 маусым күні Қызылордада сержант Мұрат Түсекеев пен кіші сержант Жамбыл Таңсықбай Сырдария өзеніне батып бара жатқан адамды құтқарып қалды. Ал жуырда Өскеменде ефрейтор Пермабек Жанасбек Үлбі өзенінен қызды аман алып шыққаны үшін «Ізгі жүрек» марапатына ие болды.Жалпы алғанда, жаз мезгілінде судағы қауіпсіздікке ерекше мән беру қажет. Бұл – әр адамның өз жауапкершілігі. Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/almobl/press/news/details/1041120?lang=kk
Электрик – өмірге жарық сыйлайтын мамандық 28.07.2025
Электр қуатынсыз қазіргі заманғы өмірді елестету мүмкін емес. Үйіміздегі жарық, зауыттағы құрал-жабдықтар, мектептер мен ауруханалар – барлығы электр мамандарының күнделікті еңбегінің нәтижесі.Электрик – бұл тек сымдарды жалғап, жарықты қосатын адам емес. Бұл – қауіпсіздік пен дәлдікті, техникалық білім мен жауапкершілікті талап ететін маңызды мамандық. Қоғамға пайда әкеліп, адамдардың өмірін жеңілдетуге бағытталған нағыз еңбек.2025 жыл – жұмысшы мамандықтарды қолдау жылы. Осыған орай, электр мамандарының маңызын ерекше атап өткіміз келеді. Олар – тыныш еңбек етіп, тіршіліктің жүрегін тоқтатпай ұстап тұрған жандар.Болашақ мамандығыңызды таңдауда ойланып жүрсеңіз, электрик болу – елге, қоғамға қызмет етудің бір жолы екенін естен шығармаңыз. Бұл – тұрақты табыс, үздіксіз даму және мақтанышпен айтылатын кәсіп.Электрик – бұл болашаққа жарық сыйлайтын мамандық.#ЖұмысшыМамандықтарЖылы
Қазақстанда мерзімді қызметтің жаңа форматтағы SARBAZ+ пилоттық жобасын іске қосу жоспарланып отыр 28.07.2025
Қазақстан Республикасының Қорғаныс министрлігі жаңа форматтағы мерзімді әскери қызметтің SARBAZ+ пилоттық жобасын іске асыруда. Бағдарлама әскери қызметшілерді даярлау сапасын арттыруға және заманауи технологияларды күнделікті әскер өміріне кіріктіруге бағытталған.Осы күзде Алматы облысында орналасқан Әуе қорғанысы күштерінің 78460 әскери бөлімінде 150 әскерге шақырылушы жаңа үлгі бойынша қызмет атқара бастайды. SARBAZ+ сарбаздардың жеке және кәсіби әлеуетін дамытуға, қызмет көрсету жағдайларын жақсартуға және күнделікті қызметті басқаруға цифрлық құралдарды енгізуге бағытталған шешімдерді сынақтан өткізуге арналған алаңға айналады.Жобаны іске қосуға дайындық аясында бөлімге Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрінің цифрландыру жөніндегі орынбасары Дархан Ахмедиев келді. Делегация құрамына ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты Олжас Құспеков және «Қазақтелеком» АҚ, «Транстелеком» АҚ, «BI Group» АҚ, «Invictus Fitness» ЖШС, «Қазақстан ГАЖ Орталығы» АҚ және Алматы шахмат клубының серіктес компанияларының өкілдері кірді. Қатысушылар инфрақұрылым нысандарымен танысып, жаңа футбол алаңы мен электронды тирдің ашылуына қатысты.SARBAZ+ жобасы әскери қызметті кәсіптік оқыту элементтерін, цифрлық шешімдерін, медициналық мониторинг жүйесін және бос уақытты ұйымдастыруды кіріктіруді көздейді.Әрбір әскери қызметшіге нақты уақыттағы биометриялық көрсеткіштерді бақылау үшін фитнес-білезік беріледі деп жоспарланып отыр. Деректер медициналық персонал мен командирлерге қолжетімді орталықтандырылған мониторинг жүйесіне келіп түседі, бұл жеке құрамның денсаулық жағдайын тұрақты бақылауды қамтамасыз етеді. Бейне талдау жүйесі де енгізілуде.Бөлім аумағында құрылыс және жөндеу жұмыстары аяқталуда. Спорт нысандары жаңартылып, тренажерлер орнатылуда, ойын спорт түрлеріне арналған алаңдар мен көрермендерге арналған аймақтар құрылып жатыр. Логикалық ойлауды дамыту және зияткерлік белсенділікті қолдау үшін шахмат секцияларын іске қосу да жоспарда бар.Жоба аясында телекоммуникация және IT саласында — «Қазақтелеком» және «Транстелеком» компанияларымен бірлесіп базалық оқыту бағдарламалары көзделген. Әскердегі қызмет аяқталғаннан кейін қатысушылар аттестаттаудан өтіп, жұмысқа орналасу кезінде пайдалы сертификаттар ала алады. Оған қоса ұшқышсыз ұшатын құрылғылар мен радиобайланысты пайдалану негіздеріне оқыту жоспарланған. Қосымша қазақ және ағылшын тілдерінде сабақтар ұйымдастырылады.Әскери қызметшілердің психологиялық күйін қолдау үшін эмоцияны шығару бөлмесі ашылады. Офицерлер мен сержанттар үшін заманауи, құзыретті және стресске төзімді әскери маман қалыптастыруға бағытталған жеке тұлғаны дамыту бойынша тренингтер қарастырылған.SARBAZ + бағдарламасы мерзімді қызмет сарбаздарына ғана әсер етпейді. Бөлімнің офицерлік және сержанттық құрамы да, оның ішінде CCNA Cisco желілік технологиялар саласындағы халықаралық бағдарламасы бойынша біліктілігін арттырудан өтеді.Әскерге шақырылушыларды іріктеудің ыңғайлылығы үшін жобаның ресми сайты әзірленді. Платформада қызметке кіру тәртібі, өту шарттары және іріктеу кезеңдері туралы ақпарат орналастырылған. Әскерге шақырылушылар онлайн-тіркеуден өте алады, содан кейін олардың сауалнамаларын бөлім өкілдері мен жергілікті әскери басқару органдарының қатысуымен комиссия қарайды. Іріктеуден өткен үміткерлер қабылданғаны жайлы хабарлама алады.«SARBAZ+ — әскери қызметтің үлгісі ғана емес, сонымен қатар жеке және кәсіби өсу мүмкіндігі. Біз әрбір әскерге шақырылушының азаматтық өмірде пайдалы болатын нақты білім мен дағды алып, әскерден запасқа шығуына жұмыс істейміз», — деп атап өтті Қорғаныс министрінің орынбасары Дархан Ахмедиев.Жоба сәтті іске асырылған жағдайда оны Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің басқа да бөлімшелеріне кезең-кезеңімен енгізу жоспарланып отыр.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mod/press/news/details/1040964?lang=kk
Ұландықтар су аймақтарында профилактикалық рейд жүргізуде 28.07.2025
Шомылу маусымының қызуына байланысты ҚР ІІМ Ұлттық ұланының әскери қызметшілері су айдындарында жазатайым оқиғалардың алдын алуға бағытталған кешенді шаралар жүргізуде.Акция шеңберінде ұландықтар республика бойынша жағалау аймақтарына арнайы барып, су жағасында қауіпсіздік ережелері жазылған жадынамалар таратуда, сондай-ақ демалушылармен түсіндірме жұмыстары жүргізіліп жатыр. Әсіресе, ересектерсіз жүрген жастарға, кәмелетке толмағандарға ерекше көңіл бөлінеді.Рейдтің негізгі мақсаты — қайғылы жағдайлардың алдын алу және азаматтарға қарапайым, бірақ өмірлік маңызы бар ережелерді еске салу. Шомылу науқанында балаларды ерекше бақылау керек, ағысы бар жерге жүзуге және су ішідегі арнайы белгілерден асуға болмайды. Сондай-ақ мас күйде суға түспеу, тыйым салынған жерлерде шомылмау ескертіледі.Ұландықтар күнделікті қызметтерінде әртүрлі жағдайларға тап болады, олар суға батып бара жатқан қаншама адамның өміріне араша болды. Осыдан тура бір ай бұрын, 27 маусымда Қызылордада сержант Мұрат Түсекеев пен кіші сержант Жамбыл Таңсықбай Сырдария өзеніне батып бара жатқан ер адамды құтқарып қалды. Ал өткен аптада Өскеменде ефрейтор Пермабек Жанасбек Үлбі өзенінен қызды құтқарғаны үшін "Ізгі жүрек" сыйлығына ие болды.ІІМ Ұлттық ұланы мен ТЖМ халықты мұқият және жауапты болуға, сақтық шараларын сақтауға шақырады. Қауіпсіздік әрқайсымыздан басталады! ҚР ІІМ Ұлттық ұланының баспасөз қызметіАқпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/kvv/press/news/details/1040963?lang=kk
Әскери теңізшінің қызы бес сайыстан Азия чемпионатында медаль олжалады 27.07.2025
Бурабайда өткен жасөспірімдер мен ересектер арасындағы биатл және триатлдан Азия чемпионатында қазақстандық спортшы Айша Наурызбай үздік нәтиже көрсетті. Жас спортшы жеке пәндер бойынша күміс және қола медаль жеңіп алды, сонымен қатар 10 жасқа дейінгі балалар арасындағы командалық аралас жарыста екінші орын алды.Айша – Қазақстан Республикасы Әскери-теңіз күштері теңізшісінің қызы. Бала кезінен бастап ол Отан қорғаушылардың отбасына өсіп, патриотизмді бойына сіңірген, тәртіп пен жауапкершілікті біледі.«Менің әкем – менің тәлімгерім. Ол мені бала кезімнен тәртіпті болуға, спортпен шұғылдануға үйретіп келеді. Барлық бастамаларымды қолдап, жанымнан табылады. Арманым – әлемдік аренада Қазақстанның Туын көкке желбірету», – деді Айша.Айша бес жасынан жүзумен айналысқан. Бұл ол қатысқан бірінші халықаралық жарыс емес: 2024 жылы ол осындай чемпионатта қола медаль жеңіп алды. Оның табандылығы, спорттық рухы және жеңіске деген ұмтылысы құрбы-құрдастарына керемет үлгі.Қазақстан Республикасының Қарулы Күштері өз елінің лайықты азаматтары — қайсар, мақсатқа ұмтылатын және талантты балалар тәрбиелеп отырған әскери қызметшілердің отбасыларымен мақтанады. Өскелең ұрпақты тәрбиелеуде отбасын қолдау, Отанға қызмет ету рухы және жоғары моральдық құндылықтарды сақтау маңызды екені анық.Ақпарат көзі : https://www.gov.kz/memleket/entities/mod/press/news/details/1040928?lang=kk
Шымкентте әлеуметтік маңызы бар тауарлардың бағасын шарықтатқан 200 кәсіпкер жазаланды. 26.07.2025
Шымкентте жыл басынан бері әлеуметтік маңызы бар тауарлардың бағасын негізсіз өсірген 200-ден астам кәсіпкер жауапқа тартылды, оның 15-і ет. Бұл туралы қалалық ауыл шаруашылығы басқармасы хабарлады. Ведомствоның мәліметінше, әлеуметтік маңызы бар тауарларға баға саясатының сақталуын қадағалау аясында жүздеген сауда нүктелері тексерілді. Сиыр еті (сүйегі бар иық еті) бағасы бақылауға алынатын 19 әлеуметтік маңызы бар өнімнің тізімінде екенін ескеріңіз. «Бүгінде Шымкентте 60-қа жуық әлеуметтік сауда орындары бар, сонымен қатар апта сайын ауылшаруашылық жәрмеңкелері өткізіліп, сүйектері қосылған сиыр еті де тұрақты бағамен – келісі 3200 теңгеден 3300 теңгеге дейін сатылуда. Өнім Түркістан облысындағы мал шаруашылығы фермаларынан тікелей жеткізіледі», - деді Меқамбаев. Ол сонымен қатар целлюлоза бағасының реттеуге жатпайтынын атап өтті. Басқарма басшысының айтуынша, «Қасқасу-С» және «Бәйтерек» шаруа қожалықтарымен жасалған келісім-шарт аясында сату бағасы келісіне 2620 теңге. Сонымен қатар, «айналмалы схема» тетігі аясында «Magnum» және «Gramad» сауда желілерімен келісім-шарттар жасалды, бұл сиыр етін (сүйегі бар иық-кеуде бөлігі) келісін 2590 теңгеден белгіленген бағамен сатуға мүмкіндік береді. Сондай-ақ ауыл шаруашылығы басқармасы нарықта ең жоғары коммерциялық бағасы 3800-4000 теңге/кг еттің де бар екенін атап өтті. Бұл ретте белгілі бір сауда орындарында баға тұрақты болып қалады. Шенеуніктер кейбір жеке сауда нүктелеріндегі бағаның көтерілуін маусымдық сұраныстан бастап, жем-шөп бағасының өсуі мен экспорттың өсуіне дейінгі бірқатар факторлармен түсіндіреді. Соған қарамастан, мегаполисте еттің асығы да, тапшылығы да жоқ, – деп атап өтті басқарма басшысы. Әкімдік қала тұрғындарын әлеуметтік маңызы бар өнімдердің құны реттеліп, бақыланатын осындай сауда орындарына көңіл бөлуге шақырды.
Шымкентте өзендер мен каналдарды тазарту жұмыстары жалғасуда 21.07.2025
2025 жылдың 21 шілдесінде Шымкент қаласында өзендер мен каналдарды тазарту бойынша жүйелі және ауқымды жұмыс басталды. Бұл шара қаладағы су тасқынының алдын алу, табиғи ресурстарды сақтау, экожүйені тұрақтандыру және тұрғындарға жайлы орта қалыптастыру мақсатында қолға алынып отыр. Қаланың әртүрлі аудандарындағы су арналары тазартылып, судың еркін ағуына кедергі келтіретін қалдықтар мен лай жиналып, шығарылуда. Арналардың табаны мен жағалаулары тазартылып, су өткізгіштігі қалпына келтірілуде. Мұндай бастамалар қаланың ұзақ мерзімді экологиялық қауіпсіздігін қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарады.Бұл жұмыс Жайлы орта басқармасының бақылауымен кезең-кезеңімен жүзеге асуда және әрбір тазарту кезеңі бойынша нақты есептер ұсынылады. Мәселен, қоқыстың көлемі, тазартылған арнаның ұзындығы мен жағдайы, қолданылған техника мен қызметкерлердің саны жайлы ақпараттар үнемі тіркеліп, талданады. Мұндай жүйелі жұмыс тәсілі қала инфрақұрылымын күтіп ұстаудың жаңа деңгейіне көтерілгенін көрсетеді. Бұрын мұндай тазарту жұмыстары көбіне көктемде маусымдық негізде өтетін болса, бүгінде бұл тұрақты және жоспарлы жұмысқа айналды.Қаланың көптеген өзендері мен каналдары, соның ішінде Қошқар ата, Қарасу, Бадам және Реттеуші канал сияқты маңызды гидронысандар қамтылып отыр. Соңғы уақытта жиналған қоқыс пен лай су ағымын қиындатып, төтенше жағдайлардың туу қаупін арттырып келген болатын. Енді бұл арналар таза және реттелген күйге келтірілуде. Мұндай тазарту жұмыстарын жүргізу – тек техникалық мәселе емес, ол тұрғындардың қауіпсіздігіне, денсаулығына және табиғатқа деген көзқарасына тікелей әсер ететін маңызды қадам.Қала әкімдігі өз кезегінде тұрғындарға арналарға қоқыс тастамау жөнінде үнемі ескерту жасап келеді. Себебі, каналдарға лақтырылған тұрмыстық қалдықтар тек судың сапасын ғана емес, сонымен қатар қаланың микроклиматын, жануарлар мен өсімдіктердің тіршілік ортасын бұзады. Сонымен қатар, қоқыс шіріген жағдайда жағымсыз иіс таратып, түрлі жұқпалы аурулардың таралуына себеп болуы мүмкін. Сондықтан да бұл тек билік органдарының ғана емес, әрбір тұрғынның ортақ жауапкершілігі екені баса айтылуда.Мұндай шаралардың экожүйеге әсері орасан. Біріншіден, судың сапасы жақсарады. Екіншіден, су жанындағы өсімдіктер мен жануарлар үшін қолайлы жағдай жасалады. Үшіншіден, жаз мезгілінде ауа температурасының жоғарылауына қарамастан, өзен-көлдердің маңындағы ауа ылғалдылығы сақталып, табиғи тепе-теңдік бұзылмайды. Төртіншіден, бұл жұмыстар болашақ ұрпақ үшін экологиялық тұрақты қала қалыптастыруға сеп болады.Өткен жылдармен салыстырғанда 2025 жылы қолға алынған тазарту жұмыстары ерекше ұйымдасқан түрде жүргізілуде. Мысалы, 2022-2023 жылдары мұндай шаралар негізінен сенбілік форматында ғана өтті. Белгілі бір кезеңдерде өткізілген тазалық науқандары қысқа мерзімді нәтиже бергенімен, ұзақ мерзімді шешім бола алмады. Ал биылдан бастап бұл іс кәсіби деңгейде, нақты кесте мен есепке негізделіп жүргізілуде. Әр ауданның өзіне жауапты мекемелері анықталған, техникалар мен мамандар нақты учаскелерге бөлінген. Ең бастысы – бұл бастамалар тоқтап қалмай, жыл бойы жалғасады деген сенім бар.Қала тұрғындары да бұл жұмыстың маңызын түсіне бастады. Көптеген адамдар өз еркімен тазалық шараларына қатысып, қоршаған ортаны қорғауға үлес қосуда. Бұл экологиялық мәдениеттің артуының көрінісі. Мектеп оқушылары, жастар ұйымдары, қоғамдық қорлар белсенділік танытып жатыр. Мұндай ынтымақ қаланың даму бағытының дұрыс екенін көрсетеді.Қорыта айтқанда, Шымкент қаласындағы өзендер мен каналдарды тазарту жұмыстары — экологиялық, әлеуметтік және инфрақұрылымдық маңызы бар жүйелі бастама. Ол қаланың экожүйесін сақтап қалуға ғана емес, тұрғындардың тұрмыс сапасын арттыруға да бағытталған. Бұл тек тазалық шарасы емес, бұл — табиғатқа деген жанашырлықтың, болашақ үшін жасалған игі қадамның белгісі. Таза су арналары — таза болашақтың кепілі.
Шымкентте энзоотиялық аурулардың алдын алу шаралары: экожүйеге әсері мен өткен тәжірибемен салыстыру 24.07.2025
2025 жылдың 23-24 шілдесінде Шымкент қаласында энзоотиялық аурулардың алдын алу мақсатында тұрғындармен түсіндіру жұмыстары жүргізілді. Бұл шараны қала әкімдігінің ауыл шаруашылығы және ветеринария басқармасы, «Ветеринариялық қызмет» МКК және Әл-Фараби ауданы әкімдігі бірлесіп ұйымдастырды. Атап айтқанда, Текесу шағын ауданында өткен кездесулерде мамандар 10 тамыздан бастап залалсыздандыру жұмыстары басталатынын хабарлады.Энзоотиялық аурулар — белгілі бір аумақта үнемі кездесетін, жануарлар арасында таралатын созылмалы немесе маусымдық індеттер. Олар адам денсаулығына да қауіп төндіруі мүмкін, әсіресе егер ауру жұқпалы сипатта болса немесе векторлық жолмен (мысалы, жәндіктер арқылы) таралса. Сондықтан мұндай аурулардың алдын алу шаралары экожүйенің, тұрғындардың және жануарлардың қауіпсіздігі үшін аса маңызды.Шара барысында тұрғындарға қора-жайларды мал қиынан, шөп қалдықтары мен басқа да органикалық қалдықтардан тазартудың маңыздылығы, залалсыздандыру ережелері және санитариялық талаптар туралы ақпарат берілді. Ветеринар мамандар механикалық тазалаудың қажеттілігін, дезинфекциялау құралдарын дұрыс қолдану жолдарын және қора-жайлардың құрғақ әрі желдетілетін болуын ескертті.Мұндай түсіндіру жұмыстары Шымкент қаласы үшін жаңалық емес. Бұған дейін де ұқсас профилактикалық шаралар ұйымдастырылып келген. Мысалы, 2023 жылы Қаратау ауданы аумағында туберкулез, бруцеллез және сібір жарасы ауруларына қарсы залалсыздандыру жүргізіліп, 150-ден астам мал қорасы санитарлық өңдеуден өткен болатын. 2024 жылы Абай ауданында жүргізілген жұмыстар барысында тек қоралар ғана емес, ашық жайылым алаңдары да тазартылып, арнайы биотермиялық шұңқырлар қалпына келтірілген еді.2025 жылғы түсіндіру жұмыстарының ерекшелігі — тұрғындардың қатысу белсенділігінің артуы. Бұрын ветеринар қызметкерлері көп жағдайда түсіндіру жұмыстарын қағаз жүзінде немесе хабарлама арқылы жүргізсе, биылғы кездесулер бетпе-бет өткізілуде. Бұл әдіс тұрғындармен тиімді диалог орнатуға, сұрақтарға нақты жауап беруге және сенімді арттыруға мүмкіндік беріп отыр. Сонымен қатар, бұл іс-шаралар экологиялық сауаттылықты арттырудың тиімді құралы ретінде қарастырылуда.Залалсыздандыру жұмыстары тек аурудың алдын алу емес, сонымен қатар қаланың экожүйесіне оң әсер ететін экологиялық шара болып табылады. Мал қоралары мен аулалардың уақтылы тазалануы топырақтың ластануын азайтады, түрлі зиянды микроорганизмдер мен жәндіктердің көбеюіне жол бермейді. Қалдықтардың жиналып қалуы – экожүйенің бұзылуына, жер асты суларының ластануына және жағымсыз иістің таралуына себеп болатын негізгі факторлардың бірі.Сонымен қатар, мұндай шаралар қаланың санитарлық-гигиеналық жағдайын жақсартып, тұрғындардың өмір сапасына оң әсер етеді. Балалар ойнайтын аула алаңдары, мектептер мен ауруханалар маңындағы аймақтардың залалсыздандырылғаны — жалпы қоғамның денсаулығына қосқан үлес болып табылады.Алдыңғы жылдармен салыстырғанда, қазіргі уақытта экология мен санитарлық тазалыққа деген көзқарас өзгеріп келеді. Бұл тұрғындардың да, жергілікті биліктің де ортақ жауапкершілікті сезінуінің көрінісі. Мысалы, бұрын тұрғындар тек қана ауру шыққан жағдайда шара қолданса, қазір аурудың алдын алу маңыздырақ екенін түсіне бастады. Мұндай өзгерістер қалалық экожүйенің тұрақтылығы мен таза орта қалыптастыруға бағытталған тұрақты қадамдардың нәтижесі.Жоспарға сәйкес, 10 тамыздан бастап барлық аудан аумағында қора-жайларды дезинфекциялау, зиянды жәндіктерге қарсы залалсыздандыру және санитарлық бақылау жұмыстары кең көлемде жүргізілетін болады. Осы ретте қала әкімдігі жеке және заңды тұлғаларға қора-жайларын уақтылы тазалауға, ветеринариялық ережелерді қатаң сақтауға және мал шаруашылығындағы қауіпсіздік талаптарына жауапкершілікпен қарауға шақырып отыр.Қорытындылай келе, Шымкент қаласында жүргізіліп жатқан энзоотиялық аурулардың алдын алу шаралары — бұл тек мал шаруашылығымен айналысатындарға ғана емес, жалпы қоғам мен қоршаған орта үшін маңызды қадам. Залалсыздандыру мен санитарлық талаптардың сақталуы — экожүйенің тепе-теңдігін сақтап, қала тұрғындарының өмір сапасын арттыруға бағытталған стратегиялық шара.Таза орта — салауатты қоғам кепілі.
«Таза Қазақстан» сенбілігі: Экологиялық мәдениет пен қала экожүйесіне қосқан үлесі 23.07.2025
2025 жылдың 23 шілдесінде Шымкент қаласында «Таза Қазақстан» экологиялық акциясы аясында кезекті сенбілік өткізілді. Бұл жолғы тазалық жұмыстары қаланың 8-мөлтек ауданында ұйымдастырылып, шараға коммуналдық қызметкерлермен қатар, жергілікті тұрғындар да белсенді түрде қатысты. Шара барысында аулалар мен жаяу жүргінші жолдары күл-қоқыстан тазартылып, арықтар мен ирригациялық жүйелердегі лай мен қалдықтар шығарылды.«Таза Қазақстан» — еліміз бойынша өткізілетін кең ауқымды экологиялық бастама. Оның басты мақсаты — азаматтардың экологиялық санасын арттыру, табиғатқа жанашырлықпен қарауға үндеп, тұрмыстық тазалықты сақтау мәдениетін қалыптастыру. Осындай сенбіліктер арқылы адамдар тек өз ауласын тазалап қоймай, қоршаған ортаның жалпы жағдайына үлес қосатынын тереңірек түсіне бастайды.Сенбіліктің ерекшелігі — тек тазалық жұмыстарымен шектелмей, көпшілікке экологиялық мәдениет жайында түсіндіру жұмыстарының қатар жүруінде. Ұйымдастырушылар тұрғындарға қалдықты сұрыптап тастау, суды үнемдеу, жасыл желекке күтім жасау сынды пайдалы ақпараттар беріп, жеке жауапкершілік мәселесін алға тартты. Қалалық әкімдік бұл бастаманы тек бір реттік шара ретінде емес, жүйелі түрде өткізілетін экологиялық мәдениет қалыптастыру процесінің бір бөлігі ретінде қарастырады.Бұған дейін де Шымкент қаласында ұқсас сенбіліктер өткізіліп келген. Мысалы, 2023 жылы қаланың «Нұрсәт» шағынауданында үлкен экологиялық акция ұйымдастырылып, жүздеген тұрғын мен еріктілер өз еркімен сенбілікке шыққан болатын. Ол кезде де арықтар тазартылып, көпқабатты үйлер маңындағы жасыл аймақтарға ағаш көшеттері отырғызылды. Ал 2024 жылы «Самал» мөлтек ауданында өткен тазалық шарасына мектеп оқушылары мен жастар ұйымдары белсенді түрде қатысып, эко-сағаттар мен танымдық сабақтар өткізілген еді. Осындай мысалдар бұл бастаманың уақыт өте келе қала өмірінің тұрақты бір бөлшегіне айналғанын дәлелдейді.Экожүйеге тигізетін әсеріне тоқталсақ, мұндай сенбіліктер бір реттік тазалық қана емес, ұзақ мерзімді пайда әкелетін маңызды қадам. Қоқыстан тазартылған арықтар арқылы жаңбыр және суару сулары еркін ағып, топырақтың ластануы мен су тасқынының алдын алады. Сонымен қатар, ашық жатқан қалдықтардың азаюы түрлі ауру тарататын жәндіктер мен кеміргіштердің көбеюіне жол бермейді. Аумақтың тазалығы мен жасылдандырылуы қаланың жалпы экологиялық ахуалын жақсартып, тұрғындардың денсаулығына оң әсер етеді.Тағы бір маңызды аспект — адамдардың қоршаған ортаға деген қарым-қатынасының өзгеруі. Сенбілікке қатысқан тұрғындар өз еңбегімен айналасын тазалап, сол аймаққа деген жауапкершілігін тереңірек сезінеді. Бұл — экологиялық сана мен әлеуметтік белсенділіктің қалыптасуына ықпал ететін маңызды тетік. Осындай акциялардан кейін көбінесе тұрғындардың өз еркімен аулаларын күтіп, қоқысты ретімен тастай бастайтыны байқалады.Қалалық әкімдік пен экологиялық ұйымдар бұл бастаманың жалғасын табатынын атап өтті. Жақын арада басқа мөлтек аудандарда да осындай сенбіліктер өткізіледі деп күтілуде. Сонымен қатар, алдағы уақытта бұл шараларға мектептер мен колледждердің студенттері, кәсіпкерлер мен қоғамдық ұйымдар да кеңінен тартылмақ. Бұл – сенбіліктердің біртіндеп бүкілқалалық эко-қозғалысқа айналып келе жатқанын көрсетеді.Жалпы алғанда, «Таза Қазақстан» акциясы аясында өткізілген сенбілік — Шымкент қаласы үшін жай ғана тазалық шарасы емес, қоғамның экологиялық санасын оятатын, тұрғындарды ортақ мүддеге біріктіретін, әрі қала экожүйесін жақсартуға бағытталған тиімді бастама. Мұндай ұжымдық іс-шаралар арқылы біз тек бүгінгі күннің емес, келешек ұрпақтың да игілігіне жұмыс істейміз.Сондықтан да әр тұрғын мұндай сенбіліктерге қатысуды тек міндет емес, қоғам мен табиғат алдындағы жауапкершілік ретінде қабылдауы қажет. Таза қала — тек әкімдіктің емес, әрбір азаматтың қатысуымен ғана жүзеге аса алатын ортақ мақсат.
Шымкент дендросаябағындағы жаңа ойын алаңшалары: экожүйе мен инклюзияға қадам 21.07.2025
2025 жылдың 21 шілдесінде Шымкент әкімдігінің респи парақшаларында жарияланған ақпаратқа сәйкес, Шымкент қаласындағы А.Асқаров атындағы мемлекеттік дендрологиялық саябақта ауқымды жаңғырту жұмыстары жүріп жатыр. Қала әкімі мен BI Group компаниясының қолдауымен саябақ аумағында заманауи ойын және спорт алаңшалары орнатылуда. Бұл бастама – тұрғындарға жайлы өмір сүру ортасын қалыптастырумен қатар, қаланың экологиялық және әлеуметтік даму бағытын айқындайтын маңызды жоба.Жаңа инфрақұрылым қаланың ең көгалдандырылған аймақтарының бірінде – дендросаябақ ішінде жүзеге асырылып жатқаны ерекше назар аударарлық. Мұнда тек ойын алаңшалары ғана емес, әртүрлі жастағы тұрғындарға арналған спорттық тренажерлар, демалыс орындары мен көлеңкелі шатырлар да қарастырылған. Ең бастысы – бұл кешендер мүмкіндігі шектеулі балалардың да қауіпсіз әрі тең қолжетімділікпен пайдалануына мүмкіндік береді. Яғни, инклюзивті қоғам құру жолындағы нақты әрі маңызды қадам жасалуда.Дендросаябақ — Шымкенттің басты экологиялық әрі мәдени нышандарының бірі. 1979 жылы салынған бұл саябақ сирек кездесетін ағаштар мен өсімдіктердің, құстар мен жануарлардың табиғи ортасы болып саналады. Алаңы 117 гектарды құрайтын бұл аумақта экожүйенің бай әрі нәзік тепе-теңдігі сақталған. Сондықтан да бұл жерде жүзеге асырылатын кез келген құрылыс пен жобалар экожүйеге зиян келтірмей, керісінше оны қолдайтындай жасалуы қажет.Осы орайда жобаның ерекшелігі — жасанды құрылымдар табиғатқа зиян келтірмейтін, экологиялық таза материалдардан жасалып, аумақтың табиғи ландшафтымен үйлесімді болатындай жобаланған. BI Group өкілдерінің айтуынша, барлық алаңшалар табиғи көлеңке аймақтарында орналасқан, ал бетон және пластик қолдану мөлшері барынша шектелген. Сонымен қатар, әрбір құрылым орнатылар алдында экологиялық сараптама жасалып, саябақтағы сирек кездесетін өсімдіктерге зиян тимейтіндігіне көз жеткізілген.Бұған дейін де саябақта бірқатар абаттандыру жұмыстары жүргізілген болатын. Мысалы, 2018 жылы саябақтың басты жолдары мен жарықтандыру жүйесі жөнделді. Бірақ ол кезде инклюзивті бағыт қарастырылмаған. Сол себепті мүмкіндігі шектеулі жандар мен арбадағы балалар саябақ инфрақұрылымын толық пайдалана алмады. 2022 жылы да саябақ ішінде бірнеше демалыс орындары мен субұрқақтар орнатылды, алайда олар тек эстетикалық бағытта жасалды.Ал 2025 жылғы бұл жаңа жоба – өзінің ауқымдылығы, әлеуметтік бағыттылығы және экожүйеге деген құрметі жағынан ерекше. Тек абаттандыру ғана емес, бұл – қоғамдағы әрбір адам үшін тең мүмкіндік жасау және табиғатпен үйлесімде өмір сүру идеясын насихаттау.Қалалық экожүйеге әсерін бағалар болсақ, мұндай жобалар — дұрыс тәсілмен іске асырылған жағдайда — экологиялық тепе-теңдікті сақтай отырып, адамның табиғатпен байланысын нығайтады. Қала тұрғындарының табиғатпен жиі қарым-қатынаста болуы оларда экологиялық мәдениетті, қоршаған ортаға деген жауапкершілікті қалыптастырады. Сонымен қатар, тұрақты пайдаланылатын алаңшалар саябақтың орталықтандырылған жүктемесін азайтады, яғни адамдар саябақтың әртүрлі бөліктеріне таралып, өсімдіктер мен топыраққа түсетін қысымды азайтады.Жобаның тағы бір артықшылығы — қаланың басқа аймақтарындағы саябақтар мен жасыл аймақтарға үлгі болуы. Егер әр саябақта осындай инклюзивті, табиғатпен үйлесімді ойын және спорт алаңшалары құрылса, бұл Шымкенттің экологиялық және әлеуметтік ахуалын едәуір жақсартады. Сонымен қатар, болашақта экотуризм бағытында да маңызға ие болуы мүмкін.Қорытындылай келе, А.Асқаров атындағы дендрологиялық саябақтағы жаңа алаңшалар — тек балаларға арналған ойын аймағы емес, бұл – қала дамуының жаңа кезеңін білдіретін, инклюзия мен экологиялық үйлесімділікті біріктірген жоба. Бұл бастама қаланың тек көркін емес, рухын да жаңартып отыр. Осындай жобалардың арқасында Шымкент жайлы, қамқор және экологиялық тұрғыдан тұрақты қалаға айналып келеді.
Shymcity Park: Тазалығы сақталған саябақ – экологиялық үйлесімділіктің үлгісі 22.07.2025
2025 жылдың 22 шілдесінен бастап Шымкент қаласының Қалалық жайлы орта дамыту басқармасы Shymcity Park саябағының аумағында тазалық пен қоғамдық тәртіпті күнделікті бақылауда ұстауды күшейтті. Бұл – қала тұрғындарының ең көп серуендейтін және демалатын аймақтарының бірі болғандықтан, ерекше назарға алынған экологиялық-әлеуметтік нысан. Саябақтың тазалығы мен жайлылығы бүгінде қала мәдениетінің, тұрмыстық мәдениеттің және экологиялық сананың айқын көрсеткіші болып отыр.Shymcity Park — шымқалалықтардың ғана емес, қала қонақтарының да сүйікті орнына айналған көпфункционалды қоғамдық кеңістік. Онда жаяу жүргіншілер жолы, спорт алаңдары, балалар ойнайтын аймақтар, жасыл желектер және көлшіктер орналасқан. Жаз мезгілінде мұнда күн сайын мыңдаған адам демалады. Сондықтан саябақтың тазалығы мен көркіне ерекше талап қойылады.Қазіргі таңда саябақта келесі жұмыстар тұрақты жүргізіліп жатыр:– Қоқыстар уақтылы шығарылып, арнайы контейнерлер тазартылады;– Жасыл желектер — ағаштар мен гүлзарлар күтіп-бапталып, аптасына бірнеше рет суарылады;– Қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ететін арнайы тазалық және қауіпсіздік топтары күн сайын кезекшілік атқарады.Жайлы орта басқармасы бұл жұмыстарды тек маусымдық науқан ретінде емес, күнделікті тәртіпке енгізген. Бұл тәсіл саябақ экожүйесіне оң әсерін беріп отыр. Алғашқы нәтижелердің өзі көзге көрініп тұр: қоқыс жәшіктері толып қалмайды, гүлзарлар солып жатпайды, ағаштардың түбі құрғап кетпейді. Тіпті құстар мен көбелектердің көбейгені де байқалады — бұл табиғи ортадағы өзгерістердің белгісі.Бұл бастама өткен жылдардағы жұмыстармен салыстырғанда әлдеқайда жүйелі және тиімді. Мысалы, 2022 және 2023 жылдары саябақтағы тазалық негізінен сенбіліктерге, еріктілердің бастамаларына немесе мерекелік іс-шаралардың алдында ұйымдастырылатын тазалау жұмыстарына тәуелді болатын. Яғни, нақты және үздіксіз бақылау болмаған. Жаз мезгілінде кейбір орындарда қоқыс жиналып, өсімдіктер қурап, жағымсыз иіс пайда болып жататын. Мұндай жағдайлар тұрғындардың наразылығын тудырған еді.2024 жылы Shymcity Park аумағында коммуналдық қызметтердің араласуымен тазалықты сақтау мақсатында «Таза саябақ – ортақ жауапкершілік» атты науқан өткізілген болатын. Алайда бұл да уақытша акция болып қалды. Ал 2025 жылғы шілдеден бастап қолға алынған күнделікті бақылау және кәсіби күтім саябақты жаңа сапа деңгейіне шығарды.Экожүйеге келер болсақ, саябақтың тазалығы тек эстетикалық ғана емес, экологиялық маңызға да ие. Тазаланбаған ортада зиянды бактериялар мен паразиттер тез таралады. Бұл — адамдардың денсаулығына қауіп төндірумен қатар, саябақ флорасы мен фаунасының құрып кетуіне себеп болады. Ал арнайы күтім жасалған жағдайда өсімдіктер жақсы дамып, құстар мен жәндіктердің тіршілік ету ортасы сақталады. Мұндай экожүйе табиғи тепе-теңдікті қамтамасыз етіп, қала ауасының сапасын жақсартады.Сонымен қатар Shymcity Park қалалықтардың психологиялық саулығына да оң әсерін тигізіп отыр. Таза, көгалдандырылған ортада серуендеу, спортпен айналысу немесе жай ғана демалу адамдардың күйзелістен арылуына, физикалық белсенділігін арттыруға көмектеседі. Бұл – қоғамдық денсаулықты жақсарту жолындағы маңызды қадам.Shymcity Park-тағы оң өзгерістер басқа саябақтарға да үлгі бола алады. Қаладағы «Металлург», «Қиял әлемі», «Жайлау» сынды саябақтарда да осындай жүйелі бақылау мен күтім жүйесін енгізу алдағы уақыттың жоспарына енген.Бұл бастама тұрғындардың өз мәдениетіне, қоршаған ортаға деген қарым-қатынасын да өзгертуде. Қазірдің өзінде саябақта қоқысты жерге тастамай, арнайы жәшіктерге салатын адамдар көбейді. Балаларын тәрбиелеп жүрген ата-аналар да бұл үлгіге назар аударып жатыр. Бұл – бір ғана саябақтың емес, бүкіл қала мәдениетінің дамуы.Қорыта айтқанда, Shymcity Park-та жүзеге асырылып жатқан тазалық пен тәртіпті сақтау шаралары — тек абаттандыру жұмыстары емес, бұл — қаланың экологиялық тұрақтылығына бағытталған маңызды қадам. Бұрынғы бір реттік шаралардан жүйелі жоспарлы іске көшкен бұл бастама болашақта Шымкенттің барлық қоғамдық кеңістіктеріне таралуы тиіс. Мұндай өзгерістер — қаланың болашағына жасалған инвестиция. Таза саябақ – жайлы қала кепілі.
Су арналарының тазалығы – Шымкенттің экологиялық тұрақтылығының кепілі 25.07.2025
2025 жылғы сәуірде Шымкент қаласында өзендер мен каналдарды тазарту жұмыстары басталған болатын, ал 24 шілде жалғасын алуда. Бұл экологиялық және инфрақұрылымдық шаралар қазіргі таңда тұрақты түрде жүргізіліп жатыр. Мақсаты – көктемгі және жазғы кезеңдерде су тасқынының алдын алу, қаланың су инфрақұрылымын ретке келтіру, сондай-ақ табиғи ортаның тазалығын сақтау.Аталған жұмыс аясында қала аумағындағы өзен арналарындағы шөгінділер мен қоқыс қалдықтары арнайы техника арқылы тазартылып, су өткізу арналарындағы ағындар реттелуде. Каналдар мен арық жүйелерін лайдан арылту, жағалау сызықтарын тазарту, су жинағыш құрылғыларды тексеру – осы жұмыстың негізгі бағыттары болып отыр. Мұндай шаралар табиғи апаттардың алдын алумен қатар, экожүйенің қалпына келуіне де үлкен үлес қосады.Қалалық әкімдік пен коммуналдық қызметтер бұл жұмысты маусымдық сенбіліктермен емес, жыл бойғы жоспарлы қызмет ретінде ұйымдастырып отыр. Бұл — соңғы жылдары қалада экологиялық саясаттың бірте-бірте жүйеленіп келе жатқанын көрсетеді. Бұрын көбіне маусымдық немесе бір реттік сипатта жүргізілетін тазалау шаралары енді ұзақмерзімді стратегияға айналып келеді.Мысалы, 2022 жылы Шымкент қаласында тек көктемде ғана бірнеше ірі канал мен өзен арналарында тазарту жұмыстары жүргізілген болатын. Қаланың Бозарық, Бәйдібек би, Қошқар-ата өзені маңында бірнеше жүз тоннаға жуық қоқыс пен шөгінді жиналып, арнайы техникамен шығарылған. Бұл жұмыстар халықтың су тасқынынан аман болуын қамтамасыз етсе де, тек бір маусыммен шектелгені белгілі. Ал қазіргі 2025 жылғы тазарту жұмыстарының ерекшелігі – олардың тұрақты түрде жүргізілуінде.2024 жылы да төтенше жағдайлар департаменті мен табиғи ресурстар басқармасы тарапынан өзен-көлдер мен каналдардың жағдайы тексеріліп, профилактикалық жұмыс жүргізілген. Дегенмен бұл жұмыстар көбінесе алдын ала тексеру, шектеулі учаскелерде тазалау жүргізумен шектелді. Жүйелі және жоспарлы тазарту қолға алынбаған болатын.2025 жылғы наурыз-сәуір айларында басталған тазалау жұмыстары аясында каналдардың гидротехникалық жағдайы да бақылауға алынған. Қаланың негізгі су арналары — Қошқар-ата, Қарасу, Ақсу өзендері мен олардың тармақтары, сондай-ақ ауылшаруашылық мақсатта пайдаланылатын каналдар — кезең-кезеңімен тазартылып, шөгінділерден аршылуда. Бұл шаралар өзендердің табиғи ағысын қалыпқа келтіріп, судың тоқтап қалуын, иістің пайда болуын және су флорасы мен фаунасына келетін зиянды азайтады.Су арналарының жүйелі тазалануы қала экожүйесіне оң әсер ететіні даусыз. Біріншіден, судың табиғи айналымы ретке келеді. Ағын су бөгелмейді, өз бағытымен еркін қозғалады. Бұл – жер асты суларының деңгейіне де оң ықпалын тигізеді. Екіншіден, судың сапасы жақсарады. Егер каналдар мен өзендер лай мен қоқысқа толы болса, онда суда өмір сүретін микроорганизмдер, өсімдіктер мен балықтарға қолайсыз орта қалыптасады. Ал жүйелі тазарту бұл тепе-теңдікті қалпына келтіреді.Үшіншіден, суармалы жерлердегі егіншіліктің өнімділігі артады. Ауылшаруашылық каналдар арқылы келетін су мөлшері ұлғайып, уақытылы жеткізіледі. Бұл өз кезегінде шаруалардың шығынын азайтып, жердің құнарлылығын сақтауға мүмкіндік береді.Төртіншіден, тұрғындардың қауіпсіздігі мен жайлылығы қамтамасыз етіледі. Су арналарының маңындағы халық көп шоғырланған аудандарда тасқын қаупі азаяды. Сондай-ақ жағалау бойындағы демалыс орындары, серуен жолақтары мен қоғамдық кеңістіктер экологиялық жағынан қауіпсіз әрі тартымды бола түседі.Айта кету керек, тазарту жұмыстарына тек коммуналдық қызметтер ғана емес, еріктілер, мектеп оқушылары, тұрғындар мен қоғамдық ұйымдар да тартылып жатыр. Бұл қоғамның экологиялық сана-сезімінің артып келе жатқанын көрсетеді. Тұрғындар тек бақылаушы емес, белсенді қатысушы ретінде көрініп отыр. Қалалық әкімдіктің "Қала тазалығы — бәрімізге ортақ!" деген үндеуі осыған дәлел.Қорыта айтқанда, 2025 жылдың сәуірінде басталған өзендер мен каналдарды тазарту жұмыстары – қаланың экологиялық және инфрақұрылымдық жүйесін жақсартуға бағытталған кешенді шара. Бұл бастама бұрынғы жылдардағы бір реттік сенбіліктерден ерекше, тұрақты әрі нақты нәтиже беруге бағытталған. Табиғи ортаға жасалған бұл қамқорлық қала тұрғындарының өмір сапасын жақсартумен қатар, болашақ ұрпаққа таза әрі қауіпсіз орта қалдырудың кепілі болмақ.
«Тұран» ауданы аумағында «ШымкентСпецКомплекс» ЖШС тарапынан санитарлық тазалық пен көгалдандыру жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде 25.07.2025
2025 жылғы 25 шілдеде Шымкент қаласының Тұран ауданында санитарлық тазалық пен көгалдандыру жұмыстары жүйелі түрде жүргізілді. Бұл жұмыстарды «ШымкентСпецКомплекс» ЖШС ұйымдастырып, қала тұрғындарына таза әрі жайлы орта қалыптастыруға бағытталған іс-шаралар кешенін жүзеге асыруда.Аталған күнгі тазалық жұмыстары аясында көшелер мен тротуарлар қоқыстан тазартылып, шөп пен газондар қырқылды, гүлзарлар суарылып, ағаштарға санитарлық кесу жұмыстары жүргізілді. Мұндай шаралар қала келбетін жақсартуға, тұрғындарға қолайлы өмір сүру ортасын ұсынуға мүмкіндік береді. Жұмыс барысында арнайы техника, қызметкерлер және қол еңбегі кеңінен тартылды. Сонымен қатар, тұрғындардың өздері де сенбіліктерге қатысып, өз аумағындағы тазалыққа үлес қосты.Бұл бастама бұрын да болған тазалық және көгалдандыру шараларымен салыстырғанда, жүйелі түрде, нақты жоспармен атқарылып жатқаны байқалады. 2024 жылы, мысалы, «Таза Қазақстан» республикалық акциясы аясында қалада тазалық жұмыстары өткізілген болатын. Бірақ ол көбіне бір реттік сенбіліктер түрінде өтті. Ал биылғы жылы Тұран ауданында тазалық тұрақты түрде жүргізіліп жатыр, бұл экожүйеге ұзақ мерзімді әсер қалдыруы мүмкін.Бұрынғы жылдары да жасыл желектерді көбейтуге бағытталған бірқатар жобалар іске асқан еді. 2023–2024 жылдары Шымкент қаласында 220 мыңнан астам ағаш көшеттері отырғызылып, бірнеше жаңа гүлзарлар ашылған. Сонымен қатар, орман алқаптарында өртке қарсы минералды жолақтар жасалып, табиғи аймақтарға күтім күшейтілген болатын. Бұл шаралар ұзақ мерзімді нәтижеге бағытталып, қала экожүйесіне оң әсерін тигізді.2025 жылғы Тұран ауданындағы жұмыс осы жобалардың жалғасы ретінде қарастыруға болады. Себебі тек қоқыс жинаумен шектелмей, ағаштарды баптау, көгалдарды суару, шөп қырқу сияқты үздіксіз жүргізілетін күтім шаралары экологиялық тұрақтылықты қамтамасыз етеді.Аталған іс-шаралардың қоршаған ортаға әсері айтарлықтай. Газон мен шөптерді күтіп-баптау ауадағы шаң-тозаң мөлшерін азайтып, қала ішіндегі температураны реттеп отырады. Ағаштарды дұрыс кесу олардың дұрыс өсуіне, аурулардан арылуына және ұзақ өмір сүруіне мүмкіндік береді. Гүлзарларды суару мен оларды таза ұстау қала эстетикасын жақсартып қана қоймай, аралар мен басқа да тозаңдатушы жәндіктердің тіршілігіне оң әсер етеді.Сондай-ақ тұрақты түрде жүргізілетін тазалық шаралары су арналарының ластануын болдырмай, қоқыстан келетін зиянды қалдықтардың экожүйеге енуінің алдын алады. Бұл өз кезегінде қаладағы өзен-көлдер мен жер асты суларын сақтауға көмектеседі. Мұндай шаралар микроклиматты тұрақтандырып, қалада жасыл желек көлемін арттырады.Қоғамдық қатысу деңгейі де артты. Сенбіліктерге еріктілер, тұрғындар, кәсіпорын өкілдері қатысып, қалаға жанашырлық танытуда. Бұл қала халқының экологиялық мәдениетін арттырып, ортақ жауапкершілік сезімін оятады. Тұрғындардың тазалыққа атсалысуы — бұл әлеуметтік капиталдың өсуінің көрсеткіші.2025 жылғы бұл жұмыстар бұрынғы бір реттік акциялармен салыстырғанда әлдеқайда тиімді әрі тұрақты сипатқа ие. Егер 2024 жылғы тазалық шаралары көбіне маусымдық сипатта болып, қысқа мерзімді нәтиже берсе, биылғы жүйелі тазалау мен көгалдандыру экожүйені тұрақты дамытуға ықпал етіп отыр. Бұрын тек көзбояушылық сипатта өткен кейбір тазалық акциялары бүгінде шын мәніндегі қала саясатының бір бөлігіне айналуда.Жасыл аймақтарды күтіп-баптау тек қаланың сұлулығын арттырып қоймай, денсаулыққа да тікелей әсер етеді. Таза ауа, көлеңкелі аймақтар, шудан қорғайтын жасыл қорғандар – мұның бәрі адамның өмір сапасына оң ықпалын тигізеді. Балалар ойнайтын алаңдар, демалыс орындары да көгалдандыру жұмыстары нәтижесінде жайлы және қауіпсіз ортаға айналады.Қорыта айтқанда, 25 шілдеде басталған және жүйелі түрде жалғасып жатқан тазалық пен көгалдандыру жұмыстары – Шымкент қаласының экожүйесін жақсартуға бағытталған нақты қадам. Бұрынғы жылдардағы жобалардың жалғасы ретінде бұл бастама тек экологиялық емес, әлеуметтік және мәдени тұрғыда да оң өзгерістерге себепші болады. Қаланың көркі – оның тазалығы мен жасыл желектерінде. Бұл бағыттағы тұрақты жұмыс экологиямен қатар қала тұрғындарының өмір сүру сапасын арттырудың да басты тетігі.