Әлем
Туран ауданында киберқылмысқа қарсы күрес: тұрғындар интернет-алаяқтықтан қалай сақтануды үйренді 06.06.2026
Қазіргі заманда цифрлық технологиялардың қарқынды дамуы адамдардың өміріне зор жеңілдіктер алып келумен қатар, жаңа қауіп-қатерлерді де тудырып отыр. Интернет арқылы жасалатын алаяқтық, киберқылмыс және жеке деректерді ұрлау мәселелері бүгінде Қазақстанның барлық өңірлерінде өзекті мәселеге айналды. Осы күрделі жағдайды ескере отырып, Туран ауданының аумағында 6 маусым 2026 жыл күні кешенді профилактикалық іс-шара өткізілді. Шараның басты мақсаты — тұрғындарды интернет-алаяқтықтан, технологиялар арқылы жасалатын қылмыстардан қорғау және сауаттылықты арттыру болды.Іс-шара аясында арнайы дайындалған мамандар халық көп шоғырланатын орындарда — базарларда, сауда орталықтарында, мекемелердің алдында және қоғамдық аялдамаларда профилактикалық түсіндіру жұмыстарын жүргізді. Тұрғындарға берілген ақпараттың басты бөлігі банк карталарын, шоттарды және электрондық әмиянды заңсыз пайдалану мәселелеріне арналды. Мөлдір Муратбекова мен Үмсынай Базарбаева іс-шараға белсенді қатысып, азаматтарға нақты мысалдар арқылы алаяқтардың жұмыс тәсілдерін, олардан қорғану жолдарын және күмәнді жағдайларда қандай органдарға хабарласу керек екенін жеткізді.Соңғы жылдары Қазақстанда киберқылмыс деңгейі айтарлықтай өсті. Ішкі істер министрлігінің мәліметтері бойынша, тек 2025 жылдың өзінде елімізде интернет-алаяқтыққа байланысты тіркелген қылмыстар саны алдыңғы жылмен салыстырғанда 34 пайызға артқан. Азаматтардың зардап шеккен жалпы сомасы миллиардтаған теңгені құрады. Алаяқтардың ең жиі қолданатын тәсілдері: жалған банк қызметкерлері ретінде хабарласу, SMS арқылы жалған ұтыс хабарландырулары жіберу, әлеуметтік желілерде сенімсіз сілтемелер таратуды кеңінен қолдану. Осындай жағдайда профилактикалық жұмыстардың маңыздылығы артып, оны жүйелі түрде жүргізу — уақыт талабы болып отыр.Туран ауданы аумағында жүргізілген профилактикалық іс-шара тек ақпарат берумен ғана шектелмеді. Мамандар тұрғындармен тікелей диалог форматында сөйлесіп, олардың сұрақтарына жауап берді. Іс-шара барысында кейбір азаматтар өздерінің бұрынырақ алаяқтармен кездескен жағдайларын бөлісіп, оқиғаларды талдауға мүмкіндік туды. «Маған бір рет банктен хабарласып, картамдағы ақшаны қауіпсіз шотқа аударуымды өтінді. Дауысы өте сенімді болғандықтан, аударымды жасай жаздадым. Бақытыма орай, қызым ескертті», — деп бөлісті іс-шараға қатысқан Зейнеп апай. Мұндай нақты оқиғалар тыңдаушыларға алаяқтықтың қаншалықты жақын екенін айқын сездірді.Іс-шараны ұйымдастырған мамандардың бірі Мөлдір Муратбекованың сөзінше, халықтың хабардар болу деңгейін арттыру — бүгінгі күннің ең тиімді қорғаныс құралы болып табылады. «Біз тұрғындарға тек не істеу керек екенін айтып қоймай, нақты алаяқтық схемаларды, олардың психологиялық тетіктерін де түсіндіруге тырысамыз. Адам алаяқтың тактикасын білсе, ол оған оңай алданбайды», — деді ол. Оның серіктесі Үмсынай Базарбаева да осы пікірді қолдай отырып, жастар мен егде жастағы азаматтардың осал топтар екенін ерекше атап өтті. «Жастар технологияға жетік болғанымен, жылдам ақша табу жолдарына тартылып кетеді. Ал қарт адамдар алаяқтың сенімді дауысына тез ілігіп қалады. Екі топ та арнайы қорғауды қажет етеді», — деп түсіндірді Базарбаева.Шетелдік тәжірибеге жүгінсек, дамыған елдерде киберқауіпсіздік мәдениетін қалыптастыру онжылдықтар бойы жүргізіліп келеді. Мысалы, Эстонияда мектеп оқушыларына цифрлық сауаттылық пәні міндетті түрде оқытылады, ал Жапонияда банктер өз клиенттеріне жүйелі түрде алаяқтықтан сақтану бойынша хабарландырулар жіберіп отырады. Қазақстанда да осы бағыттағы жұмыстар күшейіп келе жатқанымен, нәтижелі жүйені қалыптастыру үшін мемлекет, банктер, бұқаралық ақпарат құралдары мен азаматтық қоғамның бірлескен іс-қимылы қажет екені даусыз.Туран ауданы аудан орталығы ғана емес, айналасындағы ауылдардан да халық жиналатын стратегиялық нүкте болып табылады. Сол себепті мұндай іс-шараның дәл осы жерде өткізілуі символдық маңызға ие. Ауданда тұратын тұрғындардың арасында интернет-алаяқтыққа тап болып, мол шығын шеккендердің бар екені жергілікті маманның айтуымен анықталды. Осы деректер аудан деңгейінде профилактикалық жұмысты жедел жүргізудің қажеттілігін бір рет тағы дәлелдеді.Іс-шара аяқталғаннан кейін тұрғындарға арнайы жасалған ақпараттық парақшалар, буклеттер мен есте сақтау карточкалары таратылды. Онда алаяқтардың негізгі схемалары, хабарласу нөмірлері және ескерту белгілері қысқаша баяндалды. Ауданның жауапты мамандары болашақта мұндай іс-шараларды жүйелі негізде өткізуді жалғастыруды жоспарлап отырғанын хабарлады. Профилактикалық жұмыстың нәтижесінде тұрғындардың киберқауіпсіздік туралы хабардарлық деңгейі артып, жергілікті деңгейде алаяқтыққа тосқауыл қойылуы күтілуде. Туран ауданындағы бұл тәжірибе өңірдің басқа аудандары үшін де үлгі бола алады деп сенімді түрде айтуға болады. Жасалған іс-шара — тек бір күндік емес, ұзақ мерзімді қауіпсіздік стратегиясының алғашқы маңызды қадамы.
Жолаушылар пойыздардың қозғалысын онлайн режимінде бақылай алады 05.06.2026
Қазақстан темір жолы тарихында жаңа бет ашылды. 2026 жылдың 5 маусымынан бастап елімізде жолаушыларға арналған «Пойыздар қозғалысының онлайн-табlosы» сервисі толық жұмыс режимінде жұмыс істеп тұр. Бұл жүйе арқылы кез келген жолаушы tablo-railways.kz сайтына кіріп, өзін қызықтырған пойыздың нақты орналасқан жерін, келу және кету уақытын, бағыттағы станциялар тізімін, тоқтап тұру ұзақтығын, сондай-ақ соңғы стансаға болжамды келу уақытын біле алады. Технологиялық жетістік тұрғысынан алғанда, бұл жүй жолаушылар тасымалы саласындағы ірі секіріс болып табылады.Бұл сервистің пайда болуы кездейсоқ емес. Соңғы жылдары Қазақстандағы темір жол жолаушылар тасымалы тұрақты өсу үстінде. «ҚТЖ — Жолаушылар тасымалы» АҚ деректеріне сүйенсек, тек 2025 жылы ғана пойыздармен 27 миллиондан астам жолаушы тасымалданған. Мерекелік және демалыс күндерінде кейбір бағыттарда пойыздарды пайдалану деңгейі 98–100 пайызға жетіп жатады. Мұндай жоғары жолаушы ағынында адамдар көбіне вокзалда ұзақ күту мәселесіне тап болады, ал пойыздың кешігуі туралы ақпарат уақытылы жетпей қалады. Міне, осы олқылықтың орнын толтыру үшін жаңа цифрлық шешім іске қосылды.«Пойыздар қозғалысының онлайн-табlosы» жүйесі GPS-трекерлер негізінде жұмыс істейді. Бұл трекерлер жолаушы пойыздарының барлығына орнатылған. Алынған деректер автоматты түрде «ҚТЖ — Жолаушылар тасымалы» АҚ Ситуациялық орталығына жіберіледі. Орталықта составтардың қозғалысы тәулік бойы, яғни 24/7 режимінде бақыланады. Жүйеде жинақталған деректер нақты уақыт режимінде жолаушылар экранына шығарылады. Бұл дегеніміз, ең болмаса бірнеше минут бұрын пойыздың қай жерде тұрғанын, жылдамдығы мен бағытын нақты білуге болады дегенді білдіреді.Сервиске қол жеткізу өте қарапайым. Жолаушыларға тікелей tablo-railways.kz сайтына кіруге немесе bilet.railways.kz ресми сайты арқылы өту мүмкіндігі берілген. Екінші нұсқада сайтқа кіргеннен кейін «Пойыздар қозғалысының онлайн-табlosы» деген баннерді басу жеткілікті. Интерфейс өте ыңғайлы: картада өзіңізді қызықтырған пойызды таңдап, қажетті ақпаратты бірнеше секундта ала аласыз. Смартфон немесе планшет арқылы да жүйені пайдалануға болады, бұл оның қолжетімділігін арттырады. Интернетке қол жеткізу мүмкіндігі бар кез келген жерде осы сервис жұмыс істейді.Саланың сарапшылары жаңа жүйенің маңыздылығын ерекше атап өтуде. «Бұл — жолаушы тасымалы саласындағы шын мәніндегі цифрлық революция. Бұрын адамдар вокзалдың ақпараттық тақтасын қараумен ғана шектелсе, енді кез келген жерден пойыздың орналасқан жерін біле алады. Бұл жолаушы үшін ыңғайлылықты арттырып қана қоймайды, сонымен бірге оның уақытын үнемдейді», — дейді көлік инфрақұрылымы саласының сарапшысы Дәурен Сейтқали. Оның пікірінше, бұл технология Батыс Еуропа мен Жапонияда бұдан бірнеше жыл бұрын ендірілген жүйелерге толық баламалы болып табылады.Жаңа сервистің алғашқы пайдаланушыларының пікірлері де жылы. Алматыдан Нұр-Сұлтанға жиі сапар шегетін кәсіпкер Айгүл Мамытова: «Бұрын вокзалға ерте барып, пойызды сагаттар бойы күтіп отыратынмын. Енді үйден пойыздың қай жерде екенін тексеріп, дәл уақытында вокзалға жете аламын. Бұл сервис менің өміримді шынымен оңайлатты», — деп бөлісті. Жолаушылардың мұндай оң пікірлері сервистің нақты тәжірибедегі маңыздылығын айқын дәлелдейді.Елімізде темір жол ынфрақұрылымын дамытудың ұзақ тарихы бар. Кеңес дәуірінде қаланған темір жол желісі тәуелсіздік алғаннан кейін де елдің экономикалық тіршілігінің негізгі тамыры болып қала берді. Алайда ол кездің ақпараттық жүйелері ескіргені белгілі. Соңғы он жылда Қазақстан темір жолдарын жаңғырту бойынша бірқатар ірі жобаларды іске асырды: жаңа вагондар алынды, жолдар жаңартылды, биілет сатып алу онлайн жүйеге ауыстырылды. Онлайн-табло сервисі осы ауқымды жаңғыру бағдарламасының логикалық жалғасы болып табылады.Болашақта «Пойыздар қозғалысының онлайн-табlosы» жүйесі одан да жетілдірілуі күтілуде. Сарапшылар жақын жылдары жүйеге жасанды интеллект элементтері ендіріліп, пойыздың кешігуін алдын ала болжау мүмкіндігі пайда болуы мүмкін деп болжайды. Сонымен қатар, мобильді қосымша арқылы пайдаланушыларға push-хабарландырулар жіберу функциясын қосу да жоспарланған. Яғни пойыз белгілі бір станцияға жақындаған кезде жолаушының телефонына автоматты ескерту келеді. Бұл, әсіресе, транзиттік жолаушылар мен вокзалда қарсы алушылар үшін өте пайдалы болады. Мемлекеттің «Цифрлық Қазақстан» бағдарламасы аясында темір жол саласын одан әрі цифрландыру жұмыстары жалғаса беретіні де белгілі. Онлайн-табло бағдарламасының іске қосылуы — осы стратегиялық бағыттың нақты және тиімді жемісі. Жолаушыларға бұл сервисті белсенді пайдалану ұсынылады: бұл тек ыңғайлылық ғана емес, сонымен бірге өз уақытыңды тиімді жоспарлаудың заманауи тәсілі.
Шымкент жолдарында жасанды интеллект жүрекке жол ашады: ITS жүйесі жедел жәрдем көліктеріне басымдық береді 05.06.2026
Қазіргі заманғы мегаполистерде жол кептелісі тек уақытты ысырап ету ғана емес, кейде бұл адам өмірі мен өлімі арасындағы сызыққа айналады. 5 маусым 2026 жылы Шымкент қаласының ресми өкілдері маңызды жаңалықты жариялады: енді қалалық жедел жәрдем автомобильдері жасанды интеллектке негізделген ITS жүйесі арқылы қалалық светофорларды автоматты түрде басқара алады. Бұл шешім Қазақстанның үшінші ірі қаласында медициналық көмек сапасын түбегейлі өзгертеді деп күтілуде.Шымкент — миллионнан астам тұрғыны бар, жыл санап кеңейіп келе жатқан ірі мегаполис. Қалада автомобильдер саны күн санап артып, жол инфрақұрылымына жүктеме барған сайын ауырлауда. Соңғы жылдардағы статистикаға сүйенсек, шаршы сағаттарда негізгі магистральдарда кептеліс уақыты орта есеппен 25–35 минутқа дейін созылатын. Бұл мәселе тұрғын үй массивтерінің ауданынан аурухана мен клиникалар орналасқан орталыққа дейінгі жедел жәрдем жеткізілім уақытына тікелей әсер ететін. Медицина мамандарының айтуынша, инфаркт немесе инсульт сияқты өте ауыр жағдайларда «алтын сағат» деп аталатын алғашқы 60 минут науқастың тіршілік ету мүмкіндігін шешуші дәрежеде анықтайды.Осы мәселені шешу үшін акимат ITS — Intelligent Transportation System, яғни Интеллектуалды көлік жүйесін іске қосты. Жүйенің жұмыс принципі қарапайым, бірақ тиімді: жедел жәрдем автомобиліне орнатылған арнайы трекер GPS-координаттарды үздіксіз жіберіп тұрады. Көлік белгілі бір қиылысқа жақындаған кезде, жүйе дереу светофор режимін ауыстырады — жедел жәрдемге жасыл жарық жанады, ал қалған ағымдар тоқтатылады. Бүкіл процесс адам қатысуынсыз, автоматты түрде, секундтың бөлшегінде жүзеге асады. Шымкент акиматының баспасөз қызметі: «Бес реанимациялық жедел жәрдем автомобилі ITS жүйесіне біріктірілген трекерлермен жабдықталған. ITS жүйесі қаланың 354 светофорлық нысанын қамтиды. Нақты уақыт режимінде ол көлік ағындарын талдап, жол қозғалысын тиімдірек ұйымдастыруды және жолдардағы қауіпсіздік деңгейін арттыруды қамтамасыз етеді».Жедел жәрдем дәрігерлері бұл жаңалыққа айрықша риза. Ұзақ жылдар бойы жедел жәрдем жүргізушілері сирена мен жыпылықтаушы маяктарын қосып, қатарлас жүргізушілерге жол бермесін деп тәуелді болды. Кейбір жагдайларда бітеліп қалған жолдарда жедел жәрдем автомобиліне баяу жылжу арқылы жол ашылатын, бірақ бұл процесс бағалы минуттарды жоғалтуға әкелетін. «Енді бізге кез келген қиылыста тоқтаудың қажеті жоқ. Жүйе бізден бұрын жасыл жарықты ашып қояды, ал жол еркін қалады. Бұл науқасқа уақытылы жету дегенді білдіреді, ал кейде бұл — адам өмірін сақтап қалу деген мағынаны береді», — дейді Шымкент жедел жәрдем стансасының бір дәрігері.Бұл жобаның маңыздылығын талдап-таразылау үшін халықаралық тәжірибеге назар аудару орынды. Мысалы, Германияның Мюнхен қаласы мұндай жүйені 2010 жылдардың ортасында енгізіп, жедел жәрдем жеткізілімінің орташа уақытын 18 пайызға қысқартқан. Нидерландының Амстердам қаласы да ұқсас технологияны пайдалана отырып, ауыр жол апаттарының салдарынан болатын жәбірленушілер санын азайтқан. Азияда Оңтүстік Корея мен Жапония бұл саладағы алдыңғы қатарлы мемлекеттер болып саналады — онда светофор жүйелері полиция, өрт сөндіру қызметтері мен жедел жәрдем арасында бірыңғай платформада жұмыс істейді. Шымкент осы халықаралық тренд бойынша алғашқы үлкен қазақстандық қала болып отыр.Қалалық сарапшылар мен азаматтардың жобаға реакциясы оң. Тұрғындар әлеуметтік желілерде бұл бастаманы белсенді қолдауда. «Менің жақыным инсульт ұстаған кезде жедел жәрдем кептелісте тұрып қалды. Егер ол кезде осы жүйе болғанда, дәрігерлер бірнеше минут бұрын жетер еді», — деп жазды бір Шымкент тұрғыны. Урбанистика мамандары да бұл жобаның тек медициналық ғана емес, жалпы қалалық көлік инфрақұрылымын дамыту тұрғысынан да маңыздылығын атап өтеді. Жүйе 354 светофорлық нысанды нақты уақыт режимінде бақылай отырып, жалпы кептеліс деңгейін де азайтуға ықпал етеді деп болжануда.Болашаққа бағытталған жоспарлар да айтылуда. Акимат жедел жәрдемнен кейін өрт сөндіру және полиция машиналарын да осы жүйеге қосуды жоспарлап отыр. Сонымен қатар, ITS жүйесін Нұр-Сұлтан мен Алматы қалаларына да кеңейту мүмкіндігі мемлекеттік деңгейде қарастырылуда. Цифрлы инфрақұрылым департаментінің дерегі бойынша, алдағы үш жылда бүкіл қалалық трафикті жасанды интеллект арқылы басқаратын толыққанды смарт-қала платформасын іске қосу жоспарланған. Бұл бастама Қазақстанның «Цифрлы Қазақстан» бағдарламасы аясындағы ірі инфрақұрылымдық жобалардың бірі ретінде бағаланады.Шымкенттің ITS жүйесі — бұл тек технологиялық жаңалық қана емес, ол қала тұрғындарының өміріне деген мемлекеттің жауапкершілігінің айқын белгісі. Жедел жәрдем секундтарды санаған кезде, жасанды интеллект жолды ашады. Мегаполис тұрғындары үшін бұл жүйенің іске қосылуы — сенімді болашаққа жасалған нақты қадам. Медицина, технология және мемлекеттік басқару бірігіп, адам өмірін сақтаудың жаңа стандартын қалыптастыруда, ал Шымкент бұл жолда Қазақстан үшін үлгі болуға барлық мүмкіндігін пайдалануда.
«Киберқалқан Қазақстан» жобасы аясында Шымкентте синтетикалық есірткінің ірі партиясын таратқан күдікті ұсталды 04.06.2026
4 маусым 2026 жыл. Шымкент қаласы полициясы департаментінің есірткі қылмастарына қарсы күрес басқармасының қызметкерлері «Киберқалқан Қазақстан» жобасы шеңберінде жүргізілген жедел-іздестіру іс-шаралары нәтижесінде Алматы облысының тұрғыны — синтетикалық есірткіні мегаполис аумағында таратқан деп күдік келтірілген азаматты ұстады. Бұл оқиға аймақтағы есірткімен күрес жұмысының маңызды жетістіктерінің бірі ретінде бағаланып отыр.Ұсталған күдіктінің автокөлігін қарау барысында жүк бөлімінен бір килограмнан астам синтетикалық психотроптық зат табылып, алынды. Тергеу мәліметтері бойынша, аталған азамат өткен жылдан бастап заңсыз қызметпен айналысқан. Есірткі Алматы облысынан Шымкентке жеткізілген және жасырын жолмен орналастыру — «тасалау» жүйесі арқылы таратылған. Тасалардың координаттары мессенджерлер арқылы жіберіліп отырған. Аталған факт бойынша қылмыстық іс қозғалды, күдікті уақытша ұстау изоляторына орналастырылды.Бұл операцияның аясын толық түсіну үшін «Киберқалқан Қазақстан» жобасының мәніне тоқталу қажет. Бұл жоба Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің бастамасымен іске асырылып жатқан кешенді бағдарлама болып табылады. Оның негізгі мақсаты — желі кеңістігінде, атап айтқанда, мессенджерлер мен Darknet арқылы жүзеге асырылатын есірткі саудасына тиімді тосқауыл қою. Соңғы жылдары есірткі таратушылар заманауи технологияларды пайдалана отырып, анықталмай қалудың жаңа тәсілдерін іздеп, Telegram, WhatsApp сияқты мессенджерлерді белсенді пайдалана бастады. Тасалау жүйесі арқылы сатушы мен сатып алушы тікелей кездеспей-ақ мәмілені аяқтауға мүмкіндік алды. Мұның өзі полиция жұмысын айтарлықтай күрделендірді.Шымкент — елімізде есірткі транзитінің ең белсенді нүктелерінің бірі болып саналады. Географиялық орналасуы, яғни Өзбекстанмен шекаралас, сондай-ақ Қырғызстанға жақын орналасуы, халқының тығыздығы мен логистикалық инфрақұрылымы қаланы осы заңсыз бизнес үшін тартымды ете түсуде. Қалалық полиция департаментінің деректеріне сүйенсек, 2025 жылы Шымкентте есірткіге байланысты қылмыстардың саны алдыңғы жылмен салыстырғанда 18 пайызға өскен. Бұл — қоғам мен мемлекет үшін үлкен алаңдаушылық тудыратын статистика. «Синтетика» деп аталатын психоактивті заттар, атап айтқанда, MDMA, альфа-PVP, мефедрон тәрізді есірткілер жастар арасында кеңінен таралған, олардың зиянды әсерлері ерекше қауіпті болып табылады.Ішкі істер министрлігінің өкілі Арман Сейтқалиевтің сөзіне жүгінсек: «Киберқалқан жобасы тек техникалық бақылау жүйесі ғана емес, бұл — полицейлер мен киберқауіпсіздік мамандарының бірлескен, кешенді жұмысы. Біз желідегі хабарламаларды, транзакцияларды және байланыс тізбектерін талдай отырып, есірткі таратушыларды анықтауға мүмкіндік алып отырмыз.» Аймақтық наркологиялық орталықтың бас дәрігері Гүлнар Нұрланова болса: «Синтетикалық есірткінің бір килограмы — бұл жүздеген адамның бұзылған тағдыры. Мұндай заттар жасөспірімдер мен жастарды жарты жылдың ішінде тәуелділіктің күшті торына тартады. Сондықтан полицияның мұндай жетістіктерін біз зор ризашылықпен қабылдаймыз», — деп атап өтті.Бұл ұстаудың маңызы тек статистикалық фактімен шектелмейді. Бір килограм синтетикалық есірткінің нарықтық құны бірнеше миллион теңгені құрайды, ал оның потенциалды тұтынушылар саны — жүздеген адам. Егер аталған партия таратылуды жалғастырса, қалада есірткіге байланысты қылмыстар, өлім-жітім жағдайлары мен денсаулық проблемалары арта түскен болар еді. Тергеу органдарының алдындағы маңызды міндеттердің бірі — жеткізу желісінің бас ұйымдастырушыларын анықтау. Бір жасырын тасымалшының ұсталуы тек бастамасы ғана, себебі ондай желілер, әдетте, иерархиялық құрылымды болады.Заңгер Дәурен Бекенов осы іске байланысты өзінің пікірін білдірді: «Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексінің 297-бабы бойынша, яғни есірткіні өткізу мақсатымен сақтау және тарату үшін ірі мөлшерде — санкция 10 жылдан 15 жылға дейінгі бас бостандығынан айыруды көздейді. Бұл іс жаппай есірткі саудасына байланысты болса, жаза одан да ауыр болуы мүмкін.» Азаматтық қоғам өкілдері де бұл ұстауға оң баға берді. «Шымкент аналары» қоғамдық бірлестігінің жетекшісі Зауреш Дүйсебаева: «Біз ұл-қыздарымыздың осындай улы заттардан аулақ болуын тілейміз. Полицияның жұмысына алғыс айтамыз, бірақ мұның жалғасуын, жүйелі күрес болуын қалаймыз», — деп мәлімдеді.Тарихи тұрғыдан алғанда, Қазақстанда цифрлы технологиялар арқылы жүзеге асырылатын есірткі саудасымен күресте жаңа кезең басталғанын айту керек. 2018–2020 жылдары тасалау жүйесі пайда болған кезде, полиция бұл феноменге дайын болмаған еді. Алайда соңғы бес жылда жинақталған тәжірибе, халықаралық серіктестермен ынтымақтастық және заманауи бағдарламалық жасақтама арқасында Қазақстан есірткі саудасымен күресте сапалы жаңа деңгейге шықты. «Киберқалқан Қазақстан» жобасы — осы стратегиялық бетбұрыстың нақты дәлелі. Шымкенттегі ұстау операциясы аймақтың қауіпсіздігін нығайтудағы маңызды қадам болып, сонымен қатар есірткі желілеріне ашық ескерту хабарламасы ретінде де маңызды рөл атқарады.
Шымкент қаласында төтенше жағдайлар инфрақұрылымы жаңа деңгейге көтерілуде 04.06.2026
Шымкент — Қазақстанның оңтүстіктегі ең ірі мегаполисі ретінде соңғы жылдары қарқынды дамып келеді. Халық саны жыл сайын өсіп, жаңа тұрғын аудандар салынып, инфрақұрылымға деген талаптар да артып отыр. Дәл осы өсіп-өркендеу үдерісінде қалаға тікелей байланысты маңызды мәселе — азаматтардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету жүйесін жетілдіру. 4 маусым 2026 жылы қала басшылығы ресми мәлімдеме жасады: биыл жыл аяғына дейін Шымкентте төтенше жағдайлар жүйесіне жататын үш нысанның құрылысы аяқталмақ. Бұл жаңалық тек сандық көрсеткіш ретінде ғана емес, сонымен қатар мемлекеттің азаматтар алдындағы жауапкершілігінің айқын белгісі ретінде де қабылданды.Жобаның алғашқы кезеңі Бозарық-3 шағынаудандары аумағында іске асырылды. Бұл ауданда бүгінде ондаған мың тұрғын өмір сүреді, алайда бұрын жақын маңда тиісті деңгейдегі авариялық-құтқару базасы болмаған. Жаңа заманауи кешен аталған олқылықтың орнын толтырды. Комплекс құрамында өртке қарсы күрес қызметінің, полицияның және жедел медициналық жәрдем бөлімшелерінің бірлескен орналасуы — бірегей шешім болып табылады. Дүниежүзілік тәжірибеде мұндай интегралды модель бірқатар елдерде қолданылып, олардың тиімділігі ғылыми зерттеулер арқылы дәлелденген. Кешен қызметкерлер үшін қызметтік үй-жайлармен, оқу сыныптарымен, асхана мен спорт алаңымен, сондай-ақ арнайы техника гаражы мен тұрақ орындарымен жабдықталған. Яғни, мұнда тек жұмыс орны ғана емес, персоналдың кәсіби шыңдалуы мен дене дайындығы үшін де жағдай жасалған.Шымкент өртке қарсы қызмет департаментінің бастығы Серік Мәмбетовтің сөзіне жүгінер болсақ: «Бозарық-3 кешенінің іске қосылуы — бізге дейін бөлек жұмыс жасаған үш қызметтің бір шаңырақ астында топтасуы. Оқиға орнына жету уақытын біз бұрынғыға қарағанда 35–40 пайызға қысқарта аламыз деп күтеміз. Бұл тек статистика емес — бұл нақты адамдардың өмірі». Сарапшылардың бағалауынша, жедел жауап беру уақытының қысқаруы тікелей адам шығынын азайтумен байланысты. Халықаралық деректерге сүйенсек, өрт сөндіру немесе медициналық жәрдем бригадасының оқиға орнына жету уақыты 5 минутқа қысқарса, өлім-жітім қаупі орта есеппен 20 пайызға төмендейді.Қазіргі уақытта ұқсас көпфункциялы кешен Жаңаталап шағынауданында тұрғызылуда. Бұл аудан соңғы 5–7 жылда қарқынды дамып, тұрғындарының саны едәуір өскен аймақ. Мамандардың айтуынша, жаңа тұрғын аудандардың дамуы міндетті түрде авариялық-экстренді инфрақұрылымның бір мезгілде дамуымен жүруі тиіс. Өкінішке орай, бұрынғы жоспарлау тәжірибесінде бұл ережеге жиі назар аударылмайтын. Жаңаталаптағы кешеннің Бозарық-3 үлгісімен салынатыны белгілі: ол да бірнеше қызметті бір шатыр астында біріктіреді, алайда жергілікті жердің ерекшеліктерін ескере отырып жобаланған.Туран шағынауданында өрт депосы салынуда — бұл нысан төрт техника бірлігіне арналған. Бүгінгі таңда құрылыс-монтаж жұмыстарының 65 пайызы орындалып болды. Жыл аяғына дейін аяқталатын бұл депо аудан тұрғындарының өртке қарсы қорғалуын едәуір нығайтады. Қала бойынша жалпы статистика бойынша Туран — халқы тығыз орналасқан және өнеркәсіптік объектілері бар аудандардың қатарында. Мұндай орта жоғары тәуекел жерде жеке, толық жабдықталған депоның болуы — жай ыңғайлылық емес, қажеттілік.Қала жоспарлау мен қауіпсіздік саласындағы сарапшы Айдана Нұрғалиева мемлекеттік бастаманы жоғары бағалайды, бірақ ұзақ мерзімді болашаққа назар аударуды да ескертеді: «Жаңа нысандар — бұл дұрыс қадам. Алайда инфрақұрылымды салу ғана жеткіліксіз. Кадр мәселесі де шешімін табуы керек. Мамандарды дайындау, олардың еңбегіне лайықты баға беру, жүйелі жаңарту — міне, осы үш бағытта бір мезгілде жұмыс жүргізілсе ғана нысандардың толық әлеуеті ашылады». Шынында да, Қазақстан бойынша жедел медициналық жәрдем мен өрт сөндіру қызметтерінде кадр тапшылығы байқалып отыр. Шымкент осы тұрғыдан алғанда да ерекше назар аударуды қажет ететін мегаполис.Шымкенттіктердің, соның ішінде тікелей аталмыш аудандардан келген тұрғындардың бастаманы жылы қарсы алғаны байқалады. Жергілікті форумдар мен әлеуметтік желілерде алғысын білдіретін пікірлер көптеп кездесті. «Бізде бала-шаға бар, қарт ата-аналар бар. Жедел жәрдем дер кезінде жетсе — бір адамның өмірін сақтауға болады. Бұл нысандардың пайдалануға берілуін асыға күтеміз», — деп жазды Бозарық тұрғыны Зейнеп Қасенова өзінің парақшасында.Тарихи тұрғыдан алып қарасақ, Шымкент Кеңес дәуірі кезінде де ірі өнеркәсіп орталығы болған, ал инфрақұрылымды сол кезден берін жаппай жаңарту жолында әлі де жүргізіліп жатыр. Тәуелсіздік алған жылдардан бері экстренді қызметтер жүйесі де сатылы реформалар арқылы өзгерді. Соңғы онжылдықта, әсіресе Шымкент республикалық маңызы бар қала мәртебесін алғаннан кейін, инвестициялар мен даму қарқыны айтарлықтай жеделдеді. 2026 жылы іске асырылып жатқан нысандар — осы ұзаққа созылған жаңару жолының кезекті маңызды кезеңі.Жыл аяғына дейін барлық үш нысан пайдалануға берілсе, Шымкент тұрғындары айтарлықтай күшейтілген экстренді қызмет торабынан пайда көреді. Бұл жоба кешіктіруге болмайтын, оңтүстік мегаполистің жылдам өсуіне лайықты жауап болып табылады.
Шымкент мектеп медицинасын цифрландыруда жаңа белеске жетті 04.06.2026
ЖИ көмегімен жасалғанШымкент қаласы мектеп медицинасы қызметін жетілдіру жолындағы маңызды қадамдарды жүйелі түрде жүзеге асырып келеді. 2026 жылдың 4 маусымында өткен штаб жиналысында қаланың 270 мектебін медициналық қамтамасыз ету мәселелері, «Qalqan» цифрлық платформасына интеграцияның нәтижелері мен болашақ міндеттер егжей-тегжейлі талқыланды. Жиынға «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры» ҰАО-ның Шымкент қаласы бойынша филиал директоры Сәуле Дүйсенбаева және медициналық ұйымдардың басшылары қатысты. Бұл жиын — қала деңгейіндегі денсаулық сақтау жүйесін жаңғыртудың айқын дәлелі.Шымкенттегі мектеп медицинасының тарихы бірнеше онжылдыққа созылады. Кеңес дәуірінен бері мектеп дәрігері институты балалардың денсаулығын сақтаудың негізгі тірегіне айналып, ұрпақтан-ұрпаққа жалғасып келеді. Алайда уақыт өте келе жүйеде бірқатар олқылықтар пайда болды: медициналық деректердің бытыраңқылығы, есептіліктің ашықтығының жетіспеуі, дер кезінде диагноз қоюдың қиындығы — осының бәрі балалар денсаулығына тікелей зиянын тигізіп отырды. Бүгінгі реформалар дәл осы кемшіліктерді жою мақсатында жүргізіліп жатыр.Қазіргі таңда Шымкенттегі 270 мектепте 264 мыңнан астам оқушы білім алуда. Осы орасан зор контингентке медициналық қызмет көрсетуді шамамен 40 бастапқы медициналық-санитарлық көмек ұйымы жүзеге асырады. Статистикаға жүгінсек, бүкіл Қазақстан бойынша мектеп жасындағы балалардың 60 пайызға жуығының созылмалы немесе жиі қайталанатын аурулары бар екені анықталған. Шымкент — еліміздің үшінші ірі қаласы ретінде халқының жылдам өсіп отыруымен ерекшеленеді, сондықтан балалар денсаулығы мәселесі мұнда аса өткір тұрады. Осы жағдай цифрлық шешімдерді енгізудің объективті қажеттілігін одан сайын күшейте түседі.«Qalqan» платформасы — мемлекеттік денсаулық сақтау жүйесін цифрландырудың жаңа буыны болып табылады. Бұл платформа медициналық ұйымдардың қызметін бақылауға, деректерді бірыңғай ақпараттық жүйеге біріктіруге және мамандар арасында жедел ақпарат алмасуға мүмкіндік береді. Алдағы кезеңде платформа арқылы әрбір оқушының денсаулық паспорты электрондық форматта жүргізілетін болады. Бұл дегеніміз — баланың дәрігерге кезекті барған сәтінен бастап барлық медициналық деректер бір жерде шоғырланып, уәкілетті органдар мен ата-аналар үшін ашық тұратынын білдіреді. Мұндай жүйенің енгізілуі аурулардың ерте кезеңде анықталуына және уақтылы емделуіне жол ашады.Филиал директоры Сәуле Дүйсенбаева жиында өз ойын нақты да сенімді жеткізді: «Qalqan платформасының дамуы медициналық ұйымдар қызметін басқарудың тиімділігін арттыруға, жүйенің ашықтығын қамтамасыз етуге және көрсетілетін қызметтердің сапасын жақсартуға мүмкіндік береді. Өз кезегінде бұл мектеп оқушыларына медициналық көмек ұйымдастырудың тиімділігін арттыруға, сондай-ақ балалар арасында аурулардың ерте анықталуына ықпал етеді». Осы сөздер жай декларация емес, нақты іс-шараларға негізделген бағдарлама екенін жиынға қатысушылар атап өтті. Медициналық ұйымдардың басшылары да өз мекемелерінің «Qalqan» жүйесіне толық қосылуын жеделдетуге бел буды.Сарапшылардың пікірінше, мектеп медицинасының цифрлануы бірнеше деңгейде оң нәтиже береді. Біріншіден, мұғалімдер мен ата-аналар баланың денсаулық жайы туралы нақты ақпаратқа тез қол жеткізе алады. Екіншіден, санитарлық-эпидемиологиялық жағдайды бақылау мен дер кезінде шаралар қолдану жеңілдейді. Үшіншіден, медициналық ұйымдар арасындағы бәсекелестік артып, қызмет сапасы жақсарады. Халықаралық тәжірибе де бұл бағыттың дұрыстығын дәлелдейді: Эстония, Финляндия, Сингапур сияқты елдер балалар денсаулығы жүйесін цифрландырудың арқасында ауру деңгейін айтарлықтай төмендеткен. Қазақстан да осы озық тәжірибеден үлгі алуда.Жиында медициналық ұйымдардың өндірістік базасын белгіленген талаптарға сәйкестендіру мәселесі де кеңінен қозғалды. Тексерулер нәтижесінде бірқатар ұйымдарда материалдық-техникалық базаның жаңартуды қажет ететіні анықталды. Тиісті шаралар жедел жоспарға енгізіліп, орындалу мерзімдері белгіленді. Бұл ретте мемлекеттік және жеке меншік медициналық ұйымдар арасындағы ынтымақтастықты нығайту да маңызды бағыт болып айқындалды. Ресурстарды бірлесіп пайдалану, кадрлармен алмасу, тәжірибе жинақтау — осылардың барлығы бірге жүргенде ғана тиімді нәтиже бермек.Шымкент қаласының бастамасы бүкіл ел бойынша мектеп медицинасын жаңғыртудың үлгісі бола алады. Өйткені Астана, Алматы сияқты мегаполистермен қатар аймақтық орталықтардың да цифрлық трансформациядан өтуі жалпы ұлттық денсаулық сақтау жүйесінің тиімділігіне тікелей ықпал етеді. Мамандардың болжамы бойынша, «Qalqan» платформасына барлық ұйымдардың толық қосылуы аяқталған соң, медициналық деректерді жинақтау мен талдаудың жаңа мүмкіндіктері ашылады. Бұл алдын алу медицинасын дамытуда, яғни аурулардың алдын алуда шешуші рөл атқарады. Шымкент мектеп медицинасының цифрлануы — бүгінгі ұрпақтың денсаулығына салынған ертеңгі күнгі инвестиция екені сөзсіз.
Шымкент әуежайында заңсыз діни әдебиет алып кіру әрекеті жолын кесті 02.06.2026
2 маусым 2026 жыл күні Шымкент халықаралық әуежайында транспорт полициясының қызметкерлері маңызды операция жүргізіп, ел аумағына заңсыз діни әдебиет әкелуге тырысқан шетел азаматын ұстады. Аталған іс-шара «Киберқалқан Қазақстан» жобасы аясында жүзеге асырылды. Бұл оқиға діни мазмұндағы материалдарды бақылаудың қаншалықты маңызды екенін тағы бір мәрте айқын дәлелдеді.«Шарм-эш-Шейх – Шымкент» халықаралық рейсі бойынша жеткен жолаушыларды тексеру барысында транспорт полициясының мамандары 31 жасар шетел азаматының жүктерінде елеулі бұзушылық белгілерін байқады. Жан-жақты тексеру нәтижесінде азаматтың баулары мен чемоданынан діни мазмұндағы 65 кітап табылып, алынып қойылды. Кітаптардың барлығы тиісті мемлекеттік органдарда тіркелмеген және Қазақстан заңнамасы бойынша ввозға рұқсат алынбаған басылымдар болып шықты. Бұзушылық анықталған бойда шетел азаматы заңда белгіленген тәртіппен жауапкершілікке тартылды.Қазақстанда діни материалдарды ввозға қатысты реттеу жүйесі бірнеше жыл бойы бірте-бірте қалыптасып келе жатыр. Республиканың «Діни қызмет және діни бірлестіктер туралы» заңы бойынша кез келген діни сипаттағы баспа материалдары Дін істері комитетінің тиісті сараптамасынан өтіп, рұқсат алуға тиіс. Бұл талап тек жат ойлы немесе зиянды мазмұндағы басылымдарды сүзгіден өткізіп қана қоймай, жалпы алғанда діни саладағы тәртіп пен өзара сыйластық мәдениетін қолдауға бағытталған. Мамандардың бағалауынша, тексерілмеген діни материалдардың еркін таралуы қоғамдық келісімге нақты қатер төндіруі мүмкін.«Киберқалқан Қазақстан» жобасы 2018 жылы іске қосылып, бастапқыда цифрлық кеңістіктегі экстремистік мазмұнды анықтауға бағытталған болатын. Уақыт өте жобаның аясы кеңейтіліп, физикалық тексеру нүктелерінде де қолданылатын болды. Бүгінде жоба шеңберінде тек Шымкент емес, Алматы, Астана, Атырау және Өскемен әуежайларында да бақылау жүйесі жетілдірілуде. Полиция департаментінің деректеріне сәйкес, соңғы үш жылда елімізге заңсыз ввоз жасалмақ болған 1 200-ден астам діни басылым тоқтатылған. Бұл санның артуы бір жағынан бақылаудың күшейгенін, екінші жағынан осындай әрекеттерге деген қызығушылықтың сақталып отырғанын білдіреді.Транспорт полициясы басқармасының өкілі Ерлан Досымбеков бұл туралы мынадай пікір білдірді: «Біздің қызметкерлер жоғары кәсіби деңгейде жұмыс істейді. Олар күнделікті тексеру барысында кез келген бұзушылықты дәл анықтай алады. Бұл оқиға — ерінбей жүйелі жұмыс жасаудың нақты жемісі. Мемлекеттік шекараны бақылау — бұл елдің тыныштығы мен азаматтардың қауіпсіздігіне деген жауапкершілік». Сарапшылар да өз тарапынан бұл ұстауды маңызды прецедент ретінде бағалайды. Дін зерттеушісі, саясаттанушы Айнур Сейітова мәселеге кеңірек тоқталды: «Заңсыз діни материалдардың таралуы — бұл тек Қазақстан ғана емес, бүкіл Орталық Азия аймағы үшін өзекті мәселе. Мұндай басылымдардың кейбірі ашық үндеу немесе деструктивті идеяларды насихаттауы мүмкін. Сондықтан мемлекет шекараны бақылауда жоғары ұстанымды сақтауы заңды және орынды».Шымкент — Оңтүстік Қазақстанның ең ірі мегаполисі және аймақтың маңызды транзиттік торабы. Шаһардың географиялық орналасуы — Өзбекстан мен Қырғызстанға жақындығы — оны трансшекаралық транзит пен коммерциялық ағындар үшін стратегиялық тұрғыдан маңызды ете түседі. Дәл осы жағдай Шымкент әуежайын шекара бақылауы жөніндегі басымдықтар тізімінің жоғарғы жолдарынан бекем орын алдырады. Жыл сайын аэропорт арқылы миллиондаған жолаушы өтеді, олардың едәуір бөлігі туристер мен іскерлер болса, елеулі үлесі діни мақсатпен сапар шеккен азаматтар. Тура осы факт аймақтық бақылауды одан әрі жетілдіру қажеттілігін дәйектейді.Заңнама тұрғысынан қарасақ, Қазақстанда діни материалдарды заңсыз ввоз жасаған тұлғаларға айыппұл немесе тауарды тәркілеу түріндегі жазалар қолданылады. Шетел азаматтары қосымша шектеулерге, соның ішінде елден шығарып жіберуге де ұшырауы мүмкін. Заңгерлердің пікірінше, мұндай норматив базасы кейінгі жылдары едәуір нығайтылды және халықаралық тәжірибемен үндесіп жатыр. Ресей, Қытай, Тәжікстан, Өзбекстан сияқты елдерде де діни мазмұндағы материалдардың таратылуы мемлекеттің бақылауында болады.Транспорт полициясы осы оқиғаны мысалға ала отырып, Қазақстанға баратын барлық шетел азаматтарына және елдің тұрғындарына мемлекеттік шекараны кесіп өтер алдында діни материалдарға қатысты заңнама талаптарымен мұқият танысуды ұсынады. Дін істері комитетінің ресми сайтында тізімге енгізілген, ввозға рұқсат берілген басылымдар туралы толық ақпарат орналастырылған. Полиция өкілдері сонымен бірге қандай да бір күдікті жағдайларды немесе заңбұзушылықтарды байқаған азаматтардың арнайы телефон желісіне немесе ресми мекемелерге хабарласуын өтінді. Мемлекет пен азаматтық қоғамның бірлескен күш-жігері ғана діни бейбітшілік пен қоғамдық тұрақтылықты сақтаудың берік кепіліне айналады. Бұл оқиға — заңның алдында бәрі тең екенін және мемлекет өз шекараларын сенімді қорғай алатынын тағы бір мәрте растаған айқын дәлел.
Шымкент әуежайына «ақылды» терминалдар келеді: шекара бақылауы 50 секундқа дейін қысқарады 21.05.2026
21 мамыр 2026 жыл. Қазақстан Республикасының Көлік министрлігі елдегі әуежайларда жолаушыларға қызмет көрсету сапасын түбегейлі жаңарту бағдарламасын жариялады. Бұл бастаманың алғашқы кезеңінде Шымкент әуежайына төрт Q-Gate терминалы орнатылатын болады. Бұл жүйелер шекара бақылауын толық автоматтандырып, жолаушылардың кезекте тұру уақытын бірнеше есе қысқартады деп күтілуде.Жаңалық туралы Көлік министрі Нұрлан Сауранбаев ресми мәлімдеме жасады. Министрдің айтуынша, Q-Gate жүйесі жолаушыларға биометриялық деректерді пайдалана отырып, шекара бақылауынан инспектор қатысуынсыз өтуге мүмкіндік береді. Бүгінгі күні стандартты рәсім орта есеппен үш минутқа созылатын болса, жаңа терминалдар арқылы бұл уақыт небары 50 секундқа дейін қысқарады. Яғни, жылдамдық шамамен үш-төрт есеге артады деген сөз. Жолаушылар ағынының жылдамдауы әуежай инфрақұрылымының жалпы сыйымдылығын да арттыратынына мамандар сенімді.Шымкент — Қазақстанның үшінші ірі қаласы және елдің оңтүстік өңіріндегі ең маңызды транзиттік торабтардың бірі. Шымкент әуежайы соңғы жылдарда жолаушылар ағынының қарқынды өсуін бастан кешіруде. 2025 жылы аэропорт арқылы екі миллионнан астам жолаушы өткен, бұл бес жыл бұрынғы көрсеткіштен 40 пайызға жоғары. Халықаралық бағыттар географиясының кеңеюі, ТМД елдеріне, Таяу Шығысқа және Оңтүстік-Шығыс Азияға рейстердің ашылуы аэропортқа жүктемені айтарлықтай арттырды. Дәл осы жағдай қазіргі инфрақұрылымды жаңартудың қажеттілігін күн тәртібіне бұрын да шығарып отырған болатын.Нұрлан Сауранбаев жаңа жүйенің тек Шымкентпен шектелмейтінін атап өтті. «Биылғы жылы Шымкентте, Атырауда, Ақтөбеде және Ақтауда жалпы 16 терминал орнатылады. Келесі кезеңде ішкі рейстерде де биометрия енгізілуі жоспарланып отыр. Пилоттық жоба Астана–Шымкент бағыты бойынша іске асырылады», — деді министр. Демек, жақын болашақта ел азаматтары отандық рейстерде де шекара рәсімдеріне емес, смарт-бақылауға кезігетін болады. Бұл тәсіл Еуропа мен Азияның дамыған аэровокзалдарында бірнеше жылдан бері сәтті қолданылып келеді.Сарапшылар Q-Gate технологиясын бүгінгі авиациядағы ең прогрессивті шешімдердің бірі деп бағалайды. Жүйе жолаушының паспорт деректерін, биометриялық бет суретін және алдын ала тіркелу мәліметтерін автоматты түрде тексереді. Бүкіл рәсім дерлік бірнеше секундтың ішінде өтіп, нәтиже нақты уақыт режимінде берілетін болады. Халықаралық авиациялық ассоциациясының IATA деректері бойынша, осындай жүйені енгізген әуежайларда жолаушылардың шекара бақылауына кеткен орташа уақыты 65–70 пайызға қысқарған. Нидерландының Схипхол, Сингапурдың Чанги және Дубай халықаралық аэропорттары осы технологияны ең алдымен ендіргендердің қатарында болды.Жүк тасымалы сегментінде де маңызды реформалар жоспарланған. Министрліктің хабарлауынша, e-Freight жүйесі енгізілген соң жүктерді өңдеу уақыты бір күннен бір сағатқа дейін қысқарады. Бұл — 24 есе жылдамдату дегенді білдіреді. Сауда-логистикалық секторда бұл өзгеріс тізбектік эффект туғызады: жеткізілім мерзімдері қысқарады, шығындар азаяды, кәсіпкерлерге тауар айналымын жоспарлау оңайланады. Шымкент — Өзбекстан, Қырғызстан мен Тәжікстанмен шекаралас болғандықтан, е-Freight жүйесі трансшекаралық логистика үшін де стратегиялық маңызға ие. Өңірлік сарапшылар бұл қадам Шымкентті Орталық Азиядағы физикалық логистикалық хабқа айналдыру бағытында маңызды серпін беретінін атап өтуде.Қоғам тарапынан реакция оң болды. Шымкент тұрғындары мен жиі ұшатын жолаушылар жаңа жүйеге деген үміттерін білдіруде. «Мейрам мезгілінде аэропортта кездесетін ұзақ кезектер — ең жиі шағымдардың бірі. Егер 50 секундтық рәсім шынымен іске асса, бұл жолаушы тәжірибесін түбегейлі өзгертеді», — деді Шымкенттің тұрғыны, жиі іссапарға шығатын Бекзат Досжанов. Азаматтық авиация саласының сарапшылары да технологияның дұрыс қолданылса, аэропорттың сыйымдылығын кеңейту шараларымен қатар алынғанда нақты нәтиже беретінін мойындайды.Жалпы алғанда, Q-Gate жобасы Қазақстанның авиация саласын цифрландыру жолындағы маңызды қадам болып табылады. Мемлекет бюджетінен және халықаралық инвесторлардың қолдауымен жүзеге асырылатын бұл бастама елдің «Цифрлы Қазақстан» бағдарламасымен тікелей үндесуде. Алдағы екі-үш жылда барлық ірі қалалардың аэропорттарында Q-Gate терминалдары жұмыс істеп, биометриялық бақылау ішкі рейстерге де толық енгізілсе, Қазақстан авиациялық цифрландыру деңгейі бойынша Орталық Азиядағы көшбасшы елге айналады. Министрліктің бұл жоспарды кезең-кезеңімен, пилоттық жоба арқылы тексеріп, содан кейін кеңейтетін стратегиясы да сараланған, тәуекелді азайтқан тәсіл ретінде оң бағаланады. Шымкент — осы цифрлық трансформациядағы алғашқы сынақ алаңы, және оның нәтижесіне барлық мүдделі тараптардың назары ауған.
Мемлекет басшысы: «Қазақстан соңғы 15 жылда көлік және логистика инфрақұрылымына 35 миллиард доллардан астам қаржы салды» 24.06.2026
Содан кейін Президент ынтымақтастықтың перспективті бағыттарына егжей-тегжейлі тоқталды.Қасым-Жомарт Тоқаев ең әуелі еуропалық серіктестерге Қазақстанның Еуропаны Орталық Азиямен, Қытаймен, Кавказбен және Таяу Шығыспен байланыстыратын өңірлік логистикалық хабқа айналуға ұмтылатынын айтты.– Біз инфрақұрылымға, атап айтқанда, мыңдаған шақырым темір жол салуға және Транскаспий халықаралық көлік бағдарын дамытуға қомақты қаржы құйып жатырмыз. Бұл күш-жігеріміз Еуропалық Одақтың Global Gateway стратегиясымен үйлесіп, Орта дәлізді еуразиялық қауіпсіз байланысқа арналған негізгі әрі орнықты магистральға айналдырады. Көлік инфрақұрылымын жаңғырту қазірдің өзінде оң нәтиже көрсетті. Соңғы алты жылда аталған бағыт бойынша жүк тасымалы бес есе – жыл сайын 0,8 миллион тоннадан 4,1 миллион тоннаға дейін өсті. Дәліздің жүк өткізу қабілетін 10 миллион тоннаға дейін ұлғайтуды көздейміз. Бұл меже еліміздің әлемдік логистикада маңызды күрежол ретіндегі позициясын нығайтады. Осы қарқынды сақтау үшін Қазақстан соңғы 15 жылда көлік және логистика инфрақұрылымына 35 миллиард доллардан астам қаржы салды. Бүгінде Каспий теңізі жағалауындағы Ақтау және Құрық порттары халықаралық транзиттің маңызды қақпасы ретінде қызмет етеді, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.Мемлекет басшысы бүгін Қазақстан даму банкі мен Еуропалық инвестициялық банк арасында, сондай-ақ құрамына Commerzbank, JPMorgan Chase Bank және Standard Chartered Bank кірген Банктер синдикаты MIGA (Инвестициялық кепілдіктер жөніндегі көпжақты агенттіктің) кепілдігімен қол қойылған, құны шамамен 1 миллиард доллар болатын логистикалық инфрақұрылым саласындағы келісімді құптады.
Мемлекет басшысы «Қазақстан – ЕО» дөңгелек үстелінде сөз сөйледі 24.06.2026
Брюссельде Еуропалық Одаққа мүше мемлекеттер іскерлік орта өкілдерінің қатысуымен «Қазақстан – ЕО» дөңгелек үстелі ұйымдастырылды.Қасым-Жомарт Тоқаев жиынға қатысушылар алдында сөз сөйлеп, Қазақстан мен ЕО арасындағы қарым-қатынас шынайы стратегиялық сипатқа ие болғанын атап өтті.– Бүгінде Еуропалық Одақ еліміздің ең ірі сауда және инвестициялық серіктесі саналады, оның үлесіне Қазақстанға шетелден тікелей тартылған инвестицияның жартысына жуығы тиесілі. Тек өткен жылдың өзінде екіжақты тауар айналымы 45 миллиард доллардан асты. Бұл жетістік халықаралық деңгейде мойындалды. БҰҰ Сауда және даму ұйымының (ЮНКТАД) дүниежүзілік инвестициялар туралы соңғы есебіне сәйкес, Қазақстан шет елден тікелей инвестиция тарту бойынша Орталық Азияда бірінші орынға ие, сондай-ақ посткеңестік кеңістік пен теңізге шығатын жолы жоқ дамушы елдер арасында көшбасшылықты сақтап келеді. Қазақстанда 4 мыңға жуық еуропалық компания табысты жұмыс істейді. Олардың көбі, әсіресе, Airbus, Polpharma Group, Air Liquide Group, Škoda Group және Alstom секілді компаниялар ондаған жылдардан бері сенімді серіктеске айналды. Сонымен бірге біз еуропалық инвесторлардың жаңа буынын қуана қарсы аламыз. Олардың қатарында Roca Group, Inditex, Maersk, Dewulf және Damen Shipyards Group сияқты танымал компаниялар бар, – деді Президент.Мемлекет басшысы осы сапар барысында жалпы сомасы 12 миллиард доллардан асатын коммерциялық келісімдерге қол қойылатынын жеткізді.Қасым-Жомарт Тоқаевтың пікірінше, бұл Қазақстан мен Еуропалық Одақ арасындағы серіктестіктің тұжырымдамалық тәсілдерді пысықтаудан нақты әрекетке ұласқанын аңғартады.Президент Қазақстанның соңғы жылдардағы экономикалық табысы және аталған нәтижеге жеткізген жүйелі өзгерістер жайында мәлімет берді.– Қазақстан экономикасы орнықтылық көрсетіп, жедел дамып келеді. Былтыр ел экономикасының өсімі 6,5 пайызға жетті. Бұл – Халықаралық валюта қоры болжаған жаһандық өсім қарқынынан екі есе жоғары. Ішкі жалпы өнім көлемі 305 миллиард доллардан асты, ал жан басына шаққандағы ІЖӨ 15 мың долларды құрады. Халықаралық валюта қорының болжамы бойынша, биыл ұлттық экономика көлемі 360 миллиард долларға жетеді. Қазіргі уақытта экономикамыздың 40 пайызға жуығын шағын және орта бизнес құрайды. Олар негізгі капиталға салынатын инвестицияның шамамен 70 пайызын қамтамасыз етіп отыр. Бұл жетістіктерге, сайып келгенде, кешенді әрі жүйелі реформалар түрткі болды. Қазақстанда барынша ашық, бәсекеге қабілетті әрі инвесторларға қолайлы экономика құру мақсатында ауқымды саяси және экономикалық жаңғырулар жүргізіліп жатыр. Біз демократиялық институттарды күшейтіп, тежемелік әрі тепе-теңдік жүйесін жетілдірдік, заң үстемдігін орнаттық және адам құқықтарын қорғау аясын кеңейттік. «Заң мен тәртіп» қағидатын мүлтіксіз сақтау ішкі саясатымыздың өзегіне айналды. Таяуда өткен тарихи жалпыұлттық референдум да инвесторлардың құқықтары мен мүдделерін қорғауға арналған заманауи институционалдық база қалыптастыруға септігін тигізді. Ұлттық цифрлық инвестициялық платформа енді инвесторларға «бір терезе» қағидатына сәйкес толыққанды қызмет көрсетеді, ал Инвестициялық кеңес инвестицияға қатысты түйткілді мәселелердің тиімді шешілуін қамтамасыз етеді. Сонымен қатар біз жаңа ынталандыру тетіктерін енгізе бастадық. Мысалы, Altyn Visa бағдарламасы халықаралық инвесторларға салық және көші-қон мәселесінде едәуір жеңілдіктер береді. Бір сөзбен айтқанда, Қазақстан – саяси тұрақты, макроэкономикалық көрсеткішткері орнықты, экономикасы ашық әрі нарық реформаларына бейіл ел. Ал мұның бәрін инвесторлар ерекше бағалайды, – деді Мемлекет басшысы.
ҚОРҚОР ЖАРНАМАСЫНА ЖОЛ ЖОҚ 24.06.2026
Шымкент қаласында интернет-ресурстар мен әлеуметтік желілерде қорқор өнімдерін заңсыз жарнамалауға жол бермеу бағытындағы жұмыстар күшейтілді.«Жарнама туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 13-бабына сәйкес қорқорға арналған темекіні, қорқор қоспасын және темекі өнімдерін тікелей немесе жанама жарнамалауға тыйым салынған. Заң талабы бұқаралық ақпарат құралдарымен ғана шектелмейді және интернет-платформаларда орналастырылатын жарнамалық материалдарға да қолданылады. Осыған байланысты әлеуметтік желілердегі парақшаларда, стористер мен бейнероликтерде қорқорды көрсету, оны тұтынуға шақыратын мәтіндер орналастыру, арнайы ұсыныстар, жеңілдіктер мен акциялар жариялау, мәзірлерде, баннерлерде және сыртқы жарнама нысандарында қорқор өнімдерін насихаттау заң талаптарына қайшы келеді.Қорқордың суретін немесе бейнесін пайдаланып, тұтынушылардың қызығушылығын арттыруға бағытталған «қорқор бар», «жаңа дәмдер», «тегін қорқор», «акция», «жеңілдік» және осыған ұқсас жарияланымдар жарнаманың жанама түрі ретінде бағалануы мүмкін. Жарнама туралы заңнаманы бұзу Қазақстан Республикасы Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 455-бабы бойынша жауаптылыққа әкеп соғады.Заңсыз жарнама анықталған жағдайда оны таратқан тұлға жарнаманы дереу тоқтатуға міндетті. Осыған орай қоғамдық тамақтану және ойын-сауық орындарының иелеріне: әлеуметтік желілердегі қорқорға қатысты жарнамалық жарияланымдарды жою; мәзірлерден, баннерлерден және жарнамалық тақтайшалардан қорқорға қатысты ақпаратты алып тастау; блогерлер мен өзге де тұлғалар арқылы жасырын жарнама орналастыруға жол бермеу; интернет-парақшалардың мазмұнына тұрақты бақылау жүргізу қажет.Қала прокуратурасы уәкілетті органдармен бірлесіп интернет-кеңістікке мониторинг жүргізуді жалғастырады. Заң талаптарын елемеген кәсіпкерлік субъектілеріне белгіленген тәртіппен құқықтық шаралар қабылданатын болады.Қорқор жарнамасы – кәсіпті ілгерілетудің тәсілі емес, заң бұзушылық екендігін ескертеміз.
Шымкентте Қазақстан полициясы күні салтанатты түрде аталып өтті 23.06.2026
Шымкент қаласындағы Қызғалдақ сарайында Қазақстан полициясы күніне арналған салтанатты іс-шара өтті. Мерекелік жиынға қала әкімі Ғабит Сыздықбеков, полиция департаментінің басшылығы мен жеке құрамы, ішкі істер органдарының ардагерлері, қоғам өкілдері және қала тұрғындары қатысты.Іс-шараны ашқан қала әкімі Ғабит Сыздықбеков тәртіп сақшылары мен ардагерлерді кәсіби мерекелерімен құттықтап, қоғамдық қауіпсіздік пен құқықтық тәртіпті қамтамасыз етудегі олардың маңызды рөлін атап өтті.Полиция департаментінің бастығы Мұхтар Қожаев құттықтау сөз сөйлеп, полиция қызметкерлеріне жүктелген жауапкершіліктің маңыздылығына тоқталды.– Азаматтардың құқықтарын қорғау, қоғамдық тәртіпті сақтау – үлкен жауапкершілікті талап ететін абыройлы міндет. Сіздердің адал еңбектеріңіздің арқасында тұрғындар өздерін қауіпсіз сезінеді. Антқа адалдықтарыңыз бен қызметке деген беріктіктеріңіз үшін шынайы алғысымды білдіремін, – деді генерал.Мереке аясында «Полицияға алғысыңызды қалай білдірер едіңіз?» атты акция ұйымдастырылды. Арнайы әзірленген тақтаға қала тұрғындары мен қонақтары өздерінің жылы лебіздерін, тілектері мен тәртіп сақшыларының еңбегіне қатысты естеліктерін жазды. Тұрғындар бастаманы белсенді қолдап, полицейлердің күнделікті қызметіне ризашылықтарын білдірді.Қызметтік міндеттерін үлгілі атқарғаны үшін 785 полиция қызметкері марапатталды. Сонымен қатар қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге атсалысып жүрген полицияның қоғамдық көмекшілері мен белсенді азаматтарға алғыс хаттар табысталды.Салтанатты іс-шара мерекелік концерттік бағдарламамен қорытындыланып, өнерпаздар қонақтарға көтеріңкі көңіл күй мен ерекше мерекелік атмосфера сыйлады.
«Заң мен Тәртіп» қағидаты аясында профилактикалық жұмыстар жалғасуда 23.06.2026
«Заң мен Тәртіп» қағидаты және «Айқын нәтиже» жобасын жүзеге асыру мақсатында Қаратау ауданы прокуратурасының үйлестіруімен аудандық мемлекеттік кірістер басқармасы мен полиция басқармасы қызметкерлерінің қатысуымен алкоголь өнімдерін заңсыз және лицензиясыз саудалаудың алдын алу және жолын кесу мақсатында алкоголь өнімдерін сататын сауда орындарына тексеру жұмыстары жүргізілді.Жүргізілген шара барысында алкоголь өнімдерін заңсыз және лицензиясыз саудалаудың 16 фактісі анықталды. Нәтижесінде жалпы құны 7,7 млн теңгені құрайтын 6 844 бірлік алкоголь өнімі заңсыз айналымнан алынды. Қазіргі уақытта кінәлі тұлғаларды әкімшілік жауаптылыққа тарту бойынша шаралар қабылдануда.Өз кезегінде Қаратау ауданының прокуратурасы алкоголь өнімдерін жиырма бір жасқа толмаған тұлғаларға сатуға, заңда белгіленбеген уақытта өткізуге, сондай-ақ арнайы лицензиясыз саудалауға заңмен тыйым салынғанын ескертеді. Аталған құқық бұзушылықтар үшін Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне сәйкес әкімшілік жауаптылық көзделген.
МЕМЛЕКЕТ БАСШЫСЫ БРЮССЕЛЬГЕ РЕСМИ САПАРМЕН БАРДЫ 23.06.2026
Қазақстан Президентінің келуіне орай Бельгия астанасының әуежайында Құрмет қарауылы ротасы сап түзеді.Қасым-Жомарт Тоқаевты Еуропа Одағының Орталық Азия бойынша арнайы өкілі Эдуардс Стипрайс пен басқа да ресми тұлғалар қарсы алды.Ертең Еуропалық кеңестің штаб-пәтерінде Еуропа Одағының басшылары Антониу Коштамен және Урсула фон дер Ляйенмен екіжақты келіссөздер жүргізіледі.Сапар аясында бірқатар маңызды бірлескен құжатқа қол қойылады.Сондай-ақ, Мемлекет басшысы Бельгияда тұратын отандастармен кездесті.Брюссельге ресми сапармен барған Президент Қасым-Жомарт Тоқаев қазіргі уақытта Бельгияда білім алып, жұмыс істеп жатқан Қазақстан азаматтарымен кездесті.Мемлекет басшысы әңгімелесу барысында отандастарымызды жаңа Конституцияның қабылдануымен құттықтады.– Жалпыхалықтық референдумда халқымыз бірауыздан, біртұтас қоғам болып Конституциямызды қолдады. Өте керемет құжат, 1 шілдеде күшіне енеді. Ата заңымыз халқымыздың темірқазығы болады. Сондықтан баршаңызды шын жүректен жаңа Конституцияның қабылдануымен құттықтаймын, – деді Президент.Сонымен қатар Президент шетелде білім алып, жұмыс істеп жүрген отандастарымызға қолдау білдірді.– Елімізге сіздер сияқты білімді, көзі ашық, көкірегі ояу жастар қажет. Қай жерге барсам да жастарға қолдау білдіріп жүремін. Шын мәнінде, бұл жай айтыла салған сөз емес. Жастарға қолдау көрсету – мемлекеттің ұзақмерзімді саясатының бір бөлігі. Жастарымыз әлемнің әр түкпірінде білім алып, еңбек етуде. Мен Президент ретінде мұны қолдаймын. Себебі қай жерде жүрсеңіз де, қазақ болып қаласыз. Біз озық, дамыған, әділетті ел болуымыз керек. Осындай елдің негізін қалау үшін бәріміз бір ел, бір халық болып атсалысуымыз керек, – деді Президент.Қасым-Жомарт Тоқаев еліміздің жаңа Негізгі заңында білім мен ғылымды және инновацияны дамыту мемлекет қызметінің стратегиялық бағыты ретінде белгіленгенін айтты. Сонымен қатар жастарды бірнеше шет тілін меңгеруге шақырды.Отандастар оқу мен жұмыстағы жетістіктері жөнінде әңгімелеп, келешек жоспарларымен бөлісті. Атап айтқанда, KU Leuven университетінің 3 курс студенті Әлім-Сері Махамбәтәлі Бельгиядағы қазақстандық студенттер қауымдастығы, ал Аружан Болатбекова Брюссельдегі Kazakh Speaking Club қызметі туралы баяндады.Кездесу соңында Президент Бельгияда тұратын студенттер мен Қазақстан азаматтарына табыс тіледі.
Әлеуметтік желілерде арандатушылық пен алауыздықты қоздыруға мүлдем жол берілмейді – Бас прокуратура 23.06.2026
Құрметті қазақстандықтар!Әлеуметтік желілерде қоғамда алауыздықты қоздыруға бағытталған арандатушылық сипаттағы жарияланымдар мен пікірлердің таралу фактілері байқалуда.Мұндай әрекеттерге мүлдем жол берілмейтінін және заңға сәйкес қатаң түрде қудаланатынын еске саламыз.Мәселен, Қылмыстық кодекстің 174-бабына сәйкес алауыздықты қоздырғаны үшін жасалған іс-әрекеттің ауырлығына қарай 2 мыңнан 7 мың АЕК дейін айыппұл салу не 2 жылдан 20 жылға дейін бас бостандығын шектеу немесе айыру түріндегі жаза көзделген.Сонымен қатар Қазақстанда онлайн-платформаларда құқыққа қайшы контентті орналастыруға және таратуға тыйым салынған. Егер мұндай әрекеттерде қылмыстық құқық бұзушылық белгілері болмаса, Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 456-2-бабының 3-1-бөлігіне сәйкес 20 АЕК мөлшерінде айыппұл салынады.Таратылатын ақпараттың шынайылығын тексеруге ерекше назар аудару, сондай-ақ қоғамда алауыздық туғызуы мүмкін материалдарды жариялаудан және таратудан бас тарту қажет.Жалған ақпаратты орналастырғаны және таратқаны үшін Қазақстан Республикасы Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 456-2-бабының 3-бөлігіне сәйкес әкімшілік жауаптылық көзделген.Ал көрінеу жалған ақпарат таратқан жағдайда, Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 274-бабына сәйкес қылмыстық жауаптылық қарастырылған.Сондай-ақ мұндай жарияланымдардың авторлары ғана емес, оларды саналы түрде таратуға қатысқан адамдарға да құқықтық салдар туындайтынына назар аудартамыз.Бас прокуратура азаматтарды арандатушылыққа ермеуге, тексерілмеген ақпаратты таратпауға, қоғамдық келісіммен азаматтар арасындағы өзара құрметке нұқсан келтіруі мүмкін жарияланымдар мен пікірлерден бас тартуға шақырады.Қазақстан халқының бірлігі, өзара сыйластық пен қоғамдық келісім - еліміздің тұрақтылығының, қауіпсіздігінің және келешектегі дамуының берік негізі.Құқық қорғау органдары «Заң мен тәртіп» қағидаты аясында қоғамдық қауіпсіздік пен қоғамдық тәртіпке қол сұғатын кез келген құқық бұзудың жолын кесіп, олардың алдын алу үшін заңда көзделген шараларды қабылдайтын болады.🌐 https://t.me/GenPrFacebook | Instagram | YouTube | Сайт ГП
«ТАЗА ҚАЗАҚСТАН» – ТАЗА БОЛАШАҚТЫҢ БАСТАУЫ 22.06.2026
Соңғы екі жыл ішінде елімізде «Таза Қазақстан» бастамасы аясында ауқымды экологиялық жұмыстар атқарылды. Атап айтқанда, қазақстандықтар 2 млн тоннаға жуық қоқыс жинап, 5,5 млн ағаш отырғызды.Осы уақыт аралығында 1500-ден астам экологиялық іс-шара ұйымдастырылып, оған 6,5 млн-ға жуық адам қатысты.Әсіресе жастар тарапынан белсенділік жоғары болып, табиғатты қорғау бағытындағы игі бастамалардың алдыңғы шебінен көрінді.«Таза Қазақстан» – экологиялық мәдениетті қалыптастырып, еліміздің таза әрі көрікті болашағына жол ашатын маңызды бастама.#ТазаҚазақстан #ТазаҚала #Экология #ҚоршағанОрта #Тазалық #ЖасылҚала
Саида Мирзиёева кездесуге мүмкіндік жасағаны үшін Қасым-Жомарт Тоқаевқа алғыс айтты 21.06.2026
– Сізге Өзбекстан Президентінің ізгі сәлемін жеткізуді зор мәртебе санаймын. Шавкат Миромонович Қазақстанмен көпжоспарлы ықпалдастықты тереңдетуге ерекше мән береді. Сонымен қатар жоғары деңгейдегі уағдаластықтар мен бірлескен жобалардың жүзеге асырылу барысын айрықша бақылауда ұстайды. Өзбекстан мен Қазақстан Орталық Азиядағы тұрақтылық және орнықты даму жолында бірге жұмыс істеп жатыр. Оның нәтижесі байқалады. Біз бірлесе отырып, аймақ үнін жаһандық аренаға жеткізе аламыз. Өзбекстан бүгінде бауырлас Қазақстанда жүргізіліп жатқан өзгерістерді құптайды. Қазақстан – сенімді одақтасымыз. Бұл жайында ұдайы айтып келеміз, – деді Өзбекстан Президенті Әкімшілігінің Басшысы.✔️Кездесу барысында екі елдің сауда-экономикалық және мәдени-гуманитарлық салалардағы серіктестігін одан әрі кеңейту мәселелері талқыланды. Сондай-ақ Қазақстан мен Өзбекстанда қолға алынған жүйелі саяси және әлеуметтік-экономикалық реформалар жөнінде пікір алмасу өтті.
Мемлекет басшысы Өзбекстан Президенті Әкімшілігінің Басшысы Саида Мирзиёеваны қабылдады 21.06.2026
Қасым-Жомарт Тоқаев Саида Мирзиёеваның сапары Астана мен Ташкенттің стратегиялық серіктестігін ілгерілету тұрғысынан ерекше мәнге ие екенін атап өтті.– Сіздің сапарыңыз Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы ортақ ынтымақтастықты дамыту үшін өте пайдалы болады деп санаймыз. Біздің саяси жүйелерімізде президент әкімшіліктері айрықша рөл атқарады. Мен әкімшіліктер арасындағы жұмыс қатынастарының жанданғанын әрдайым қолдаймын. Бір-бірімізбен байланыстарымыз артқан сайын Орталық Азиядағы тұрақтылық, өңірлік ықпалдастық нығая түседі. Өйткені Қазақстан да, Өзбекстан да тұтас көрсеткіштер бойынша ірі мемлекеттер саналады. Елдеріміз қазір дамудың бетбұрыс кезеңінде тұр. Бізге бейбітшілік пен қауіпсіздік қажет. Сонда ғана реформаларды сәтті іске асыра аламыз, – деді Президент.✔️Мемлекет басшысы 2026 жыл Қазақстанда Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жарияланғанына тоқталды.– Мен Бұхараға жасаған жұмыс сапарымды ризашылықпен еске аламын. Біз Өзбекстанның көптеген салада, соның ішінде жасанды интеллектіні енгізу мен цифрландыру бағытында қол жеткізген табыстарымен танысуға мүмкіндік алдық. Әлем жасанды интеллектіні қарқынды түрде дамытуға бет бұрды. Осы орайда біз де қазіргі заман ағымына ілесе білуіміз керек, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.Мемлекет басшысы Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёевке жылы лебізін жолдады.
АЛЮМИНИЙ ПРОФИЛЬДЕРІН ӨНДІРЕТІН ЗАУЫТ ІСКЕ ҚОСЫЛДЫ 20.06.2026
Шымкент қаласының өндірістік әлеуетін арттыруға бағытталған тағы бір ірі инвестициялық жоба Қала күні мерекесіне тарту ретінде іске қосылды. Бүгін «Himmel Aluminium» алюминий профильдерін өндіретін заманауи зауыттың салтанатты ашылу рәсімі өтті. Іс-шараға Шымкент қаласының әкімі Ғабит Сыздықбеков қатысып, жаңа кәсіпорынның өңір экономикасы үшін маңызы зор екенін айтты.Жаңа өндіріс орны өңдеу өнеркәсібін дамытуға, ішкі нарықты сапалы отандық өніммен қамтамасыз етуге бағытталған инвестициялық жоба аясында жүзеге асырылып отыр. Жобаның жалпы инвестициялық құны - 3,5 миллиард теңге.Қазіргі таңда құрылыс, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық және өндіріс салаларында алюминий профильдеріне деген сұраныс жыл сайын артып келеді. Осыған байланысты жаңа зауыттың іске қосылуы ішкі нарықтағы сұранысты отандық өнім есебінен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде импортқа тәуелділікті азайтып, отандық өндірушілердің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға жол ашады.Кәсіпорын толық өндірістік қуатына шыққан кезде жылына 3,8 мың тоннаға дейін алюминий профильдерін өндіретін болады. Мұнда құрылыс саласында кеңінен қолданылатын терезе, есік, витраж, қасбеттік жүйелер мен басқа да алюминий конструкцияларына қажетті өнім түрлері шығарылмақ. Бұл өнімдер тек Шымкент пен Түркістан өңірінің ғана емес, еліміздің өзге облыстарының сұранысын қамтамасыз етуге бағытталған.Жобаның басты артықшылықтарының бірі – жаңа жұмыс орындарының ашылуы. Зауыт толық іске қосылғаннан кейін 80 адам тұрақты жұмыспен қамтылады. Сонымен қатар, өндіріс орнының айналасында логистика, тасымал, қызмет көрсету және шикізат жеткізу бағыттарында қосымша жұмыс орындарының құрылуына ықпал етеді. Мұндай өндірістік жобалар бір ғана кәсіпорында емес, оған қызмет көрсететін шағын және орта бизнес субъектілерінің дамуына да серпін береді.Осылайша, «Himmel Aluminium» зауытының іске қосылуы тек жаңа өндіріс орнының ашылуы ғана емес, Шымкенттің өнеркәсіптік дамуына тың серпін беретін, жаңа жұмыс орындарын құратын және өңір экономикасының тұрақты өсіміне ықпал ететін маңызды инвестициялық жоба болып саналады.
АККУМУЛЯТОРЛАРДЫ КӘДЕГЕ ЖАРАТУ ЖӘНЕ ҚАЙТА ӨҢДЕУ ЗАУЫТЫ ЖҰМЫСЫН БАСТАДЫ 20.06.2026
Қала күні мерекесінде Шымкент қаласының өндірістік және экологиялық әлеуетін арттыруға бағытталған тағы бір маңызды инвестициялық жоба іске қосылды. Қаланың «Жұлдыз» индустриялық аймағында «Шымкент аккумуляторларды кәдеге жарату зауыты» ЖШС-нің жаңа өндірістік нысанының салтанатты ашылу рәсімі өтті. Іс-шараға Шымкент қаласының әкімі Ғабит Сыздықбеков қатысып, жобаның өңір үшін стратегиялық маңызы зор екенін атап өтті.Заманауи талаптарға сай жабдықталған кәсіпорын пайдаланылған аккумуляторларды экологиялық тұрғыдан қауіпсіз кәдеге жарату және қайта өңдеу бағытында жұмыс істейді. Бұл жоба қоршаған ортаны қорғау, қалдықтарды тиімді басқару және өндірістік ресурстарды қайта айналымға енгізу мақсатында жүзеге асырылып отыр.Жобаның жалпы инвестициялық құны - 2 миллиард теңге. Өндіріс орнын салу үшін «Жұлдыз» индустриялық аймағынан 2,3 гектар жер телімі бөлінген. Кәсіпорын толық өндірістік қуатына шыққан кезде жылына 50 мыңға дейін пайдаланылған аккумуляторды қайта өңдеуге мүмкіндік алады. Сонымен қатар, зауытта 60 тұрақты жұмыс орны ашылып, жергілікті тұрғындарды жұмыспен қамтуға өз үлесін қоспақ.Жобаның әлеуметтік-экономикалық маңызы да ерекше. Жаңа өндіріс орнының ашылуы өңір тұрғындары үшін тұрақты жұмыс орындарын құруға мүмкіндік береді. Тек зауыттың өзінде 60 адам еңбек етсе, шикізат жинау, тасымалдау, логистика және техникалық қызмет көрсету бағыттарында қосымша жұмыс орындары ашылады. Бұл шағын және орта бизнес субъектілерінің дамуына оң ықпал етеді.Қайта өңдеу өнеркәсібінің дамуы қала экономикасының әртараптануына септігін тигізеді. Соңғы жылдары Шымкентте шикізатты терең өңдеуге негізделген өндірістерді дамытуға басымдық беріліп келеді. Мұндай кәсіпорындар дайын өнім шығарумен қатар, өңірдің өндірістік тізбегін кеңейтіп, жергілікті экономиканың тұрақты дамуына негіз қалайды.Сарапшылардың пікірінше, мұндай жобалар тек өндіріс көлемін ұлғайтып қана қоймай, қоғамда экологиялық мәдениетті қалыптастыруға да әсер етеді. Өйткені қалдықтарды қайта өңдеу жүйесінің дамуы тұрғындар арасында қоршаған ортаға жауапкершілікпен қарау қағидаттарын нығайтады.«Жұлдыз» индустриялық аймағында іске қосылған жаңа зауыт – Шымкенттің өндірістік әлеуетін күшейтіп қана қоймай, экологиялық қауіпсіздігін арттыруға бағытталған маңызды жоба. Оның жұмысы өңірдегі қайта өңдеу өнеркәсібінің дамуына серпін беріп, жаңа жұмыс орындарының ашылуына, инвестиция тартуға және қаланың тұрақты әлеуметтік-экономикалық дамуына елеулі үлес қосады.